Харин 2014 оноос
тус ангийн бүтэц, зохион байгуулалт, чиг үүрэгт
багагүй өөрчлөлт орсон юм. Энэ талаар ангийн
захирагч, хурандаа ЖДамдинбазартай уулзаж
ярилцлаа.

•Хилийн 0252 дугаар ангийн хилчид 2014 онд чиг үургийнхээ дагуу ямар зорилт тавин ажиллаж байна вэ?
-Би Хилийн 0252 дугаар ангийн захирагчаар томилогдоод бүтэц, үйл ажиллагаа, чиг үүргийг нь шинэчлэх зорилтыг өмнөө тавин хоёр сар гаруйн хугацаанд холбогдох мэргэжпийн хэлтэс, ХСИС-ийн эрдэмтэн багш нартай ярилцсан. Мөн хилийн отряд, ангиудтайгаа ч холбогдож саналыг нь авсан. ХХБ-ын инженерийн байгууламжийн өнөөгмйн байдалд дүгнэлт хийж, энэ ангийн чиг үүрэг ямар байвал цаашид улсын хил хамгаалалтад үр дүнгээ өгөх вэ гэдгийг бодсон. Үүний үндсэн дээр ангийнхаа чиг үүргийг шинээр тодорхойлж, бүтэц зохион байгуулалтаа тухайн чиг үүргийг хэрэгжүүлэхэд чиглэгдсэн чадварлаг байдлаар хийхээр тооцож, шийдсэн юм. Ийнхүү ХХЕГ-ын Даргын зөвлөлөөр боловсруулсан бүтэц орон тоог хэлэлцэж баталсан. Батлагдсан чиг үүрэггэйгээ холбоотойгоор 2014 оны ажпаа төлөвлөсөн. Хилийн 0252 дугаар анги ХХБ-аас дэвшүүлсэн зорилтыг бүрэн ханган биелүүлж, бие бүрэлдэхүүнийхээ ажлын байрны тав тух, ажиллах нөхцөл бололцоог сайжруулж, албаны үйл ажиллагааг шинэ шатанд гаргах зорилт дэвшүүлсэн. Сүүлийн жилүүдэд Хилийн 0252 дугаар ангийн үйл ажиллагаа зогсонги байдалтай байлаа. Тиймэзс2019оныгхүртэлх дунд хугацааны хөгжлийн хөтөлбөр боловсруулж, хамт олныхоо саналыг авч хэлэлцэн баталсан. Үүнийг үндэслэн ХХЕГ-ын даргыН удирдамжаар тавигдсан үүрэг зорилттой холбогдуулж 2014 оны үйл ажиллагааныхаа төлөвлөгөөг боловсрууллаа. Мөн хүн нэг бүрийнхээ, бүлэг, албадынхаа үүргийг шинэчилсэн. Ингээд бидний 2014 онд хийх ажил, хэрэгжүүлэх үйл ажиллагаа томъёологдлоо. Ангийн бие бүрэлдэхүүн он гарснаас хойш ХЦАХ-ынхаа үүрэг гүйцэтгэх нөхцел бололцоог сайжруулах, эрүүл аюулгүй орчинд ажиллаж, амьдрах боломжийг бүрдүүлэхээр ажлаа эхэлсэн. Харин ирэх гуравдугаар сараас нэлээд ажлууд эрчимтэйгээр явагдана. Тухайлбал, хил хамгаалалтад чиглүүлж, улсын төсвийн хөрөнгө оруулалтаар хийгдэх 2-3 төрлийн томоохон ажил бий. Энэ ажпыг гүйцэтгэхээс гадна анги өөрийн дотоод орлогоор хоёроос доошгүй хилийн отрядод хүрч мэргэжлийн болон тусгай техник хэрэгслийн дэмжлэг үзүүлэх зорилготой байна. Тиймээс хилийн отрядуудтайгаа яриад тэдний дотоод нөөц, бидэнд байгаа бололцоог шавхаад хилийн инженерийн байгууламжийг засч, сэргээх ажлыг хийхээр төлөвлөсөн. Нөгөө талаар ангийн чиг үүрэгтэй холбоотойгоор Үйлдвэрлэл технолошйн бүлгийг байгуулна. Хуучин загвар хийц бэлтгэх бүлэг гэж байсан юм. Үйпдвэрлэл технологийн бүлгийг байгуулахын тулд дөрөв, тавдугаар сард байр сууцаа бэлтгэнэ. Зургадугаар сард Шаардлагатай тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслээ суурилуулна. Ингээд долоо, наймдугаар сараас ажил жигдрэх байх. Үйлдвэрлэл технолотойн бүлгийг байгуулснаар Монгол Улсын хилийн бүсүүдийн онцлогт тохирсон хил хамгаалалтын байгууламжуудыг хөдөлгөөнт байдлаар ашиглажболохоор зураг төслийг нь гаргаж, туршиж үзэхээр төлөвлөж байна. Шаардлага хангаж байна гэсэн дүгнэлт гарвал үйлдвэрлэж эхэлнэ. Хил хамгаалалтын инженерийн байгууламжийн асуудал өнөөдөр хилийн отрядуудад хүнд байгаа. Мөн говь цөлийн болон тал хээрийн бүсэд ундны усны асуудал хэцүү байна. Тиймээс цаашдаа гүний худаг гаргах тоног төхөөрөмжүүдийг авах шаардлагатай юм: Хилийн торон саадыг орчин үеийн шаардлага хангахуйц хөрш улсынхаа хөгжлөөс хоцрохгүйгээр шинэчлэх цаг болжээ. Хилийн торон саадыг шинэчлэх, байгуулах, хилийн зөрчил гарах магадпал өндөртэй отрядуудын болзошгүй чиглэдд хэсэгчилсэн байдлаар дохиоллын системтэй болгох асуудал чухлаар тавигдаж байна. Үүнийг ХХЕГ-ын штабаас төлөвлөж, туршиж байгаа. Уг ажил үр дүнгээ өгч, хөрөнгө мөнгө нь шийдэгдвэл биднийг томоохон ажил хүлээж байна. Дараагийн том ажил бол хилийн зам, гүүр. Хилчдийн хөдөлгөөн үйлдэх асуудал чухлаар тавигдаж байна. Ялангуяа хойд хилийн отрядуудад хилийн гүүр, зам, гатлалтын асуудал хүнд байгаа. Энэ хүрээнд хийгдэх ажлын бэлтгэлийг бид одооноос дотооддоо хангаж байна. 2018 он гэхэд Монгол Улсын хил хамгаалалт инженерийн байгууламжийн хувьд өөрийн гэсэн онцлогтой болж, үр дүнгээ өгнө. 2015 оноос улс орны эдийн засаг сайжирвал ХХБ-ын удирдпагаас бодлогоор дэмжинэ гэсэн. Үнэхээр хөрөнгө мөнгөний асуудал шийдэгдвэл техникээ шинэчлээд хүн хүчээ зөв хуваарилаад хилийн отрядуудтайгаа хамтарч ажиллаж чадах юм бол зохих үр дүнд хүрнэ гэсэн итгэлтэй байгаа, Үйлдвэрлэл технологийн бүлэг маань үүнээс гадна хилийн харуул, застав, отрядуудад шаардлагатай модон эдлэл, бүхтөрлийн тавилгыг өөрсдөө үйлдвэрлэх юм. Бид шаардлагатай тавилга хэрэгслийн зураг, хийцийггаргаж, тооцоохийсэн, Энэхавар хүмүүсээ сургаад дадлагажуулчихвал байр сууцаа бэлэн болгосныхоо дараа үйлдвэрлэжэхэлнэ. Нөгөөталаар манай анги ХХБ-ын бүх төрлийн автомашин техникүүдэд суурин болон хөдөлгөөнт байдлаар оношлогоо хийж, дүгнэлт гаргах, эвдрэл гэмтлийг нь засварлах үүргийг хүлээж байна. Мөн байрыг нь шинээр байгуулж, шаардлагатай тоног төхөөрөмжийг ХХБ-ын удирдлагаас шийдвэрлэж өгөхөөр улсын төсөвт оруулсан. Ялгаагүй долдугаар сар гэхэд энэ ажил жигдэрчих болов уу. Эхний ээлжинд төвийн болон зүүн бүсийн отрядууддаа хүрч машин техникүүдийг нь засварлана. Ирэх жилээс бусад отрядууддаа хүрч ажиллана. Мөн Хилийн 0253 дугаар ангийн харьяанд байсан зэвсэг, дуран харааны хэрэгсэл засварлах бүлэг манай ангид шилжин ирсэн. Эдгээр бүлгүүдийн байрлах байр, шаардлагатай тоног төхөөрөмж, мэргэжлийн хүмүүсийг бэлтгээд хилийн отрядууддаа хүрч ажиллана. Ингэснээр Хилийн 0252 дугаар анги зөвхөн хилийн инженерийн үүргийг гүйцэтгэх бус ХХБ-ын хэмжээний автомашин, зэвсэг, дуран харааны хэрэгслийг засварлах үйлчилгээг хийдэг чадварлаг анги болох юм. Бидний гүйцэтгэх үүрэг нэмэгдэж байна. Жилийн дөрвөн улиралд бие бүрэлдэхүүн маань дүүрэн ачаалалтай ажиллана. Гэхдээ эдгээр ажлыг гүйцэтгэхийн тулд хүмүүсээ сургах асуудал чухлаар тавигдаж байгаа. Нэг хүн хоёроос доошгүй мэргэжлээр давхар үүрэг гүйцэтгэдэг байхаар зорилт тавиад байна. Тиймэххоёрдугаар сарын 10-наас эхлэн хоёр сарын хугацаанд хүмүүсээ чиглэл бүрээр сургахаар болсрн. Хамгийн гол нь тухайн ажлыг хийх ажлын дөртэй, сэтгэлтзй хүмүүс байхёстой. Хэцүүбэрхбүхнээсшантраад байвал ажил бүтэхгүй. Тиймээс зорьсон ажилдаа ханцуй шамлан ороод 2014 онд үйл ажиллагаагаажигдрүүлчихвэл, 2015 оноос хилчдийн хүсэн хүлээж буй ажлууд хийгдэх болно.
-Хилчид доод тал нь 2-3 төрлийн мэргэжил эзэмшинэ гэлээ. Нэн түрүүнд хүмүүсээ ямар мэргэжлээр сургах шаардлагатай байна вэ?
-Техникийн засварын мэргэжилтэй хүмүүс шаардлагатай байна. Хүнд механизмын засварчид, хийн гагнуурчид, компьютерийн оношлогоо хийх чадвартай засварчид хэрэгтэй. Вьетнам засварын газрын хэмжээнд л автомашинд засвар үйлчилгээг хийх чадвартай хилчидтэй болохоор зорьж байна. Мөн Үйлдвэрлэл технологийн бүлэгт нарийн мэргэжлийн мужаан шаардлагатай. Бид энэ мэргэжлээр хилчдээ сургана. Хүмүүсээ өөрсдийн сонирхол, авъяас, анхан шатны мэдлэг дээр нь тулгуурлан сонгосон учир хоёр сарын хугацаанд бүрэн сургаж, дадлагажуулна.
-Энэ онд хилийн инженерийн ажлыг аль отрядод хийхээр төлөвлөөд байна вэ?
-Төсвийн хөрөнгө оруулалтаар Увсын хилийн хоёр отряд, Дадал, Баян-Уулын хилийн отрядуудад хүрч ажиллахаар төлөвлөсөн. Харин өөрсдийн нөөц боломжийг ашиглан Хилийн 0198, 0306 дугаар ангид дупаацах байр, хянах манааны цамхаг, хипийн торон саадыг засч сэргээхэд нь мэргэжпийн боловсон хүчин болон шаардлагатай техник хэрэгслээр туслахаар болоод байгаа.
-Ер нь хилийн инженерийн байгууламж бүх л хилийн хэсэгт муудсан. Гэхдээ хамгийн түрүүнд аль аль отрядын болзошгүй чиглэлд инженерийн байгууламжийг шийдвэрлэх шаардлагатай байгаа талаар судалгаа бий юу?
-Бид хилийн бүх л отрядоос хилийн инженерийн байгууламж ямар байгаа талаар судалгаа авсан. Авсан судалгаагаа нэгтгэждүгнэлтхийсэн. Хилийн отрядууд маань өргөст утсан хашаагаа шинэчлэх санал тавьсан. Мөн хилийн зам сэргээх, гүүр, гармуудыгзасварлахшаардлагатай байгаа тухай санал ирүүлсэн. Яг өнөөдөр бид бүх зүйлийг шинээр хийх боломжгүй. Тиймээс хуучин зам, гүүр, өргөст утсан хашааг нь засварлах, ашиглах тал дээр дэмжлэг үзүүлнэ. Үүнээс гадна бид орчин үёийн техник, технологи ашиглах талаар судалгаа хийлээ. Эхнээс нь зарим отрядод туршиж байна, ХХЕГ-ын штабтай хамтран хилийн зөрчил гарч болзошгүй аль чиглэлд дохиоллын систем тавих шаардлагатай байгааг судалсан. Гэхдээ үүнийг хүлээхгүйгээр манай нөхцөлд ашиглах боломжтой, засч сэлбэхэд хялбар төхөөрөмжүүдийг судалж үзээд, тухайн хилийн отрядтойгоо хамтарч хяналтын техникүүдийг хил хамгаалалтад нэвтрүүлнэ.
-Үйлдвэрлэл технологийн бүлэг хилийн отрядод шаардлагатай модон эдлэлийг хийхэд зах зээлийн үнээс хэр доогуур тусах вэ?
-Бид үйлдвэрлэл явуулахад шаард-лагатай түүхий эд буюу модоо орон нут-гаасаа хуулийн дагуу бэлтгээд авчихна. Өнөөдөр урд хөршөөс цэргийн модон орыг хамгийн хямдаар бодоход 130 мянган төфөгөөр авч байна. Өөрсдөө үйлдвэрлэхэд 80-90 мянган төгрөг болно.
-Байгууллагын зорилтын хү-рээнд бие бүрэлдэхүүний сургалт бэлтгэлийгсайяфуулах, офицеруудын манлайллын түвшинг дээшлүүлэхэд чиглэгдсэн ямар ажил хийж байна вэ?
-Зорилтыг хэрэгжүүлэх үүднээс олон ажил төлөвлөсөн. Юуны түрүүнд бие бүрэлдэхүүнийхээ албанд хандах хандлагыг дээшлүүлэх асуудал чухал байна. Тиймээс албаны өрөө тасалгаануудыг засч тохижуулан, ая тухтай байх нөхцлийг нь бүрдүүлж байна. Мөн сургалт бэлтгэлийн тал дээр англи хэлний анхан, дунд шатны сургалтыг хоёр сарын хугацаатай явуулж байгаа. Ер нь сургалтыг шинэлэг байдлаар явуулахаар бодож байна даа. Манай тусгай ангийн хувьд хүмүүсээ сургаж, дадлагажуулахасуудал чухлаар тавигдажбайгаа. Тухайлбал, мэргэжпийн инженер, чадварлаг засварчдыг бэлтгэх олон ажлыг төлөвлөсөн. Сургалт бэлтгэлээс гадна бүтээн байгуулалтын ажил их байна. Би ажлаа авснаас хойш эхний ээлжинд цэргийн халуун ус, соёл амралтын тасалгаа, .угаалгын болон ахуй үйлчилгээний өрөө, зочид буудал, гал зуух, хүн эмнэлэг, харуулын байр, шалганы байр гээд хэд хэдэн объекгыг засч тохижуулсан. Ер нь 2014,2015 онд манай хилчид ачаалалтай ажиллана. Харин 2016 оноос хөгжсөн хамт Олон, тохижсон анги байгууллага болно. Цаашид хүний асуудлыг өндөрт тавьж ажиллана. Саяхан инженер техникийн чиглэлээр ажилладаг офицер, ахлагч нарынхаа цалингийн зэрэглэлийг шинэ бүтэц, орон тоогоороо шийдүүлж авсан. Энэ тал дээр ХХБ-ын удирдлагууд ихээхэн итгэл хүлээлгэсэн шүү. Залуус маань ч сэтгэл өндөр ажиллаж байна. Жилийн ажпын дүнгээр нь тооцож бие бүрэлдэхүүнийхээ 30 орчим хувийн цалингийн шатлалыг нэмэгдүүллээ. 10 гаруй хүн ажил хавсран гүйцэтгэжбуйнхаа нэмэгдлийг авдаг болсон. Албаны орон сууцанд амьдардаг ажилчдынхаа дулаан, цахилгаан, усны төлбөрийг хенгөлж өглеө. Цаашид хэн сайн ажиллана тэр хүн цалин хангамж өндөр авдаг систем тогтоно. Энэ асуудлыг ч бие бүрэлдэхүүн маань ойлгосон. Миний олзуурхаж байгаа зүйл бол хилчдийн маань албандаа хандах хандлага, сэтгэлгээ өөрчлөгдөж, хийж бүтээх юмсан, илүү ихийг сурах юмсан гэсэн хүсэл эрмэлзэлтэй болсон явдал. Ер нь сэтгэлгээний хувьд хийе, бүтээе гэсэн сэтгэлтэй болчихвол хилийн отряд ангиудад ихийг хийх нөөц боломж бий. Ангийн захирагчийн хувьд ч хамт олондоо итгэж, найдаж байна.
-Хилийн 0252 дугаар ангийн чиг үүрэг өөрчлөгдсөнеөр цаашдын өнгө төрх нь ч сайхнаар төсөөлөгдөж байна.
-Бид ангийнхаа таван жилийн хөтөлбөр төлөвлөгөөнд жишиг болохуйц туслах аж ахуйтай болохоор төлөвлөөд байна. Сүүний чиглэлийн болон фермерийн аж ахуй эрхэлнэ. Ингэснээр хилчдийнхээ нийгмийн асуудлыг бага ч гэсэн шийдвэрлэх юм. Би Хилийн 0165 дугаар ангийн захирагчаар ажиллаж байхдаа туршлага хуримтлуулсан. Хилийн 0165 дугаар анги мааньтэжээлийн, хүлэмжийн аж ахуйтай. Сүүний чиглэлийн үхэртэй, стандартын блок цохидог үйлдвэртэй болсон. Зах зээл дээр 2000 төгрөгөөр худалдаалагдаж байгаа өргөст хэмхийг хилчиддээ 1000 төгрөгөөр өгвөл хүмүүсийн амьдралд хэрэгтэй юм даа. Ямар ч байсан 2016 он гэхэд сайхан ногоон байгууламжтай, орчин үеийн тохижилттой анги байгууллага болох болов уу. Хилийн инженерийн байгууламжийн хувьд ч гэсэн ахиц дэвшил гарсан байхаар төсөөлж байна. -Монгол Улсын хилийн нийт хэсгийн торыг солиход хэр хугацаа шаардлагатай вэ?
-Үүнийг би хэлж мэдэхгүй байна. ХХБ 2008 оноос "Хилийн тор" хөтөлбөрийг боловсруулаад Засгийн газарт өргөн барьж байсан. Ер нь жил болгон энэ асуудал цугпаралтаар яригддаг. Уг нь төр засаг анхааралдаа аваад хөрөнгө мөнгийг нь шийдчихвэл мэргэжлийн анги нь байна. Хилийн отрядод асар их хүч байна. Ингээд дэм дэмэндээ 2-3 жилд бүрзн байг гэхэд болзошгүй чиглэлүүдэд хэсэгчилсэн байдлаар хилийн торны асуудлыг шийдэх боломжтой. Манай хөрш улсуудын инженерийн байгууламж маш их хөгжсөн. Харин манайх дэндүү хоцрогдоод байгаа. Хөрш улсууд маань цементэн шонтой торон саадтай, торон саадныхаа хажуугаар засмал замтай, хяналтын системтэй болсон байна. Тиймээс бид хөрөнгө мөнгө шийдэгдэхийг хүлээхгүйгээр өөрсдийн боломжоор жилдээ хоёр хилийн отрядод хүрч ажиллая гэжяриад байгаа нь энэ. Манай улсын хэмжээнд хамгийн стандартад нийцсэн орчин үеийн шаардлага хангахуйц торон саад Хилийн 0108 дугаар ангид бий. Ийм торон саад 30-40 жилийн баталгаатай юм. -Бүсийн онцлогт тохирсон зөөврийн байдлаар ашиглах боломжтой хянах цамхагуудыг байгуулахад шаардлагатай зүйл юу байна вэ?
-Хянах цамхагуудыг бүсийнх нь онцлогт нийцүүлж баримаар санагдаад байгаа юм. Тал хээрийн бүсэд хянах цамхагууд тун тохиромжтой. Үзэгдэх орчин их учир хянах цамхаг дээрээсээ хамераар хяналтаа зохион байгуулж болно. Харин уулын бүсэд бол арай ондоо. Тэр өндөр уулан дээр хянах цамхаг барина гаж байхгуй. Тиймээс өнгөлөн далдлалт сайтай хянах манааны байрыг барих шаардлагатай. Миний бодлоор уулын бүсэд угсардаг, зөөврийн, түр хөдөлгөөнт хилийн манаанд ашиглаж болохоор хянах манааны байр илүү тохиромжтой. Болж өгвөл харуулын байрыг хүртэл сэндвичэн материал ашиглаад угсардаг, зөөвөрлөдөг болгох шаардлагатай юм. Иймэрхүү маягаар ашиглах боломжтой хяналтын байгууламжийн зураг төслийг гаргаад ХХБ-ын удирдлагуудад танилцуулна. Бүсүүдийн онцлогт нийцсэн хянах манааны байгууламжуудын судалгааг авч наймдугаар сар гэхэд хэд хэдэн загвар гаргах санаа байна. Ингээд болно, бүтнэ гэвэл үйлдвэрлэж эхэлнэ. Манай отрядууд өөрсдөө харуулын байраа барьж байна. Үүнд ямар ч стандарт алга. Ядаж бүс бүсээрээ нэгдсэн нэг стандарттай болмоор байгаа юм. Инженерийн байгууламжийн бас нэгэн шаардлагатай зүйл бол стандарт. Тухайлбал, шон нь төмөр байх уу, бетон байх уу, тор хэдэн үетэй байх вэ, багана хоорондын хэмжээ ямар байх вэ гээд бүх зүйл нэг стандарттай байвал цаашид засч сэлбэх бололцоотой болно. Энэ чиглэлээр судалгаа, тооцоо хийж загвараа 2014 ондоо багтааж гаргана.
-ХХЕГ саяхан "Ухаалаг төрийн зарчмыг ХХБ-д нэвтруүлэх нь" сэдэвт хэлэлцүүлэг хийлээ. Харин хилийн ангид ухаалаг төрийн зарчмыг хэрхэн нэвтрүүлэх бол?
-Ухаалаг байх зарчим төрийн бодлогын хэмжээнд яригдаж эхэллээ. Бид ангидаа хэлэлцүүлэг хийсэн. Мэдээж энэ бол байгууллагын үйл ажиллагааг сайжруулах асуудал шуү дээ. Цомхон, чадварлаг бие бүрэлдэхүүнээр өмнөө тавьсан зорилтоо хэрэгжүүлнэ. Бүлэг албадын хоорондын ажлын уялдаа холбоог сайжруулахад анхаарах болно. Ажлын хариуцлага, бүтээлч идэвхи өрнөх ёстой. Хүмүүсийн хийсэн бүтээснийг үнэн зөвөөр үнэлдэг, зарчимч байр сууринаас асуудалд ханддаг байх ёстой гаж бодож байгаа. Хилчид маань энэ галаар ойлголт авсан. Ер нь цаашид бие биенээ орлон ажиллах чадвартай хилчид ХХБ-д хэрэгтэй. Жишээ нь миний жолооч гэхэд тамирчин, мужаан, загвар зохион бүтээгчийн ажлыг давхар гүйцэтгэж байна. Цэргийн эрдэмдээ, эзэмшсэн ажилдаа эзэн болох зарчим л эцсийн шатандаа хөрсөн дээр буух бодлого болов уу.
-Танай ангид аж ахуй, үйлдвэрлэлийн ажил ихээр хийгдэх юм байна. Дээр нь ажил жигдрээд ирвэл бүлгүүд маань хилийн отрядуудад ажиллахаар явчихна. Ингэхээр цэргийн сургалт гэдэг зүйл орхигдох тал бий болж мэдэх юм?
-Цэргийн сургалт бэлтгэл хөтөлбөр зааврынхаа дагуу явагдах болно. Тусгай анги гэдэг утгаараа сургалтын 60 хувийг инженер, техникийн тусгай бэлтгэлийн чиглэлээр хийхээр төлөвлөж байгаа. Гэхдээ цэргийн хүний үндсэн хөдөлмөр бол цэргийн сургалт. Үүнийг орхигдуулахгүй. Жагсаалын бэлтгэл, биеийн тамир, хээрийн хичээлүүдийг цагийн хуваарийн дагуу тогтмол зохион байгуулна. Бие бүрэлдэхүүндээ "С"-ээс доошгүй үнэлгээтэй, цэргийн сургалтыг төгс эзэмшсэн байх шаардлагыг тавьж байна. Нэгэнт мөрдэс зүүж тангараг өргөсөн бол цэргийн сургалтыг зохих түвшинд эзэмшсэн байх шаардлагатай. Энэ ч утгаараа бэлэн байдлын асуудлыг өндөрт авч үзэж байна. Улсын хилийн тодорхой хэсэгт бие дааж үүрэг гүйцэтгэх хоёроос доошгүй бүлгийг нэгэн зэрэг үүрэг гүйцзтгэх чадвартай болгоход сургалтаа чиглүүлж байна. Цэргийн газар сургалт бэлтгэл орхигдоод ирэхээрээ цэргийн гэсэн өнгө төрх нь алдагдана. Цэргийн өнгө төрх алдагдахаараа хариуцлага сахилгын асуудал яригддаг шүү дээ.
-Говийн хилчдийн өмнө тулгардаг нэг асуудал бол ундны ус. Тэгвэл энэ онд танай анги аль аль хилийн отрядод хүрч, шинээр худаг ус гаргах вэ?
-Хилийн отрядуудаасаа санал авсан. Говийн бүх л отряд, застав, харуулаас эрүүл ахуйн стандартыг хангасан ундны ус шаардлагатай байгаа талаар хүсэлт ирсэн. Манай анги одоогийн байдлаар 50 метрийн гунд өрөмдлөг хийж ус гаргадаг ганц машинтай. Бидэнд 100 метрийн гүнд өрөмдлөгхийж, ус гаргадагтехник, ундны усыг цэнгэгжүүлдэг аппарат хзрэгтэй гэдэг саналаа хэлээд судалгаагаа хийсэн. Энэ ондоо өөрсдийн боломжоороо шаардлагатай зарим газруудад худаг, ус гаргах ажлыг хийнэ.
-Ярилцлагынхаа төгсгөлд танд нэмж хэлэх зүйл байнауу?
-Хилийн инженер техникийн тусгай ангийн бүтэц, зохион байгуулалт, үйл ажиллагаа нь өргөжсөн. ХХБ-ын удирдлагаас бидэнд итгэл хүлээлгэж, нөгөө талаае хилчид маань ямар ажил хийх бол гэсэн хүлээлттэй байгаа. Тиймээс ажлаа зоригтой эхэлж, үр дүнтэй байхын төлөө хилийн отрядуудтайгаа хамтарч ажиллана. Хилчдийнхээ үүрэг гүйцэтгэх нөхцөл бололцоог сайжруулахын төлөө, хилийн инженерийн байгууламжийг сэргээхийн төлөө зүтгах болно.

Ярилцан ахлагч М.УРАНБАЙГАЛЬ

ХУРАНДАА Ж.ДАМДИНБАЗАР: ХИЛИЙН ИНЖЕНЕРИЙН БАЙГУУЛАМЖИЙГ СЭРГЭЭХИЙН ТӨЛӨӨ ЗҮТГЭНЭ
Tweet
Bolod.mn