Mobile хувилбар
www.BOLOD.mn
Fact.mn | Miss.mn | Ord.mn | Choibalsan.mn |

Архив ангилал
ДЭЛГҮҮР ХУДАЛДААНЫ ТӨВ
» ДАА ХҮРЭЭ (94919)
» ДҮНЖИНГАРАВ ХТ (78425)
» Гранд плаза (73114)
» Боса (41643)
» БӨМБӨГӨР ХТ (72593)
» Замбала (58131)
» Метромолл (62864)
» Миний дэлгүүр (78267)
» Эвридэй (54017)
» Чансаа гутлын дэлгүүр (78681)
» Хар Хорин зах (61813)
» Хүчит Шонхор ХТ (71046)
» ТОСА ХТ (51595)
» Скай их дэлгүүр (47069)
» Сандэй плаза (64780)
» Нарантуул ОУХТ (73938)
» НАРАН ИХ ДЭЛГҮҮР (61958)
» НОМИН (69280)
» АЗ ХҮҮХДИЙН ИХ ДЭЛГҮҮР (53380)
» Оргил худалдааны төв (58002)
» Next Center (99188)
» E-mart (27483)
» БСБ (35727)
» БАРС ХТ (51595)
» UB MART (58337)
ДҮҮРЭГ ХОРОО
» Баянгол дүүргийн хүүхэд залуучуудын хөгжлийн газар (16612)
» БАГАНУУР (71815)
» ЧИНГЭЛТЭЙ (57987)
» ХАН УУЛ (67690)
» СҮХБААТАР (59282)
» НАЛАЙХ (60833)
» БАГАХАНГАЙ (50705)
» БАЯНГОЛ (65469)
» БАЯНЗҮРХ (75806)
» СОНГИНОХАЙРХАН (65546)
БАЙГУУЛЛАГА
» ГЛОБ ИНТЕРНЭШНЛ ТББ (50522)
» ГААЛЬ (73768)
» Барилгын хөгжлийн төв (4207)
» Засгийн газрын авто бааз ТӨҮГ (4576)
» ЗАМЫН ЦАГДАА (84372)
» ИНЕГ-МИАТ (89800)
» ММСУХ- Морин спорт (34828)
» Монголын Дарцын холбоо (49557)
» Монголын Залуучуудын Холбоо (83246)
» Монголын Үндэсний Бөхийн Холбоо (55271)
» МЭРГЭЖЛИЙН ХЯНАЛТ (80687)
» МСНЭ (48016)
» МОНГОЛЫН ЗОХИОЛЧДЫН ХОРОО (59212)
» МОНГОЛЫН ЦАХИЛГААН ХОЛБОО (58198)
» МОНГОЛЫН ХӨРӨНГИЙН БИРЖ (75802)
» МОНГОЛЫН САЙТЫН ХОЛБОО (70042)
» МОНГОЛЫН ОЮУТНЫ ХОЛБОО (59711)
» МОНГОЛ УЛСЫН ХҮҮХЭЛДЭЙН ТЕАТР (38690)
» МҮЭХ (55824)
» МҮХАҮТ (50523)
» МҮСХНХ (16278)
» МҮОНРТ (60249)
» Мэдээлэл технологи шуудан харилцаа холбооны газар (48763)
» ЭМНЕСТИ ИНТЕРНЭШНЛ ОУБ (34329)
» ШШГЕГ (53333)
» ШҮҮХ ПРОКУРОР (71335)
» Шударга өрсөлдөөн хэрэглэгчийн төлөө газар (74831)
» ЧИНГИС ХААНЫ ДЭЛХИЙН АКАДЕМИ (44524)
» Чөлөөт Бүс (52483)
» ЦЕГ (85993)
» Цахилгаан тээвэр (50214)
» ЦОГЦ ХАРИЛЦАА ТӨВ (58592)
» Цөмийн энергийн газар (53699)
» Хил хамгаалах ерөнхий газар (17248)
» Харилцаа Холбооны зохицуулах хороо (52491)
» ХХЕГ (47738)
» ХҮЧИРХИЙЛЛИЙН ЭСРЭГ ҮНДЭСНИЙ ТӨВ (52906)
» УБЦТС TЭЦ-4, 3 (72261)
» УМБГ (47663)
» Улсын мєрдєн байцаах газар (47247)
» УРЛАГ- УЛСЫН ДРАМЫН ЭРДМИЙН ТЕАТР (51981)
» УРЛАГ- УДБЭТ (48889)
» Ус сувгийн удирдах газар (16561)
» ТАГНУУЛ (84531)
» ТАТВАРЫН ЕРӨНХИЙ ГАЗАР (68319)
» ТӨМӨР ЗАМ (93841)
» Тээврийн төлөвлөлтийн хэлтэс (45612)
» Санхүүгийн зохицуулах хороо (16948)
» СОНГУУЛИЙН ЕРӨНХИЙ ХОРОО (56291)
» Сэргээн засалт, сургалт үйлдвэрлэлийн төв (30217)
» НИТХ (39868)
» Нийгмийн даатгал (51470)
» Нийслэлийн ЗДТГ (16650)
» Нийслэлийн газрын алба (20039)
» Нийслэлийн агаарын чанарын алба (47576)
» Нийслэлийн статистикийн газар (17482)
» НАББҮХ (44820)
» НҮБ (45661)
» Авлигатай Тэмцэх Газар (77220)
» Авто тээврийн газар (60518)
» ОБЕГ (63347)
» Оюуны өмчийн газар (13918)
» Үндэсний Дата Төв (43766)
» ҮТЕГ (44934)
» ҮНДЭСНИЙ НОМЫН САН (47761)
БАРИЛГА
» Гангар инвест (45804)
» ГАЗАР ХАШАА (74994)
» ГАНДИРС (33372)
» ГАНГАР ИНВЕСТ (51071)
» Барилгын материал (44070)
» БАЯСАХ ТРЕЙД (34330)
» БАРИЛГА-САЙН МЭДЭЭ (51824)
» БАРИЛГА-ҮНЭ ХАНШ (98254)
» БАРИЛГА (86746)
» ЖИГҮҮР ГРАНД (60888)
» ИХ ҮЙЛСИЙН ЭРЭЛД (33608)
» МУУ МЭДЭЭ (64660)
» ЭКО КОНСТРАКШН (56749)
» ШИНЭ БАЙР (72987)
» ЦАСТ ИМПЕКС (49300)
» УЛААНБААТАР ӨРГӨӨ (31965)
» Тахилт өндөр уул (45019)
» АЛТАЙ КОНСТРАКШН (58959)
» АВЗАГА ТРЕЙД (52634)
» Пума констракшн (47712)
БАРАА БҮТЭЭГДЭХҮҮН
» БҮТЭЭГДЭХҮҮН-АРХИ (73934)
» СЭЖИГТЭЙ БАРАА (70355)
БАНК САНХҮҮ
» ДААТГАЛ (45724)
» ГОЛОМТ (63530)
» ББСБ (46845)
» БАНК САНХҮҮ (74980)
» БАНК (51134)
» МУУ МЭДЭЭ (54495)
» МОНГОЛ ДААТГАЛ (44838)
» МОНГОЛ БАНК (79286)
» МОНГОЛ ШУУДАН (45075)
» ЭРЭЛ (45488)
» ЧИНГИС ХААН (44694)
» ХЗХ (48837)
» ХХБ (48465)
» ХАДГАЛАМЖ (52962)
» ХАС (49660)
» ХААН (63887)
» ХӨГЖЛИЙН БАНК (67879)
» УЛААНБААТАР БАНК (48582)
» ТРАНС (44935)
» ТӨРИЙН БАНК -ЗООС (65896)
» Тээвэр хөгжлийн банк (45733)
» САЙН МЭДЭЭ (48249)
» НАЙМАН ШАРГА (63279)
» АНОД (55589)
» ПРАЙМ ДААТГАЛ (29875)
» КАПИТРОН (44625)
» КАПИТАЛ (47157)
» ҮНДЭСНИЙ ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ (45596)
» ҮНЭ ХАНШ (60992)
БААР РЕСТОРАН ЦАЙНЫ ГАЗАР
» Дреам (45000)
» БААР- ДОРГИО (55230)
» Бусад (46868)
» ЗОЧИД БУУДАЛ (58879)
» Жура ресторан (44315)
» МЕТРОПОЛИС (33715)
» ЧАПЛИН РЕСТОРАН (31286)
» Цайны газар- БЭЭЖИН НУГАС (32415)
» Цайны газар- ХААН БУУЗ (32856)
» СТЕЛЛА (39317)
» СТРИНГС КЛУБ (30721)
» СӨҮЛ РЕСТОРАН (44067)
» АМРИТА (32018)
» The Bull (38940)
» RIVER SOUND (40136)
» Loving hut (38113)
» HOLLYWOOD (40298)
» САУН МАССАЖ (52533)
» SS клуб (41669)
ЗӨВЛӨГӨӨ
» БИЗНЕС ТӨЛӨВЛӨГӨӨ (605742)
» ЗУРХАЙ (1198166)
» ЗАР (809928)
» ЗӨВЛӨГӨӨ (1411810)
» ИРГЭНИЙ ЭРХ (53514)
» МАРКЕТИНГ МЕНЕЖМЕНТ (72237)
» ХИЧЭЭЛ СУРГАЛТ (81834)
» ХУУЛЬ (774233)
» ХООЛНЫ ЖОР (242831)
» СЕКС ЗӨВЛӨГӨӨ (96752)
» СУРГАМЖ (46600)
» СОНЖОО (119153)
» Сэтгэл зүй (676563)
» РЕКЛАМ БАЙРЛУУЛАХ (31768)
» ПИ АР (64765)
» РЕКЛАМ (56472)
МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ
» ЛАВЛАХ (53885)
» Дартс (41600)
» ГЭМТ ХЭРЭГ (224421)
» ГАДААД МЭДЭЭ (1558395)
» ВИДЕО МЭДЭЭ (969695)
» БИЗНЕС МЭДЭЭ (683044)
» Их хуралдай (63257)
» МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ (448468)
» МЭДЭЭ АЙМААР (162165)
» МЭДЭЭ ҮНЭ ХАНШ (109567)
» ЦУНАМИ (41501)
» Цөмийн хаягдал (42207)
» ХҮНИЙ ХӨГЖИЛ САН (63117)
» ХҮНС (43682)
» ФАКС МЭДЭЭ (45062)
» ФОТО МЭДЭЭ (1097200)
» УРЛАГ (1267666)
» ТЕХНОЛОГИ (1063155)
» ТВ МЭДЭЭ (56980)
» ТАНИН МЭДЭХҮЙ (80078)
» ТОДРУУЛГА (70230)
» СЕКС (1173189)
» СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ (63711)
» СУДАЛГАА (665103)
» СОНИН ХАЧИН (305362)
» СПОРТ (1273431)
» СКАНДАЛ (60262)
» НИЙТЛЭЛ (219689)
» НОЦТОЙ МЭДЭЭ (413873)
» Өвөр Монголын мэдээ (48888)
» NEWS /Russia/ (47624)
» NEWS /English/ (44637)
» NEWS /China/ (56112)
ЯРИЛЦЛАГА
» БИЗНЕС (1048365)
» УЛС ТӨР (1050957)
» УРЛАГ (1045047)
» СПОРТ (1044912)
» НИЙГЭМ (1045782)
ЯАМ
» ГАДААД ХЭРГИЙН ЯАМ (55659)
» Барилга хот байгуулалтын яам (25442)
» БСШУЯ (79173)
» БАТЛАН ХАМГААЛАХ ЯАМ (58087)
» БОАЖЯ (47453)
» Зам, тээврийн хөгжлийн яам (41153)
» ЯАМ (42202)
» ЭМЯ (63775)
» ЭРЧИМ ХҮЧНИЙ ЯАМ (41285)
» Цахим хөгжил, харилцаа холбооны яам (4235)
» ХХААХҮЯ (42944)
» ХҮНС, ХӨДӨӨ АЖ АХУЙ, ХӨНГӨН ҮЙЛДВЭРИЙН ЯАМ (38375)
» Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яам (45950)
» Соёлын яам (3199)
» САНГИЙН ЯАМ (43365)
» ҮХЯ (29803)
» ХЗДХЯ (38922)
ЭРҮҮЛ МЭНД
» ЙОНСЕЙ эмнэлэг (48164)
» ГЯЛС ТӨВ (36363)
» ГАРЬД МАГНАЙ эмнэлэг (43782)
» МОНОС (47360)
» Мөнх-Үйлстэн (37846)
» ЯТТ 103 (42627)
» ЭМДЕГ (6539)
» ЭМИЙН САН (62230)
» ЭМНЭЛЭГ-АЧТАН (42796)
» ЭМНЭЛЭГ (74421)
» ЭМ БЭЛДМЭЛ (51163)
» ЭХ НЯЛХАС (50208)
» ЭРYYЛ МЭНД (126953)
» ЭРҮҮЛ МЭНД ЗӨВЛӨГӨӨ (153969)
» Шинжлэх ухаан (38918)
» Халдварт Өвчин Судлалын ҮТ (44121)
» ХАВДАР СУДЛАЛ (41696)
» УЛАМЖЛАЛТ АНАГААХ (36504)
» УЛААН ТУУЗ эмнэлэг (44563)
» СЭТГЭШГҮЙ эмнэлэг (39792)
» СОНГОДО эмнэлэг (48467)
» ЁН МЭЛМИЙ эмнэлэг (33780)
ШИНЭ НОМ
» ШИНЭ НОМ (877829)
» НОМ (55370)
Шинэ 8 ангилал
» Ярилцах цаг (6455)
» Энтертаймент (21132)
ШАР МЭДЭЭ
» ШАР МЭДЭЭ (1096168)
ХҮМҮҮС
» Д.Дагвадорж /сумоч/ (69656)
» Д.Сумьяабазар /бөх/ (52532)
» ГАДААД ХҮМҮҮС (75969)
» БОЛОД.М Утга зохиол (63390)
» БОЛОД.М Нийтлэл (58140)
» ИЛТГЭЛҮҮД (51830)
» ИРГЭДИЙН ЗАХИДАЛ (856472)
» ЯРИЛЦЛАГА (1182507)
» Ц.Мянганбаяр (53398)
» ХҮМҮҮС-ТҮҮХ НАМТАР (158437)
» ХҮМҮҮС (1102566)
» ХҮНИЙ АМЬДРАЛ (120500)
» ТӨРИЙН ХУТГУУР (74721)
» Тэр хэн бэ? нэвтрүүлэг (14856)
» СЭЖИГТЭЙ ХҮМҮҮС (112632)
» С.Жавхлан /дуучин/ (56973)
» ОДДЫН АМЬДРАЛ (1104101)
УЛС ТӨРЧ
» Лу.Болд (46902)
» Л.Гантөмөр /АН/ (45463)
» Л.Гансүх АН (44495)
» Л.Гүндалай АН (47715)
» Д.Лүндээжанцан /МАН/ (43399)
» Д.Дондог (39301)
» Д.Дорлигжав /АН/ (45795)
» Д.Дамба-Очир (43424)
» Д.Дэмбэрэл /МАН/ (47838)
» Д.Ганхуяг (44755)
» Д.Балдан-Очир (43642)
» Д.Батбаяр /АН/ сумоч (56194)
» Д.Бат-Эрдэнэ /Ажнай/ (43270)
» Д.Зоригт /МАН/ (52394)
» Д.Зоригт /АН/ (40623)
» Д.Загджав МАН (44262)
» Д.Идэвхтэн /МАН/ (41459)
» Д.Энхбат /Ногоон нам/ (51048)
» Д.Эрдэнэ-Бат /АН/ (42133)
» Д.Хаянхярваа (44212)
» Д.Тэрбишдагва (47405)
» Д.Нямхүү (42569)
» Д.Амарбаясгалан /МАН/ (38580)
» Д.Арвин (46914)
» Д.Одбаяр /МАН/ (43991)
» Д.Одхүү АН (43333)
» Д.Очирбат (43843)
» Д.Оюунхорол /МАН/ (45138)
» Г.Батхүү АН (50577)
» Г.БАЯРСАЙХАН (47558)
» Г.Занданшатар /МАН/ (46461)
» Г.Мөнхбаяр (45617)
» Г.Шийлэгдамба МАН (42684)
» Г.Уянга (48122)
» Бадмаанямбуу. Бат-Эрдэнэ /МАН/ (64033)
» Баабар (44931)
» Батж.Батбаяр /АН/ (47089)
» Б.Баттулга (38513)
» Б.Жаргалсайхан /БНН/ (56699)
» Б.Чойжилсүрэн (51659)
» Б.Наранхүү АН (40589)
» Б.Нямтайшир (43247)
» З.Энхболд (49936)
» З.Алтай (45561)
» Ж.Батзандан (45294)
» Ж.Батсуурь (45149)
» Ж.Бат-Эрдэнэ (44074)
» Ж.Мөнхбат /МАН/ (44656)
» Ж.Энхбаяр (46861)
» Ж.Цолмон /ЭМЯ/ (47073)
» Ж.Сүхбаатар /МАН/ (42080)
» М.Зоригт / ИЗН/ (46698)
» М.Энхболд МАН (48594)
» М.Энхсайхан (49022)
» М.Сономпил (38373)
» Я.Батсуурь (40847)
» Э.Батүүл (70511)
» Э.Мөнх-Очир (42539)
» Ш.Сайхансамбуу (53329)
» Ч.Хүрэлбаатар (44574)
» Ч.Улаан (47713)
» Ч.Сайханбилэг (49746)
» Ц.Даваасүрэн (45867)
» Ц.Дашдорж (42258)
» Ц.Батбаяр /МАН/ (48167)
» Ц.БАЯРСАЙХАН (42033)
» Ц.Жанлав МАН Дорнод (32179)
» Ц.Мөнх-Оргил /МАН/ (47364)
» Ц.Элбэгдорж АН (72194)
» Ц.Шинэбаяр (47870)
» Ц.Шаравдорж /МАН/ (43446)
» Ц.Цэнгэл (44074)
» Ц.Сэдванчиг (41444)
» Ц.Нямдорж МАН (56130)
» Ц. Оюунгэрэл (51780)
» Х.Болорчулуун (40183)
» Х.Бадамсүрэн (40476)
» Х.Баттулга АН (55266)
» Х.БАДАМСҮРЭН (40389)
» Х.Жекей (41557)
» Х.Тэмүүжин /АН/ (73419)
» Х.Наранхүү (42195)
» УЛС ТӨРЧ (69136)
» У.Барсболд /МАН/ (39610)
» У.Хүрэлсүх МАН (50122)
» Т.Ганди (51559)
» Т.Бадамжунай /МАН/ (47048)
» Т.Энхтайван (38213)
» Сү.Батболд (48253)
» Су.Батболд МАН (44912)
» С.Ламбаа /АН/ (44398)
» С.Дэмбэрэл /ТАНХИМ/ (44762)
» С.Ганбаатар (45468)
» С.Баяр МАН (61139)
» С.БАЯРЦОГТ /АН/ (57187)
» С.Бямбацогт (47311)
» С.Эрдэнэ АН (50223)
» С.Оюун (48600)
» Р.Гончигдорж (50880)
» Р.Содхүү (45018)
» Р.Раш (44710)
» Р.Амаржаргал /АН/ (49918)
» Н.Ганбямба (44361)
» Н.Болормаа (46271)
» Н.Батбаяр /АН/ фортуна (56480)
» Н.Баяртсайхан (40385)
» Н.Энхбаяр (77874)
» Н.ЭНХБОЛД (46122)
» Н.Удвал МАХН (45280)
» Н.Номтойбаяр МАН (56278)
» Н.Алтанхуяг АН (55256)
» А.Мөнхбат МЗХ (39197)
» А.Тлейхан (39705)
» Ё.ОТГОНБАЯР (51959)
» О.Магнай (43835)
» О.Чулуунбилэг /АН/ (36291)
» О.Чулуунбат (44517)
» П.Алтангэрэл АН (45306)
» Ө.Энхтүвшин МАН (43926)
» Ч.Ганхуяг (46139)
УЛС ТӨР
» ЕРӨНХИЙЛӨГЧ (75492)
» ЕРӨНХИЙ САЙД (70116)
» Гал үндэстэн (43804)
» БХЯ Цэрэг (41070)
» ЗАСГИЙН ГАЗАР (79215)
» ЗАСАГ ДАРГА (40735)
» ИРГЭНИЙ ХӨДӨЛГӨӨН (49043)
» МАХН /new/ (45363)
» МҮАН нам (37524)
» ЭЛЧИН (41817)
» УЛС ТӨР (1393648)
» УИХ-дарга (57509)
» УИХ (66753)
» Төлбөртэй (22728)
» Тєрийн ордон (43519)
» Нам- Монголын консерватив нам (27030)
» НАМЗХ /МАСЗХ/ (41002)
» НАМОХ /МАСОХ/ (37981)
» НАМ-ИРГЭНИЙ ЗОРИГ (41809)
» НАМ-НН (37920)
» НАМ- АРДЧИЛСАН НАМ (86829)
» НАМ - МАН (63116)
» НАМ (76646)
» ҮНДСЭН ХУУЛИЙН ЦЭС (40952)
» Өргөдлийн байнгын хороо (20396)
УУЛ УУРХАЙ
» ДАРХАНЫ ТӨМӨРЛӨГИЙН ҮЙЛДВЭР (43939)
» ДОРНОТ УРАНЫ ОРД (40993)
» ГАШУУН СУХАЙТ (39750)
» ГАЦУУРТ ХХК (48175)
» БАГАНУУР УУРХАЙ (47646)
» БАГАНУУР (40946)
» БОРОО ГОУЛД (49091)
» БОРОО ОРД (39619)
» БҮРЭН ХААН ОРД (29677)
» МАРДАЙ (45691)
» МАК /МОНГОЛ АЛТ/ (50412)
» МОНГОЛРОСЦВЕТМЕТ (43124)
» МОНГОЛ ГАЗАР (39745)
» МОНГОЛ 999 (38699)
» ЭМЭЭЛТ МАЙНЗ (31736)
» Энержи ресурс (44266)
» ЭРДЭНЭТ (71844)
» ЭРДЭНЭС МЖЛ (40017)
» ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ (66448)
» ШИВЭЭ ОВОО ОРД (49365)
» Чалко (36468)
» ЦАЙРТ МИНЕРАЛ (30769)
» ЦАГААН СУВАРГА (42200)
» ХАН РЕСОРСЕЗ Инк (39038)
» ХӨШӨӨТИЙН УУРХАЙ (120512)
» УУЛ УУРХАЙ (99826)
» УРАН (43137)
» Тавантолгой Түлш ХХК (21616)
» Тавантолгой төмөр зам (15937)
» ТАВАНТОЛГОЙ (77883)
» ТӨМӨРТЭЙН ОВОО (42660)
» ТӨМӨРТЭЙН ОРД (44628)
» РИО ТИНТО (48113)
» НИНЖА (42636)
» Нийтлэлч Болормаа (23218)
» НАРИЙН СУХАЙТ (39618)
» АЙВЕНХОУ МАЙНЗ (39375)
» АЛТАНДОРНОД МОНГОЛ (59008)
» АДУУНЧУЛУУН ХК (39317)
» АЖНАЙ (45173)
» АШИГТ МАЛТМАЛ (44505)
» Арева “Кожеговь” (36171)
» ОЛОН ОВООТ (46884)
» ОЮУТОЛГОЙ (114550)
» ПЕТРО ЧАЙНА ДАЧИН ТАМСАГ (60764)
» ПОЛО РЕСОУРСЕС (29540)
УРАН ЗОХИОЛ
» ДУУНЫ ҮГ (82832)
» ЗҮЙР ЦЭЦЭН ҮГ (72814)
» ШИНЭ ДУУ (70298)
» ШҮЛЭГ (158345)
» ХАЙРЫН ЗАХИДАЛ (48976)
» ХYYХДИЙН ЗОХИОЛ (52195)
» УТГА ЗОХИОЛ (59696)
» ТЭМДЭГЛЭЛ (60832)
» ТҮҮХ (77773)
» АФОРИЗМ (104605)
» АРДЫН УРАН ЗОХИОЛ (52273)
» ОНИГОО (947180)
» ОНЬСОГО (57951)
» ӨГҮҮЛЛЭГ (1115656)
СОНГУУЛЬ
» СОНГУУЛЬ (89074)
НИЙГЭМ ЭДИЙН ЗАСАГ
» БАЙГАЛ ОРЧИН (103283)
» БАЯР НААДАМ (100228)
» ЭДИЙН ЗАСАГ-ДЭЛХИЙ (60616)
» ЭДИЙН ЗАСАГ (1263729)
» ШИНЖЛЭХ УХААН (54334)
» ШАШИН (1116413)
» ХУВЬЦАА (47353)
» УЛААНБААТАР ХОТ (129802)
» ТАТВАР (44887)
» НИЙГЭМ (1203127)
» ОЮУТАН (61657)
» ОРОН НУТАГ (82018)
АЙМАГ
» Дорноговь (55948)
» ДУНДГОВЬ (68780)
» ДАРХАН УУЛ (84871)
» ДОРНОД (72494)
» Говьсүмбэр (49499)
» ГОВЬ-АЛТАЙ (76385)
» Баян-Өлгий (61644)
» БУЛГАН (62663)
» БАЯНХОНГОР (73569)
» ЗАВХАН (63290)
» ЭРДЭНЭТ (51260)
» ХЭНТИЙ ӨНДӨРХААН (77107)
» ХОВД (66740)
» ХӨВСГӨЛ (81678)
» Увс (76051)
» ТӨВ (49381)
» СЭЛЭНГЭ (65470)
» АРХАНГАЙ (54879)
» ОРХОН (54626)
» ӨМНӨГОВЬ (73391)
» Өвөрхангай (63582)
» СҮХБААТАР (61939)
АГЕНТЛАГ
» Мал эмнэлгийн ерөнхий газар (4147)
КОМПАНИ
» Дацан трейд (44744)
» ДЭВШИЛ (29850)
» ДАШВААНЖИЛ (46527)
» ДОНШИН (42697)
» ГОВЬ (46374)
» ГОЁО (32159)
» Витафит (45033)
» Витсамо Фрутт Жүүс ХХК (50784)
» Вагнер Ази (49295)
» ВОЯАЖ (32009)
» БИШРЭЛТ (42658)
» БИТ ХЭВЛЭХ (28809)
» Боорчи (49693)
» БУЯН ХОЛДИНГ (34324)
» БАМБУУШ (30114)
» БYТЭЭГДЭХYYН-КОКА КОЛА (30938)
» Бөхбат (46354)
» БӨXӨГ (29109)
» Зиг Заг (30127)
» ЖЕМ (48970)
» ЖИ МОБАЙЛ (56970)
» Жигүүр гранд (62214)
» ЖУУЛЧИН (29876)
» ЖАСТ ОЙЛ ШТС (52391)
» ИММО ТРЕЙД ХХ (42229)
» Имарт (15015)
» Изинис Эйрвэйс (49270)
» Их-Өвөр (54677)
» МИГ даатгал (43955)
» Монгол газар (55345)
» Монгол Шилтгээн ХК (47261)
» Монгол тамхи СО ХХК (53416)
» Мон-ад (44173)
» Мон Эн Ко (64210)
» Макс групп (55737)
» МЦХ, МОНГОЛ ШУУДАН (45709)
» МАХ ИМПЕКС (52902)
» МАК (62714)
» МОБИКОМ (76050)
» МОНДАВС ХХК (35372)
» МОНГОЛ МАХ ЭКСПО (32483)
» МОНФРЭШ (50523)
» МОНСУДАР (29284)
» МОНРОУД (42128)
» МОННИС (48668)
» МОН УРАН (60551)
» Мөнхийн үсэг (43386)
» ЮНИТЕЛ (67453)
» ЭДМОН (31888)
» ЭРЭЛ ХХК (45150)
» ШУНХЛАЙ ШТС (49772)
» Хамо (40512)
» Хаан хүнс хк (47331)
» ХОС ГАРЬД ХХК (32976)
» Хүннү-Эйр (46200)
» УЛУСНЭТ (29419)
» УЛААНБААТАР ПРИНТ (31225)
» УРЛАХ ЭРДЭМ ХЭВЛЭХ (31188)
» ТЭСО (13963)
» ТАЛХ ЧИХЭР (54485)
» ТАВАН БОГД (43883)
» Тэнгэр даатгал (42082)
» Тэнүүн-Огоо (43651)
» СББ (44734)
» Синчи-Ойл (58076)
» Саун- ТҮНДЭМҮН (35507)
» СЭЖИГТЭЙ БАЙГУУЛЛАГА (69033)
» СОДМОНГОЛ ШТС (60366)
» СОЁМБО ХЭВЛЭХ (32306)
» СКАЙТЕЛ (48162)
» СҮҮ ХК (54903)
» НОМИН ХОЛДИНГ (52744)
» АЛЕЙСК ИМПЕКС- Алейка гурил (34759)
» АЛТАЙ КАШМЕР (35452)
» АЛТАН ТАРИА (53866)
» АДМОН (30554)
» Алко групп (43183)
» Алтай Констракшн (44198)
» Алтай хүдэр (44806)
» АЭРОМОНГОЛИА ХХК (45517)
» АТАР ӨРГӨӨ (53921)
» АСА групп (42715)
» АПУ (58072)
» ОБ КАПИТАЛ (30031)
» ПЕТРОВИС НИК ШТС- (68402)
» КОМПАНИУД (52224)
» UFC (61322)
» Prophecy resource (51201)
» ӨГӨӨЖ (44836)
» Ospring (29753)
» MАГНАЙ ТРЕЙД ШТС (53075)
» MILL HOUSE-АТАР ГУРИЛ (38498)
» MCS (73526)
BOLOD STUDIO
» Иргэний үг (3835)
» МАНАЙД ИРЭЭРЭЙ НЭВТРҮҮЛЭГ (6550)
» Хүүхдийн ертөнц (8550)
» Фото сурвалжлага (4022)
» Таны мэдлэгт | Animation (4609)
» Нийгмийн төрх - Хуулийн зөвлөгөө (4562)
» Нийгмийн төрх (4355)
» Асуудлыг тодруулъя (6941)
» Онцлох хүмүүс (4266)
» Оточ - Эмчийн зөвлөгөө подкаст (3622)
» Контентууд (5342)
» Petrichor /Гэгээлэг нийгмийн үнэр/ (6443)
» LIVE (8848)
» Expert podcast (3511)
» Bolod Studio | Ярилцлага (7411)
» Bolod Studio | Реклам (7364)
» Bolod Studio | Онцлох нийтлэл (4358)
» Bolod News (12599)
» 7 хоногийн тойм (13696)
» "Тэр хэн бэ?" ярилцлагын нэвтрүүлэг (7279)
» "Нутаг нэг" подкаст (6404)
   

ЗҮҮНГАРЫН АРМИЙГ КАЗАХЫН “МЯНГАН ЗОРИГТ ХҮВҮҮН” МӨХӨӨСӨН ТҮҮХ ҮНЭН ҮҮ? /кино шүүмж/

ЗҮҮНГАРЫН АРМИЙГ КАЗАХЫН “МЯНГАН ЗОРИГТ ХҮВҮҮН” МӨХӨӨСӨН ТҮҮХ ҮНЭН ҮҮ? /кино шүүмж/
2014-02-22

Казахстан Улсын Соёл, мэдээллийн яамны захиалгаар тус улсын төрийн мэдлийн “Казахфильм” нэгдлийн 12 сая

ам.долларын өртгөөр бүтээсэн “Мянган зоригт хөвүүн” /Жаужүрек мын бала/ нэртэй түүхэн-адал явдалт кино 5 дугаар сарын 3-ны өдрөөс эхлэн Казахстаны кино театруудаар гарч эхэллээ.
Киноны ерөнхий найруулагчаар Казахстаны нэрт найруулагч Акан Сатаев ажиллаж, 15 орны уран бүтээлч оролцон тоглосон бөгөөд казах цэргүүдэд ялагдаж буй Зүүнгарын ойрад монголчуудын дүрд Монгол Улсын гавьяат жүжигчин Б.Жаргалсайхан, Л.Баттулга, жүжигчин Ц.Цэрэнболд, Г.Золбоот, М.Түвшинхүү, Г.Эрдэнэбилэг нар урилгаар тогложээ.

Гадаадын кино шүүмжлэгчид уг киног “Казахстаны кино урлагийн түвшинг дэлхийд таниулсан бүтээл болсон” хэмээн үнэлсэн, нээлтээ хийсэн эхний хоёр долоо хоногт 2 сая ам.долларын ашиг олсон тухай Казахстаны хэвлэл мэдээллээр мэдээлж байна. Нээлт болохоос өмнө 4 дүгээр сарын 26-нд Алматы хотноо гадаадын томоохон мэдээллийн агентлагын сурвалжлагчдад киног үзүүлсний дараа тэд “Казах киноны байлдан дагуулалт” (BBC World News), “Казахстаны кино урлагийг дэлхийд зарласан бүтээл” (London Evening Standard), “Романтик казах туульс” (Reuters), “Дэлхийн кино ертөнцөд “Казахфильм” байр сууриа эзлэв бололтой” (Variety), “Гайхалтай тулааны үзэгдэл” (The Independent) гэх зэргээр магтан бичжээ. Мөн киног 5 дугаар сарын 17-нд болсон 65 дахь удаагийн Канын кино наадамд албан ёсоор оролцуулж, дэлхийн томоохон 30 гаруй кинопрокатын компаниас худалдан авах захиалга авчээ.

Киноны үйл явдлыг XVIII зууны 30-аад онд Зүүнгарын зэрлэг балмад түрэмгийлэгчдийн эсрэг казахууд Бага жузын султан Авилхаирын дор нэгдэн Балхаш нуураас зүүн өмнө зүгт Аңырақай гол, Алаколь нуурын хөндийд Зүүнгарын армийг бут цохисон тулаанд дайн тулааны хөлд өнчирч хоцорсон мянган хөвүүн хошууч анги болон оройлон оролцож, ялалтад үнэтэй хувь нэмэр оруулаад бүгд амь насаа алдсан ардын аман домгоос сэдэвлэн бүтээсэн гэж уран бүтээлчид нь тайлбарлаж байна.

Бяцхан хүү Сартай эцэг, эх, төрөл төрөгсдөө ойрадуудад хядуулан амь зулбан зугтаж буйгаар кино эхэлнэ. Ууланд өөртэйгээ адил өнчирсөн Таймас, Көрлан, Ильяс нарын хамт өвгөн Назарын ивгээлд ан гөрөө хийж амьдрахын хажуугаар байлдах, намнах сургууль хийнэ. Нэг удаа Рахмыжаны хот айлд Наурызын баяраар очиж, барилдаанд түрүүлэн алтан хиазтай дээлээр шагнуулан Рахмыжаны охин Зеред сэтгэл татагдах хэдий ч тэр айлд нь Ойрадын Аюур гэгч жанжин ирж, хот айлынхан хүндэтгэлтэй угтахад хилэгнэн тэр хотын залуустай зөрөлдөнө. Улмаар найз нарынхаа хамт цөөн хэсгээрээ яваа ойрадуудыг ангуучилна. Нэг удаа Ойрадын багахан хүрээг шатааснаар ойрадуудын хараанд өртөнө. Энэ үеэр Рахмыжаны гэрт Бага жузын султан Авилхаир ирж казахууд нэгдэж, Зүүнгарын дарлалаас салах тухай яриа болно. Улмаар овгийн султануудын Зүүнгарын дарлалаас салах гэсэн хуралдай ихээхэн санал зөрөлдөөнтэй болсон ч хүчээ нэгтгэхээр шийдвэрлэн киноны төгсгөлд тулаан болж, Сартайн удирдсан анги хошуучлан байлдаад бүгд амь насаа алдаж, Сартайн хүүг Зере тээсэн байгаагаар кино төгсөнө. Бусад үйл явдал нь Холливуудын кинонуудад хаа сайгүй таардаг хайртай залуус бэрхшээл даван бие бие рүүгээ тэмүүлж буй, эхлээд дайснаа аялдан дагаж байгаад эцэст нь амиа золин байж гол баатартаа тусалдаг өгүүлэмж юм.

Киноны зураг авалт гайхалтай, харилцан яриа нь тун үнэмшилтэй, хувцас, зэр зэвсэг зэргийг ийм л байсан байх гэхээр хийж ашигласан байна. Ялангуяа ойрадуудын хөө хуяг, дуулга киног чимж байна. Гэвч монгол хүний нүдээр харахад ойрадуудын барьсан сэлэм монгол цэргийнх бус шулуун, ойрадын жанжид, хатад бүх Монгол, Манжид эзлэгдсэнээс тэртээ хойно монголчууд хэрэглэх болсон тав гэзэг, эхнэр үсээр гоёсон, царай муутай, ямбигар хатад нь гаанс тамхиар утаа баагиулж буй зэрэг тухайн үеийн монголчуудын соёлд байгаагүй зүйлсийг харуулж буй нь жаахан тиймхэн санагдсан ч өмнө хийсэн “Нүүдэлчид” кинондоо монголчуудыг гуяа хавьцаагаа хормойтой сарьсан дээлтэй, бүлэг дээрэмчин гэж үзүүлж байсныг бодоход хавьгүй илүү болжээ. Өөр нэг шүүмжлүүштэй тал нь гол дүрийн жүжигчний нас хэтэрхий бага /16, 17-той юм уу гэмээр/ бие бялдар шулдгар, нэхий дээл, сарьсан гуталтай атлаа ган төмөр хуяг, дуулгатай ойрадуудыг ганцхан цавчаад унагаж буй, холливуудын кинонд гардаг шиг хүний хирээс хэтэрсэн авхаалж самбаатай, асар том тулаан болсон гэж байгаа боловч удирдсан султанууд яг юу хийсэн нь бүрхэг үлдсэн зэрэг сэтгэлд хүрээгүй хэсгийг нь эс тооцвол нэг үзэхэд сайхан л кино байна.

Сүүлийн жилүүдэд Казахстаны төр засгаас Казахын түүхийн сэдэвт кино бүтээлийг ихээхэн дэмжиж байгаа ба 2005 онд “Нүүдэлчид” (Көшпенділер) хэмээх 30 сая долларын өртөгтэй кино бүтээсэн нь мөн адил Зүүнгарын монголчуудын түрэмгийллийг харуулсан билээ. Цаашид ч энэ сэдвээр уран бүтээл туурвихаа кино бүтээгчид үгүйсгэхгүй байна. Кино сонирхогчид “Беларуссфильм”-ийг дэлхийн 2 дугаар дайнд оролцсон Зөвлөлтийн партизануудын тухай олон кино хийснээр нь “Партизанфильм” гэж егөөдөн нэрлэдэг шиг “Казахфильм”-ийг “Зүүнгарфильм” гэж нэрлэх цаг болж байх шиг байна.
Үзэхээр төлөвлөж байсан киног тань урьдаад ярьчихсанд эрхэм уншигч уучилна уу? Одоо юуны төлөө үзэг цаас нийлүүлэх болсноо таньд хүргэе.
Ази тивийн унаган ард түмний нэг, өнө эртний хар хиргисүүдийн удам казахууд хэдэн мянган жил хөрш нүүдэлчидтэйгээ дайтахдаа дайтаж, найрамдан хаяа хатган суухдаа ч сууж, дундад Азийн төв хэсгээр нааш цааш нүүн аж төрсөөр иржээ. Гагцхүү Их Монгол Улсын үед харъяат иргэн нь болсон тухай түүх шаштирт тодорхой байгаагаас гадна казах баатар эрс Их Улсын догшин хар сүлд өрнө, дорныг байлдан дагуулахад нэг мөрийн хүч болон зүтгэж байсан тухай өнө эртний салхи үлгэр туульсаар дамжуулан бидэнд хүргэж ирсэн билээ.
Одоогийн Казахстан Улсын газар нутаг Их Монгол Улсын Алтан-Орд Улсын харъяанд байсан бөгөөд Казахстаны ШУА-ын түүх, угсаатны судлалын хүрээлэнгийн эрхлэгч Кинаятын Зардыхан гуай 1995 онд казах хэлээр хэвлүүлсэн “Нулимстай жилүүдийн намтар” номынхоо өмнөх үгэнд “казахууд түүхнээ өрөөл бусад шиг эзэнт гүрэн байгуулж, бусдыг эзэгнэн захирч байсангүй. Түүхэнд товч тодорхой мөр үлдээсэн гурван зуун жаран жилийн /1456-1820/ хаанчлал тогтоосон хирнээ нийт казахуудыг нэгэн тоонотод толгойг нь холбож эс чадав. Түүнээс болсон юм уу аливаа нэгэн том гүрний нөлөөнд байж Казахын бүхий л түүх аугаа их улс, үндэстнүүдийн түүхийн хавсарга төдий бичигдэж иржээ” гэж хэлсэн байдаг.

Дээрх киноны үйл явдал болж буй цаг хугацаа 1723-1730 он юм. Энэ үед казахууд Авылхан хаанаас хойш тогтсон Их, дунд, бага жуз гэсэн нийгмийн байгуулалтай байжээ. Жуз гэдэг нь монголоор “гар” гэсэн утгатай адил. Гурван жуз хүчээ нэгтгэхэд дайснаа ялж, бутран салахуйд ямагт харьд дийлддэг гэсэн ардын домог байдаг юм.

Өнөөгийн Казахстаны албан ёсны түүх бичлэгт “Анрыкайн уулс, Алаколь нуурын район нь Казахын ард түмний Зүүнгарын хаант Улсын эсрэг 1723-1730 онд явуулсан эх орны дайны чухал стратегийн зангилаа байсан. Казахын 3 жузын 2 түм 5 мянган сайн дурын морьт цэрэг 1729 оны намрын эхээр Абулхаир ханы удирдлагаар нум сум, байлдааны хутга, сүх, бугуйл зэргээр зэвсэглэн Долоонголын районыг чөлөөлөхөөр Сарысу, Улытаугийн уулс руу нэвтрэх гарц болох Чу голоор давшин ирж, Балхаш нуураас зүүн өмнө зүгт 120 км-т байх Аңырақайн уулс, Алаколь нуурын хөндийд Зүүнгарын армитай 40 өдөр тулалдсан. Тулааны эцэст Зүүнгарын хаант Улс Казахаас булаан авсан Сырдарья Арыси, Улытау, Сарысу гол, Балхаш нуурын умард хэсэг, Таласын талаас ихээхэн хэсгийг нь буцаан алдаж, Казахын цэрэг Зүүнгарын эзэмшилд үлдсэн Долоонголын бүс нутгийг чөлөөлөх боломжтой болж, Ил мөрний эрэгт тулж ирсэн. Энэ тулаан казахуудад Зүүнгарын түрэмгийлэгчдээс цаашид эх нутгаа чөлөөлж, нэгдсэн, тусгаар улс байгуулахын эхлэлийг тавьсан” гэж бичдэг. Тулааны дараа Алаколь нуурын ус нохой ч уухын аргагүй хүний хөлс, цусанд нэвчсэн гэсэн домог ч бий.
Казах цэрэг Аңырақайн тулалдаанд ялснаар тухайн үед хүчирхэг зохион байгуулалттай, армийн зэвсэглэлдээ том, бага галт буу, тэсрэх бодис хэрэглэдэг Зүүнгарын армийн ялагдашгүй гэсэн домгийг бут цохисон бөгөөд энэ тулаан нь казахуудын хувьд Хаант Оросын Куликовын, Зөвлөлт Оросын Курскийн тулалдааны адил шийдвэрлэх үүрэгтэй, эх орноо харийн түрэмгийлэгчдээс чөлөөлөх ариун дайн байлаа. Өмнө казахууд өөрсдийгөө аргын, кыпчак, найман юм уу шапраштууд гэдэг байсан бол энэ тулалдааны дараа Казах Улс, казах үндэстэн гэсэн нэгэн ойлголт бий болсон.

Ганц Аңырақайн тулалдаан бус Казах-Зүүнгарын бусад дайн тулааны тухай бичмэл түүх өнөө хир уламжлагдан ирээгүй нь тухайн үед казахууд түүхийг бичиж үлдээх уламжлал байгаагүйтэй холбоотой юм. 175 жилийн дараа л 1905 онд казахын аман зохиол судлаач, нэрт эрдэмтэн Абубакир Ахмеджан Диваев тулалдаан болсон газрыг тэмдэглэж үлдээсэн гэж өнөөгийн Казахстаны түүхчид бичиж байна. Тулалдаан болсон улирлыг Казахын хан Каип 1718 онд Петр I хаанд “Зүүнгарынхантай өвөл юм уу намар эрт тулалдах нь ашигтай” гэж бичиж байсныг иш үндэс болгож байна. Тулалдаанд оролцсон Зүүнгарын цэргийн тоо, хүчин чадал, хохирлын тухай Казахстаны судлаачид ямар нэгэн тодорхой баримт хэлдэггүй ба маш олон цэрэг, бүгдийг нь хиар цохьсон, оргүй болтол нь хүйс тэмтэрсэн гэдэг. Дээрх кинонд бол Казахын тал түм 5 мянга, манай Аглуу “3 түмэн цэрэгтэй” гэж халамцуу онгирч байгаагаар гардаг.

Аңырақайн тулалдаан болсон эсэх? Болсон бол казах нөхдийн бичиж байгаачлан үнэхээр Зүүнгарын армийг бут цохисон эсэхийг магадлахын тулд тухайн үеийн Зүүнгар, Халимаг, Оросын хаант Улс, Чин Улс, Казахын ханлигуудын улс төр, эдийн засгийн харилцаа, ашиг сонирхлын зөрчил, гадаад бодлого гэсэн өргөн ухагдахууныг хамруулан дүгнэлт гаргах нь зүйтэй юм.
Казах-Зүүнгарын харилцаанаас эхлэе. Нүүдэлчдийн өнө мөнхийн зөрчил бол малын бэлчээр байсан. XVI зууны дунд үеэс Казахын жузууд малын бэлчээр хүрэлцэхээ байсан тул нутаг дэвсгэрээ тал бүр тийшээ тэлэхээр оролдож эхэлсэн ба нүүдлийн мал аж ахуйд цаг уур, ургамлын нөмрөг нь нэн тохиромжтой Зүүнгарын нутаг дэвсгэр лүү түрэн орж будлиан мөргөлдөөнд хүрдэг байжээ. Тухайн үед дотоодын үймээн самуун ихтэй, гадна талдаа халхтай байлдаад хүч нь сульдсан ч барагдах яагаа ч үгүй ойрадууд тухай бүр нь цохин буцааж байсан байдаг. Ойрадууд ч мөн худалдааны замыг хяналтад авах, олз омог олохоор Казахын жузууд руу халддаг байжээ. Өнөөдөр хүртэл давж гарах сайн бүтээл гараагүй байгаа, монгол судлаач И.Я.Златкины 1964 онд хэвлэгдсэн “Зүүнгарын хаант улсын түүх“ номонд “. . Зүүнгар-Казахын хооронд 1643, 1681-1684, 1711-1712, 1714, 1717, 1723, 1725 онд дайн болж байсан. Казахууд ойрадуудыг хариу цохилт өгсөн тухай нэг ч тохиолдол бүртгэгдээгүй байна” гэсэн байна. Златкин орон нутгийн чанартай тулгаралт бус томоохон дайн тулалдааныг түүвэрлэн авсан нь ойлгомжтой юм.

Галдан бошигт хааны гадаад бодлогын хамгийн амжилттай өрнөсөн чиглэл нь Дундад Ази байлаа. Зүүнгар Улс хэзээнээс нааш газар нутгийн ойр энэ бүс нутагтай өргөн харилцаатай явж иржээ. Галдан өмнөх ноёдын улс төрийн бодлогыг үргэлжлүүлж, Дорнод Туркестаны байдлыг нэн анхааралтай ажиглаж, эгзгийг нь хүлээж байсан байдаг. Гэтэл нэгэн таатай өдөр иржээ. Өвөр хоорондоо тэмцэлдэн ядарч туйлдсан Уйгарын Аппак хожа гэгч 1678 онд Алтайн ууланд хаваржиж байсан Галдангийн гадаа Далай ламын ивгээлдээ авахыг хүссэн захиа өвөрлөн буужээ. Тэрээр өршөөлгүй дайсан Харуулынхны захирагч Исмайлын дайралтаас мэнд мултарч улмаар Кашгар хүрч тэндээсээ Гималайн их уулсаар бэдрэн Лхас орж, Далай ламтай уулзаад тэндээс хаа хол Алтайд иржээ. Галдан хаан баярласан сэтгэлээ нууж ядан Далай ламын айлдварын тухай сайтар бодъё гэсэн хариу өгсөн тухай Оросын түүхч Е.И.Кычанов бичиж үлджээ.
Галдан 10 түмэн цэрэгтэй армиа удирдан Уйгарын хаант улст агшин зуур нэвтрэн орж, Яркендыг эзлээд өмнө зүг казахуудын нутаг руу халдаж ихэнх нутаг, Сырдаръя мөрний сав дагуух газрыг эзлэн Хожаг нэр төдий хаан суулгаад тэдгээрт өөрийн төлөөний хүн цөөн цэрэг үлдээгээд буцсан байдаг. Хэдэн жилийн дараа бүс нутгийн зангилаа болсон Сайрам хотод казахууд босч тэмцэн Галдангийн төлөөний ноёдыг алсан тул 1684 онд дахин Казахт довтлон Сайрам хотыг үнсэн товрого болгож, хүн ардыг нь Зүүнгар, Дорнод Түрэгстан руу цөлжээ. Энэ дайралтаараа Казахын хаан Таукегийн мэдэлд байсан Менкет, Хорсаман, Чимыгэт, Текек, Бабен Елган, Харахурол, Ташкент, Чинах зэрэг 9 хотыг яах ийхийн зуургүй идэж орхисон нь Их Монгол Улсын догшин арми амилан босоод ирсэн мэт болжээ. Урьд нь Зүүнгарын ноёд Түрэгстан, Казахт довтлодог байсан боловч ийм хэмжээ далайцтай байсангүй, жижиг олз хайх, дайсныг мөрдөн хөөх зэрэг байлаа.

Үүнээс хойш Зүүнгарын хаант Улсыг унах хүртэл хоёр талын хооронд болсон дайн тулалдаан нь казахууд хэдэн жил болоод ойрадуудын суулгасан төлөөний ноёдыг алж, босч тэмцдэг, ойрадууд цэрэг оруулан дахин дарж авдаг маягаар үргэлжилсэн байдаг. Манай өгүүлэх үед Казахын хаант Улс нь Балхаш нуураас Урал мөрөн хүртэлхи газарт Тявга ноёны захиргаанд Орос, Халимагийн хаант Улсаар хүлээн зөвшөөрүүлээд оршин байсан. 1723 онд Зүүнгарын Цэвээнравдан хаан дахин довтлон нөгөө үйлт Сайрамыг үнсийг хийсгэж, Казахын газар нутаг дээр нэмж, Ташкент, Түрэгстаныг булаан авч, вассаль болгож орхижээ. Ойрадуудын уулгалсан довтолгооноос дайжсан Казахын ард түмэн эх нутгаа түр орхиж, Урьдын Алтан Орд Улсын сүйрсэн голомт болох Хожент, Самарканд, Хива, Бухар тийш амь зулбан нүүсэн гэж Зардыхан гуай бичжээ.
Энэ он жилүүдийг Казахын ард түмэн түүхэндээ “Актабан шубырынди, алка көл сулама” буюу “далай мэт их зовлон зүдгүүрийн он жил ” гэж нэрлэдэг бөгөөд ойрадуудтай хийсэн дайнд Казахын ард түмний 2/3 нь үрэгдсэн . Ер нь казахууд эх нутагт нь харийн түрэмгийлэгчид дайран довтлоход дайжин зугтдаг бөгөөд Казахын төр улс өөрийн эх нутгаасаа тавантаа дүрвэн одоход хүрч байжээ. Мөн нүүдэл бүрийг оноож нэрлэнэ. 1911-1914 оны үед Баруун хязгаарыг Дамбийжанцан түйвээн казахуудыг Ховд, Улиастай руу хүчээр нүүлгэсэн үеийг “Да ламд туугдсан он жил” гэж нэрлэдэг.

Ингэж байтал 1722 онд Чин Улсын хаан Энх-Амгалан, 1724 онд Халимагийн хаан Аюука, 1725 онд Оросын эзэн хаан Петр I, 1727 онд Зүүнгарын хаан Цэвээнравдан нас барж, Төв Азид шинэ тоглогчид гарч ирлээ.
Чин Улсын угсаа залгамжилсан хаан Найралт төв 1729 онд Зүүнгар луу Фурдан жанжнаар удирдуулан түмэн цэрэг, мөн давхар Лифаны дэд дарга То Шигээр удирдуулан элч нарыг Петр II луу илгээжээ. Зүүнгар Улс зүүн хил дээрээ гадны халдан түрэмгийлэгчидтэй эрэгчин, эмэгчнээ үзэх болж, гол хүчээ Алтайн нуруу, Ховдын чиглэлд эргүүллээ. Тухайн үед Зүүнгар Улс, Халхтай байнгын өгөө, аваатай дайн байлдаантай байсны зэрэгцээ Манжтай хийсэн 1719 оны дайны хор хохирол арилаагүй байжээ.

Казахуудад Зүүнгарын дарангуйлагчдаас салж болох түүхэн боломж гарч ирлээ. Үүнийг ч хан, султанууд нь алдахыг хүссэнгүй, хүчээ нэгтгэхээр олон хуралдай хийж байсан бөгөөд Аңырақайн тулалдааны өмнөх гол хуралдай өнөөгийн Казахстаны зүүн өмнө зүгт Шымкетын ойролцоо Ордобас гэх газар 1726-1727 оны үед болсон гэж өнөөгийн Казахстаны түүхчид бичиж байна. Эсрэг байр суурь баримтладаг түүхчид ч бас байна. Тухайлбал, Казахстаны ШУА-ын Түүх, угсаатны зүйн судлаач Ирина Ерофеева Шымкетын ойролцоох Ордобаст гол хуралдай болсон бол тухайн үед Зүүнгарт эзлэгдээд байсан газарт ийм цэрэг, дайны зөвлөгөөн хийх боломжтой байсан эсэхэд эргэлздэг тухайгаа ил хэвлэлд өгсөн ярилцлагадаа дурьджээ.

Харин Абулхаир хан тулалдааныг удирдсан тухай Оросын эх сурвалжуудаас олддог бол Хятадын эх сурвалжуудад зөвхөн энэ хүний нэр л дурьдагдаад өнгөрдөг. Үүний учрыг хойно өгүүлье. Өөр нэгэн түүхч Калибек Данияр Казахстанд 2002 онд хэвлүүлсэн “Зүүнгарын хаант Улсын мөхөл” номондоо энэ тулалдааныг бүр хойно 1747 онд болсон гэж өөрийн цуглуулсан баримтад түшиглэн дүн шинжилгээ хийж баталсан байна.

Тулалдаанд Казахын талаас оролцсон цэргийн тоог эх сурвалжууд өөр өөрөөр хэлж байна. Казхстаны албан ёсны түүх бичлэгт 2 түм 5 мянгаас 3 түм гэдэг.Харин Зүүнгарын цэргийн тоо доор өгүүлэх баримтыг эс тооцвол хаана ч таарахгүй байгаа бөгөөд дээрх кинод бол казах цэрэг түм 5 мянга, ойрадын цэрэг 3 түм гэж гарч байна. Хэрэв 2 талаасаа 5 түмэн цэрэг оролцсон тулаан болсон бол энэ нь XVII зууны үед бол асар том үйл явдал бөгөөд ийм тулааны тухай мэдээ, материал Казахыг тооцохоо больё гэхэд Орос, Монгол, Хятадын түүх бичлэгт үлдэж хоцроогүй гэхэд хэтэрхий үнэмшилгүй юм. Алдарт Тэрэлж-Зуунмодны тулалдаанд гэхэд Зүүнгарын 3 түм, Чин Улсын 5 түмэн цэрэг оролцож, ойрадууд 5000 цэргээ алуулж, 3000 хүн, 2 түмэн бод, 4 түмэн бог малаа олзлуулсан гэж Доктор С.Цолмон тооцоолсон байдаг.

ОХУ-ын Төв архивт хадгалагдаж буй Чин Улсын Найралт төв хааны IX оны 6 дугаар сар гэсэн эх сурвалжид дараахь мэдээ байна. “. . Галданцэрэн их, бага Цэрэндондов, их Цэрэндондовын хүү Дорждамба нарт 3 түмэн цэрэг хураан Алтайн нурууны Цилинь гэх газар ирэх зарлиг буулгажээ. Гэвч их Цэрэндондов болон түүний хүү цэргээ бүрэн цуглуулж чадаагүй байна. Түүний цэрэг яав ч 2 түм хүрэхгүй болсон бөгөөд учир нь таатай боломжийг ашиглан нэгдэн дайрч болзошгүй казахуудаас болгоомжилсон байна. Галданцэрэн эхлээд өөр нэг жанжин Хэшичийг дуудан түмэн цэргээр Архыг хамгаалуулах болжээ. Мөн Хэшичид Алимату /Алматы/ Силабар орчимд оршин сууж буй харъяат иргэдээ хамгаалах үүрэг болгожээ. Үүн дээр нэмж хүргэн Лувсанцэрэнгийн түмтийг дээрх газар луу явах зарлиг буулгасан боловч тэр нь зарлиг зөрчин зугтан одсон тул нэхэн хөөж, устгасан” гэжээ.

Түүхч, эрдэмтэн судлаачдын тухайн үеийн Халх, Ойрдын нэг удаад гаргаж чадах цэргийн тоог 3-5 амтай гэр бүлээс 1 цэрэг гэж тооцдог бөгөөд Ойрадын бүх хүн ам тухайн үед яав ч 50-60 түмээс илүү гарахгүй гэсэн таамгийг иш болговол Зүүнгар Улс 1730 онд хөгшин хөвөө бүх эрчүүлээ цэрэгт татаад дээд тал нь 5 түмэн цэрэг гаргах байна. Дээрх баримт, тооцооноос харахад 1731 онд Галданцэрэнгийн мэдэлд 3 түмээс нэг их илүүгүй байнгын цэрэг байсан байна гэж үзэж болохоор байна.

Казахуудын баримтад итгэвэл Зүүнгарын хаад Аңырақайн хөндийд 3 түмэн цэргээ хядуулчихаад юугаараа Алтайн нуруунд Фурдан жанжны түмэн цэргийг хиар цохисон байж болох вэ? Бас юугаараа 25 жил мөхөх хүртлээ Халх, Оросын хилээ хамгаалж, дотоодын аюулгүй байдлаа хангаж, Халх, Манжийн цэрэгтэй эн тэнцүү байлдаж, Дундад Азиар аялан дайтаа вэ?

Найралт төв хааны дээрх эх сурвалжид өөр нэг сонирхол татах хэсэг байгаа нь Казахын хаан 2 сард /1731 оны 2 дугаар сарын 6-нд/ аян дайнд мордохоор 7 түмэн цэрэг бэлдэн дүү Баирхайлийн мэдэлд өгчээ. Казахууд Чу, Таласад нутаглаж байсан Зүүнгарын 1000 хамжлага, 2-3 мянган морь болон бусад малыг булаан авчээ гэсэн мэдээ юм. Түүх бичлэгт үйл явдалд оролцогч талаас илүүтэй хөндлөнгийн улс орнуудын эх сурвалжид бичиж үлдээсэн материал ихэнхдээ үнэн байдаг. Энэ мэдээнд өгүүлсэн үйл явдал нь Аңырақайн тулалдааныхтай цаг хугацаа, газар орны нэрийн хувьд таарч буй, түүх бичлэгт орчуулга, гадны хүн сонссоноороо буулгадаг зэргээс болж хүн, газар усны нэр янз янзаар бичигддэг талыг харгалзан үзвэл Авилхаир, Баирхаил гэсэн нэрс нэг нэр байж болох тул дээрх мэдээнд Анкарайн тулалдааны талаар өгүүлсэн байна гэж үзэж байна.
Одоо тулалдаан болсон гэх газар орны байдлын талаар ярилцъя. Өнгөрсөн зууны 20-оод онд анх газрын зурагт Мухамед Тынышпайн оруулсан Аңырақайн газрын солбилцлыг баталгаажуулахаар 1990-ээд онд Казахстан Улсын Археологийн Их сургуулийн захирал Карл Байпаковын удирдсан экспедици судалгаа хийж, газар оны байрлал, өмнө үйлдсэн газрын зураг, нутгийн иргэдийн хууч яриа зэргийг үндэслэн тулалдаан болсон газрыг тогтоосон байна. Гэвч Ирина Ерофеева Оросын аялагч, судлаач Яков Петрович Гавердовскийн энэ зууны эхээр бичсэн гар бичмэлийг үндэслэн ийм нэртэй газар хэд хэд байгаа талаар өгүүлдэг.

Өөр нэг баримт гэвэл Швед-Оросын дайны үеэр швед цэрэг Ренат гэгч Оросын талд олзлогдоод Сибирьт цөллөгт байхдаа Зүүнгар-Оросын хилийн мөргөлдөөнөөр ойрадуудад дахин олзлогдон Зүүнгарт 17 жил олзонд байжээ. Ренат Зүүнгарт төмөр хайлуулах, их буу цутгахад нэн зүтгэлтэй ажилласан тул 1734 онд Галданцэрэн хаан суллажээ. Дашрамд нэг сонин баримт дурьдахад 1731-1732 онд Галданцэрэнгийн нутагт сууж байсан Оросын Консул Л.Угримов өдрийн тэмдэглэлдээ Шведын офицер Ренат надад 1729 онд Галданцэрэнгийн цэрэгт 4 фунтын үхэр буу 15, бага үхэр буу 5, 10 фунтын богино голтой 20 их буу хийж өгсөн гэж ярьлаа гэж бичсэн байдаг.
Швед Ренат олзноос суллагдахдаа Зүүнгарын Улсын тухайн үеийн 2 газрын зураг /А, В/ авч явсан бөгөөд 2 зурагт нийтдээ 732 гол ус, уул нурууд, суурин газрын нэрийг тод үсгээр бичсэн байдаг.

Энэ 2 зургийг иш үндэс болгон МУБИС-ын багш, доктор, дэд профессор, Дуутан Ж.Гэрэлбадрах Зүүнгар Улсын 1730-аад оны зургийг зурсан нь доор байна.

Байпаковын олсон Аңырақай гэх газар нь уул, гол, нуураар тал талаасаа хавчигдсан гурвалжин хэлбэртэй байсан байна. Казахстаны албан ёсны түүхэнд тулалдааны тактикийг казах цэргүүд байгалийн саад бартаа ашиглан цэрэг, морьдоо нууж байгаад гэнэт довтлон ялалт байгуулсан гэж бичдэг. VIII дугаар зууны үеийн казах цэргийн байлдааны тактик, цэргийн зохион байгуулалтын талаар энд тэндэхийн сурвалж бичгүүдэд цөөн тооны мэдээ материал байдаг бөгөөд казахууд нэгдсэн арми шиг зохион байгуулалттай тулалддаггүй, овог, аймаг бүр өөрийн хан, султаны удирдлагаар гэнэт довтолдог, зүрх зоригтой, дайчин баатар эрс олонтой, цэрэг эрс нь харвах намнахдаа мэргэн, казах цэрэг тулалдаанд орохдоо “атань”, арруах”, “аллах мухаммед”, “алаш” гэх зэргээр отог, овгуудынхаа уриаг хашгиран довтолдгоос уриа дуудлагууд нь холилдон хиртхийм орилоон хашгираан болж хувирдаг гэж бичсэн байдаг.

Газар орны байдал, казахуудын дайрсан байдлыг харахад хоёр талын цэрэг яав ч өргөн фронтоор нүүр тулан байлдааны тактик хэрэглэн тулалдаагүй, хавчиг нарийн газарт Казахын цэргийн гэнэт довтолж, ялалтаар нь дууссан байж болох юм. Ренатын зургаас харахад Зүүнгар-Казахын Хаант Улсын хил Балхаш нуураас баруун тийш хаа хамаагүй хол байгаа бөгөөд казахууд юун эх орноо чөлөөлөх ариун дайн вэ? Вассаль байсан улс тусгаар эрхээ сэргээхийн тулд харъяалах улсын нутаг руу цөмрөн орж байлдсан болох нь харагдана.

Казахстаны түүхчдийн хүлээн зөвшөөрч буй нэг баримт нь Аңырақайн тулалдааны өмнө нь дараа нь ч бусад хан, султанууд Авилхаирт бүрэн эрх өгөх эсэх талаар санал зөрөлдөөнтэй байсан бөгөөд тулалдаан болсны дараа Авилхаир 1731 онд өөрийн жузыг аван Оросын хааны ивгээлд орсон бөгөөд мөн дунд жузынхан салж одон үлдсэн нь Их жуз нь 1740 онд мөн Петр II хааны ивгээлд багтжээ.Үүнийг бичигч би вээр Казахын хаант улсын түүхийг 1731 оноор дуусгавар болсон гэж үзэж байгаа ба Зардыхан гуайтай /1820/ санал зөрнө.

Аңырақайн тулалдаанаас 10 гаруй жилийн дараа эв нэгдэлгүй хан, султануудынхаа балгаар Казахын ард түмэн мөн л гай зовлонд унав. Казахын ноёдод хорссон Галданцэрэн хаан 1739 онд Чин Улстай найрамдлын гэрээ байгуулмагцаа цэргээ зүүн фронтоос баруун тийш Эрчис мөрний зүг татаж, голын дээд бие дэх харуул хамгаалалтаа чангалав. Чингээд Казахын эсрэг 3 замаар байлдах төлөвлөгөө зохиож, мөн оны намар Зайсан нуурын орчмоор Ишим голыг дагаж, Дунд жузын нутгийн гүнд цохилт өгөх, Ташкентын орчмоор Сырдаръяа мөрнийг уруудан Бага жузад цохилт өгөх, мөн Барабины хөндийг дайлан эзлэхээр хөдөлжээ. Зүүнгарын цэрэг эсэргэн жил нь казахуудын эсэргүүцлийг нугалж, 1741 оны өвөл Барабины хөндийг эзлэн аваад Дундад жузын нутагт цөмрөн орлоо. Тэд Хасагийн Их болон Дунд жузыг бут ниргэж, цааш Дундад Азийг байлдан дагуулах зорилгоор Ферганы хөндий рүү нэвтрэн оржээ. Ферганы ноёд Абдаль Каримбайн удирдлагаар нэгэн хэсэг эсэргүүцэн тулалдсаны дараа ялагдсанаа хүлээж, Зүүнгарт бууж өгөн дагаар оржээ. 1742 оны хавар Зүүнгарын цэрэг Сырдаръяагийн чиглэлээр байлдан давшиж, Ташкент Бага жузын нутагт цөмрөн орж эзлээд цааш Дундад Азийг уулгалжээ. Ийнхүү 1741-1742 оны байлдааны ажиллагаагаар Казахын 3 жузын газар нутгийн ихэнхи хэсэг Ойрадын хяналтад оржээ. Мөн эзэн хаан Аблай нь олзлогдсон байна.

1742 оны 8 дугаар сарын 8-нд Гадаад хэргийн төрийн зөвлөлөөс Оренбургийн захирагч И.И.Неплюевт илгээсэн бичигт “Дундад ордын Абулмамед, Барак баатар хийгээд Аблай султан Зүүнгарын эзэн Галданцэрэнд дагаар орж, танж явуулсан төдийгүй алба өргөх үүрэг хүлээн авцгаасан байна гэж бичиж байжээ. Энэ үеийг казахууд “их ухралтын он жил” гэдэг.

Баримтуудыг нэгтгэе.
1. Балхаш нуурын зүүн талаар 1730-аад онд Чу гол, Таласын тал гэх нэртэй газарт Казах-Зүүнгарын хаант улсын хооронд тулалдаан болсныг Чин Улсын ч, Казахын ч эх сурвалж баталж байна. Энэ газрыг одоо Аңырақайн уулс, Алаколь нуурын хөндий гэсэн нэртэй болсныг Казахстаны судлаачид тогтоожээ.

2. Казахстаны түүхчдийн Казахын 2 түм 5 мянгаас 3 түмэн цэрэг, Зүүнгарын 3 түмэн цэрэг тулалдаанд оролцож, Зүүнгарын цэрэг бүрэн дарагдсан гэдгийг хөндлөнгийн баримт батлахгүй байна. Чин Улсын эх сурвалжид Казахын цэргийг 7 түмэн цэрэг Зүүнгарын мянга орчим хүн, 2 мянган адуу олзлогдсон гэсэн шал өөр баримт байна.

3. Тулалдаан болсон газар нь тактикийн томоохон тулалдаан хийх ямар ч боломжгүй байна.

4. 5 түмэн цэрэг оролцсон гэх асар том тулалдааны талаар Казахын аман домгоос өөр бусад улсын бичгийн эх сурвалж байтугай аман хууч, домог ярианд байхгүй байгаа нь шууд үгүйсгэхэд хүргэж байна.

5. Тухайн үеийн газрын зургаар Казах-Зүүнгарын хил Балхаш нуураас баруун тийш хол байгаагаас харахад Казахстаны түүхчдийн өгүүлж буй шиг эх орноосоо харийн түрэмгийлэгчдийг хөөн гарах шинжтэй дайн бус бусдын хилд цөмрөн орж, дайтсан болж таарч байна.

6. Энэ тулалдаан Казах Улсын тусгаар тогтнолын эхлэл байсан гэхийг батлах аргагүй байгаа бөгөөд харин ч тулалдааны дараахан 2 жуз нь Оросын ивгээлд багтах болсон. Мөн 10 жилийн дараа дахин Зүүнгарын мэдэлд бүрэн орсон нь казахууд тусгаар улс байгуулах үйлсийг даруй 260 жилээр ухраахын эхлэл болжээ.

Эцэст нь дүгнэхэд 1730 онд Аңырақайн тулалдаан нь Зүүнгарын вассаль байсан Казахын ханлигууд нэгдэн, цэргийн давуу хүч цуглуулан тусгаар эрхээ сэргээхийн тулд Зүүнгарын хил цөмөрч, хил сахих хэдэн мянгаттай тулгаран тулалдаад багахан хэмжээний хохирол учруулаад хоорондоо эв эвдрэн тарсан үйл явдал гэж бодож байна.

Кино “Бид тусгаар тогтносон Казахстан Улсын энэхүү өндөрлөгөөс тухайн үед энэ өдрийг хүсэн хүлээж байсан өвөг дээдсийнхээ өмнө, ард түмнийхээ эрх чөлөөний төлөө амь биеэ зориулсан эрэлхэг залуусынхаа гавьяаны өмнө толгой бөхийн хүндэтгэл үзүүлье. Казахстан Улсын анхны Ерөнхийлөгч Н.Назарбаев” гэсэн ишлэлээр эхэлж, “Аңырақайн тулаанаас хойш 300 жилийн дараа дэлхий дахинд Казахын ард түмэн тусгаар тогтнолоо тунхаглаж чадлаа. Зуу зуун жилийн туршид бидний өвөг дээдсийн хүсэн хүлээж байсан энэ түүхэн ялалтад Казахын ард түмнийг хүргэсэн хүн бол Казахстаны анхны Ерөнхийлөгч, төрийн тэргүүн, үндэсний лидер Н.Назарбаев гэсэн үгээр дуусч байна.
Тусгаар тогтнол ямар үнэтэй байдгийг 200 жил бусдын дарлалд байсан монголчууд бид мэднэ. Одоо ч гэсэн бид улс орныхоо аюулгүй байдлын төлөө санаа зовсоор байна. Шинэ залуу тусгаар улсад залуу үеэ баатарлаг үүх түүхээр хүмүүжүүлэх, ирээдүйд Казахстан Улсыг тусгаар байдлаар нь авч явах хойч үеэ бэлдэх зорилго тавьж буй Казахстаны төр, засгийн бодлогыг дэмжиж байна. Гагцхүү бидний түүхийг бүү гуйвуулагтун? Чингэвэл та бүхний тавьсан зорилго чинь эс бүтэх бөгөөд Казахын ард түмэнд мөнхөд сайныг хүсэгч Монголын ард түмэн гомдох болно.
Сүүлийн үед Монголын түүхийг гуйвуулсан, дураар өөрчилсөн ном зохиол, кино ший хаа сайгүй гарах болж, үүнд нь манай жүжигчид, уран бүтэлчид нэг мөрийн хүч өгч, оролцон тоглож буй нь харагдах боллоо. Хятадууд Энх-Амгалан хаан Галдан бошигтыг толгойг жанжинаараа огтлуулан авчирч байгаа тухай, солонгосууд МЭ-ний 1000-аад оны үед байсан үгүй нь мэдэгдэхгүй Коре улсын нэг цэрэг монголчуудыг хядаж, хатад эмсийг нь булааж байгаа тухай кино хийж байна. Сүүлийнх нь дээрх казахуудын “Жаужүрек мын бала”. Энд манайхны түүх гуйвууллаа гэж хараан зүхсэн Бодровын “Чингис хаан” киног дурьдахгүй. Учир нь тэрээр “Нууц товчоо”-нд байдаг Тэмүүжиний амьдралын чухам хэрхсэн нь мэдэгдэхгүй, цагаан толбо болон үлдсэн


ЗҮҮНГАРЫН АРМИЙГ КАЗАХЫН “МЯНГАН ЗОРИГТ ХҮВҮҮН” МӨХӨӨСӨН ТҮҮХ ҮНЭН ҮҮ? /кино шүүмж/
Bolod.mn


Сэтгэгдэл (6)


Уншигчдын оруулсан сэтгэгдлийн талаар манай сайт хариуцлага хvлээхгvй болохыг анхаарна уу.
Үгийн санд шүүлтүүр хийсэн болно
Зочин
Монголын түүхийг назарбаев мэт нь ноохолдгүй юм байхаа хө.дэлхийн доог тохуу л болно доо зайлуул.

2023-07-20 | 23:04:13 | 64.119.23.205 |

Зочин
Монголын түүхийг назарбаев мэт нь ноохолдгүй юм байхаа хө.дэлхийн доог тохуу л болно доо зайлуул.

2023-07-20 | 23:03:34 | 64.119.23.205 |

Зочин
боол бсан ард тумэн ни боол биш бсан гэх дээдэс бсан ард тумэн ни толгой гудайн амидарах энэ хэний буруу вэ оноогийн тор бариж бгаа гутамшигт ху********сийн буруу бхаа .торийн мини сулд оршоо гэж тороо дээдэлж амидрах юмсан .одоогийнх шиг тороо зухэж биш

2015-01-14 | 19:23:56 | 103.229.122.145 |

Зочин
Ямар сайн бичээ! Үнэхээр эрдэмт монгол хөвгүүн ажгуу.

2014-03-12 | 01:25:48 | 202.126.89.194 |

Зочин
Цол тэмдэгийг хурааж авахыг дэмжиж байна. Улсаа худ********дсан ********рнууд. Казахдаа амьдар

2014-02-24 | 16:46:55 | 41.194.80.2 |

Зочин
Монгол улсын гавьяат цол авсан нөхдүүд гадны бодлогоор улсынхаа эсрэг кинонд тоглож байгаа нь гэмт хэрэг тул шийтгэж гавъяат цолыг нь хурааж авах хэрэгтэй Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржид

2014-02-22 | 15:33:01 | 202.179.13.158 |


   



С.Батсайхан: Ус зайлуулах шугам угсарсан газруудад үзлэг хийхэд ус тунасан асуудал гараагүй
17:11

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн гадна зам талбайн ус ихээр тогтдог байршилд 1200 метр ус зайлуулах шугам угсарсан бөгөөд ногоон байгууламжид ашиглах боломжтой 20 гаруй ус цуглуулах худгийг суурилуулсан юм. 

С.Батсайхан: Ус зайлуулах шугам угсарсан газруудад үзлэг хийхэд ус тунасан асуудал гараагүй

Төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн гадна зам талбайн ус ихээр тогтдог байршилд 1200 метр ус зайлуулах шугам угсарсан бөгөөд ногоон байгууламжид ашиглах боломжтой 20 гаруй ус цуглуулах худгийг суурилуулсан юм. 

»»
Үерийн бүст оршин сууж буй 270 өрхөд мэдэгдэх хуудас хүргүүлжээ
16:39

Үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх ажлын хүрээнд БЗД-ийн 21, 27, 29-р хорооны эрсдэл бүхий 270 гаруй айл өрхүүдэд үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх зөвлөмж, нүүн шилжих мэдэгдэх хуудсыг хүргэх ажлыг дүүргийн Онцгой байдлын хэлтэс, Тохижилт нийтийн аж ахуйн хэлтэс, Газар зохион байгуулалтын алба хамтран зохион байгуулж байна.

Үерийн бүст оршин сууж буй 270 өрхөд мэдэгдэх хуудас хүргүүлжээ

Үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх ажлын хүрээнд БЗД-ийн 21, 27, 29-р хорооны эрсдэл бүхий 270 гаруй айл өрхүүдэд үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх зөвлөмж, нүүн шилжих мэдэгдэх хуудсыг хүргэх ажлыг дүүргийн Онцгой байдлын хэлтэс, Тохижилт нийтийн аж ахуйн хэлтэс, Газар зохион байгуулалтын алба хамтран зохион байгуулж байна.

»»
Борооны ус тогтсон байршилд аритгал халдваргүйжүүлэлт хийлээ
16:33

Өчигдөр буюу зургаадугаар 18-ны шөнө орсон аадрын улмаас СХД-ийн 32, 33 дугаар хорооны зарим байршилд борооны ус тогтсон. Борооны ус тогтсон байршилд халдварт өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор ариутгал халдваргүйжүүлэлт хийлээ. 

Борооны ус тогтсон байршилд аритгал халдваргүйжүүлэлт хийлээ

Өчигдөр буюу зургаадугаар 18-ны шөнө орсон аадрын улмаас СХД-ийн 32, 33 дугаар хорооны зарим байршилд борооны ус тогтсон. Борооны ус тогтсон байршилд халдварт өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор ариутгал халдваргүйжүүлэлт хийлээ. 

»»
Хүний бие технологиос болж ирээдүйд хэрхэн хувьсан өөрчлөгдөх вэ?
15:23

Хүний биеийн хувьсал өдрөөс өдөрт бидэнд анзаарагдахгүйгээр алгуур явагдсаар буй. Гэхдээ технологийн хурдацтай 

Хүний бие технологиос болж ирээдүйд хэрхэн хувьсан өөрчлөгдөх вэ?

Хүний биеийн хувьсал өдрөөс өдөрт бидэнд анзаарагдахгүйгээр алгуур явагдсаар буй. Гэхдээ технологийн хурдацтай 

»»
“Бостон Селтикс” баг NBA-ийн аварга боллоо
15:13

NBA буюу Америкийн үндэсний сагсан бөмбөгийн холбооны аваргын төлөөх цувралын тав дахь тоглолт өнөөдөр “Бостон Селтикс” 

“Бостон Селтикс” баг NBA-ийн аварга боллоо

NBA буюу Америкийн үндэсний сагсан бөмбөгийн холбооны аваргын төлөөх цувралын тав дахь тоглолт өнөөдөр “Бостон Селтикс” 

»»
Намын ухуулагчид 500-600 мянган төгрөгөөр цалинжиж байна
15:11

УИХ-ын сонгууль дөхөхөөр улс төрийн намын ухуулагчийн ажлын байр нэмэгддэг. Ухуулагчдын хувь сонгуулийн 

Намын ухуулагчид 500-600 мянган төгрөгөөр цалинжиж байна

УИХ-ын сонгууль дөхөхөөр улс төрийн намын ухуулагчийн ажлын байр нэмэгддэг. Ухуулагчдын хувь сонгуулийн 

»»
Хаж мөргөлийн үеэр хэт халсны улмаас 550 орчим мөргөлчин нас баржээ
15:02

ДУБАЙ, 2024 оны зургаадугаар сарын 19 /TASS/. Саудын Арабын Мекке хотод ариун хаж мөргөлд оролцохоор ирсэн 550 

Хаж мөргөлийн үеэр хэт халсны улмаас 550 орчим мөргөлчин нас баржээ

ДУБАЙ, 2024 оны зургаадугаар сарын 19 /TASS/. Саудын Арабын Мекке хотод ариун хаж мөргөлд оролцохоор ирсэн 550 

»»
Хүний хувийн мэдээллийг хууль бусаар цуглуулсан тохиолдолд хариуцлага хүлээлгэх зохицуулалт бий
14:50

Монгол Улсын Их Хурлын 2024 оны ээлжит сонгуулийн санал хураалт 2024 оны 06 дугаар сарын 28-ны өдөр болохтой холбогдуулан сонгогч саналаа нууцаар, чөлөөтэй өгөх эрх болон сонгууль өгөх эрхтэй боловч анхаарал хандуулах шаардлагатай зарим зорилтод бүлэг хүмүүсийн сонгох эрхийг эдлүүлэхэд анхаарал хандуулах талаар ХЭҮК-ын гишүүн Б.Энхболд, Захиргаа удирдлагын хэлтсийн дарга Д.Ёндонжамц нар мэдээлэл өглөө.

 Хүний хувийн мэдээллийг хууль бусаар цуглуулсан тохиолдолд хариуцлага хүлээлгэх зохицуулалт бий

Монгол Улсын Их Хурлын 2024 оны ээлжит сонгуулийн санал хураалт 2024 оны 06 дугаар сарын 28-ны өдөр болохтой холбогдуулан сонгогч саналаа нууцаар, чөлөөтэй өгөх эрх болон сонгууль өгөх эрхтэй боловч анхаарал хандуулах шаардлагатай зарим зорилтод бүлэг хүмүүсийн сонгох эрхийг эдлүүлэхэд анхаарал хандуулах талаар ХЭҮК-ын гишүүн Б.Энхболд, Захиргаа удирдлагын хэлтсийн дарга Д.Ёндонжамц нар мэдээлэл өглөө.

»»
Гадаадад амьдарч байгаа МУ-ын иргэд маргааш саналаа өгч эхэлнэ
14:41

УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуулиар гадаадад байгаа иргэдийн саналыг зурагдугаар сарын 20,21,22,23-нд авахаар тогтоосон. 

Гадаадад амьдарч байгаа МУ-ын иргэд маргааш саналаа өгч эхэлнэ

УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуулиар гадаадад байгаа иргэдийн саналыг зурагдугаар сарын 20,21,22,23-нд авахаар тогтоосон. 

»»
Өнөөдөр иргэдэд хууль, эрх зүйн зөвлөгөө үнэ төлбөргүй өгнө
12:57

НЗДТГ-аас Монголын Хуульчдын холбоотой хамтран иргэдэд хууль, эрх зүйн үнэ төлбөргүй зөвлөгөө өгөх өдөрлөгийг зохион байгуулдаг. Энэ сарын өдөрлөг өнөөдөр буюу зургаадугаар сарын 19-ний өдрийн 09:00-17:00 цагийн хооронд зохион байгуулагдана

Өнөөдөр иргэдэд хууль, эрх зүйн зөвлөгөө үнэ төлбөргүй өгнө

НЗДТГ-аас Монголын Хуульчдын холбоотой хамтран иргэдэд хууль, эрх зүйн үнэ төлбөргүй зөвлөгөө өгөх өдөрлөгийг зохион байгуулдаг. Энэ сарын өдөрлөг өнөөдөр буюу зургаадугаар сарын 19-ний өдрийн 09:00-17:00 цагийн хооронд зохион байгуулагдана

»»
Д.Оюунбат: Өчигдөр шөнө орсон аадраар үерийн нөхцөл байдал үүсээгүй
11:01

Нийслэлийн Онцгой комиссын V хурлаар нийслэлийн хэмжээнд гамшгийн шар түвшин тогтоосон. Хурлаар Улаанбаатар хотын зуны улирлын цаг уурын төлөв байдал, хотын инженерийн бэлтгэл арга хэмжээний мастер төлөвлөгөө, үерийн эрсдэлийг бууруулах талаар авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээ, үерийн эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх, бэлэн байдлыг хангах чиглэлээр хэрэгжүүлж буй арга хэмжээний талаар хэлэлцсэн юм. Үүнтэй холбогдуулан нийслэлийн Онцгой комиссын алба хаагч нар бэлэн байдлыг ханган ажиллаж байна. 

Д.Оюунбат: Өчигдөр шөнө орсон аадраар үерийн нөхцөл байдал үүсээгүй

Нийслэлийн Онцгой комиссын V хурлаар нийслэлийн хэмжээнд гамшгийн шар түвшин тогтоосон. Хурлаар Улаанбаатар хотын зуны улирлын цаг уурын төлөв байдал, хотын инженерийн бэлтгэл арга хэмжээний мастер төлөвлөгөө, үерийн эрсдэлийг бууруулах талаар авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээ, үерийн эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх, бэлэн байдлыг хангах чиглэлээр хэрэгжүүлж буй арга хэмжээний талаар хэлэлцсэн юм. Үүнтэй холбогдуулан нийслэлийн Онцгой комиссын алба хаагч нар бэлэн байдлыг ханган ажиллаж байна. 

»»
Хоёр хоногийн дотор үхэлд хүргэдэг ховор өвчин Японд дэлгэрч байна
10:48

Үхлийн аюултай ховор төрлийн өвчний тохиолдол Японд улсад нэмэгдэж байгааг албан ёсны тоо баримт харуулж байна. 

Хоёр хоногийн дотор үхэлд хүргэдэг ховор өвчин Японд дэлгэрч байна

Үхлийн аюултай ховор төрлийн өвчний тохиолдол Японд улсад нэмэгдэж байгааг албан ёсны тоо баримт харуулж байна. 

»»
Нэгдүгээр хороололд хүүхдүүд модны хөвөн шатаах гэж байгаад гал алджээ
10:47

Нэгдүгээр хороололд хүүхдүүд модны хөвөн шатаах гэж байгаад гал алдсан хэрэг гарчээ.

Нэгдүгээр хороололд хүүхдүүд модны хөвөн шатаах гэж байгаад гал алджээ

Нэгдүгээр хороололд хүүхдүүд модны хөвөн шатаах гэж байгаад гал алдсан хэрэг гарчээ.

»»
МАН-ын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ эрүүл мэндийн салбарын төлөөлөлтэй уулзлаа
10:47

Монгол Ардын намын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өнөөдөр /2024.06.18/  эмч нарын төлөөлөлтэй уулзаж, ярилцлаа. “Эрүүл мэнд-Шинэ сэргэлт” сэдэвт уг уулзалтад МАН-ын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн хамтаар УИХ-ын гишүүн, Монгол Улсын гавьяат эмч Ж.Чинбүрэн, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Эрүүл мэнд, спорт, нийгмийн бодлогын зөвлөх Т.Мөнхсайхан болон МАН-аас УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуульд жагсаалтаар нэр дэвшиж буй эрүүл мэндийн салбарын төлөөлөл болох АШУҮИС-ийн Нийгмийн эрүүл мэндийн сургуулийн багш О.Саранчулуун, Харвардын Анагаах ухааны их сургууль, Харвардын Нийгмийн эрүүл мэндийн их сургуулийн багш, профессор Д.Ганмаа, Улсын ll төв эмнэлгийн элэг шилжүүлэн суулгах багийн координатор, зөвлөх эмч Ч.Энхболд, МҮЭ-ийн холбооны ерөнхийлөгч С.Эрдэнэбат нар оролцож, эмч, мэргэжилтнүүдэд мэдээлэл өгч, сонирхсон асуултад хариулсан юм.

МАН-ын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ эрүүл мэндийн салбарын төлөөлөлтэй уулзлаа

Монгол Ардын намын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өнөөдөр /2024.06.18/  эмч нарын төлөөлөлтэй уулзаж, ярилцлаа. “Эрүүл мэнд-Шинэ сэргэлт” сэдэвт уг уулзалтад МАН-ын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн хамтаар УИХ-ын гишүүн, Монгол Улсын гавьяат эмч Ж.Чинбүрэн, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Эрүүл мэнд, спорт, нийгмийн бодлогын зөвлөх Т.Мөнхсайхан болон МАН-аас УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуульд жагсаалтаар нэр дэвшиж буй эрүүл мэндийн салбарын төлөөлөл болох АШУҮИС-ийн Нийгмийн эрүүл мэндийн сургуулийн багш О.Саранчулуун, Харвардын Анагаах ухааны их сургууль, Харвардын Нийгмийн эрүүл мэндийн их сургуулийн багш, профессор Д.Ганмаа, Улсын ll төв эмнэлгийн элэг шилжүүлэн суулгах багийн координатор, зөвлөх эмч Ч.Энхболд, МҮЭ-ийн холбооны ерөнхийлөгч С.Эрдэнэбат нар оролцож, эмч, мэргэжилтнүүдэд мэдээлэл өгч, сонирхсон асуултад хариулсан юм.

»»
УОК-оос үерт автсан 40 өрхөд гэр, хор уршгийг арилгахад зориулж 400 сая төгрөгийг шийдвэрлэлээ
10:43

Завхан аймгийн Улиастай суманд өчигдөр (2024.06.17) түр зуурын хүчтэй аадар бороо орсны улмаас олон айл үерт автсан тул 

УОК-оос үерт автсан 40 өрхөд гэр, хор уршгийг арилгахад зориулж 400 сая төгрөгийг шийдвэрлэлээ

Завхан аймгийн Улиастай суманд өчигдөр (2024.06.17) түр зуурын хүчтэй аадар бороо орсны улмаас олон айл үерт автсан тул 

»»
Улаанбаатарт түр зуурын бороо орно
09:52

Цаг уур орчны шинжилгээний газраас гаргасан өнөөдрийн /2024.06.19/ 20.00 цаг хүртэлх мэдээллийг хүргэж байна.

Улаанбаатарт түр зуурын бороо орно

Цаг уур орчны шинжилгээний газраас гаргасан өнөөдрийн /2024.06.19/ 20.00 цаг хүртэлх мэдээллийг хүргэж байна.

»»
Үерт өртсөн 18 айл, өрхийг шинэ суурьшлын бүсэд нүүлгэн шилжүүлж, 45 иргэнийг түр хоргодох байрт байрлуулжээ
09:27

Завхан аймгийн Улиастай суманд үүссэн нөхцөл байдалтай холбогдуулан үерийн хор уршгийг арилгах, холбогдох арга хэмжээг шуурхай авч хэрэгжүүлж байна.

Үерт өртсөн 18 айл, өрхийг шинэ суурьшлын бүсэд нүүлгэн шилжүүлж, 45 иргэнийг түр хоргодох байрт байрлуулжээ

Завхан аймгийн Улиастай суманд үүссэн нөхцөл байдалтай холбогдуулан үерийн хор уршгийг арилгах, холбогдох арга хэмжээг шуурхай авч хэрэгжүүлж байна.

»»
Өнөөдөр ихэнх нутгаар дуу цахилгаантай аадар бороо орно
09:21

Малчид, иргэд, тээвэрчдийн анхааралд: Өнөөдөр нутгийн төв хэсгээр, 19-нд ихэнх нутгаар, 20-нд баруун, төв, зүүн аймгуудын нутгаар бороо, дуу цахилгаантай аадар бороо орох тул борооны өмнөх хүчтэй салхи, мөндөр, болзошгүй аянга цахилгаан, үерийн усны аюулаас сэрэмжтэй байхыг онцгойлон анхааруулж байна.

Өнөөдөр ихэнх нутгаар дуу цахилгаантай аадар бороо орно

Малчид, иргэд, тээвэрчдийн анхааралд: Өнөөдөр нутгийн төв хэсгээр, 19-нд ихэнх нутгаар, 20-нд баруун, төв, зүүн аймгуудын нутгаар бороо, дуу цахилгаантай аадар бороо орох тул борооны өмнөх хүчтэй салхи, мөндөр, болзошгүй аянга цахилгаан, үерийн усны аюулаас сэрэмжтэй байхыг онцгойлон анхааруулж байна.

»»
Нийслэлийн 2024 оны төсөвт өөрчлөлт оруулах тогтоолын төслийг баталлаа
09:08

Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит бус XX хуралдааны II хэлэлцүүлэг боллоо. 

Нийслэлийн 2024 оны төсөвт өөрчлөлт оруулах тогтоолын төслийг баталлаа

Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит бус XX хуралдааны II хэлэлцүүлэг боллоо. 

»»
Өчигдөрийн борооноор гэр хашаа усанд автсан 12 дуудлага мэдээлэл бүртгэгджээ
09:03

Улаанбаатар хотод өчигдөр орой орсон борооны улмаас  21:30 цагийн байдлаар Сонгинохайрхан дүүргийн 32, 33-р хороодод гэр хашаа усанд автсан 12, машин урссан нэг дуудлага мэдээлэл бүртгэгджээ.

Өчигдөрийн борооноор гэр хашаа усанд автсан 12 дуудлага мэдээлэл бүртгэгджээ

Улаанбаатар хотод өчигдөр орой орсон борооны улмаас  21:30 цагийн байдлаар Сонгинохайрхан дүүргийн 32, 33-р хороодод гэр хашаа усанд автсан 12, машин урссан нэг дуудлага мэдээлэл бүртгэгджээ.

»»
Өчигдөр орой Улаанбаатарт гэр хашаа усанд автсан 12, машин урссан нэг дуудлага бүртгэгджээ
08:51

Нийслэлийн нутаг дэвсгэрт өнөө орой орсон борооны улмаас 21:30 цагийн байдлаар СХД-ийн 32, 33-р хороодод гэр хашаа 

Өчигдөр орой Улаанбаатарт гэр хашаа усанд автсан 12, машин урссан нэг дуудлага бүртгэгджээ

Нийслэлийн нутаг дэвсгэрт өнөө орой орсон борооны улмаас 21:30 цагийн байдлаар СХД-ийн 32, 33-р хороодод гэр хашаа 

»»
Л.Гантөмөрийг нэрээ татахыг шаардаж АН-ын гишүүд жагсаж байна
18:22

Ардчилсан намын зарим гишүүн өнөөдөр намынхаа байрны өмнө жагсаж Ардчилсан намын дарга Л.Гантөмөрийг жагсаалтаас нэрээ татахыг шаардаж суулт хийж эхэлжээ.

Л.Гантөмөрийг нэрээ татахыг шаардаж АН-ын гишүүд жагсаж байна

Ардчилсан намын зарим гишүүн өнөөдөр намынхаа байрны өмнө жагсаж Ардчилсан намын дарга Л.Гантөмөрийг жагсаалтаас нэрээ татахыг шаардаж суулт хийж эхэлжээ.

»»
Завхан аймагт үерт автсан айл өрхийг цэргийнхэн нүүлгэн шилжүүлж байна
17:53

Завхан аймгийн төв Улиастай сумын Жинст, Жаргалан, Чигэстэй багт 6 дугаар сарын 17-ны өдрийн 17:30-18:30 цагийн хооронд орсон түр зуурын аадар борооны улмаас олон тооны айл өрх үерт автаад байна.

Завхан аймагт үерт автсан айл өрхийг цэргийнхэн нүүлгэн шилжүүлж байна

Завхан аймгийн төв Улиастай сумын Жинст, Жаргалан, Чигэстэй багт 6 дугаар сарын 17-ны өдрийн 17:30-18:30 цагийн хооронд орсон түр зуурын аадар борооны улмаас олон тооны айл өрх үерт автаад байна.

»»
Өмнөговь аймагт 3.8 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ
17:21

Өмнөговь аймгийн Баян-Овоо сумын нутагт 13:04 цагт 3.8 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ.

Өмнөговь аймагт 3.8 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ

Өмнөговь аймгийн Баян-Овоо сумын нутагт 13:04 цагт 3.8 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ.

»»
Төрийн албаны тусгай шалгалт маргааш зохион байгуулагдана
16:43

Дүүргийн Засаг даргын Тамгын газар, нийслэлийн Засаг даргын эрхлэх асуудлын хүрээний зарим агентлагийн захиалгаар зарласан төрийн жинхэнэ албаны удирдах албан тушаалын зургаа, 

Төрийн албаны тусгай шалгалт маргааш зохион байгуулагдана

Дүүргийн Засаг даргын Тамгын газар, нийслэлийн Засаг даргын эрхлэх асуудлын хүрээний зарим агентлагийн захиалгаар зарласан төрийн жинхэнэ албаны удирдах албан тушаалын зургаа, 

»»
Наадмын тасалбар худалдаанд гарах хугацааг ирэх долоо хоногт зарлана
16:43

Тулгар төрийн 2233 жил, Их Монгол Улс байгуулагдсаны 818 жил, Үндэсний эрх чөлөө, Тугаар тогтнолоо сэргээн мандуулсны 113 жил, Ардын хувьсгалын 103 жилийн ой, 

Наадмын тасалбар худалдаанд гарах хугацааг ирэх долоо хоногт зарлана

Тулгар төрийн 2233 жил, Их Монгол Улс байгуулагдсаны 818 жил, Үндэсний эрх чөлөө, Тугаар тогтнолоо сэргээн мандуулсны 113 жил, Ардын хувьсгалын 103 жилийн ой, 

»»
"Улаанбаатарт гурван сарын хугацаанд 6,337 тонн нөөцийн махны 64% зарагдсан"
16:36

Долоо хоног бүр нөөцийн махны өргөтгөсөн худалдааг зохион байгуулж буй Энэ долоо хоногт долоон дүүргийн 48 байршилд өргөтгөсөн нөөцийн мах худалдах хуваарь гарчээ.

Долоо хоног бүр нөөцийн махны өргөтгөсөн худалдааг зохион байгуулж буй Энэ долоо хоногт долоон дүүргийн 48 байршилд өргөтгөсөн нөөцийн мах худалдах хуваарь гарчээ.

»»
С.Зориг агсны хөшөөг гинжилсэн байжээ
16:14

Өчигдөр шөнө С.Зориг агсны хөшөөг бүслэн гинжилжээ. Энэ асуудлаар АН-аас өнөөдөр хэвлэлийн хурал зарлаж, мэдээлэл өглөө. 

С.Зориг агсны хөшөөг гинжилсэн байжээ

Өчигдөр шөнө С.Зориг агсны хөшөөг бүслэн гинжилжээ. Энэ асуудлаар АН-аас өнөөдөр хэвлэлийн хурал зарлаж, мэдээлэл өглөө. 

»»
Д.Амарбаясгалан: Г.Сайханбаярын сонгуулийн сурталчилгааг зогсоох албан бичгийг СЕХ-нд хүргүүллээ
15:50

Өвөрхангай аймгийн Сант суманд гарсан хүн амины хэрэгтэй холбоотойгоор Батлан хамгаалахын сайд Г.Сайханбаярыг намаас нь УИХ-ын сонгуулийн нэгдүгээр тойрог буюу Архангай, Баянхонгор, Өвөрхангай аймагт нэр дэвшүүлэхээс татгалзаж, эгүүлэн татсан. 

Д.Амарбаясгалан: Г.Сайханбаярын сонгуулийн сурталчилгааг зогсоох албан бичгийг  СЕХ-нд хүргүүллээ

Өвөрхангай аймгийн Сант суманд гарсан хүн амины хэрэгтэй холбоотойгоор Батлан хамгаалахын сайд Г.Сайханбаярыг намаас нь УИХ-ын сонгуулийн нэгдүгээр тойрог буюу Архангай, Баянхонгор, Өвөрхангай аймагт нэр дэвшүүлэхээс татгалзаж, эгүүлэн татсан. 

»»
Улаанбаатар хотод зургаадугаар сарын 21-22-ны шилжих шөнө бороотой бөгөөд сар дуустал олон жилийн дунджаас сэрүүн байна
15:18

Дэлхийн уур амьсгалын өөрчлөлттэй холбоотойгоор зуны улиралд ердийн борооны давтамжаас илүү гэнэтийн ус ихтэй, аадар борооны давтамж нэмэгдэж байгаатай холбоотойгоор Улаанбаатар хотын зуны улирлын цаг уурын урьдчилсан төлөвийн талаар УЦУОСМХ-ийн Ерөнхий инженер Б.Жаргалангаас тодрууллаа.

Улаанбаатар хотод зургаадугаар сарын 21-22-ны шилжих шөнө бороотой бөгөөд сар дуустал олон жилийн дунджаас сэрүүн байна

Дэлхийн уур амьсгалын өөрчлөлттэй холбоотойгоор зуны улиралд ердийн борооны давтамжаас илүү гэнэтийн ус ихтэй, аадар борооны давтамж нэмэгдэж байгаатай холбоотойгоор Улаанбаатар хотын зуны улирлын цаг уурын урьдчилсан төлөвийн талаар УЦУОСМХ-ийн Ерөнхий инженер Б.Жаргалангаас тодрууллаа.

»»
Нийслэлд үерийн эрсдэлтэй бүсэд суурьшсан 1917 айл өрх байна
15:13

Онцгой байдлын ерөнхий газрын шуурхай штабаас 2024 оны 6 дугаар сарын 12-ны өдөр 21 аймгийн Онцгой комисстой цахимаар, 13-ны өдөр Нийслэлийн онцгой байдлын газар, 9 дүүргийн онцгой байдлын хэлтсийн дарга нартай уулзалт, авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээтэй танилцаж, болзошгүй үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх, хариу арга хэмжээг шуурхай зохион байгуулах талаар үүрэг чиглэл өгч ажилласан. 

Нийслэлд үерийн эрсдэлтэй бүсэд суурьшсан 1917 айл өрх байна

Онцгой байдлын ерөнхий газрын шуурхай штабаас 2024 оны 6 дугаар сарын 12-ны өдөр 21 аймгийн Онцгой комисстой цахимаар, 13-ны өдөр Нийслэлийн онцгой байдлын газар, 9 дүүргийн онцгой байдлын хэлтсийн дарга нартай уулзалт, авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээтэй танилцаж, болзошгүй үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх, хариу арга хэмжээг шуурхай зохион байгуулах талаар үүрэг чиглэл өгч ажилласан. 

»»
Зарим голуудын усны түвшин өмнөх өдрийнхөөс 10-30 см нэмэгджээ
14:41

Энэ сарын 18-ны байдлаар Хэрлэн голын эхээр, Хангай нурууны Буянт, Заг, Цагаантуруут, Увс нуурын Баруунтуруун зэрэг 

Зарим голуудын усны түвшин өмнөх өдрийнхөөс 10-30 см нэмэгджээ

Энэ сарын 18-ны байдлаар Хэрлэн голын эхээр, Хангай нурууны Буянт, Заг, Цагаантуруут, Увс нуурын Баруунтуруун зэрэг 

»»
"Тяньжинд гацсан чингэлгүүдээс нэг нь ч Монгол руу орж ирээгүй"
14:33

Тяньжин боомтод 2024 оны зургадугаар сарын байдлаар 5450 чингэлэг гацсан тухай бид өмнө нь мэдээлсэн. 

Тяньжин боомтод 2024 оны зургадугаар сарын байдлаар 5450 чингэлэг гацсан тухай бид өмнө нь мэдээлсэн. 

»»
"Хүүхдийг зориулалтын суудалд суулгаж, хамгаалалтын бүс зүүлгэвэл эрүүл мэндээрээ хохирох эрсдэлийг 70% бууруулах боломжтой"
14:03

Төв аймгийн прокурорын газраас сүүлийн гурван жилийн хугацаанд аймгийн хэмжээнд гарсан зам тээврийн осол, түүний дотор ослын улмаас хүүхэд хохирсон хэргийг судалжээ.

Төв аймгийн прокурорын газраас сүүлийн гурван жилийн хугацаанд аймгийн хэмжээнд гарсан зам тээврийн осол, түүний дотор ослын улмаас хүүхэд хохирсон хэргийг судалжээ.

»»
Үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх зөвлөмж хүргэж байна
13:59

Өнөөдөр Улаанбаатар хот орчмоор үүлшинэ. Дуу цахилгаантай аадар орох бөгөөд салхи баруун өмнөөс хойш эргэж секундэд 5-10 метр, борооны өмнө түр зуур ширүүснэ.

Үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх зөвлөмж хүргэж байна

Өнөөдөр Улаанбаатар хот орчмоор үүлшинэ. Дуу цахилгаантай аадар орох бөгөөд салхи баруун өмнөөс хойш эргэж секундэд 5-10 метр, борооны өмнө түр зуур ширүүснэ.

»»
Монгол Улс өрсөлдөх чадвараараа 67 орноос 61 дүгээрт эрэмбэлэгдэв
13:53

“Дэлхийн өрсөлдөх чадварын тайлан-2024” болон Монгол Улсын үр дүнгийн талаар Эдийн засгийн бодлого, өрсөлдөх чадварын судалгааны төвөөс өнөөдөр танилцууллаа.

Монгол Улс өрсөлдөх чадвараараа 67 орноос 61 дүгээрт эрэмбэлэгдэв

“Дэлхийн өрсөлдөх чадварын тайлан-2024” болон Монгол Улсын үр дүнгийн талаар Эдийн засгийн бодлого, өрсөлдөх чадварын судалгааны төвөөс өнөөдөр танилцууллаа.

»»
Завхан аймагт үер бууж, айлууд усанд автжээ
12:09

Завхан аймгийн Улиастай суманд өнөөдөр /2024.06.17/ үер бууж, иргэдийг нүүлгэн шилжүүлжээ. 

Завхан аймагт үер бууж, айлууд усанд автжээ

Завхан аймгийн Улиастай суманд өнөөдөр /2024.06.17/ үер бууж, иргэдийг нүүлгэн шилжүүлжээ. 

»»
Хөгжлийн банкны гэх тодотголтой 80 хүн, 4 хуулийн этгээдэд холбогдох хэргийг хянан хэлэлцэнэ
12:08

Улсын дээд шүүхийн Эрүүгийн хэргийн танхимын нийт шүүгчийн 2024 оны 06 дугаар сарын 19-ний өдрийн хуралдаанаар 540 

Хөгжлийн банкны гэх тодотголтой 80 хүн, 4 хуулийн этгээдэд холбогдох хэргийг хянан хэлэлцэнэ

Улсын дээд шүүхийн Эрүүгийн хэргийн танхимын нийт шүүгчийн 2024 оны 06 дугаар сарын 19-ний өдрийн хуралдаанаар 540 

»»
Иргэд Ерөнхий сайдыг багаар нь сонгохоо илэрхийлж байна
10:48

УИХ-ын ээлжит сонгуулийн VI тойрогт Монгол Ардын Намаас нэр дэвшигчид Хэнтий аймгийн Жаргалтхаан, Хурх буюу Гурванбаян тосгон, Батширээт, Биндэр суманд иргэд, сонгогчидтой уулзаж, зүүн бүсийг хөгжүүлэх мөрийн хөтөлбөрөө танилцуулав.

Иргэд Ерөнхий сайдыг багаар нь сонгохоо илэрхийлж байна

УИХ-ын ээлжит сонгуулийн VI тойрогт Монгол Ардын Намаас нэр дэвшигчид Хэнтий аймгийн Жаргалтхаан, Хурх буюу Гурванбаян тосгон, Батширээт, Биндэр суманд иргэд, сонгогчидтой уулзаж, зүүн бүсийг хөгжүүлэх мөрийн хөтөлбөрөө танилцуулав.

»»
В.Путин Умард Солонгос, Вьетнамд айлчилна
10:47

МОСКВА, 2024 оны зургаадугаар сарын 18 /TASS/. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин зургаадугаар сарын 18, 19-ний 

В.Путин Умард Солонгос, Вьетнамд айлчилна

МОСКВА, 2024 оны зургаадугаар сарын 18 /TASS/. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин зургаадугаар сарын 18, 19-ний 

»»
“Нийтийн ахуйн үйлчилгээний төв” төслийн бүтээн байгуулалтын ажил эхэллээ
10:24

“Улаанбаатар хотын хөгжлийн корпораци” ХК төр, хувийн хэвшлийн түншлэлээр хүрээнд “Петровис” ХХК-тай хамтран “Нийтийн ахуйн үйлчилгээний төв төсөл”-ийг хэрэгжүүлэхээр бүтээн байгуулалтын ажлыг эхлүүллээ.

“Нийтийн ахуйн үйлчилгээний төв” төслийн бүтээн байгуулалтын ажил эхэллээ

“Улаанбаатар хотын хөгжлийн корпораци” ХК төр, хувийн хэвшлийн түншлэлээр хүрээнд “Петровис” ХХК-тай хамтран “Нийтийн ахуйн үйлчилгээний төв төсөл”-ийг хэрэгжүүлэхээр бүтээн байгуулалтын ажлыг эхлүүллээ.

»»
Нийт дуудлагын 72 нь ахуйн хүрээний гал түймрийн дуудлага байжээ
10:17

Өнгөрсөн долоо хоногт нийслэлийн найма дүүрэг, 20 аймгийн 43 суманд аюулт үзэгдэл, ослын 102 удаагийн дуудлага

Нийт дуудлагын 72 нь ахуйн хүрээний гал түймрийн дуудлага байжээ

Өнгөрсөн долоо хоногт нийслэлийн найма дүүрэг, 20 аймгийн 43 суманд аюулт үзэгдэл, ослын 102 удаагийн дуудлага

»»
НҮБ: 2023 онд 117 сая хүн дүрвэсэн
10:16

НҮБ-ын дүрвэгсдийн асуудал эрхэлсэн агентлаг зургадугаар сарын 13-ны өдөр албадан дүрвэгсдийн тоо 2023 оны эцсийн 

НҮБ: 2023 онд 117 сая хүн дүрвэсэн

НҮБ-ын дүрвэгсдийн асуудал эрхэлсэн агентлаг зургадугаар сарын 13-ны өдөр албадан дүрвэгсдийн тоо 2023 оны эцсийн 

»»
Улсын эмнэлэгт давтан үзлэгтээ ороогүй, авсан цагтаа очоогүй бол 20 мянгыг төлнө
10:15

Улсын эмнэлэгт цаг авах иргэдийн тоо ихэсч, эмнэлгийн ачаалал өндөр байгаа ч авсан цагтаа очдоггүй хүмүүсээс болж 

Улсын эмнэлэгт давтан үзлэгтээ ороогүй, авсан цагтаа очоогүй бол 20 мянгыг төлнө

Улсын эмнэлэгт цаг авах иргэдийн тоо ихэсч, эмнэлгийн ачаалал өндөр байгаа ч авсан цагтаа очдоггүй хүмүүсээс болж 

»»
Үерт өртсөн айл өрхүүдийг нүүлгэн шилжүүлж байна
10:14

Завхан аймгийн Улиастай сум, Жинст багт үүссэн үерийн улмаас усанд айл өрхийг нүүлгэн шилжүүлэх ажлыг  Цагдаагийн газар, Аймгийн гамшгаас хамгаалах алба, Онцгой байдлын газар, Зэвсэгт хүчний 325 дугаар анги, мэргэжлийн баг бүрэлдэхүүн үерт өртсөн 51 өрхөөс 15 өрхийг нүүлгэн шилжүүлжээ.

Үерт өртсөн айл өрхүүдийг нүүлгэн шилжүүлж байна

Завхан аймгийн Улиастай сум, Жинст багт үүссэн үерийн улмаас усанд айл өрхийг нүүлгэн шилжүүлэх ажлыг  Цагдаагийн газар, Аймгийн гамшгаас хамгаалах алба, Онцгой байдлын газар, Зэвсэгт хүчний 325 дугаар анги, мэргэжлийн баг бүрэлдэхүүн үерт өртсөн 51 өрхөөс 15 өрхийг нүүлгэн шилжүүлжээ.

»»
Улиас модны цагаан хөвөнг шатаахгүй байхыг АНХААРУУЛЖ БАЙНА
10:12

Нийслэлийн хэмжээнд 20:00 цагийн байдлаар гал түймрийн 16 дуудлага мэдээлэл бүртгэгдсэний 12 нь модны цагаан хөвөн 

Улиас модны цагаан хөвөнг шатаахгүй байхыг АНХААРУУЛЖ БАЙНА

Нийслэлийн хэмжээнд 20:00 цагийн байдлаар гал түймрийн 16 дуудлага мэдээлэл бүртгэгдсэний 12 нь модны цагаан хөвөн 

»»
Сэлэнгэ аймгийн Хүдэр суманд гарсан ой хээрийн түймрийг бүрэн унтраахаар ажиллаж байна
09:47

Сэлэнгэ аймаг, Хүдэр сум  Баянцагаан багийн “Шандын даваа” гэдэг газар ой, хээрийн түймэр гарч байна гэсэн дуудлагыг өчигдөр 16:50 цагт онцгой байдлын байгууллагад ирүүлжээ. 

Сэлэнгэ аймгийн Хүдэр суманд гарсан ой хээрийн түймрийг бүрэн унтраахаар ажиллаж байна

Сэлэнгэ аймаг, Хүдэр сум  Баянцагаан багийн “Шандын даваа” гэдэг газар ой, хээрийн түймэр гарч байна гэсэн дуудлагыг өчигдөр 16:50 цагт онцгой байдлын байгууллагад ирүүлжээ. 

»»
Энэ онд 102 сумын 100 жил тохиож байна
09:30

Энэ жил 17 аймгийн 102 сумын 100 жилийн тэгш ой тохиож байна. Баян-Өлгий, Говьсүмбэр, Дархан-Уул, Орхоноос бусад аймгуудад сумдын 100 жилийн тэгш ой тохиож байна.

Энэ онд 102 сумын 100 жил тохиож байна

Энэ жил 17 аймгийн 102 сумын 100 жилийн тэгш ой тохиож байна. Баян-Өлгий, Говьсүмбэр, Дархан-Уул, Орхоноос бусад аймгуудад сумдын 100 жилийн тэгш ой тохиож байна.

»»
АНУ: Усан паркт зэвсэгт халдлага гарчээ
09:11

Мичиган мужийн Рочестер Хиллс хотын “Brooklands Plaza Splash Pad” усан паркт 17 цагийн үед нэг эрэгтэй машинаас бууж 

АНУ: Усан паркт зэвсэгт халдлага гарчээ

Мичиган мужийн Рочестер Хиллс хотын “Brooklands Plaza Splash Pad” усан паркт 17 цагийн үед нэг эрэгтэй машинаас бууж 

»»
СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ: Бага насны хоёр хүүхдийг уснаас аварсан иргэн өөрөө энджээ
08:55

Сэлэнгэ аймаг, Шаамар сум Дулаанхаан багийн “Битүүгийн тохой” гэдэг газар /аймгийн төвөөс зүүн урд зүгт 60 км/-т “Ерөө” голын усанд бага насны хоёр хүүхэд живж байхад нь аварсан иргэн Б өөрөө голын усанд энджээ.

СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ: Бага насны хоёр хүүхдийг уснаас аварсан иргэн өөрөө энджээ

Сэлэнгэ аймаг, Шаамар сум Дулаанхаан багийн “Битүүгийн тохой” гэдэг газар /аймгийн төвөөс зүүн урд зүгт 60 км/-т “Ерөө” голын усанд бага насны хоёр хүүхэд живж байхад нь аварсан иргэн Б өөрөө голын усанд энджээ.

»»
Хаж мөргөлийн үеэр хэт халсны улмаас 550 орчим мөргөлчин нас баржээ
15:02

ДУБАЙ, 2024 оны зургаадугаар сарын 19 /TASS/. Саудын Арабын Мекке хотод ариун хаж мөргөлд оролцохоор ирсэн 550 

Хаж мөргөлийн үеэр хэт халсны улмаас 550 орчим мөргөлчин нас баржээ

ДУБАЙ, 2024 оны зургаадугаар сарын 19 /TASS/. Саудын Арабын Мекке хотод ариун хаж мөргөлд оролцохоор ирсэн 550 

»»
В.Путин Умард Солонгос, Вьетнамд айлчилна
10:47

МОСКВА, 2024 оны зургаадугаар сарын 18 /TASS/. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин зургаадугаар сарын 18, 19-ний 

В.Путин Умард Солонгос, Вьетнамд айлчилна

МОСКВА, 2024 оны зургаадугаар сарын 18 /TASS/. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин зургаадугаар сарын 18, 19-ний 

»»
НҮБ: 2023 онд 117 сая хүн дүрвэсэн
10:16

НҮБ-ын дүрвэгсдийн асуудал эрхэлсэн агентлаг зургадугаар сарын 13-ны өдөр албадан дүрвэгсдийн тоо 2023 оны эцсийн 

НҮБ: 2023 онд 117 сая хүн дүрвэсэн

НҮБ-ын дүрвэгсдийн асуудал эрхэлсэн агентлаг зургадугаар сарын 13-ны өдөр албадан дүрвэгсдийн тоо 2023 оны эцсийн 

»»
АНУ: Усан паркт зэвсэгт халдлага гарчээ
09:11

Мичиган мужийн Рочестер Хиллс хотын “Brooklands Plaza Splash Pad” усан паркт 17 цагийн үед нэг эрэгтэй машинаас бууж 

АНУ: Усан паркт зэвсэгт халдлага гарчээ

Мичиган мужийн Рочестер Хиллс хотын “Brooklands Plaza Splash Pad” усан паркт 17 цагийн үед нэг эрэгтэй машинаас бууж 

»»
Украины асуудлаарх дээд түвшний уулзалтын эцсийн мэдэгдлийг 80 улс дэмжжээ
13:13

Украинд энх тайван тогтоох асуудлаарх дээд хэмжээний уулзалт Швейцарт улсад боллоо. Бюргеншток гэдэг рашаан сувиллын газарт хоёр өдөр үргэлжилсэн бага хурал хамтарсан мэдэгдэл гаргаснаар өндөрлөжээ.

Украины асуудлаарх дээд түвшний уулзалтын эцсийн мэдэгдлийг 80 улс дэмжжээ

Украинд энх тайван тогтоох асуудлаарх дээд хэмжээний уулзалт Швейцарт улсад боллоо. Бюргеншток гэдэг рашаан сувиллын газарт хоёр өдөр үргэлжилсэн бага хурал хамтарсан мэдэгдэл гаргаснаар өндөрлөжээ.

»»
Өмнөд Солонгос ажлын дөрвөн өдөртэй болох тараар хэлэлцэнэ
11:46

БНСУ бол дэлхийн хамгийн урт ажиллах цагтай орнуудын нэг. Тодруулбал Өмнөд Солонгос Эдийн Засгийн Хамтын Ажиллагаа ба Хөгжлийн Байгууллагын (OECD) 36 орнуудын хамгийн урт цагаар ажилладаг улсуудын нэг нь билээ.

Өмнөд Солонгос ажлын дөрвөн өдөртэй болох тараар хэлэлцэнэ

БНСУ бол дэлхийн хамгийн урт ажиллах цагтай орнуудын нэг. Тодруулбал Өмнөд Солонгос Эдийн Засгийн Хамтын Ажиллагаа ба Хөгжлийн Байгууллагын (OECD) 36 орнуудын хамгийн урт цагаар ажилладаг улсуудын нэг нь билээ.

»»
Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид саяхан Монголд нууцаар уулзсан гэж БНСУ-ын хэвлэлд мэдээлжээ
10:23

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид өнгөрөгч тавдугаар сар /2024.05/-ын дундуур Монголд нууцаар уулзсан тухай БНСУ 

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид саяхан Монголд нууцаар уулзсан гэж БНСУ-ын хэвлэлд мэдээлжээ

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид өнгөрөгч тавдугаар сар /2024.05/-ын дундуур Монголд нууцаар уулзсан тухай БНСУ 

»»
Хятад: "MeToo" хөдөлгөөний тэмцэгч 5 жилийн ял авлаа
10:03

Бэлгийн дарамтын эсрэг "MeToo" хөдөлгөөний тэмцэгч София Хуанг Шүэчин "төрийн эсрэг хорлон сүйтгэх ажиллагаа" 

Хятад:

Бэлгийн дарамтын эсрэг "MeToo" хөдөлгөөний тэмцэгч София Хуанг Шүэчин "төрийн эсрэг хорлон сүйтгэх ажиллагаа" 

»»
Их-7 дээд хэмжээний уулзалт эсэргүүцлийн жагсаалтай эхлэв
12:13

Их-7 бүлгийн дээд хэмжээний уулзалт өчигдөр /2024.06.13/ Италийн Пуглиа мужийн Фасано хотод эхэлж, тухайн үед уулзалтыг эсэргүүцсэн жагсаал цуглаан болжээ.

Их-7 дээд хэмжээний уулзалт эсэргүүцлийн жагсаалтай эхлэв

Их-7 бүлгийн дээд хэмжээний уулзалт өчигдөр /2024.06.13/ Италийн Пуглиа мужийн Фасано хотод эхэлж, тухайн үед уулзалтыг эсэргүүцсэн жагсаал цуглаан болжээ.

»»
Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид саяхан Монголд нууцаар уулзсан гэж БНСУ-ын хэвлэлд мэдээлжээ
11:05

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид өнгөрөгч тавдугаар сар /2024.05/-ын дундуур Монголд нууцаар уулзсан тухай БНСУ /Өмнөд Солонгос/-ын хэвлэл өнөөдөр мэдээлжээ.

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид саяхан Монголд нууцаар уулзсан гэж БНСУ-ын хэвлэлд мэдээлжээ

Япон, Хойд солонгосын төлөөлөгчид өнгөрөгч тавдугаар сар /2024.05/-ын дундуур Монголд нууцаар уулзсан тухай БНСУ /Өмнөд Солонгос/-ын хэвлэл өнөөдөр мэдээлжээ.

»»
Дүрвэгсдийн тоо огцом өсөж байна
10:22

НҮБ-ын дүрвэгсдийн агентлагийн мэдээлснээр өнгөрсөн онд дэлхий даяар гэр орноо орхин гарсан хүмүүсийн тоо Лондон 

Дүрвэгсдийн тоо огцом өсөж байна

НҮБ-ын дүрвэгсдийн агентлагийн мэдээлснээр өнгөрсөн онд дэлхий даяар гэр орноо орхин гарсан хүмүүсийн тоо Лондон 

»»
Кувейтийн нэгэн орон сууцны барилгад гал гарч 49 хүн амиа алджээ
21:52

Кувейтийн Мангаф хотын нэгэн орон сууцны барилгад гал гарсны улмаас 49 хүн амиа алдсаны дотор 40 орчим Энэтхэгийн 

Кувейтийн нэгэн орон сууцны барилгад гал гарч 49 хүн амиа алджээ

Кувейтийн Мангаф хотын нэгэн орон сууцны барилгад гал гарсны улмаас 49 хүн амиа алдсаны дотор 40 орчим Энэтхэгийн 

»»
Дани улсын эрх баригчид хэт их халуун ногоотой гэсэн шалтгаанаар Өмнөд Солонгосын бэлэн хоолыг худалдаанаас татжээ
21:13

Дани улсын эрх баригчид Өмнөд Солонгосын Samyang компанийн хэдэн төрлийн бэлэн хоолыг хэт их халуун ногоотой тул 

Дани улсын эрх баригчид хэт их халуун ногоотой гэсэн шалтгаанаар Өмнөд Солонгосын бэлэн хоолыг худалдаанаас татжээ

Дани улсын эрх баригчид Өмнөд Солонгосын Samyang компанийн хэдэн төрлийн бэлэн хоолыг хэт их халуун ногоотой тул 

»»
Ши Жиньпиний “Бүс ба Зам” санаачилгын хүрээнд ядуу орнуудад тавьсан санал өөрчлөгдөж байна
11:31

Ши Жиньпин 2012 онд засгийн эрхэнд гарснаасаа хойш удалгүй Зүүн болон барууныг холбосон худалдааны замын сүлжээ 

Ши Жиньпиний “Бүс ба Зам” санаачилгын хүрээнд ядуу орнуудад тавьсан санал өөрчлөгдөж байна

Ши Жиньпин 2012 онд засгийн эрхэнд гарснаасаа хойш удалгүй Зүүн болон барууныг холбосон худалдааны замын сүлжээ 

»»
Израил 50 палестин хоригдлыг суллав
09:43

Израил тус улсад хоригдож байсан Палестины 50 хоригдлыг сулласан тухай “Al Mayadeen” суваг мэдээлжээ. 

Израил 50 палестин хоригдлыг суллав

Израил тус улсад хоригдож байсан Палестины 50 хоригдлыг сулласан тухай “Al Mayadeen” суваг мэдээлжээ. 

»»
Сөүлд нисдэг тэргээр таксины үйлчилгээ үзүүлнэ
11:36

СӨҮЛ, 2024 оны зургаадугаар сарын 11 /OANA/. Өмнөд Солонгосын агаарын тээврийн үйлчилгээний “Moviation” компани 

Сөүлд нисдэг тэргээр таксины үйлчилгээ үзүүлнэ

СӨҮЛ, 2024 оны зургаадугаар сарын 11 /OANA/. Өмнөд Солонгосын агаарын тээврийн үйлчилгээний “Moviation” компани 

»»
Солонгос өсвөр насныхны дунд “усны дэглэм” нэртэй аюултай тренд үүсэв
10:09

БНСУ-д өсвөр насны хүүхдүүдийн дунд “усны дэглэм” нэртэй зөвхөн ус ууж, хоол идэлгүй жингээ хасдаг аюултай тренд үүссэн байна.

Солонгос өсвөр насныхны дунд “усны дэглэм” нэртэй аюултай тренд үүсэв

БНСУ-д өсвөр насны хүүхдүүдийн дунд “усны дэглэм” нэртэй зөвхөн ус ууж, хоол идэлгүй жингээ хасдаг аюултай тренд үүссэн байна.

»»
Ковидын вакцин нас баралт нэмэгдэхэд нөлөөлсөн үү?
15:34

Коронавирусын тахлын эхний гурван жилийн хугацаанд барууны орнуудад гурван сая гаруй нас баралт бүртгэгдсэнд Ковидын вакцин нь зарим талаараа буруутай байж магадгүй аж.

Ковидын вакцин нас баралт нэмэгдэхэд нөлөөлсөн үү?

Коронавирусын тахлын эхний гурван жилийн хугацаанд барууны орнуудад гурван сая гаруй нас баралт бүртгэгдсэнд Ковидын вакцин нь зарим талаараа буруутай байж магадгүй аж.

»»
“ЕВРО-2024”-ийн үеэр аюулгүй байдлыг эн тэргүүнд чухалчилна
13:49

Герман улс Европын хөл бөмбөгийн аварга шалгаруулах тэмцээний /ЕВРО-2024/ үеэр аюулгүй байдлын аливаа эрсдэлтэй тулгарахад “маш сайн бэлтгэгдсэн” гэж тус улсын 

“ЕВРО-2024”-ийн үеэр аюулгүй байдлыг эн тэргүүнд чухалчилна

Герман улс Европын хөл бөмбөгийн аварга шалгаруулах тэмцээний /ЕВРО-2024/ үеэр аюулгүй байдлын аливаа эрсдэлтэй тулгарахад “маш сайн бэлтгэгдсэн” гэж тус улсын 

»»
НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл Газын зурваст гал зогсоох тогтоол баталжээ
11:49

НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл АНУ-аас санаачилсан Газын зурваст гал зогсоох тухай тогтоол баталлаа. Тогтоолыг Аюулгүйн 

НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл Газын зурваст гал зогсоох тогтоол баталжээ

НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл АНУ-аас санаачилсан Газын зурваст гал зогсоох тухай тогтоол баталлаа. Тогтоолыг Аюулгүйн 

»»
Авлигачид ялах уу, ард түмэн ялах уу?
20:36
Ахмадуудад туслах робот хүүг зохион бүтээжээ
14:45

Германий “Navel Robotics” гэх гарааны компани өндөр настнуудын асрамжийн газарт ашиглах зориулалттай робот үйлдвэрлэж эхэлжээ.

Ахмадуудад туслах робот хүүг зохион бүтээжээ

Германий “Navel Robotics” гэх гарааны компани өндөр настнуудын асрамжийн газарт ашиглах зориулалттай робот үйлдвэрлэж эхэлжээ.

»»
Газар тариалан, гурилын үйлдвэрлэл жилд 3-4% ашигтай. Харин уул уурхайн үйлдвэрлэл 40-50% ашигтай
20:57
Дубай хотод “нисдэг хүмүүс”-ийн анхны уралдаан зохион байгуулагджээ
14:35

Арабын Нэгдсэн Эмират Улсын Дубай хотод өчигдөр анх удаагаа “нисдэг хүмүүс”-ийн уралдаан зохион байгуулагджээ.

Дубай хотод “нисдэг хүмүүс”-ийн анхны уралдаан зохион байгуулагджээ

Арабын Нэгдсэн Эмират Улсын Дубай хотод өчигдөр анх удаагаа “нисдэг хүмүүс”-ийн уралдаан зохион байгуулагджээ.

»»
ОХУ-ын Алс Дорнодын Сахалин мужид их хэмжээний цас орсон байна
11:28

ОХУ-ын  Алс Дорнодын Сахалин мужид энэ сарын 24-ний өдрөөс эхлэн их хэмжээний цасан шуурга гурван өдөр үргэлжилж, урд өмнө нь болж байгаагүй байгалийн аюулт үзэгдэл тохиолоо. 

ОХУ-ын Алс Дорнодын Сахалин мужид их хэмжээний цас орсон байна

ОХУ-ын  Алс Дорнодын Сахалин мужид энэ сарын 24-ний өдрөөс эхлэн их хэмжээний цасан шуурга гурван өдөр үргэлжилж, урд өмнө нь болж байгаагүй байгалийн аюулт үзэгдэл тохиолоо. 

»»
Хятад-Монголын олон улсын худалдааны хот
17:13
“Алтан холбоо” 1 – Хилийн Эрээн боомт
17:02

“Алтан холбоо” нэвтрүүлгийн эхний дугаараар та бидний сайн мэдэх Эрээн – Замын-Үүд боомтыг танилцууллаа.

“Алтан холбоо” 1 – Хилийн Эрээн боомт

“Алтан холбоо” нэвтрүүлгийн эхний дугаараар та бидний сайн мэдэх Эрээн – Замын-Үүд боомтыг танилцууллаа.

»»
Орос үндэстний цорын ганц шян
16:30

“Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

Орос үндэстний цорын ганц шян

“Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

»»
Шинэ Барга зүүн хошууны Соёлын ордон
18:24

Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

Шинэ Барга зүүн хошууны Соёлын ордон

Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

»»
Мияа: Мөрөөдөл эхэлсэн газар
17:41

Гадаад хүмүүс Хятадад

Мияа: Мөрөөдөл эхэлсэн газар

Гадаад хүмүүс Хятадад

»»
Гацууртын Л.Чинбат гарал үүслийн бичиггүй 300 тооны адууг нь нутагтаа оруулахыг эсэргүүцсэн малчдыг машинаараа дайрав
11:38

Гацуурт компанийн ерөнхий захирал Л.Чинбат адууг нь албадан гаргах гэсэн Сэлэнгэ аймгийн Цагааннуур сумын малчдыг 

Гацууртын Л.Чинбат гарал үүслийн бичиггүй 300 тооны адууг нь нутагтаа оруулахыг эсэргүүцсэн малчдыг машинаараа дайрав

Гацуурт компанийн ерөнхий захирал Л.Чинбат адууг нь албадан гаргах гэсэн Сэлэнгэ аймгийн Цагааннуур сумын малчдыг 

»»
Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая
17:58

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая Утас: 8071-6660 /шууд/ Хаан банк #5417007768

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая Утас: 8071-6660 /шууд/ Хаан банк #5417007768

»»
“Tesla” компанийн салбарыг Монголд байгуулахыг хүсэв
10:08

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өчигдөр АНУ-ын “Tesla”, “SpaceX” компанийн гүйцэтгэх захирал, “Twitter” компанийн 

“Tesla” компанийн салбарыг Монголд байгуулахыг хүсэв

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өчигдөр АНУ-ын “Tesla”, “SpaceX” компанийн гүйцэтгэх захирал, “Twitter” компанийн 

»»
С.Ганбаатар: Надад гуравхан сар ерөнхийлөгч, ерөнхий сайдынхаа суудлыг өгчих. Би яаж энэ улсыг босгох вэ? гэдгийг харуулъя
10:51

УИХ-ын гишүүн С.Ганбаатар сэтгүүлчдийн асуултанд хариуллаа.

С.Ганбаатар: Надад гуравхан сар ерөнхийлөгч, ерөнхий сайдынхаа суудлыг өгчих. Би яаж энэ улсыг босгох вэ? гэдгийг харуулъя

УИХ-ын гишүүн С.Ганбаатар сэтгүүлчдийн асуултанд хариуллаа.

»»
Жолооч нар зогсоол дээр маргалдаж, санаатайгаар нэгнийхээ автомашиныг мөргөжээ
09:05

Нийслэлийн Баянгол дүүргийн 9 дүгээр хороонд байрлах орон сууцны гадна, хүүхдийн талбайн зогсоол дээр "Хүмүүс нэгнээ 

Жолооч нар зогсоол дээр маргалдаж, санаатайгаар нэгнийхээ автомашиныг мөргөжээ

Нийслэлийн Баянгол дүүргийн 9 дүгээр хороонд байрлах орон сууцны гадна, хүүхдийн талбайн зогсоол дээр "Хүмүүс нэгнээ 

»»
Л.Аззаяа: Бэлэг гээд өгсөн цагаан торонд мөнгө байгааг мэдээгүй. Харанхуй, хүйтэн байсан учраас гэртээ очоод задалсан
17:44

Хөгжлийн Банкны гэх хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдаан Улаанбаатар чуулгын байранд долоо дахь өдрөө үргэлжилж байна. 

Л.Аззаяа: Бэлэг гээд өгсөн цагаан торонд мөнгө байгааг мэдээгүй. Харанхуй, хүйтэн байсан учраас гэртээ очоод задалсан

Хөгжлийн Банкны гэх хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдаан Улаанбаатар чуулгын байранд долоо дахь өдрөө үргэлжилж байна. 

»»
Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан
10:55

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан. 

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан. 

»»
Ч.Хүрэлбаатар: Х.Баттулга арьс, ширний экспортыг зогсоосон нь маш буруу бодлого байсан
18:20
Монголбанкны Эрдэнэсийн сангаас түүх, соёлын үнэт зүйлс алдагдаагүй
09:58

УИХ-ын чуулганы өнөөдрийн /2023.03.31/ хуралдаан эхэллээ. Хуралдаанаар Монголбанкнаас 2022 оны арванхоёрдугаар 

Монголбанкны Эрдэнэсийн сангаас түүх, соёлын үнэт зүйлс алдагдаагүй

УИХ-ын чуулганы өнөөдрийн /2023.03.31/ хуралдаан эхэллээ. Хуралдаанаар Монголбанкнаас 2022 оны арванхоёрдугаар 

»»
Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон цусаа хандивлалаа
18:40

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон өнөөдөр цус хандивлах ээлжит өдөрлөгөө зохион байгууллаа. Тус байгууллага нь цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвтэй хамтран уг өдөрлөгийг 2018 оноос хойш жилд хоёр удаа зохион байгуулдаг юм байна.

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон цусаа хандивлалаа

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон өнөөдөр цус хандивлах ээлжит өдөрлөгөө зохион байгууллаа. Тус байгууллага нь цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвтэй хамтран уг өдөрлөгийг 2018 оноос хойш жилд хоёр удаа зохион байгуулдаг юм байна.

»»












bolod.mn logo
RSS Feeds | Холбоо барих | Маркетингийн алба |
Мэдээлэл хуулбарлах хориотой. © 2005-2024 Bolod Мэдээллийн сүлжээ сайт. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. Developed by: "Онлайн Хүрээ" ХХК