BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

НҮБ-д очоод юу гэж хэлэх бол оо?

Монгол Улс нэгдэн орсон олон улсын гэрээ, конвенциудыг үндэсний хууль тогтоомжийн нэгэн адил мөрдөн хэрэгжүүлэх ёстой. 


Энэ үүргээ биелүүлээгүйгээс “олны өмнө” нүүрээ улалзуулж буй жишээ цөөнгүй. Хамгийн сүүлд ФАТФ-ын саарал жагсаалтад орсны нэг шалтгаан олон улсын гэрээ, конвенцыг хангалтгүй хэрэгжүүлсэн гэдэг дүгнэлт байсан билээ.

НҮБ-ын өөрийн гишүүн 192 орны хүний эрхийн төлөв байдлыг дөрвөн жил тутам дүгнэн хэлэлцдэг тусгай механизмтай. Энэ дагуу манай улс НҮБ-ын Хүний эрхийн зөвлөлд “Хүний эрхийн төлөв байдлын ээлжит дүгнэлт хэлэлцүүлэг”-ийнхээ гурав дахь циклийн тайлангаа энэ жил хэлэлцүүлэх гэж байгаа. Өмнө нь 2015 онд болсон ээлжит хэлэлцүүлгээр НҮБ-ын Хүний эрхийн зөвлөлөөс манай улсад 163 зөвлөмж өгсөн байдаг. Эдгээр зөвлөмжийг хэрхэн хэрэгжүүлснээ энэ жил тайлагнана. Дээрх 163 зөвлөмжийн найм нь иргэдийн үзэл бодлоо илэрхийлэх, хэвлэн нийтлэх эрхтэй холбоотой. Эдгээр зөвлөмжөө хэрхэн биелүүлснийг холбогдох байгууллагууд НҮБ-д тайлагнана. Юутай ч үзэл бодлоо илэрхийлэх эрхийг хангасан эсэх талаар нүүр улайхаар тайлан гарахаар байгаа юм. Яагаад гэдгийг олон нийт бараг мэдэж буй. Миний үзэл бодлоо илэрхийлэх, үг хэлэх, хэвлэн нийтлэх, мэдээлэл авах эрх хэр хангагдсан бэ гээд эргэцүүлээд үзэхэд л дээрх асуултын хариу тодорхой.

Дөрвөн жилийн өмнө НҮБ-ын Хүний эрхийн зөвлөлөөс манай улсад өгсөн зөвлөмждөө үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх эрхийг зохицуулсан хууль тогтоомж. Иргэний болон улс төрийн эрхийн тухай олон улсын пактын 19, 20 дугаар зүйлд бүрэн дүүрэн нийцэхгүй байна гэсэн дүгнэлт гаргаж байжээ. Энэ зөвлөмжийн дагуу Монгол Улс гүтгэх үйлдлийг эрүүгийн хуулиас хасч 2017 онд батлагдсан Зөрчлийн хуулиар шийдэх зохицуулалттай болсон. Гэтэл эдүгээ Эрүүгийн тухай хуульд гүтгэх гэмт хэргийг буцаан нэмэх төслийг санаачлаад байгаа нь асар том ухралт юм. Гүтгэх үйлдлийг эрүүгийн хуульдаа буцаан оруулснаараа Монгол Улс дэлхийд анхдагч болох гэж буй. НҮБ-ын зөвлөмжийг хэрэгжүүлсэн атлаа эргээд түүнийгээ баллуурдсан энэ нь үйлдлээрээ Монгол Улсын  эрх баригчид ардчиллын ус, агаар болсон хэвлэн нийтлэх эрх чөлөөг боомилсон бүдүүлэг алхам хийхэд бэлэн байгаагаа харуулав.

Олон улсын өмнө Хүний эрхийн зөвлөлийн зөвлөмжийг хүлээн авч, хэрэгжүүлэх амлалт өгчихөөд эсрэгээр нь ажиллаж байгаа нь зөөлөн хэлэхэд хариуцлагагүй, ёс зүйгүй үйлдэл. Яагаад ингэж хэлэв гэхээр НҮБ-ын зөвлөмжтэй холбогдуулан манай улсад үйл ажиллагаа явуулдаг хүний эрхийн байгууллагууд удаа дараа хэлэлцүүлэг зохион байгуулах үеэр гүтгэх үйлдлийг эрүүгийн хуулиар шийдэх болж байгааг шүүмжилсэн байдаг.

Гүтгэх нь гэмт хэргийн хувьд ямар хэв шинж, зорилго, бүрэлдэхүүнтэй байдаг юм бэ? Хэвлэл мэдээллийн асуудал дэвшүүлэх, шүүмжлэх, үнэн худлыг сөхөх байр суурь, энэ дунд хөндөгдөж буй ихэнхдээ албан тушаалтны нэр хүндийн асуудлыг гүтгэх гэмт хэргээс яаж ялгаж салгах вэ? Ийм зааг ялгааг хуулийн төсөлд нарийвчлан тусгаагүйн улмаас иргэний үгээ хэлэх, үзэл бодлоо илэрхийлэх, хэвлэл мэдээллийн хараат бус байх зарчим хуулийн хамгаалалтгүй төдийгүй мэргэжлийн хариуцлага, болгоомжгүй алдаа зэрэг нь гэмт хэрэгт тооцогдохоор болоод байна гэдгийг хүний эрхийн байгууллага, шинжээчид хэлж байж.

Нөгөө талаар гүтгэх зөрчлийн шийдвэрлэгдсэн байдлаас харахад сэтгүүлч, редакци буруудсан тохиолдлууд нь санаатай, зохион байгуулалттай, нийгэмд айдас түгшүүр төрүүлэх зорилготой гэх мэт гэмт хэргийн шинж огтоос байхгүй байгаа юм. Иймээс гүтгэх үйлдлийг одоо мөрдөж буй Зөрчлийн хуульд байгаа байдлаар Эрүүгийн хуульд тусгаж болохгүй, түүнчлэн Зөрчлийн хуулиас ч хасах ёстой гэдэгт олон хүн санал нэгдэж буй. Яагаад гэвэл сэтгүүлчид юун түрүүнд хүний эрхийг хамгаалагчид байдаг. Тэдний хөндсөн сэдэв олон нийтийн эрх ашиг, хохирогчийн эрх ашгийг хамгаалсан шинжтэй байдаг. Тиймээс нийтийн, нийгмийн, хэн нэгний эрх ашгийг хохироосон, завшсан этгээдүүдийн нэр хүнд, ашиг сонирхлыг сэтгүүлчид хөнддөгөөрөө онцлогтой. Энэ онцлогийг харгалзах ёстой гэдэг үндэслэлээр гүтгэх үйлдлийг Эрүүгийн хууль байтугай Зөрчлийн хуулиас ч хасах ёстой гэдэг санаачилга гарч буй юм.

Учир нь 2017 оны долдугаар сарын 1-нээс мөрдөгдөж эхэлсэн Зөрчлийн тухай хуульд гүтгэх үйлдэлд хувь хүнийг хоёр сая, хуулийн этгээдийг 20 сая төгрөгөөр торгох зохицуулалт тусгасан нь хэвлэл мэдээллийн байгууллага, сэтгүүлчдийн үйл ажиллагааг хаан боомилох, эдийн засгийн дарамт үзүүлэх нөхцөл бий болгоод байгаа билээ.

Зөрчлийн тухай хууль батлагдсан 2017 оны сүүлийн таван сард л гэхэд гүтгэх зөрчил 28 бүртгэгдсэн байна. Харин 2018 онд 486, 2019 оны эхний 9 сард 355 гомдол иржээ. Эдгээр гомдолд 2017 онд 28 хүн, 2018 онд 86 хүн, 2019 оны эхний 9 сард 63 хүн холбогдсон байна. Ийнхүү “эзэн, холбогдогч”-ийн тоо нь нэмэгдэж, торгууль шийтгэлийн мөнгөн дүн нь өссөөр байгаа аж.

Байдал ийм байхад гүтгэх үйлдлийг буцаагаад Эрүүгийн хуулиар зохицуулах нь сэтгүүлчдийг айлгаж, хэвлэл мэдээллийн байгууллагуудын амыг барих  гэсэн л оролдлого. Эрх баригчид энэ заалтыг ашиглан нийгэм дэх эрүүл шүүмжлэлийг нухчин дардаг. Тиймээс гүтгэлэг, доромжлолтой холбоотой заалтыг олон улсын хамтын нийгэмлэг, НҮБ, бусад олон улсын байгууллагууд Эрүүгийн хуулиас халах зөвлөмжийг гаргадаг. Манай хууль тогтоогчид НҮБ-ын зөвлөмжийг үл тоох эсэх нь удахгүй тодорхой болно. Гүтгэх үйлдлийг Эрүүгийн хуульдаа буцаан оруулах юм бол манай эрх баригчид Эрүүгийн хуулиа бариад, иргэний нийгмийн байгууллагынхан Иргэний болон улс төрийн олон улсын пактаа бариад НҮБ дээр нэг уулзах бизээ. Тэр цагт хууль тогтоогчид маань чухам юу гэж хэлэх бол доо.

Г.Сонинбаяр 

Эх сурвалж: eagle.mn

НҮБ-д очоод юу гэж хэлэх бол оо?
Бусад мэдээ ▼

1
02-17
Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэрэгжүүлэхэд үлгэр дуурайл үзүүлнэ үү, Ерөнхийлөгч өө

2
02-17
"Токио-2020"-ийг зорих эрх авсан тамирчин болон спортын төрөл

3
02-17
"Эрдэнэс-Тавантолгой" ХК-иас тээврийн жолооч нарыг хот руу татах ажлыг зохион байгуулж, маск, амин дэм тараах зэрэг дэмжлэг үзүүлж байна

4
02-17
Монгол Улс 2020 онд Саарал жагсаалтаас гарч чадах уу?

5
02-17
Чоно дайрахад чулуугаар цохин амиа аварчээ

6
02-17
Хятадаас гадна коронавирусний халдварын 780 тохиолдол бүртгэгджээ

7
02-17
Уханиас оюутнуудаа авчирсан алба хаагчид тусгаарлалтаас гарлаа

8
02-17
Автобус амны хаалтгүй иргэнд үйлчлэхгүй

9
02-17
З.Энхболд намдаа очиж, “экс”-үүдийг интерполоор хайж эхлэв

10
02-17
ТИТЭМ ВИРУС: "Даймонд принцесс" дээр АНУ-ын 40 иргэн халдвар авчээ

11
02-17
Х.Баттулга: Цагаан сарын баярыг настан буурлуудад хүндрэл, эрсдэл учруулах байдлаар тэмдэглэхгүй байхыг уриалж байна

12
02-17
Агаарын бохирдлын тунаралыг арилгах арга зам бий

13
02-16
Телуханы Аубакир: Монгол Улс улаанбуудайн дотоодын хэрэгцээгээ 100 хувь хангах ёстой

14
02-15
Амралтын өдрүүдээр цаг агаар тогтуун байна

15
02-15
Дуулсан дуундаа уяраад уйлж суух хойгуур чинь...

16
02-15
Америкийн цэргийн бааз пуужинд өртжээ

17
02-15
АНУ болон Германы тагнуулын алба 130 гаруй орны нууц мэдээлэл, захидал харилцааг тагнан мөрдөж байсан нь илчлэгдэв

18
02-15
Урт цагааны үйл ажиллагааг зогсоох саналыг Нийслэлийн Засаг даргад өргөн барина

19
02-15
Т.Доржханд: Гуравдагч хүчнүүд амбицаа дарж, алсын зорилго дээрээ нэгдэж чадвал сонгуульд өөр үр дүн гарна

20
02-15
Ө.Лхагвабаяр: Машины толь хулгайлахад л баривчлах ялаар шийтгүүлнэ

21
02-15
Улaaнбaaтap Дapxaн чиглэлийн зaмыг мyyлaxыг xopиглoнo

22
02-15
Airbus компани “далавч ба эх бие үргэлж” нисэх онгоцны загварыг танилцуулжээ

23
02-15
З.Энхболд энгийн биш, их адармаатай улс төрийн үзэгдэл

24
02-15
Коронавирусээр халдварласны улмаас нас барсан хүний тоо 1523 болжээ

25
02-15
З.Энхболд Ардчилсан намын дарга болох уу?

26
02-15
Өвөрмонгол эмэгтэй оюутныг Монгол руу харуулан зогсоож байгаад амьдаар нь яргалсан аймшигт түүх

27
02-15
Өвөлжилт хүндэрсэн сумдад өвс үнэгүй олголоо

28
02-15
Хойд Солонгост коронавирусийн эсрэг хорио цээрийн дэглэм зөрчсөн төрийн албан хаагчийг цаазалжээ

29
02-15
250 албан тушаалтан ХОМ өгчээ

30
02-15
Өөрийн гэсэн дагуултай солир дэлхийн хажуугаар 4.3 сая км зайтай өнгөрчээ

31
02-15
Сүүлийн 24 цагийн хугацаанд Хубэй мужид шинэ халдварын тоо буурч, нас барагсдын тоо нэмэгджээ

32
02-15
Эрүүдэн шүүх улс төрийн шоглоом

33
02-15
Цагаан сарын аатай, адтай, аагтай яриа

34
02-15
Цээрээ мартсан Монголчууд

35
02-15
Бүгд Найрамдах Турк Улсаас Монгол Улсад суугаа ЭСЯ мэдэгдэл гаргалаа

36
02-15
Чай Вэньрүй: Бодит байдалд нийцүүлэн хорио цээрийн дэглэмийг зөөлрүүлнэ гэдэгт найдаж байна

37
02-15
Чавганц нарын хэрүүл ба улстөрчдийн боловсрол

38
02-15
Эсрэг гурван дүр

39
02-15
Элчин сайд нарт Итгэмжлэх жуух бичгийг нь гардуулав

40
02-14
Хятадад нийт 1,716 эмч, сувилагч коронавирусийн халдвар авчээ

41
02-14
“Монгол шуудан”-гийн хувьчлал ба банк байгуулах шунал

42
02-14
Байгаль орчны төлөө тэмцэгч Грета Тунберг хэрхэн 6 тэрбум евро халаасалсан бэ?

43
02-14
Өмнөговь аймгийн Засаг дарга Н.Наранбаатар онцгой комисс хуралдуулж, хэрэгжүүлэхэд дөхөм шийдвэрүүдийг гаргалаа

44
02-14
Элчин сайд нарт Итгэмжлэх жуух бичгийг нь гардуулав

45
02-14
“2019-nCoV” вирусээс урьдчилан сэргийлж, хянах тал дээр Хятад улс амжилттай ажиллаж байна

46
02-14
Эрдсийн баялгаас үүдэх “Монгол өвчин” (Mongolian disease)

47
02-14
Ардчилсан Намын “шинэ од” Пит Буттижич

48
02-14
16 тонн шатахуун тээвэрлэж яваад “Ээвийн гол”-ын мөсөнд цөмөрсөн машиныг татаж гаргажээ

49
02-14
Назарбаевын ач хүү Их Британиас улс төрийн орогнол хүсчээ

50
02-14
Ховор амьтдын ховор зурагтай картаа авч, хүрээлэн буй орчиндоо хөрөнгө оруулалт хийгээрэй

51
02-14
Коронавирусний халдвар авсан хүний тоо 64161-д хүрчээ

52
02-14
М.Энхболд Төв аймагт бие даан нэр дэвшихээр болжээ

53
02-14
Эрээн хотод “COVID-19”-ийн халдвар дахин бүртгэгдээгүй

54
02-14
Валентин гэгээн монгол хүн байжээ...

55
02-14
Коронавирусийн халдвараас сэргийлэх зөвлөгөө...

56
02-14
Төрийн ордон: 62 хувьтай байсан Ерөнхийлөгчийн рейтингийг 8 хувьтай болгож өгөөд З.Энхболд явлаа

57
02-14
Хууль бусаар мод бэлтгэсэн долоон гэмт хэрэг илрүүлжээ

58
02-14
Баян-Өлгий аймгийн нэг сэжигтэй тохиолдлоос коронавирус илрээгүй

59
02-14
Ч.Сайханбилэг гадны улсаас иргэншил хүсчээ

60
02-14
"Монгол шуудан" ХК-ийг 100 хувь хувьчлахыг хэзээч зөвшөөрөхгүй!

61
02-14
"Гүргэрүүд"...

62
02-14
ХОЁРДУГААР САРЫН 14: Монгол Улсад Валентин нэртэй гурван хүн бий

63
02-14
Монгол-Хятад хоорондын төмөр зам, агаарын зорчих тээврийг бүрэн хааж, автозамын боомтуудаа хаалаа

64
02-14
ДэлхийдТанин мэдэхүй Дэлхийн хамгийн хүчтэй араатан: 13 хүний байрнаас нь ч хөдөлгөж чадахгүй том амьтныг 12 м газарт чирнэ

65
02-14
Японд коронавирусний улмаас нас барсан анхны тохиолдол бүртгэгджээ

66
02-14
Ерөнхий сайд та хаана явна вэ?

67
02-14
Дэлхийн нэр хүндтэй Ерөнхийлөгчөөр В.Путиныг нэрлэжээ

68
02-13
Архангай аймагт шинэ коронавирусийн сэжигтэй тохиолдол илэрчээ

69
02-13
Дуут мессеж тараасан Чингэлтэй дүүргийн иргэнийг олж тогтоожээ

70
02-13
ДОХ-ын вакцин бүтээх найдлага талаар болов

71
02-13
Хятадын арми Ухань хотод эмч нараа нэмж илгээжээ

72
02-13
Шуурхай мэдээ: Монгол Улс хилээ бүрэн хаалаа...

73
02-13
Ерөнхий сайд асан Ч.Сайханбилэг гадаад улсын харьяат болохоор иргэншил хүссэн үү?

74
02-13
Эрээн хотод “COVID-19”-ийн халдвар дахин бүртгэгдээгүй

75
02-13
"Ард түмний штаб”-аас Ерөнхий сайдад Шаардлага хүргүүллээ

76
02-13
Шинэ коронавирусын халдвараас сэргийлж, нийт ард иргэдэд хүргэх зөвлөмж

77
02-13
Ариутгал, халдваргүйжүүлэлт хийгээгүй автобус компаниудад хариуцлага тооцно

78
02-13
Ерөнхий прокурор оо, 60 тэрбумын зохиогч Г.Доржзодовыг хэзээ цагдан хорьж шалгах вэ

79
02-13
“Шилдэг-99″ Бизнес эрхлэгч залуучуудыг тодруулах санал асуулга дуусахад цөөхөн хоног үлдлээ

80
02-13
Шилийн Богд руу зорчих хөдөлгөөнийг хориглолоо

81
02-13
Нүүрсний компаниуд экспортоо зогсоосон ч Оюутолгойн зэсийн баяжмал хилээр гарсаар байна

82
02-13
192 см өндөр Хакухог 168 см-тэй япон бөхөд ялагдсан бичлэгийг 3,4 сая хүн үзжээ

83
02-13
Кёкүшюүзан Д.Батбаяр уул уурхай томоохон лицензүүдийг хууль зөрчиж хувьдаа цуглуулсан уу!

84
02-13
Төв аймаг: 2020 оны УИХ-ын сонгуульд МАН-аас нэр дэвшихээр яригдаж буй улстөрчид…

85
02-13
З.Энхболд сонгуульд бэлдэхээр ажлаа өглөө

86
02-13
Б.Жавхлан гишүүн ЖДҮХС-гаас гурван компанид зээл олгоход нөлөөлсөн нь хөдлөшгүй баримтаар тогтоогдсон гэв үү

87
02-13
Сэрэмжлүүлэг: Нэг гэр бүлийн 3 хүн галд өртөж амиа алдлаа

88
02-13
Гурвантэсийн улаан чулууг иргэд ухаад найм хонож байна

89
02-13
Анна Курникова, Энрике Иглесиас нар гурав дахь хүүхдээ өлгийдлөө

90
02-13
Хаврын чуулганыг хүлээж буй намуудын "Үндсэн хууль"

91
02-13
Д.Ариунаа: Тайван орчинд зургаа зурах дуртай

92
02-13
Засаг дарга Т.Баясах 21, 27 дугаар хороонд ажиллав

93
02-13
АНУ, БНХАУ-ын худалдааны гэрээнд нөлөөлж байна гэв

94
02-13
Тусламжийн мөнгийг зувчуулсан төрийн түшээд ичиг ичиг…

95
02-13
Төрийн хураасан хар тамхи хаачдаг вэ?

96
02-13
Л.Дүгэржав: Антарктидад Монголын бааз баригдаж эхэллээ

97
02-13
Өндөржүүлсэн бэлэн байдалд шилжлээ

98
02-13
Т.Аюурсайхан: Ч.Ганхуяг "Монгол шуудан" ХК-г 100 хувь хувьчилж аваад БАНК болгох зорилготой

99
02-13
Амьсгалын замын 40 өвчнийг цагийн дотор оношилдог тест боловсруулжээ

100
02-12
“Samsung” шинэ загварын гар утсаа танилцууллаа