beylikdüzü evden eve nakliyat sarıyer evden eve nakliyat ataköy evden eve nakliyat şişli evden eve nakliyat kadıköy evden eve nakliyat
  Шинэ toolbar Элгэн нутаг FM 96.9 MGLRadio Mobile хувилбар
www.BOLOD.mn
Fact.mn | Miss.mn | Ord.mn | Choibalsan.mn |
НҮҮР ХУУДАС УЛС ТӨР ЭДИЙН ЗАСАГ ДЭЛХИЙ ДАХИНД УРЛАГ СПОРТ ЗӨВЛӨГӨӨ ТЕХНОЛОГИ ЯРИЛЦЛАГА ХҮМҮҮС ШАР МЭДЭЭ ШАШИН НИЙГЭМ
Фото мэдээ / Видео / Шинэ зар / Шинэ ном / Сэтгэл зүй / Оддын амьдрал / Судалгаа / Иргэдийн захидал / Өгүүллэг / Зурхай / Онигоо / Хууль
|

Архив ангилал
ДЭЛГҮҮР ХУДАЛДААНЫ ТӨВ
» ДАА ХҮРЭЭ (65832)
» ДҮНЖИНГАРАВ ХТ (43615)
» Гранд плаза (44831)
» Боса (19760)
» БӨМБӨГӨР ХТ (44309)
» Замбала (30896)
» Метромолл (35857)
» Миний дэлгүүр (45993)
» Эвридэй (28020)
» Чансаа гутлын дэлгүүр (49350)
» Хар Хорин зах (32772)
» Хүчит Шонхор ХТ (42753)
» ТОСА ХТ (26555)
» Скай их дэлгүүр (24081)
» Сандэй плаза (37910)
» Нарантуул ОУХТ (45302)
» НАРАН ИХ ДЭЛГҮҮР (35643)
» НОМИН (39969)
» АЗ ХҮҮХДИЙН ИХ ДЭЛГҮҮР (30760)
» Оргил худалдааны төв (31025)
» Next Center (27534)
» E-mart (6359)
» БСБ (14679)
» БАРС ХТ (26132)
» UB MART (33219)
ДҮҮРЭГ ХОРОО
» БАГАНУУР (36655)
» ЧИНГЭЛТЭЙ (32070)
» ХАН УУЛ (35910)
» СҮХБААТАР (32071)
» НАЛАЙХ (31520)
» БАГАХАНГАЙ (26168)
» БАЯНГОЛ (33919)
» БАЯНЗҮРХ (33920)
» СОНГИНОХАЙРХАН (37404)
БАЙГУУЛЛАГА
» ГЛОБ ИНТЕРНЭШНЛ ТББ (24911)
» ГААЛЬ (41979)
» ЗАМЫН ЦАГДАА (52541)
» ИНЕГ-МИАТ (45607)
» ММСУХ- Морин спорт (14012)
» Монголын Дарцын холбоо (24436)
» Монголын Залуучуудын Холбоо (35559)
» Монголын Үндэсний Бөхийн Холбоо (28821)
» МЭРГЭЖЛИЙН ХЯНАЛТ (44269)
» МСНЭ (22657)
» МОНГОЛЫН ЗОХИОЛЧДЫН ХОРОО (31445)
» МОНГОЛЫН ЦАХИЛГААН ХОЛБОО (30892)
» МОНГОЛЫН ХӨРӨНГИЙН БИРЖ (43460)
» МОНГОЛЫН САЙТЫН ХОЛБОО (38916)
» МОНГОЛЫН ОЮУТНЫ ХОЛБОО (33327)
» МОНГОЛ УЛСЫН ХҮҮХЭЛДЭЙН ТЕАТР (17739)
» МҮЭХ (31321)
» МҮХАҮТ (26502)
» МҮОНРТ (31081)
» Мэдээлэл технологи шуудан харилцаа холбооны газар (24219)
» ЭМНЕСТИ ИНТЕРНЭШНЛ ОУБ (13552)
» ШШГЕГ (29634)
» ШҮҮХ ПРОКУРОР (42580)
» Шударга өрсөлдөөн хэрэглэгчийн төлөө газар (28898)
» ЧИНГИС ХААНЫ ДЭЛХИЙН АКАДЕМИ (20351)
» Чөлөөт Бүс (28620)
» ЦЕГ (42220)
» Цахилгаан тээвэр (25967)
» ЦОГЦ ХАРИЛЦАА ТӨВ (31964)
» Цөмийн энергийн газар (24040)
» Харилцаа Холбооны зохицуулах хороо (27003)
» ХХЕГ (24785)
» ХҮЧИРХИЙЛЛИЙН ЭСРЭГ ҮНДЭСНИЙ ТӨВ (28806)
» УБЦТС TЭЦ-4, 3 (28005)
» УМБГ (24134)
» Улсын мєрдєн байцаах газар (23946)
» УРЛАГ- УЛСЫН ДРАМЫН ЭРДМИЙН ТЕАТР (27318)
» УРЛАГ- УДБЭТ (25382)
» ТАГНУУЛ (53054)
» ТАТВАРЫН ЕРӨНХИЙ ГАЗАР (37493)
» ТӨМӨР ЗАМ (46752)
» Тээврийн төлөвлөлтийн хэлтэс (22515)
» СОНГУУЛИЙН ЕРӨНХИЙ ХОРОО (27957)
» Сэргээн засалт, сургалт үйлдвэрлэлийн төв (10423)
» НИТХ (4946)
» Нийгмийн даатгал (27848)
» Нийслэлийн агаарын чанарын алба (23602)
» НАББҮХ (22400)
» НҮБ (22596)
» Авлигатай Тэмцэх Газар (46920)
» Авто тээврийн газар (29176)
» ОБЕГ (33785)
» Үндэсний Дата Төв (20298)
» ҮТЕГ (22281)
» ҮНДЭСНИЙ НОМЫН САН (23418)
БАРИЛГА
» Гангар инвест (22028)
» ГАЗАР ХАШАА (49483)
» ГАНДИРС (14546)
» ГАНГАР ИНВЕСТ (27878)
» Барилгын материал (20760)
» БАЯСАХ ТРЕЙД (13976)
» БАРИЛГА-САЙН МЭДЭЭ (28320)
» БАРИЛГА-ҮНЭ ХАНШ (70051)
» БАРИЛГА (52903)
» ЖИГҮҮР ГРАНД (33325)
» ИХ ҮЙЛСИЙН ЭРЭЛД (12879)
» МУУ МЭДЭЭ (39404)
» ЭКО КОНСТРАКШН (31153)
» ШИНЭ БАЙР (49642)
» ЦАСТ ИМПЕКС (25332)
» УЛААНБААТАР ӨРГӨӨ (11877)
» Тахилт өндөр уул (21891)
» АЛТАЙ КОНСТРАКШН (30979)
» АВЗАГА ТРЕЙД (27943)
» Пума констракшн (23328)
БАРАА БҮТЭЭГДЭХҮҮН
» БҮТЭЭГДЭХҮҮН-АРХИ (44182)
» СЭЖИГТЭЙ БАРАА (45842)
БАНК САНХҮҮ
» ДААТГАЛ (23819)
» ГОЛОМТ (33978)
» ББСБ (23626)
» БАНК САНХҮҮ (33030)
» БАНК (27573)
» МУУ МЭДЭЭ (31186)
» МОНГОЛ ДААТГАЛ (22318)
» МОНГОЛ БАНК (35990)
» МОНГОЛ ШУУДАН (22899)
» ЭРЭЛ (22419)
» ЧИНГИС ХААН (22613)
» ХЗХ (25762)
» ХХБ (23702)
» ХАДГАЛАМЖ (26893)
» ХАС (26285)
» ХААН (35096)
» ХӨГЖЛИЙН БАНК (27378)
» УЛААНБААТАР БАНК (26112)
» ТРАНС (22351)
» ТӨРИЙН БАНК -ЗООС (37814)
» Тээвэр хөгжлийн банк (23841)
» САЙН МЭДЭЭ (25982)
» НАЙМАН ШАРГА (44120)
» АНОД (28702)
» ПРАЙМ ДААТГАЛ (11626)
» КАПИТРОН (22039)
» КАПИТАЛ (24598)
» ҮНДЭСНИЙ ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ (21806)
» ҮНЭ ХАНШ (34260)
БААР РЕСТОРАН ЦАЙНЫ ГАЗАР
» Дреам (21765)
» БААР- ДОРГИО (30865)
» Бусад (23723)
» ЗОЧИД БУУДАЛ (34565)
» Жура ресторан (21656)
» МЕТРОПОЛИС (14167)
» ЧАПЛИН РЕСТОРАН (11955)
» Цайны газар- БЭЭЖИН НУГАС (13098)
» Цайны газар- ХААН БУУЗ (13459)
» СТЕЛЛА (19748)
» СТРИНГС КЛУБ (11882)
» СӨҮЛ РЕСТОРАН (24092)
» АМРИТА (12776)
» The Bull (19964)
» RIVER SOUND (20684)
» Loving hut (19593)
» HOLLYWOOD (19894)
» САУН МАССАЖ (30613)
» SS клуб (21282)
ЗӨВЛӨГӨӨ
» БИЗНЕС ТӨЛӨВЛӨГӨӨ (473319)
» ЗУРХАЙ (911150)
» ЗАР (547452)
» ЗӨВЛӨГӨӨ (1010688)
» ИРГЭНИЙ ЭРХ (29189)
» МАРКЕТИНГ МЕНЕЖМЕНТ (32219)
» ХИЧЭЭЛ СУРГАЛТ (59334)
» ХУУЛЬ (504923)
» ХООЛНЫ ЖОР (206443)
» СЕКС ЗӨВЛӨГӨӨ (64189)
» СУРГАМЖ (24601)
» СОНЖОО (91829)
» Сэтгэл зүй (420929)
» РЕКЛАМ БАЙРЛУУЛАХ (13070)
» ПИ АР (43022)
» РЕКЛАМ (34498)
МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ
» ЛАВЛАХ (26322)
» Дартс (21035)
» ГЭМТ ХЭРЭГ (175169)
» ГАДААД МЭДЭЭ (971893)
» ВИДЕО МЭДЭЭ (687214)
» БИЗНЕС МЭДЭЭ (547701)
» Их хуралдай (26485)
» МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ (339304)
» МЭДЭЭ АЙМААР (121637)
» МЭДЭЭ ҮНЭ ХАНШ (69328)
» ЦУНАМИ (20717)
» Цөмийн хаягдал (21460)
» ХҮНИЙ ХӨГЖИЛ САН (35831)
» ХҮНС (23504)
» ФАКС МЭДЭЭ (25523)
» ФОТО МЭДЭЭ (818206)
» УРЛАГ (837095)
» ТЕХНОЛОГИ (687320)
» ТВ МЭДЭЭ (37703)
» ТАНИН МЭДЭХҮЙ (51828)
» ТОДРУУЛГА (25596)
» СЕКС (1060528)
» СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ (34604)
» СУДАЛГАА (409000)
» СОНИН ХАЧИН (255650)
» СПОРТ (843491)
» СКАНДАЛ (30689)
» НИЙТЛЭЛ (148092)
» НОЦТОЙ МЭДЭЭ (321453)
» Өвөр Монголын мэдээ (23533)
» NEWS /Russia/ (24751)
» NEWS /English/ (23655)
» NEWS /China/ (30499)
ЯРИЛЦЛАГА
» БИЗНЕС (955021)
» УЛС ТӨР (956773)
» УРЛАГ (956168)
» СПОРТ (954855)
» НИЙГЭМ (956154)
ЯАМ
» ГАДААД ХАРИЛЦААНЫ ЯАМ (31423)
» Барилга хот байгуулалтын яам (5023)
» БСШУЯ (34588)
» БАТЛАН ХАМГААЛАХ ЯАМ (33354)
» БОАЖЯ (23995)
» ЗТБХБ (20650)
» ЯАМ (21978)
» ЭМЯ (27473)
» ЭРДЭС БАЯЛАГ ЭРЧИМ ХҮЧНИЙ (21889)
» ХХААХҮЯ (20768)
» САНГИЙН ЯАМ (23726)
» НХХЯ (22894)
» ҮХЯ (11376)
» ЯАМ- ХҮНС ХӨДӨӨ АА ХӨНГӨН ҮЙЛДВЭР (20016)
» ХЗДХЯ (20352)
ЭРҮҮЛ МЭНД
» ЙОНСЕЙ эмнэлэг (26473)
» ГЯЛС ТӨВ (16962)
» ГАРЬД МАГНАЙ эмнэлэг (23712)
» МОНОС (27092)
» Мөнх-Үйлстэн (18453)
» ЯТТ 103 (22763)
» ЭМИЙН САН (38953)
» ЭМНЭЛЭГ-АЧТАН (22358)
» ЭМНЭЛЭГ (49799)
» ЭМ БЭЛДМЭЛ (27803)
» ЭХ НЯЛХАС (28278)
» ЭРYYЛ МЭНД (99457)
» ЭРҮҮЛ МЭНД ЗӨВЛӨГӨӨ (122389)
» Шинжлэх ухаан (19276)
» Халдварт Өвчин Судлалын ҮТ (23904)
» ХАВДАР СУДЛАЛ (21558)
» УЛАМЖЛАЛТ АНАГААХ (17515)
» УЛААН ТУУЗ эмнэлэг (22935)
» СЭТГЭШГҮЙ эмнэлэг (20330)
» СОНГОДО эмнэлэг (28419)
» ЁН МЭЛМИЙ эмнэлэг (13856)
ШИНЭ НОМ
» ШИНЭ НОМ (621885)
» НОМ (25246)
ШАР МЭДЭЭ
» ШАР МЭДЭЭ (712266)
ХҮМҮҮС
» Д.Дагвадорж /сумоч/ (41926)
» Д.Сумьяабазар /бөх/ (27982)
» ГАДААД ХҮМҮҮС (50081)
» БОЛОД.М Утга зохиол (40391)
» БОЛОД.М Нийтлэл (35686)
» ИЛТГЭЛҮҮД (32701)
» ИРГЭДИЙН ЗАХИДАЛ (595159)
» ЯРИЛЦЛАГА (790539)
» Ц.Мянганбаяр (28965)
» ХҮМҮҮС-ТҮҮХ НАМТАР (124479)
» ХҮМҮҮС (701803)
» ХҮНИЙ АМЬДРАЛ (97182)
» ТӨРИЙН ХУТГУУР (32846)
» СЭЖИГТЭЙ ХҮМҮҮС (74198)
» С.Жавхлан /дуучин/ (33720)
» ОДДЫН АМЬДРАЛ (818695)
УЛС ТӨРЧ
» Лу.Болд (25455)
» Л.Гантөмөр /АН/ (23921)
» Л.Гансүх АН (23991)
» Л.Гүндалай АН (25155)
» Д.Лүндээжанцан /МАН/ (23246)
» Д.Дондог (20363)
» Д.Дорлигжав /АН/ (24807)
» Д.Дамба-Очир (23247)
» Д.Дэмбэрэл /МАН/ (24424)
» Д.Ганхуяг (24569)
» Д.Балдан-Очир (21058)
» Д.Батбаяр /АН/ сумоч (30874)
» Д.Бат-Эрдэнэ /Ажнай/ (21762)
» Д.Зоригт /МАН/ (27083)
» Д.Зоригт /АН/ (20543)
» Д.Загджав МАН (23908)
» Д.Идэвхтэн /МАН/ (21142)
» Д.Энхбат /Ногоон нам/ (26950)
» Д.Эрдэнэ-Бат /АН/ (20996)
» Д.Хаянхярваа (23967)
» Д.Тэрбишдагва (26028)
» Д.Нямхүү (23088)
» Д.Амарбаясгалан /МАН/ (18852)
» Д.Арвин (26624)
» Д.Одбаяр /МАН/ (24300)
» Д.Одхүү АН (22871)
» Д.Очирбат (24900)
» Д.Оюунхорол /МАН/ (25015)
» Г.Батхүү АН (28097)
» Г.БАЯРСАЙХАН (26226)
» Г.Занданшатар /МАН/ (23859)
» Г.Мөнхбаяр (25531)
» Г.Шийлэгдамба МАН (22528)
» Г.Уянга (25279)
» Бадмаанямбуу. Бат-Эрдэнэ /МАН/ (26785)
» Баабар (24095)
» Батж.Батбаяр /АН/ (23934)
» Б.Баттулга (20072)
» Б.Жаргалсайхан /БНН/ (31447)
» Б.Чойжилсүрэн (25872)
» Б.Наранхүү АН (20325)
» Б.Нямтайшир (23123)
» З.Энхболд (28586)
» З.Алтай (23652)
» Ж.Батзандан (22510)
» Ж.Батсуурь (25771)
» Ж.Бат-Эрдэнэ (24315)
» Ж.Мөнхбат /МАН/ (23544)
» Ж.Энхбаяр (26141)
» Ж.Цолмон /ЭМЯ/ (25220)
» Ж.Сүхбаатар /МАН/ (22313)
» М.Зоригт / ИЗН/ (25960)
» М.Энхболд МАН (27561)
» М.Энхсайхан (27781)
» М.Сономпил (18931)
» Я.Батсуурь (21900)
» Э.Батүүл (40962)
» Э.Мөнх-Очир (23752)
» Ш.Сайхансамбуу (30011)
» Ч.Хүрэлбаатар (24515)
» Ч.Улаан (24631)
» Ч.Сайханбилэг (27448)
» Ц.Даваасүрэн (25339)
» Ц.Дашдорж (21916)
» Ц.Батбаяр /МАН/ (26224)
» Ц.БАЯРСАЙХАН (22308)
» Ц.Жанлав МАН Дорнод (13206)
» Ц.Мөнх-Оргил /МАН/ (26845)
» Ц.Элбэгдорж АН (33097)
» Ц.Шинэбаяр (26858)
» Ц.Шаравдорж /МАН/ (22557)
» Ц.Цэнгэл (23924)
» Ц.Сэдванчиг (21690)
» Ц.Нямдорж МАН (32116)
» Ц. Оюунгэрэл (24604)
» Х.Болорчулуун (20184)
» Х.Бадамсүрэн (20958)
» Х.Баттулга АН (33090)
» Х.БАДАМСҮРЭН (21043)
» Х.Жекей (20971)
» Х.Тэмүүжин /АН/ (27096)
» Х.Наранхүү (22093)
» УЛС ТӨРЧ (42256)
» У.Барсболд /МАН/ (20058)
» У.Хүрэлсүх МАН (27159)
» Т.Ганди (24358)
» Т.Бадамжунай /МАН/ (24443)
» Т.Энхтайван (19828)
» Сү.Батболд (26778)
» Су.Батболд МАН (23018)
» С.Ламбаа /АН/ (23682)
» С.Дэмбэрэл /ТАНХИМ/ (22376)
» С.Ганбаатар (25492)
» С.Баяр МАН (33351)
» С.БАЯРЦОГТ /АН/ (31166)
» С.Бямбацогт (27101)
» С.Эрдэнэ АН (29190)
» С.Оюун (27813)
» Р.Гончигдорж (26398)
» Р.Содхүү (25058)
» Р.Раш (25451)
» Р.Амаржаргал /АН/ (26582)
» Н.Ганбямба (25477)
» Н.Болормаа (24941)
» Н.Батбаяр /АН/ фортуна (30922)
» Н.Баяртсайхан (21432)
» Н.Энхбаяр (53177)
» Н.ЭНХБОЛД (25876)
» Н.Удвал МАХН (23776)
» Н.Номтойбаяр МАН (29847)
» Н.Алтанхуяг АН (31338)
» А.Мөнхбат МЗХ (19388)
» А.Тлейхан (20853)
» Ё.ОТГОНБАЯР (25509)
» О.Магнай (22573)
» О.Чулуунбилэг /АН/ (16623)
» О.Чулуунбат (24871)
» П.Алтангэрэл АН (20851)
» Ө.Энхтүвшин МАН (23681)
» Ч.Ганхуяг (25054)
УЛС ТӨР
» ЕРӨНХИЙЛӨГЧ (50132)
» ЕРӨНХИЙ САЙД (32111)
» Гал үндэстэн (21837)
» БХЯ Цэрэг (21255)
» ЗАСГИЙН ГАЗАР (40844)
» ЗАСАГ ДАРГА (21261)
» ИРГЭНИЙ ХӨДӨЛГӨӨН (26040)
» МАХН /new/ (23659)
» МҮАН нам (19141)
» ЭЛЧИН (21354)
» УЛС ТӨР (853434)
» УИХ-дарга (21902)
» УИХ (40783)
» Төлбөртэй (4079)
» Тєрийн ордон (21669)
» Нам- Монголын консерватив нам (8166)
» НАМЗХ /МАСЗХ/ (19279)
» НАМОХ /МАСОХ/ (19074)
» НАМ-ИРГЭНИЙ ЗОРИГ (22108)
» НАМ-НН (19303)
» НАМ- АРДЧИЛСАН НАМ (47457)
» НАМ - МАН (36167)
» НАМ (38907)
» ҮНДСЭН ХУУЛИЙН ЦЭС (19125)
» Өргөдлийн байнгын хороо (1168)
УУЛ УУРХАЙ
» ДАРХАНЫ ТӨМӨРЛӨГИЙН ҮЙЛДВЭР (23760)
» ДОРНОТ УРАНЫ ОРД (20896)
» ГАШУУН СУХАЙТ (19679)
» ГАЦУУРТ ХХК (28338)
» БАГАНУУР УУРХАЙ (24959)
» БАГАНУУР (20616)
» БОРОО ГОУЛД (27708)
» БОРОО ОРД (20232)
» БҮРЭН ХААН ОРД (10404)
» МАРДАЙ (22727)
» МАК /МОНГОЛ АЛТ/ (28494)
» МОНГОЛРОСЦВЕТМЕТ (23342)
» МОНГОЛ ГАЗАР (19753)
» МОНГОЛ 999 (19651)
» ЭМЭЭЛТ МАЙНЗ (11742)
» Энержи ресурс (23023)
» ЭРДЭНЭТ (31429)
» ЭРДЭНЭС МЖЛ (20365)
» ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ (29145)
» ШИВЭЭ ОВОО ОРД (28384)
» Чалко (17868)
» ЦАЙРТ МИНЕРАЛ (11242)
» ЦАГААН СУВАРГА (21231)
» ХАН РЕСОРСЕЗ Инк (19820)
» ХӨШӨӨТИЙН УУРХАЙ (92916)
» УУЛ УУРХАЙ (71589)
» УРАН (23808)
» ТАВАНТОЛГОЙ (37426)
» ТӨМӨРТЭЙН ОВОО (21261)
» ТӨМӨРТЭЙН ОРД (22277)
» РИО ТИНТО (23218)
» НИНЖА (23099)
» Нийтлэлч Болормаа (4055)
» НАРИЙН СУХАЙТ (20270)
» АЙВЕНХОУ МАЙНЗ (19657)
» АЛТАНДОРНОД МОНГОЛ (26637)
» АДУУНЧУЛУУН ХК (19871)
» АЖНАЙ (23513)
» АШИГТ МАЛТМАЛ (22291)
» Арева “Кожеговь” (15579)
» ОЛОН ОВООТ (27322)
» ОЮУТОЛГОЙ (71384)
» ПЕТРО ЧАЙНА ДАЧИН ТАМСАГ (35496)
» ПОЛО РЕСОУРСЕС (10710)
УРАН ЗОХИОЛ
» ДУУНЫ ҮГ (54666)
» ЗҮЙР ЦЭЦЭН ҮГ (46770)
» ШИНЭ ДУУ (49992)
» ШҮЛЭГ (112828)
» ХАЙРЫН ЗАХИДАЛ (28423)
» ХYYХДИЙН ЗОХИОЛ (30892)
» УТГА ЗОХИОЛ (36502)
» ТЭМДЭГЛЭЛ (37729)
» ТҮҮХ (54186)
» АФОРИЗМ (64459)
» АРДЫН УРАН ЗОХИОЛ (30935)
» ОНИГОО (668020)
» ОНЬСОГО (37362)
» ӨГҮҮЛЛЭГ (820494)
СОНГУУЛЬ
» СОНГУУЛЬ (60302)
НИЙГЭМ ЭДИЙН ЗАСАГ
» БАЙГАЛ ОРЧИН (78750)
» БАЯР НААДАМ (74128)
» ЭДИЙН ЗАСАГ-ДЭЛХИЙ (39172)
» ЭДИЙН ЗАСАГ (772211)
» ШИНЖЛЭХ УХААН (33147)
» ШАШИН (727489)
» ХУВЬЦАА (28357)
» УЛААНБААТАР ХОТ (84172)
» ТАТВАР (25789)
» НИЙГЭМ (663753)
» ОЮУТАН (32553)
» ОРОН НУТАГ (57388)
АЙМАГ
» Дорноговь (34249)
» ДУНДГОВЬ (38777)
» ДАРХАН УУЛ (36819)
» ДОРНОД (43759)
» Говьсүмбэр (29158)
» ГОВЬ-АЛТАЙ (40483)
» Баян-Өлгий (38582)
» БУЛГАН (31360)
» БАЯНХОНГОР (41825)
» ЗАВХАН (34017)
» ЭРДЭНЭТ (30755)
» ХЭНТИЙ ӨНДӨРХААН (37782)
» ХОВД (37445)
» ХӨВСГӨЛ (41996)
» Увс (38422)
» ТӨВ (29964)
» СЭЛЭНГЭ (41409)
» АРХАНГАЙ (33076)
» ОРХОН (31284)
» ӨМНӨГОВЬ (39017)
» Өвөрхангай (35681)
» СҮХБААТАР (35335)
КОМПАНИ
» Дацан трейд (25823)
» ДЭВШИЛ (11835)
» ДАШВААНЖИЛ (27550)
» ДОНШИН (24371)
» ГОВЬ (27953)
» ГОЁО (13331)
» Витафит (24996)
» Витсамо Фрутт Жүүс ХХК (30015)
» Вагнер Ази (30921)
» ВОЯАЖ (11980)
» БИШРЭЛТ (24158)
» БИТ ХЭВЛЭХ (11129)
» Боорчи (31182)
» БУЯН ХОЛДИНГ (14434)
» БАМБУУШ (11682)
» БYТЭЭГДЭХYYН-КОКА КОЛА (12348)
» Бөхбат (27631)
» БӨXӨГ (10984)
» Зиг Заг (11442)
» ЖЕМ (27916)
» ЖИ МОБАЙЛ (36771)
» Жигүүр гранд (39245)
» ЖУУЛЧИН (11310)
» ЖАСТ ОЙЛ ШТС (31859)
» ИММО ТРЕЙД ХХ (23190)
» Изинис Эйрвэйс (29630)
» Их-Өвөр (36427)
» МИГ даатгал (25356)
» Монгол газар (36374)
» Монгол Шилтгээн ХК (26074)
» Монгол тамхи СО ХХК (30952)
» Мон-ад (26077)
» Мон Эн Ко (45394)
» Макс групп (35572)
» МЦХ, МОНГОЛ ШУУДАН (27075)
» МАХ ИМПЕКС (33245)
» МАК (44400)
» МОБИКОМ (50966)
» МОНДАВС ХХК (14404)
» МОНГОЛ МАХ ЭКСПО (11810)
» МОНФРЭШ (30742)
» МОНСУДАР (11305)
» МОНРОУД (23165)
» МОННИС (28555)
» МОН УРАН (36476)
» Мөнхийн үсэг (23719)
» ЮНИТЕЛ (42040)
» ЭДМОН (13632)
» ЭРЭЛ ХХК (25682)
» ШУНХЛАЙ ШТС (29762)
» Хамо (22133)
» Хаан хүнс хк (26806)
» ХОС ГАРЬД ХХК (12656)
» Хүннү-Эйр (27071)
» УЛУСНЭТ (11185)
» УЛААНБААТАР ПРИНТ (11399)
» УРЛАХ ЭРДЭМ ХЭВЛЭХ (11925)
» ТАЛХ ЧИХЭР (33317)
» ТАВАН БОГД (24468)
» Тэнгэр даатгал (22534)
» Тэнүүн-Огоо (25306)
» СББ (25380)
» Синчи-Ойл (38618)
» Саун- ТҮНДЭМҮН (15698)
» СЭЖИГТЭЙ БАЙГУУЛЛАГА (46410)
» СОДМОНГОЛ ШТС (35383)
» СОЁМБО ХЭВЛЭХ (13255)
» СКАЙТЕЛ (29447)
» СҮҮ ХК (34341)
» НОМИН ХОЛДИНГ (31326)
» АЛЕЙСК ИМПЕКС- Алейка гурил (14073)
» АЛТАЙ КАШМЕР (15144)
» АЛТАН ТАРИА (31809)
» АДМОН (11839)
» Алко групп (23891)
» Алтай Констракшн (24973)
» Алтай хүдэр (25445)
» АЭРОМОНГОЛИА ХХК (25881)
» АТАР ӨРГӨӨ (33300)
» АСА групп (24267)
» АПУ (35215)
» ОБ КАПИТАЛ (11689)
» ПЕТРОВИС НИК ШТС- (42402)
» КОМПАНИУД (31132)
» UFC (36562)
» Prophecy resource (32453)
» ӨГӨӨЖ (25962)
» Ospring (10959)
» MАГНАЙ ТРЕЙД ШТС (31524)
» MILL HOUSE-АТАР ГУРИЛ (18233)
» MCS (47752)
   

Ч.ОЮУНЦЭЦЭГ: АШИГТАЙ УРГАМЛУУДЫН ХЭМЖЭЭ 2СМ БОЛОХОД Л ӨӨР ТИЙШЭЭ НҮҮЖ БАЙВАЛ БЭЛЧЭЭР ДОРОЙТОХГҮЙ

Ч.ОЮУНЦЭЦЭГ: АШИГТАЙ УРГАМЛУУДЫН ХЭМЖЭЭ 2СМ БОЛОХОД Л ӨӨР ТИЙШЭЭ НҮҮЖ БАЙВАЛ БЭЛЧЭЭР ДОРОЙТОХГҮЙ
2019-03-14

Өнөөдөр дэлхий даяар байгаль экологио хамгаалах асуудал хурцаар тавигдаж байгаа энэ үед малын тоо толгойг хязгаарлаж, зохистой 

хэмжээнд байлгах нь нэн чухал билээ. Монгол Улсын хувьд мал сүргийн тоо толгой нэмэгдсэнээс болж бэлчээрийг өнжөөж, сэлгээх боломж алдагдаж, ургамлын нөмрөг, бүтэц бүрэлдэхүүн доройтож байгаа талаар судлаачид өгүүлж буй. Тухайлбал, 1961-1990 оны малын дундаж тоотой харьцуулахад малын тоо 2.9 дахин буюу 43.1 сая толгойгоор нэмэгдсэний дотор ямаа 6.1 дахин, хонь 2.2 дахин, үхэр, адуу 1.8-1.9 дахин өсөж, тэмээний тоо 1.4 дахин буурчээ. Бог малын харьцаа өмнө нь хонь 72 хувь, ямаа 28 хувийг эзэлж байсан бол өнөөдөр бог малын 55 хувь ямаа, 49 хувь хонь болсон байна. Ийнхүү мал сүргийн бүтэц алдагдаж, ямаан сүрэг ихээр өссөн нь байгаль экологид сөргөөр нөлөөлж, бэлчээрийг доройтуулах нэг шалтгаан болж байгаа ажээ. Эдийн засгийн ашиг талаас харж болох ч хойч үедээ бэлчээр нутгаа урт удаан хугацааны туршид хэвийн ашиглах боломжийг үлдээх ёстой хэмээн ямааны бэлчээрт үзүүлэх нөлөөг судалсан эрдэмтэн судлаач Ч.Оюунцэцэг өгүүлж байна. Ингээд Мал аж ахуй эрдэм шинжилгээний хүрээлэнгийн Эрдэм шинжилгээний ахлах ажилтан, Хѳдѳѳ аж ахуйн ухааны доктор Чүлтэмжамцын Оюунцэцэг тэй ярилцсанаа хүргэж байна.

-Таван хошуу мал маань байгальд зохистой харьцаатай байх ёстой гэж байна. Ямар бүтэцтэй байвал зохих вэ?

-Монгол малын бүтцийг хадгалахын тулд өмнө нь дан ямаа, дан хонь гэж суурилж өсгөдөг байлаа. Харин одоо малчид ямааг ноолуурын чиглэлээр ихээр өсгөснөөр бог малын харьцаа алдагдаж, ямаа нь хониноос илүү гарчихсан байна. Ямаан сүргийн 4.5 хувь манай орны баруун бүсэд, 4.3 хувь хангайн бүсэд, 3 хувь төвийн бүсэд, харин зүүн бүсэд 1.4 хувь нь байрладаг. 2005 онд нийт таван хошуу малын эзлэх хувьд харьцуулж, хонь толгойд шилжүүлснээр ямаа 23,3 сая хонь толгой болж, бүх малын 43,3 хувийг эзэлж байсан. Харин хонь 42,6 хувь байсан. Бэлчээрт үзүүлэх нөлөөллөөр нь авч үзвэл адуу, хонь, ямаа гурав бэлчээрт хамгийн ихээр нөлөө  үзүүлдэг гэдэг.

Гэвч бэлчээрт халгаатай гэдгийг батлах судалгаа байгаагүй тул бид 1998-2003 оны хооронд цувралаар ямаа үнэхээр бэлчээрт нөлөөлдөг юм уу гэдгийг  судалсан. Тэгээд 40 га бэлчээрийн талбайг хашсан. Энэ бэлчээрийг хашихдаа 5 хонь 5 ямаа бүхий холимог, дан 10 ямаа, дан 10 хонь гэсэн гурван хувилбараар нас зүс шүд ижилсүүлж сонгон судалгаанд хамруулсан. Өмнө нь уг бэлчээрийн талбайн ургацаа урьдчилан тооцчихсон байсан. Зүйлийнхээ ургамлын бичиглэлээ хийчихээд нэг өдрийн бүтэн 10 цаг бэлчээсэн.

Зун намар хоёрт судалгааг хийж, хялгана, хазаар, алаг өвст бэлчээрийн нийт ургацын  81,-89,3 ийг ямаа ашигласан нь бэлчээр ашиглалтын коеффицент нь хониныхоос 26,9 хувь илүү байсан. Намар нь 34 хувиар илүү байсан. Ургамлын нөмрөгт үзүүлэх сөрөг нөлөөллөөр нь тооцвол 6-р сарынх нь намрынхаас 2,3 дахин илүү байсан. Энэ нь зун бэлчээрийг илүү их талхалж байгааг харуулж байсан. Гэтэл 6 сард бэлчээр хамгийн сайнаар ургадаг үе. Тэр үед хамгийн ихээр нөлөөлж байгаа нь судалгаа эхлэхээс өмнөх байдал, ашиглалтын дараах  байдал зэргээс харагдсан.

Ямаа бүх ургамлыг идчихдэг. Тодруулбал, бэлчээрийн зүйл ургамалдаа ямар нөлөө  үзүүлдэгийг үзэхэд 1 м.кв талбайд 27 зүйл ургамал байлаа гэхэд ихэнхийг нь идчихдэг. Жишээ нь, судалгааны өмнө хялганы бутыг тоолж, дараа нь хичнээн бут үхсэн, хэд амьд байгааг нь үзсэн. Туршилт хийсэн талбайн ашиглалтын коэффицентээр нь үзвэл 5 хонь, 5 ямаа бүхий холимог сүрэг нийт  ургацын 72,9 хувийг ашигласан. Дан ямаа 84,9 хувийг, хонь 58 хувийг ашигласан байсан. Харин намартаа холимог сүрэг 78 хувийг, дан ямаа 55 хувийг ашигласан байсан.

Ингээд уг талбайд байх зүйл ургамлын хэд нь үхсэнийг судалсан. Малтсан  талбайг судлахад дан 10 ямаа 2,5 мкв талбайг цавчсан, дан 10 хонь 0,17 мкв буюу бараг малтаагүй, харин таван хонь таван ямаа 1,3 мкв талбайг малтсан байсан. Тэгтэл бүрэн гэмтсэн ургамлын найлзуурыг тоолоход 5 хонь 5 ямаа 177 найлзуурыг гэмтсээн, 10 ямаа 190 найлзуур  гэмтээсэн бол 10 хонь 64-ыг гэмтээсэн байсан. Ингээд ямаа нь хонийг бодвол бэлчээрт илүү нөлөө үзүүлдэг гэдгийг тогтоосон.

Ургамлын зүйлийн бүрэлдэхүүнээр нь зун үзэхэд дан 10 ямааны бэлчсэн газарт үхсэн найлзуурын тоо 22, 5 хонь 5 ямаа бүхий холимог 16, дан 10 хонь 12-ыг устгасан байсан. Хонь ч гэсэн хөрсийг малтаж л байгаа ч арай гайгүй. Намартаа  дан 10 ямааны бэлчсэн газарт үхсэн найлзуурын тоо 25,  5 хонь 5 ямаа бүхий холимог сүрэг бэлчсэн газарт үхсэн найлзуурын тоо 14, дан 10 хонины бэлчсэн газар дахь үхсэн найлзуурын тоо 10 байсан.  Эндээс дүгнэвэл бэлчээрийн ургамлын хамгийн чухал нь болох хазаар өвс буюу үет ургамлуудыг аваад хаячихаар бэлчээр доройтох нь гарцаагүй юм.

Дараагийн нэг асуудал нь ургамлуудын дараа жилийн нөхөн ургалт муудаж, ургац буурсан. Ургамлын зүйлүүд ашиглалтаас үүдэн дараа жил нөхөн сэргэх эсэх нь тодорхойлогддог. 1мкв талбайд 18-27 зүйл ургамал тохиолдож байсан бол судалгааны 7 жилийн хугацаанд ургацын бүрхэц улам бүр багасч, оронд нь зэрлэг ургамлууд нь түрж орж ирээд байсан.

-Энэ судалгааг үндэслэн малчдад ямар зөвлөмж өгсөн бэ. Хамгийн эхэнд нь сүргийнхээ бүтцийг зөв болгох  хэрэгтэй бололтой?

-Ямаа их даарамтгай, хотоо их хөлдөөдөг учраас хонины нөмөр нөөлөг ноосонд нь наалдаад дулаан байдаг. Тийм болохоор дан ямаан сүрэг байвал хот хөлдөнө, өөрөө даарч хөрнө. Тиймээс цаашид хэрхэн зөв зохистой бэлчээрийг  ашиглах тохируулах зөвлөмж  гаргасан. Энэ зөвлөмжид ямаа ургамлын үржлийн үе буюу  ургалтын үед сорчлон иддэг. Тодруулбал, сэргэн ургаж байгаа үе буюу хавар хөрсийг малтан ургамлын үндсийг нь сугалан идсэнээс ургамал бүрэн үхэж, хөрс гэмтэх аюул тулгардаг. Энэхүү сөрөг нөлөөлийг бууруулах зорилгоор өвөлжөөний бэлчээрийг жил бүрийн 4 сарын 10-наас 10 дугаар сарын дунд үе хүртэл хугацаанд малын хөлөөс чөлөөлж өгөх хэрэгтэй.

Мөн ургамал нөмрөгийн хувьд тачир сийрэг, ургац бага, сул хөгжилтэй  элсэнцэр ба хайргархаг хөрстэй газар бэлчээрлэлтийн нөлөөлөлд амархан өртөж байна. Иймд ургамал нөмрөгийн нөөц багтаамжинд тохируулан малаа бэлчээх, малын тоо толгойг зөв байршуулах хэрэгтэй. Ямааг дангаар нь бэлчээсэн тохиолдолд ургамалын нөмрөгт үзүүлэх нөлөөлөл их байдаг тул хонь ямааг  тэнцүү бүтэцтэй үржүүлэх нь зүйтэй. Ингэвэл  ургамлын нөмрөгт үзүүлэх нөлөө багасна гэж зөвлөсөн.

Тухайлбал, 50/50 буюу нэг хонь нэг ямаа гэсэн харьцаагаар үржүүлэх. Гэхдээ малчин өрхүүд 2 хонь, нэг ямаа гэсэн бүтэцээр сүргээ өсгөвөл хамгийн зохистой харьцаа болно. Өмнө нь айлууд ямаа багатай 25/75  харьцаатай байсан.  Учир нь ямаа салхинд бусад малаа дагуулаад гүйчихдэг учраас мал их турдаг гэж үздэг  байсан. 1990 оноос хойш ямаа өсөхөд эдийн засгийн хөшүүрэг нөлөөлсөн. Ноолуур үнэтэй болж, зах зээлийн эрэлт нэмэгдсэн тул ямааг эрчимтэйгээр өсгөсөн байдаг.

Дараагийн чухал нэг асуудал нь бэлчээрийн бүтэц бүрэлдэхүүн нөөц, улирлын өөрчлөлтийг харгалзан малын төрөл, тэдгээрийн бүтцийг зохистой байлгах менежмэнтийг боловсронгуй болгох юм. Бэлчээрийг зөв ашиглахад тэргүүн байр эзэлдэг энэхүү асуудлыг шийдэхээр босоо бүслүүрийг хавтгайд шилжүүлээд үзвэл манай бэлчээрийн даац буруу гардаг. 2005 онд “Монгол мал” төслийн судалгааны явцад босоо бүслүүрийг хавтгайд шилжүүлж үзсэн. Тодруулбал, уулыг хавтгай талбай болгож тооцсон. Тэгтэл мал бэлчээхэд ууланд маш их талбай байсан ба тэгж тооцоход манай улс 147 сая бэлчээрийн  талбайтай болчихсон.

Хамгийн гол нь ямаагаа цөөрүүлж, зөв бүтэцтэй өсгөх юм бол бэлчээрт үзүүлэх нөлөө нь бага болно. Ер нь ямар ч  мал бэлчээрийн ашиглалт буруу буюу тухайн газраа удаан л байх юм бол бэлчээр доройтно. Малчин хүн л малыг жолоодож байгаа. Малчин хүн бэлчээрээ зөв тооцож нүүдэл суудлаа цагт нь  хийгээд явах юм бол мал дагаад л явна. Үнэн хэрэгтээ малын нөлөө гэхээсээ илүү малчин хүн малаа яаж зөв удирдаж, нутаг бэлчээрээ яаж зөв ашиглаж чадаж байна вэ гэдгээс л бүх зүйл хамаарна гэдгийг ойлгох хэрэгтэй.

-Ямааг цөөрүүлнэ гэхээр дургүйцэх малчид цөөнгүй гардаг шүү дээ?

-Тэгэлгүй яахав, ямааны чиглэлээр эдийн засгийн хөшүүрэг их байгаа учраас  хүнийг хүчилж болохгүй. Тэгэхдээ тухайн малчин хүний менежмент буюу малч ухаан их чухал. Тухайн малчин хүн малаа хэдэн толгойд өсгөж, хэдий хэмжээний ашиг орлого олох вэ, түүнтэйгээ холбоотойгоор тэжээлийн нөөц нь хир байна вэ. Нөөцдөө тохируулж малаа өсгөх хэрэгтэй. Тэжээлийн нөөцөө нэмэгдүүлж, талхлагдсан бэлчээрээ сайжруулах шаардлагатай. Малынхаа тэжээлийг бэлтгэж, зөвхөн байгалийн хараат болгох хэрэггүй.

Хур тунадас ихтэй жил бэлчээр сайхан сэргээд өвс тэжээл элбэг, ган болохоор юу ч үгүй болоод байгалийн хараат болдог байдлаасаа гарах шаардлагатай байна. Зуд боллоо гэхэд өвс тэжээлээ хэдэн тонноор нь бэлдчихсэн байж болно. Мэдээж ингэж бэлддэг малчид олон бий л дээ. Магадгүй “Өвс тэжээл бэлдэж чадахгүй” гэвэл тэр жилийн өвлийн нөөцдөө тохируулаад, илүү малаа зах зээлд борлуулаад мөнгө болгож болно. Дараа хавар нь мөнгө байгаа юм чинь дахин мал худалдаж авч өсгөөд, намар нь мөнгө болгоод  явах юм бол малчдын амьдрал ч сайжирна бэлчээр ч доройтохгүй.

Ингэж харвал малчин хүний үүрэг маш их байгаа. Малаа яаж жолоодох юм. “Малтай болно, малтай болно” гээд тоо хязгааргүй хамаагүй өсгөчихсөнөөс  бэлчээр л сүйдсэн. Сүүлдээ айлууд дуртай газраа буугаад, дураараа нүүснээс болж бэлчээр талхлагдсан. Одоо харин малчид энэ асуудалд анхаарлаа хандуулж, бүлэг байгуулаад намар нь энд бууя,  хавар нь тэнд бууя. Өвөлжөө, хаваржаа энд байна гэдгээ ярилцаж байна. Нэгдэж байна.

Дөрвөн айл өвөлжөөний бэлчээрээ хамгаалж, нэг дор бууж “бэлчээрийн сэлгээ” гэдгийг хийж эхэлж байна. Бэлчээрээ зөв зохистой сэлгэж, ашиглаж эхэлсэн нь маш зөв. “Сэлгэж ашигла” гэхээр “Манайх нүүх талбай байхгүй ээ” гэх хэрэггүй. Бүлгийн зохион байгуулалтад орчихвол бүгд нэг, нэг өвөлжөөнд буудаг байснаа больж, нэг газраа бууна. Үлдсэн өвөлжөө нь хадгалагдаад ирэхээр бэлчээр сайжирна.

-Бэлчээр сэргээд ирэхээр шимт ургамлууд нь ч гэсэн аяндаа ургаад эхлэх болов уу?

-Тэгэлгүй яахав. Доройтсон бэлчээрийн сэргэлтийн судалгааг олон жил хийсэн.   Бэлчээрийг 2-3 жил өнжөөхөд шимт ургамлууд нь аяндаа сэргээд ирдэг.

-Талхлагдсан бэлчээрийн өвс ургамал нь устчихсан бол дахин сэргэх үү?

-Ямаа бэлчээгээд үндсээр нь сугалаад хаячихвал сэргэтлээ удна. 100 найлзууртай хялгана  байлаа гэхэд талыг нь аваад идчихвэл сийрэгч гэсэн сэргэнэ. Гэхдээ хөрсөнд ургамлын “бутлалтын зангилаа” гэж байдаг. Тэр зангилаанаас шинэ мөчир бий болдог. Тухайн бэлчээрээ өнжөөж амраагаад байвал үхсэн мөчрөө нөхөж, дахин сэргэдэг.  

-Бэлчээрээ сэлгээх, өнжөөх нь л хамгийн  чухал асуудал юм байна тийм үү?

-Тийм. Бэлчээрийг олон жилээр сэлгээж, өнжөөх хэрэгтэй. Жил сараар биш гэхэд ядаж хоногоор сэргээх боломжтой. Тодруулбал, жил сар өдөр хоногоор өнжөөж болно. Нэг сар нэг бэлчээрийг өнжөөчихөд уг газарт өвсний хэнзлэлт  ургаад л ирдэг. Хавар эхний ургацыг ашиглачихсан бол 28-30 хоногт малаа бэлчээж идүүлэхгүй өнчжөөчихөд ахиад малын идэх хэмжээний ургамалтай болоод ирдэг. Ингэхдээ бэлчээрийн хэсгээ хашчихвал амархан сэргэдэг.  Гэхдээ заавал хашилгүй бэлчээрээ хэд хэдэн хэсэгт хувааж болно.

Тухайлбал, нэг аманд хавар эрт 3 хоног, зун өвс ургахаар 5 хоног гэх мэтээр малаа бэлчээнэ. Нийт бэлчээрийн талбайгаа 6-7 хэсэг болгоод, нэг хэсэг талбайд  5 хоног идүүлээд явахад 30 хоног болно. Тэгээд эхний газраа дахин бэлчээхэд бэлчээр нь сэргэсэн байна. Ингэж сэлгээ хийх аргыг 600 га бэлчээртэй талбайд туршиж үзсэн. Үхрийг тав тав хоногоор бэлчээх замаар 3 сар ашиглахад бэлчээрт ямар ч хор нөлөө байгаагүй. Харин ч бэлчээрийн ургац 3-4 дахин нэмэгдэж, сааль сүү нь ч нэмэгдсэн.

-Удаан хугацаагаар ашиглахгүй, цөөн хоногоор ашиглах нь ургамлын зүйл ангийг ч бууруулахгүй сайн талтай юм байна, тийм үү?

-Дунд зэргийн талхлагдсан бэлчээр дорхноо сэргэж, ургамлын зүйлийн бүрэлдэхүүн ч буурдаггүй. Бэлчээр давтагдаж, талхлагдаж байгааг яаж мэдэх вэ гэвэл тухайн бэлчээрийн талбайд малд идэмжгүй ургамал болох шарилж, хог ургамлууд хэр их байна гэдгээр тогтоодог. Судалгаа хийгээд үзэхэд жирийн бэлчээрийн талбайд зүйлийн бүрэлдэхүүнд шарилж, мал иддэггүй ургамал 1-3 хувийг эзэлж байдаг. Байх ёстой хэмжээ нь. Тэрнээс дээш 5-аас хувийг эзлээд эхэлвэл бэлчээрт өөрчлөлт орж байгаагийн шинж. 5-10 хувийг эзэлвэл дунд зэрэг, 10 аас дээш 30 хувь болоод ирвэл малд идэмжтэй ургамалын тоо цөөрч, бэлчээр доройтож байгаагийн илрэл юм. Олон жилийн судалгаагаар бэлчээр дэх шарилж, хог ургамлын зүйл ангиар доройтлын зэрэг тогтоож,  ирсэн.

-Хөдөө явж байхад шарилж, хог ургамал ихэссэн нь бэлчээрийн доройтлын тод илрэл гэж ойлгож болох уу?

-Тийм. Бэлчээрийн талбай маань хялгана, хазаар, агьт бэлчээр байлаа гэхэд хялганы хэмжээ буураад оронд нь агийн хэмжээ нэмэгдээд байна. Ингэсээр хялгана, хазаар, агьт бэлчээр маань хазаар, агьт бэлчээр болно. Яваандаа хазаар өвсийг нь мал идсээр агьт бэлчээр болоод ирнэ. Мал мэдээж хэрэгтэйгээ идээд хазаар, хялганы оронд шарилж ургаад, бэлчээр дэх зонхиолох ургамлынх нь нэр төрөл өөрчлөгдөөд явчихдаг.  

-Мэдэхгүй хүмүүс зун хээр тал ногоон л харагдаж байвал бол зуншлага сайхан болж байна гэж бодох хэрэггүй. Байгалийн тэнцвэрт байдал их чухал юм байна, тийм үү?

-Тэгэлгүй яахав. Нарийн харвал хялганат бэлчээр байж дээ гэж ялгагддаг. Хангайд согоовор, алаг өвстэй бэлчээр зонхилно. Ууланд арай өөр. Тэр бүхэн нь талхлагдвал хөрс хатаж, ургамлын зүйлийн бүрэлдэхүүн өөрчлөгддөг. Андашгүй дээ. Тэгээд малчнаас “Энэ газар яагаад ингэж давтагдчихав аа” гээд асуухад “Аан, энэ зуслан байсан газар, хадлангийн талбай” гэдэг. Бэлчээрийг хадсаар байгаад хуурайшаад хиаг голдуу болчихсон байдаг. Энэ бүхнийг дүгнэвэл бэлчээр доройтох бүх шалтгаан нь ашиглалтаас болдог.

-Зөвхөн мал сүрэг бэлчээрийг доройтуулж байна гэж буруутгах хэрэггүй гэж үү?

-Мэдээж. Хүний үйл ажиллагаа гол үүргийг гүйцэтгэдэг. Яаж ашиглаж байгаагаас л болдог. Үнэндээ малын буруу гэж байхгүй. Байгалийн хүчин зүйл болох бороо хур, усны үер, цасан шуургыг яах ч аргагүй. Харин хүний хүчин зүйлээс үүдэлтэй өөрчлөлтийг засаж залруулж болно.

-Олон залаа зам гаргах нь бэлчээрт мөн адил нөлөөлж байгаа, тийм үү?

-Нөлөөлнө. 2005 онд Бэлчээрийн төлөв байдлын үнэлгээгээр замын нөлөөг тогтоосон. Автозам бэлчээрийг маш ихээр гэмтээдэг. Учир нь автозамын хажуугийн 500 метр хэртэй газар дан тоос шороо, давхар зам үүсэх зэргээр нөлөөлөлд өртсөн байдаг. Бэлчээрийн нийт талбайн 30 хувь нь их бага хэмжээгээр автозамын нөлөөгөөр доройтсон гэж гарсан.

Өнгөрсөн 2018 оны “Монгол орны Бэлчээрийн үндэсний форум”-аар бэлчээр нутгийн 58,8 хувь нь их бага хэмжээгээр доройтсон гэж мэдээлсэн. Тэгэхээр нэг дахин нэмэгдсэн байна. Манай бэлчээрийн талбайн 70 хувь нь талхлагдсан цөлжсөн гэж яриад байгаа ч Монгол Улсын өөрийн байгаль экологийн шинж  нь их өөр. Нийт газар нутгийн 20 гаруй хувь нь цөлөрхөг, 40 гаруй хувь нь цөл цөлөрхөг бүс эзэлдэг. Байгалийн тогтоцоос хамаараад  цөлжилт болж байна гэж хардаг болов уу. Мэдээж бэлчээрийн доройтол, уур амьсгалын өөрчлөлтөөс үүдэн элс хойшоо нүүж, шороон шуурганд ургамал дарагдаж байгаа.

-Гэхдээ гол ус булаг шанд нь хатаж, ширгээд байхаар яах аргагүй цөлжиж байна гэж харагдана шүү дээ?

-Ус нь багасна  гэдэг нь тухайн жилийн хур тунадаснаас үүдэлтэй. Мөн гол усыг буруу ашигласан хүний үйл ажиллагаатай холбоотой. Мөн мал их байвал хэрэглээ нэмэгдэнэ. Анзаарвал хур тунадас ихтэй, зуншлага сайхан байвал ус булаг сэргээд ирдэг. Харин хур багатай жил булаг, шанд татарна. Мэдээж манай улсын бэлчээр доройтсон ч гэлээ зөв менежментийг хэрэгжүүлж чадвал  сэргэнэ. Сэргэдэг. Судалгаанаас харахад 3-5 жилийн дараа ахин анхны байдалдаа шилждэг. Байгалийн ургамлууд дээд тал нь 10 жилийн дараа сэргэнэ. Бэлчээрийг сэргээнэ гээд таримал бэлчээрээр хагалаад байж болохгүй. Таримал бэлчээртэй болно гэдэг их хүнд ажил шүү дээ.

-Таримал бэлчээрийн талаар тодруулж өгөөч?

-Царгас согоовор зэрэг өвслөг ургамал тариалахыг хэлж байгаа юм. Таримал бэлчээр нь өөрөө усалгаатай цагт л үр шимээ өгнө. Усалгаагүй бол таримал бэлчээр тун хэцүү. Ойт хээрийн бороо хур ордог чийлэг нөхцөлтэй газар л ургана. Хээрийн болон говийн бүсэд усалгаагүй бол таримал бэлчээр бий болгоно гэж байхгүй. Тэрний оронд байгалийнхаа бэлчээрийг услаад хашиж, өнжөөгөөд байвал хөрсөнд байгалийн түмэн зүйлийн ургамал сэргэнэ. Хөрсний гүнд буюу 0-5 см ургамлын нөөц үр хадлгадагдаж байдаг. Тиймээс байгалийн бэлчээрээ  л зөв ашиглах хэрэгтэй.

-Байгальдаа жаахан сэтгэл гаргахад л болно гэж үү?

-Жаахан анхаарал хандуулчихад л байгаль өөрөө сэргэчихнэ. Зардал мөнгө ч бага гарна. Би Батсүмбэрт гурван хашаанд туршилт хийсэн. Хамгийн сайн ургац өгсөн нь байгалийн бэлчээрийг зохистой ашиглах байсан. Дараа нь бордох арга.  бордвол ургац их өгнө. Гэхдээ зардал өртөг ихтэй. Харин таримал бэлчээр бүүр илүү зардал мөнгө ордог. Нөгөө талаар байгалийн нөхцөл байдлыг даван туулах чадвар муу. Яагаад гэвэл өөрөө тухайн байгальтайгаа дасан зохицож чадаагүй байдаг. Тиймээс амархан өртөмтгий, дасан зохицох чадваргүй гэсэн ялгаа гарч байсан. Хамгийн гол нь олон мал өгсөхийн оронд чанартай, ашиг тустай мал өсгөх хэрэгтэй. Хэнтий, Булганд их цөөхөн малтай байдаг. Хэнтийн буриадууд цөөхөн үхэртэй. Тэр нь ч чанартай. Өвс хадлан хангалттай бэлдчихнэ. Зовох юм байхгүй мал нь өсөөд, илүүг нь зарж борлуулаад сайхан амьдарч болж байна.

-Хүний хэрэгцээ тийм ч их биш шүү дээ?

-Тэгэлгүй яахав. Их биш. Улсын хэмжээнд малаа өгсөх нь зөв ч тэр малаа зөв ашиглаж чаддаг байх хэрэгтэй. Хоол тэжээлгүй болгоод өлсгөхийн хэрэг юун. Малаа өсгөхөд хэлэн дээр нь тавих идэх юмтай байх хэрэгтэй. Зуны хэдэн сар жаахан юм идээд сайн тарга хүч авч чадахгүй явтал өвөлтэй залгадаг. Өвлийг давж чадалгүй мал нь хорогддог. Тэрний оронд тоо хэмжээг нь зөв сайхан тохируулаад эр, сувайгаа заазлаад мөнгө болгоод байх хэрэгтэй. Малчин хүний ухаан холч байвал бэлчээрч сайхан болчихно.

Төр засаг малчин хүнд зориулсан оновчтой хуулийг нь гаргаад өгөх хэрэгтэй. Бэлчээрийг өмчлүүлж болохгүй ч урт хугацаагаар эзэмшүүлээд, ашиглуулах хэрэгтэй. Ингэж байж газар нутаг минь эзэнтэй болно. Эзэнгүй болохоор л бэлчээр нутгийг хамаагүй ашиглаад байгаа юм. Тодруулбал, зах зээл эхэлснээс  бэлчээр эзэнгүйдэж талхлагдсан. Одоо харин гадаад, дотоодын төсөл хэрэгжиж малчид бүлэг болдог боллоо. Хамгийн анх Хустай орчимд малчдын гурван бүлэг байгуулагдаж байлаа. Газрыг нь зааж өгөхөөр баг, бүлгийн дарга нартай хамт явж байхад асуудал багагүй гарч байсан. Тухайлбал, зарим сум нь дан өвлийн нутагтай, зуслангийн газар байдаггүй. Архустай, Аргалант, Баянхангайд газар тариалан сангийн аж ахуй байсан болохоор зуслангийн газар байхгүй. Зуслангийн газар нь Улаанбаатар луу ойртож, Жирмийн хөндий рүү орж ирдэг юм.

Ер нь хэт олон Засаг захиргааны нэгжийн хуваарилалт манай улсад тийм ч  оновчтой байдаггүй. Зарим сум огт усгүй газар байрладаг бол, нөгөө нь дан устай газар байгуулагдсан байдаг. Засаг захиргааны хуваарилалт буруу байгааг бид аль эрт социализмын үеэс л ярьж ирсэн. Учир нь Монголчууд эрт дээр үеэс босоо уртрагийн дагуу нүүдэллэж ирсэн уламжлалтай. Тэгснээр говийнхон хойшоо нүүж, хангайнхан урагшаа нүүдэг байсан. Босоо бүслүүрээрээ нүүдэг,  хошууны зохион байгуулалттай байсныг сум аймаг болгож, нэг талаар суурин болгон хуваасан нь бэлчээр нутагт нөлөөлсөн.

Тиймээс одоо байгуулагдаж байгаа малчдын бүлгүүд ус булаг, бэлчээрийн тэгш байдлыг нь сайн тооцож зөв хуваарилах хэрэгтэй. Баг гэхэд зарим нь ууланд,  зарим нь зуслантай газар байна. Тэр уулын баг зусланд гарахын тулд өөр багийн нутаг зусах зайлшгүй шаардлага гарах тул тэр хоёр багийг нийлүүлээд өвөлжөө хаваржааг нь солбицуулж болно. Энэ талаар жаахан томоор харах хэрэгтэй байгаа юм даа.

-Өнөөдөр ч гэлээ ирээдүйн үр хойчдоо үлдээх газар нутаг гэж харж хандаж, хамгаалж, малчид хоорондоо дасан зохицох хэрэгтэй гэж үү?

-Тийм. Малчид өвөлжөөнийхөө бэлчээрийг хамгаалдаг учраас өвлийн бэлчээр тийм ч их доройтдоггүй. Яагаад гэвэл, тэнд ургасан ургамал ургаад, хагдраад шим тэжээл нь хөрсөндөө шингээд сайхан болчихдог. Тэр үед нь мал иддэг учраас бэлчээрт нөлөө байдаггүй. Тиймээс хавар дөнгөж цухуйж гарч ирэх, зун хоёрт их анхаарах хэрэгтэй. Дулааны  улирлын бэлчээр их давтагдаж, талхлагдаж байна. Яагаад гэвэл тэр газраа их урт удаан хугацаагаар байрлаж байгаа. Иймд бэлчээр нутгаа сэлгэх тал дээр малчид харилцан ойлголцох нь ирээдүйд ач тусаа өгнө.

-Бэлчээрийн тухай хууль батлаад, 10 гаруй жилийн туршлага хуримтлуулсан Киргиз улсын малчдын байгууллагын төлөөллүүд манай улсад ирэх үеэр бэлчээрийг цөөн хоногоор ашиглах зарчмыг баримталдаг талаар хэлж байсан?

-Тийм. Бэлчээрийн сэлгээ гэдэг дөрвөн улирлаар ээлжлэн нүүдэллэх гэхээсээ илүү малчин зуны хоёр бэлчээртэй байхыг хэлнэ. Зуны эхэн 5 сард зусландаа буугаад 7 сард наадмын дараа заавал нүүдэг байх хэрэгтэй. 7-9 сар хүртэл нөгөө газраа нүүж очих хэрэгтэй. 9 сард намаржаандаа очиход болно. Намар мал нэг их ус уух гээд байдаггүй, оторлоод яваад өгдөг. Ямар ч байсан зун нүүдэл сэлгэх нь чухал. Тэгэхгүй бэлчээрээ бүтэн 5 сар ашиглаж, доройтуулаад байна

Зуны бэлчээрт удаан байсан айлын гадаа хогийн ургамал  ургачихсан, элс шороо бужигнаад л угтдаг. Гадаа нь зогсоход л шарилж үнэртээд ирдэг. Тэгэхээр энэ асуудлыг малчид анхааралдаа авч заавал хол нүүх хэрэггүй, ойрхон сэлгээд байхад л болно. Газрын хөрсөн дээрх ашигтай ургамлуудын хэмжээ 2 см болоод ирэхэд л “За ашиглалт боллоо” гэж үзэн дараагийн хэсэгт нүүж болно. 1 км хэртэй нүүхэд л хангалттай. Мал өөрөө мэдээд өвс ихтэй газартаа бэлчинэ. Ингэж л чадвал бэлчээр аяндаа сэргээд ирнэ.

Малчид бэлчээрийн тал дээрээ нэгдэхэд өөр нэг давуу тал гарч ирнэ. Олон малтай ганц айл тэр их малаа маллаж чадахгүй, өдөр бүр  хониндоо явна. Хүн дандаа мал маллаад яваад байхгүй, амьдралын өөр асуудлуудад хүн хүч хэрэгтэй. Тэгвэл бэлчээрээ хамгаалж нэг дор байвал, хоёр гурван айл ээлжлээд малаа хариулаад явна гэдэг чинь өөр асуудал.

-Хүмүүс хамтаараа байж илүү үр дүнд хүрдэг шүү дээ?

-Дэлхий нийтийн жишгийг манайхан дагаж байна. Сайн байна. Хамгийн гол нь малынхаа бүтцийг сайжруулж, бэлчээрээ хамгаалах. Олон муу малаар яахав. хээлтэгч малынхаа тоог нэмэгдүүлээд “За би энэ онд тэдэн хонь хургалуулж, тэдийг нь өсгөнө, зарна” гэдгээ тооцох хэрэгтэй. Бэлчээрийг малчин хүн л хамгаална. Малчин хүн өөрийнхөө малын ашиг шимээс олсон мөнгөнөөс бэлчээртээ хөрөнгө оруулалт хийх хэрэгтэй. Магадгүй айл бүр нэг, нэг хонь нийлүүлээд мөнгө болгоод, түүгээрээ бэлчээрээ хамгаалж, бордоо аваад, бууц авч цацаад байх юм бол хөрөнгө оруулалт нь тэр болно. Ямар нэг юм хийхгүй  л бол тэр бэлчээр чинь дуусна. Хамаг юм дуусахаар малчин хүн хаачих юм.

Юуны өмнө ямааныхаа тоо толгойг бууруулна гэж бодохоос илүү одоо байгаагаа илүү чанаржуулах хэрэгтэй. Ямаа хаана илүү зохицсон байна гэдгийг сайн бодох хэрэгтэй. Ямаа нь Говь-Алтай зэрэг цөлөрхөг хээрийн бүсэд ихэнхдээ байдаг.  Цөлөрхөг хээрийн газартаа зохицсон амьтан. Тэнд байгаа тэжээлийн хэмжээнд тааруулж ямааг өсгөх хэрэгтэй. Хангай нутагт ямаа нэг их өсгөөд байдаггүй шүү дээ.

Тухайн малчин айл ямаа, хониныхоо харьцааг сайн тэнцүүлж, 75/25 байлгах, эсвэл дээд тал нь 50/50 байж болно. Дараа нь чанар ашиг шимийг нь нэмэгдүүлэхийн тулд үүлдэр угсааг нь сайжруулах хэрэгтэй. Үүлдэр угсааг сайжруулана гээд гадаадын тийм, ийм үүлдэр гээд байдаг. Түүний оронд  тухайн айл өөрийнхөө хотонд байгаа хамгийн ноолуур сайтай ямааныхаа үр төлийг авч үлдээд, ноолуур багатайг заазлаад сүргийнхээ бүтцийг сайжруулахад л болно. Ихэрлэдэг ямаагаа аваад үлдчих хэрэгтэй. Ингэж хотон дотроо сайжруулалт хийж, бэлчээрээ сэлгээж өнжөөгөөд явчихвал малчин зовохгүй. Мал ч зовохгүй.

Малаа цөөрүүл гэж хэлэх хэрэггүй. Хувийн өмч шүү. Хүний амьдрах арга, амьдралынх нь эх үүсвэр. Тиймээс малаа чанаржуулж сайжруулахад анхаарал хандуулахад аяндаа сүргийн бүтэж зөв болоод ирнэ. Малчин хүн бэлчээр, нутаг усандаа эзний ёсоор анхаараад ирвэл байгаль аяндаа өгөөжөө өгөөд л явна. Буруу ашиглаад л байвал байгаль эцсийн  эцэст хариугаа авч, бэлчээрийн талбай ч үгүй, мал өсгөх нь бүү хэл хүний амьдрах эх үүсвэр ч үгүй болно.

Монголчуудын хувьд газар тариалангаас гадна мал аж ахуйн салбар өөрөө амьдралын гол эх үүсвэр. Мах хэрэглэдэггүй монгол хүн гэж үгүй. Тиймээс монгол түмний амьдралыг тэтгэгч мал сүргээ зөв сайхан өсгөж, бэлчээр нутгаа хамгаалахад малчин хүн чухал үүрэгтэй.

П.Нарандэлгэр 

ЭХ СУРВАЛЖ: http://greenmongolia.mn


Ч.ОЮУНЦЭЦЭГ: АШИГТАЙ УРГАМЛУУДЫН ХЭМЖЭЭ 2СМ БОЛОХОД Л ӨӨР ТИЙШЭЭ НҮҮЖ БАЙВАЛ БЭЛЧЭЭР ДОРОЙТОХГҮЙ
Bolod.mn


Сэтгэгдэл (0)


Уншигчдын оруулсан сэтгэгдлийн талаар манай сайт хариуцлага хvлээхгvй болохыг анхаарна уу.
Үгийн санд шүүлтүүр хийсэн болно

   



О.Баасанхүү гишүүн Батцагаан хийдийг шорон байсан хэмээжээ
16:34

МБШТөв Гандантэгчэнлин хийдийн Батцагаан дуганы нэрний талаар Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн О.Баасанхүү цахим орчинд олон нийтэд илт ташаа мэдээлэл тараасан тул энэ талаар түүхэн эх сурвалжаас үндэслэн тайлбар тодруулга Эрдэм соёлын хүрээлэнгийн эрдэмтэн нарийн бичгийн дарга Н.Амгалан хүргэж байна.

О.Баасанхүү гишүүн Батцагаан хийдийг шорон байсан хэмээжээ

МБШТөв Гандантэгчэнлин хийдийн Батцагаан дуганы нэрний талаар Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн О.Баасанхүү цахим орчинд олон нийтэд илт ташаа мэдээлэл тараасан тул энэ талаар түүхэн эх сурвалжаас үндэслэн тайлбар тодруулга Эрдэм соёлын хүрээлэнгийн эрдэмтэн нарийн бичгийн дарга Н.Амгалан хүргэж байна.

»»
Их цэвэрлэгээг ингэж хийхээс аргагүй...
15:45

МАН-ын гаргасан ааш авир гэнэтийн бөгөөд цочирдом байлаа. МАН-ын генсек Д.Амарбаясгалан гэнэдүүлээд цохьсон учир улс төрийн намууд ч учраа 

Их цэвэрлэгээг ингэж хийхээс аргагүй...

МАН-ын гаргасан ааш авир гэнэтийн бөгөөд цочирдом байлаа. МАН-ын генсек Д.Амарбаясгалан гэнэдүүлээд цохьсон учир улс төрийн намууд ч учраа 

»»
Замд бус тархинд буй бидний түгжрэл
15:40

Утааг ярих гэсэнгүй ч углуургаараа холбогдох сэдвүүд учраас жаахан өмнөтгөл хийе. Утааг бид ухамсраараа л давна. 

Замд бус тархинд буй бидний түгжрэл

Утааг ярих гэсэнгүй ч углуургаараа холбогдох сэдвүүд учраас жаахан өмнөтгөл хийе. Утааг бид ухамсраараа л давна. 

»»
Монгол залуус гар утасны дагалдах хэрэгслийг эх орондоо үйлвэрлэж эхэллээ
15:30

Гар утасны дагалдах хэрэгсэл болох чихэвч, цэнэглэгч зэрэг бүтээгдэхүүнийг эх орондоо үйлвэрлэж эхлээд байгаа "Эхлэл электроник" үйлдвэр 

Монгол залуус гар утасны дагалдах хэрэгслийг эх орондоо үйлвэрлэж эхэллээ

Гар утасны дагалдах хэрэгсэл болох чихэвч, цэнэглэгч зэрэг бүтээгдэхүүнийг эх орондоо үйлвэрлэж эхлээд байгаа "Эхлэл электроник" үйлдвэр 

»»
Хурд хэмжигч ажиллаж байна
15:19

Баянзүрх дүүрэг дэх Замын цагдаагийн хэлтсээс хурд хэтрүүлснээс үүдсэн зам тээврийн аваар ослын тоо буурахгүй байгаатай 

Хурд хэмжигч ажиллаж байна

Баянзүрх дүүрэг дэх Замын цагдаагийн хэлтсээс хурд хэтрүүлснээс үүдсэн зам тээврийн аваар ослын тоо буурахгүй байгаатай 

»»
Сүүлийн 50 жилд гурван тэрбум шувуу үгүй болжээ
15:16

Ази тив болон АНУ-д шувууны тоо толгой аюултай хэмжээнд хүрснийг судалгаа харуулжээ. 

Сүүлийн 50 жилд гурван тэрбум шувуу үгүй болжээ

Ази тив болон АНУ-д шувууны тоо толгой аюултай хэмжээнд хүрснийг судалгаа харуулжээ. 

»»
ӨМӨЗО-ыг БНХАУ-ын өмнөд бүстэй холбосон нүүрс тээвэрлэх төмөр зам ашиглалтад орно
14:52

БНХАУ-ын умард бүсээс өмнөд хэсэг рүү нүүрс тээвэрлэх шинэ төмөр замыг ирэх долоо хоногт нээхээр болсныг салбарын холбоо мэдэгдлээ. 

ӨМӨЗО-ыг БНХАУ-ын өмнөд бүстэй холбосон нүүрс тээвэрлэх төмөр зам ашиглалтад орно

БНХАУ-ын умард бүсээс өмнөд хэсэг рүү нүүрс тээвэрлэх шинэ төмөр замыг ирэх долоо хоногт нээхээр болсныг салбарын холбоо мэдэгдлээ. 

»»
‘’Ус-Амин Эрдэнэ’’ гар зургийн уралдаан зарлалаа
14:35

Нийслэл Улаанбаатар хот байгуулагдсаны түүхт 380 жилийн ойн хүрээнд дүүргийн Усан спорт сургалтын төвөөс ‘’Ус-Амин Эрдэнэ’’ гар зургийн уралдааныг зарласан байна.

 ‘’Ус-Амин Эрдэнэ’’ гар зургийн уралдаан зарлалаа

Нийслэл Улаанбаатар хот байгуулагдсаны түүхт 380 жилийн ойн хүрээнд дүүргийн Усан спорт сургалтын төвөөс ‘’Ус-Амин Эрдэнэ’’ гар зургийн уралдааныг зарласан байна.

»»
Шавь нараа дэлхийн дэвжээнээс 10 медаль авахуулсан аатай дасгалжуулагч
11:52

Тэгвэл чөлөөт бөхийн гавьяат дасгалжуулагч Т.Сүхбаатарын шавь нар дэлхийн дэвжээнээс 10 дахь медалиа авсан баярт мөч энэ өдрүүдэд тохиов. 

Шавь нараа дэлхийн дэвжээнээс 10 медаль авахуулсан аатай дасгалжуулагч

Тэгвэл чөлөөт бөхийн гавьяат дасгалжуулагч Т.Сүхбаатарын шавь нар дэлхийн дэвжээнээс 10 дахь медалиа авсан баярт мөч энэ өдрүүдэд тохиов. 

»»
УИХ-ын гишүүн Л.Болд С.Зоригийн хэргийн сэжигтнүүдтэй холбоотой ил захидал илгээлээ
11:43

Төрийн нууц задлая. Сэжигтэн Т.Чимгээд тагнуулын хурандаа нар шоронд мансууруулах бодистой архи хүчээр өгч, ухаанаа алдсан хүнээс мэдүүлэг 

УИХ-ын гишүүн Л.Болд С.Зоригийн хэргийн сэжигтнүүдтэй холбоотой ил захидал илгээлээ

Төрийн нууц задлая. Сэжигтэн Т.Чимгээд тагнуулын хурандаа нар шоронд мансууруулах бодистой архи хүчээр өгч, ухаанаа алдсан хүнээс мэдүүлэг 

»»
“Huawei” шинэ ухаалаг гар утсаа танилцууллаа
11:38

Хятадын “Huawei” компани Германы Мюнхен хотноо “Apple”-ийн “iPhone 11”-тэй өрсөлдөх учиртай “Mate 30” загварын ухаалаг гар утасны загваруудаа танилцуулсан тухай “ВВС” агентлаг мэдээллээ.

“Huawei” шинэ ухаалаг гар утсаа танилцууллаа

Хятадын “Huawei” компани Германы Мюнхен хотноо “Apple”-ийн “iPhone 11”-тэй өрсөлдөх учиртай “Mate 30” загварын ухаалаг гар утасны загваруудаа танилцуулсан тухай “ВВС” агентлаг мэдээллээ.

»»
Өмнөд хөрш Монголын хамгийн том ажил олгогч болоход ойрхон байна
11:35

Австрали орныг зорих монголчуудын тоо сүүлийн гурван жилд эрс нэмэгджээ. Тодруулбал, 6500 гаруй монгол хүн ногоон тив 

Өмнөд хөрш Монголын хамгийн том ажил олгогч болоход ойрхон байна

Австрали орныг зорих монголчуудын тоо сүүлийн гурван жилд эрс нэмэгджээ. Тодруулбал, 6500 гаруй монгол хүн ногоон тив 

»»
Хүний биеийн тухай сонирхолтой баримтууд
11:20

Хүний биеийн тухай сонирхолтой баримтууд

- Хүний биеийн хөлс үнэндээ үнэргүй. Харин арьсан дээрх бактерууд хөлсөөр хооллосноор эвгүй үнэр үүсгэдэг.

Хүний биеийн тухай сонирхолтой баримтууд

Хүний биеийн тухай сонирхолтой баримтууд

- Хүний биеийн хөлс үнэндээ үнэргүй. Харин арьсан дээрх бактерууд хөлсөөр хооллосноор эвгүй үнэр үүсгэдэг.

»»
МАН-ын бүлгийн гишүүд УИХ-ыг тараах эсэхээр дахин хуваагдав
11:14

Энэ долоо хоногт хуралдах байсан Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны хурал хоёр ч удаа хойшлов. 

МАН-ын бүлгийн гишүүд УИХ-ыг тараах эсэхээр дахин хуваагдав

Энэ долоо хоногт хуралдах байсан Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны хурал хоёр ч удаа хойшлов. 

»»
Алхаж сурахаасаа өмнө мөлхөж сур
10:46

Нэг түүхэн хүнийг эхлээд сануулъя. Пруссийн хаан Фридрих II (1740-1772) өөрийгөө хаан гэхээсээ илүүтэй “Төр улсын 

Алхаж сурахаасаа өмнө мөлхөж сур

Нэг түүхэн хүнийг эхлээд сануулъя. Пруссийн хаан Фридрих II (1740-1772) өөрийгөө хаан гэхээсээ илүүтэй “Төр улсын 

»»
НӨАТ-ын тохирол энэ сарын 22-нд явагдана
10:21

НӨАТ-ын урамшууллын 2019 оны наймдугаар сарын сугалааны тохирлын нэвтрүүлэг 9-р сарын 22-ны ням гарагт Боловсрол телевизээр орон даяар шууд явагдана.

НӨАТ-ын тохирол энэ сарын 22-нд явагдана

НӨАТ-ын урамшууллын 2019 оны наймдугаар сарын сугалааны тохирлын нэвтрүүлэг 9-р сарын 22-ны ням гарагт Боловсрол телевизээр орон даяар шууд явагдана.

»»
Солонгос, Хонгконг, Казахстан, буриад дахь тэмцэл хөдөлгөөнүүд
09:53

Энэ долоо хоногийн эхний өдөр Өмнөд Солонгосын улстөрч Хванг Кёо Ан Ерөнхийлөгчийн ордны өмнө өөрийн дэмжигчдээ цуглуулан үсээ хусуулж, улс төрийн эсэргүүцлээ илэрхийлсэн юм.

Солонгос, Хонгконг, Казахстан, буриад дахь тэмцэл хөдөлгөөнүүд

Энэ долоо хоногийн эхний өдөр Өмнөд Солонгосын улстөрч Хванг Кёо Ан Ерөнхийлөгчийн ордны өмнө өөрийн дэмжигчдээ цуглуулан үсээ хусуулж, улс төрийн эсэргүүцлээ илэрхийлсэн юм.

»»
БНХАУ: “Хонгконгийн бослогод барууны орнуудыг буруутгалаа
18:43

Хонгконгод болж буй үйл явдал дэлхий нийтийн анхаарлын төвд байгаа хэвээ байна. Өнгөрсөн зургаадугаар сараас эхлэн сэжигтэн шилжүүлэх тухай хуулийн төслийг эсэргүүцсэн жагсаал эмх замбараагүй байдал болон өргөжсөн юм. 

БНХАУ: “Хонгконгийн бослогод барууны орнуудыг буруутгалаа

Хонгконгод болж буй үйл явдал дэлхий нийтийн анхаарлын төвд байгаа хэвээ байна. Өнгөрсөн зургаадугаар сараас эхлэн сэжигтэн шилжүүлэх тухай хуулийн төслийг эсэргүүцсэн жагсаал эмх замбараагүй байдал болон өргөжсөн юм. 

»»
НҮБ -ын “утгагүй” зөвлөмжгүйгээр агаарын бохирдол буурахгүй гэж үү
18:29

Монгол Улс сүүлийн арван жилийн хугацаанд агаарын бохирдлыг бууруулна гэж ярьж байгаа боловч өнөөдрийг хүртэл ямар 

НҮБ -ын “утгагүй” зөвлөмжгүйгээр агаарын бохирдол буурахгүй гэж үү

Монгол Улс сүүлийн арван жилийн хугацаанд агаарын бохирдлыг бууруулна гэж ярьж байгаа боловч өнөөдрийг хүртэл ямар 

»»
Николь Шерзингер хамтлагтаа эргэн ирнэ
17:50

Дуучин Николь Шерзингер бүрэлдэхүүнд нь долоон жил байж, алдар хүндийн оргилд гарахад тусалсан The Pussycat Dolls хамтлагтаа эргэн нэгдэхээр болжээ.

Николь Шерзингер хамтлагтаа эргэн ирнэ

Дуучин Николь Шерзингер бүрэлдэхүүнд нь долоон жил байж, алдар хүндийн оргилд гарахад тусалсан The Pussycat Dolls хамтлагтаа эргэн нэгдэхээр болжээ.

»»
Эвхэгддэг ''Samsung Galaxy'' 4856 ам.долларт хүрэв
17:26

Эвхэгддэг "Galaxy Fold" гар утасны худалдаа албан ёсоор Өмнөд Солонгост эхлээд байна. Тэгвэл энэ гар утасны зах зээл аль 

Эвхэгддэг ''Samsung Galaxy'' 4856 ам.долларт хүрэв

Эвхэгддэг "Galaxy Fold" гар утасны худалдаа албан ёсоор Өмнөд Солонгост эхлээд байна. Тэгвэл энэ гар утасны зах зээл аль 

»»
Хурдтай арга хэмжээ авахгүй бол хувьцааны зах зээл хөлдөх нь
16:53

Монголчууд хөрөнгийн зах зээл рүү хошуурч эхэлсэн сүүлийн хоёр жилд төрийн өмчит үнэт цаасны биржид нийт 10 компани 

Хурдтай арга хэмжээ авахгүй бол хувьцааны зах зээл хөлдөх нь

Монголчууд хөрөнгийн зах зээл рүү хошуурч эхэлсэн сүүлийн хоёр жилд төрийн өмчит үнэт цаасны биржид нийт 10 компани 

»»
Дэлхийн хамгийн баян бас ядуу орон
16:49

Бүгд Найрамдах Конго Улсын Катанга муж нь алт, очирэрдэнэ, танталын асар их нөөцтэй  ашигт малтмалын бүс нутаг. Катанга 

Дэлхийн хамгийн баян бас  ядуу орон

Бүгд Найрамдах Конго Улсын Катанга муж нь алт, очирэрдэнэ, танталын асар их нөөцтэй  ашигт малтмалын бүс нутаг. Катанга 

»»
Али Хаменей: АНУ яаж ч дарамталсан Иран хэлэлцээр хийхгүй
16:32

Ираны оюун санааны удирдагч Али Хаменей Иран улс нь АНУ-тай хэлэлцээр хийхгүй гэж мэдэгджээ. 

Али Хаменей: АНУ яаж ч дарамталсан Иран хэлэлцээр хийхгүй

Ираны оюун санааны удирдагч Али Хаменей Иран улс нь АНУ-тай хэлэлцээр хийхгүй гэж мэдэгджээ. 

»»
Зураг түүх өгүүлнэ: Гавьяат дуучин Т.Ариунаа
16:31

Хэзээний гал цогтой МУГЖ, дуучин Т.Ариунаа бага байхдаа "галзуу" бус ихэд даруухан охин байсан гэнэ. 

Зураг түүх өгүүлнэ: Гавьяат дуучин Т.Ариунаа

Хэзээний гал цогтой МУГЖ, дуучин Т.Ариунаа бага байхдаа "галзуу" бус ихэд даруухан охин байсан гэнэ. 

»»
Э.Сноудений номыг Германд худалдаалж эхэлжээ
16:27

АНУ-ын Тагнуулын төв газрын шинжээч асан Эдвард Сноудений намтрыг өгүүлсэн “Байнгын бүртгэл” хэмээх номыг мягмар гаргаас Германд худалдаалж эхэлжээ.

Э.Сноудений номыг Германд худалдаалж эхэлжээ

АНУ-ын Тагнуулын төв газрын шинжээч асан Эдвард Сноудений намтрыг өгүүлсэн “Байнгын бүртгэл” хэмээх номыг мягмар гаргаас Германд худалдаалж эхэлжээ.

»»
Билл Гейтс энэ онд 35 тэрбум доллар хандивласан ч нийт хөрөнгийн хэмжээ нь нэмэгджээ
15:44

Майкрософт компанийн үүсгэн байгуулагч Билл Гейтс энэ онд нийт 35 тэрбум ам.долларыг сайн үйлсэд хандивласан ч үндсэн хөрөнгө нь 16 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн болохыг “Bloomberg” мэдээллээ.

Билл Гейтс энэ онд 35 тэрбум доллар хандивласан ч нийт хөрөнгийн хэмжээ нь нэмэгджээ

Майкрософт компанийн үүсгэн байгуулагч Билл Гейтс энэ онд нийт 35 тэрбум ам.долларыг сайн үйлсэд хандивласан ч үндсэн хөрөнгө нь 16 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн болохыг “Bloomberg” мэдээллээ.

»»
Канадын Ерөнхий сайд хүлцэл өчжээ
15:14

Канадын Ерөнхий сайд Жастин Трюдо 2001 онд нэгэн сургуулийн арга хэмжээний үеэр өнгөт арьстай болсондоо хүлцэл өчсөн байна. 

Канадын Ерөнхий сайд хүлцэл өчжээ

Канадын Ерөнхий сайд Жастин Трюдо 2001 онд нэгэн сургуулийн арга хэмжээний үеэр өнгөт арьстай болсондоо хүлцэл өчсөн байна. 

»»
Хуучны 3000 гаруй ном судрыг сэргээн засварлажээ
15:03

Төвдийн хуучны ховор, үнэ цэнэтэй 3000 гаруй ном судрыг сэргээн засварласан талаар урд хөршийн CCTV мэдээллээ.

Хуучны 3000 гаруй ном судрыг сэргээн засварлажээ

Төвдийн хуучны ховор, үнэ цэнэтэй 3000 гаруй ном судрыг сэргээн засварласан талаар урд хөршийн CCTV мэдээллээ.

»»
Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр Д.Трамп гарын үсгээ үлдээжээ
14:37

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр гарын үсгээ үлдээсэн тухай “Hill” сонин мэдээлжээ.

Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр Д.Трамп гарын үсгээ үлдээжээ

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр гарын үсгээ үлдээсэн тухай “Hill” сонин мэдээлжээ.

»»
Өмнөд Солонгосын хамгийн том цуврал аллагын эзнийг 30-аад жилийн дараа илрүүлжээ
13:57

Одоогоос 30 орчим жилийн өмнө үйлдэгдсэн хүн амины цуврал хэргийн эзнийг олж тогтоосноо Өмнөд Солонгосын цагдаагийн газар өчигдөр мэдээлжээ.

Өмнөд Солонгосын хамгийн том цуврал аллагын эзнийг 30-аад жилийн дараа илрүүлжээ

Одоогоос 30 орчим жилийн өмнө үйлдэгдсэн хүн амины цуврал хэргийн эзнийг олж тогтоосноо Өмнөд Солонгосын цагдаагийн газар өчигдөр мэдээлжээ.

»»
БНХАУ, ОХУ-ын харилцан нээлттэй байдлыг бэхжүүлэхийг санал болгожээ
12:08

Хятад, Оросын харилцан нээлттэй байдлыг нэмэгдүүлэхийг БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн сайд Ли Көцян ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй Москва хотод уулзах үеэрээ санал болгожээ. 

БНХАУ, ОХУ-ын харилцан нээлттэй байдлыг бэхжүүлэхийг санал болгожээ

Хятад, Оросын харилцан нээлттэй байдлыг нэмэгдүүлэхийг БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн сайд Ли Көцян ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй Москва хотод уулзах үеэрээ санал болгожээ. 

»»
“Gatwick” нүүр царай таних технологи нэвтрүүлнэ
10:32

Лондон хотын “Gatwick” олон улсын нисэх буудал Их Британийн нисэх буудлууд дундаас анх удаа нүүр царай таних технологи нэвтрүүлэхээр болжээ.

“Gatwick” нүүр царай таних технологи нэвтрүүлнэ

Лондон хотын “Gatwick” олон улсын нисэх буудал Их Британийн нисэх буудлууд дундаас анх удаа нүүр царай таних технологи нэвтрүүлэхээр болжээ.

»»
Хууль бус алт олборлолтыг зогсоов
10:20

Засгийн газраас томилогдож, БОАЖ-ын сайд Н.Цэрэнбатаар ахлуулсан ТЕГ, ЦЕГ, МХЕГ, АМГТГ-аас төлөөлөл оролцсон ажлын хэсэг  энэ сарын 16-

Хууль бус алт олборлолтыг зогсоов

Засгийн газраас томилогдож, БОАЖ-ын сайд Н.Цэрэнбатаар ахлуулсан ТЕГ, ЦЕГ, МХЕГ, АМГТГ-аас төлөөлөл оролцсон ажлын хэсэг  энэ сарын 16-

»»
Монгол хүний хүн байх суурь чадвар “сэжиглэх”-ийг хэн сүжгээр сольж орхив оо?
09:48

Сэжиглэх Чадвар
 
Монгол хэлний толь бичигт “Сэжиглэх” гэдэг үгийн утгыг дараах байдлаар тайлбарлажээ:

Монгол хүний хүн байх суурь чадвар “сэжиглэх”-ийг хэн сүжгээр сольж орхив оо?

Сэжиглэх Чадвар
 
Монгол хэлний толь бичигт “Сэжиглэх” гэдэг үгийн утгыг дараах байдлаар тайлбарлажээ:

»»
Гайхамшигт галт уулны тал нутаг
09:46

Энэ сарын 16-ны өдрийн байдлаар Цахар галт уулын үзэмж аялан зугаалагчдын сэтгэлийг татав. Тус галт уул  Улаанцав хотын хойд хэсэг, Цахар баруун хошууны Улаанхад суманд байрладаг. 

Гайхамшигт галт уулны тал нутаг

Энэ сарын 16-ны өдрийн байдлаар Цахар галт уулын үзэмж аялан зугаалагчдын сэтгэлийг татав. Тус галт уул  Улаанцав хотын хойд хэсэг, Цахар баруун хошууны Улаанхад суманд байрладаг. 

»»
ОУ-ын наадамд "Хөх тавилан" кино шалгарчээ
16:53

Төрийн шагналт зохиолч Д.Норовын “Хөх тавилан” туужаас сэдэвлэн бүтээсэн ижил нэртэй уран сайхны кино 41 дэх удаагийн Флоренцийн “Олон улсын эмэгтэй кино уран бүтээлчдийн наадам”-д албан ёсоор шалгарчээ.


ОУ-ын наадамд

Төрийн шагналт зохиолч Д.Норовын “Хөх тавилан” туужаас сэдэвлэн бүтээсэн ижил нэртэй уран сайхны кино 41 дэх удаагийн Флоренцийн “Олон улсын эмэгтэй кино уран бүтээлчдийн наадам”-д албан ёсоор шалгарчээ.


»»
Б.Бат-Эрдэнэ МҮБХ-ны албан ёсны тамга тэмдгийг хүлээн авлаа
16:05

Улаанбаатар /МОНЦАМЭ/. Монголын үндэсний бөхийн холбоо /МҮБХ/-ны үйл ажиллагаанд маргаан зөрчил олон жилийн турш үргэлжилж талцал, хуваагдалтай явж ирсэн бөгөөд энэ асуудалд цэг тавих боломж нээгдлээ. 

Б.Бат-Эрдэнэ МҮБХ-ны албан ёсны тамга тэмдгийг хүлээн авлаа

Улаанбаатар /МОНЦАМЭ/. Монголын үндэсний бөхийн холбоо /МҮБХ/-ны үйл ажиллагаанд маргаан зөрчил олон жилийн турш үргэлжилж талцал, хуваагдалтай явж ирсэн бөгөөд энэ асуудалд цэг тавих боломж нээгдлээ. 

»»
Парламентыг тарааж, ээлжит бус сонгуулийг хүссэн “хий үзэгдэл” тэнүүчилж эхэллээ
16:03

Ялсан намын гишүүдийн амбиц яагаад ч дарагддаггүйн жишээ 2016 оны сонгуулиас хойших МАН-ын дотоод зөрчил, хагарал, 

Парламентыг тарааж, ээлжит бус сонгуулийг хүссэн “хий үзэгдэл” тэнүүчилж эхэллээ

Ялсан намын гишүүдийн амбиц яагаад ч дарагддаггүйн жишээ 2016 оны сонгуулиас хойших МАН-ын дотоод зөрчил, хагарал, 

»»
3 нас хүртэл нь ХҮҮХЭДДЭЭ заавал ЗААХ хэрэгтэй зүйлс
16:01

Цэцэрлэгийн насны хүүхдүүдийн өсөлт хөгжилт харилцан адилгүй байдаг. Гэхдээ 3-4 насны хүүхдүүд нийтлэг хэд хэдэн шинж байдаг. 

3 нас хүртэл нь ХҮҮХЭДДЭЭ заавал ЗААХ хэрэгтэй зүйлс

Цэцэрлэгийн насны хүүхдүүдийн өсөлт хөгжилт харилцан адилгүй байдаг. Гэхдээ 3-4 насны хүүхдүүд нийтлэг хэд хэдэн шинж байдаг. 

»»
Улаанбаатарын агаар угаартай хэвээрээ л байна
14:59

Агаарын бохирдолтой тэмцэх тухай олон улсын нэршлийг урвуулан, ач холбогдлыг нь саармагжуулж, түүнд зориулж 

Улаанбаатарын агаар угаартай хэвээрээ л байна

Агаарын бохирдолтой тэмцэх тухай олон улсын нэршлийг урвуулан, ач холбогдлыг нь саармагжуулж, түүнд зориулж 

»»
Монгол Улсад шинээр байгуулагдах цахилгаан станцуудад Герман технологийг нэвтрүүлэх саналаа уламжиллаа
12:00

Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагч С.Амарсайхан өчигдөр Бүгд найрамдах холбооны Герман Улсын Штэйн Мюллер инженеринг компанийн төлөөлөгчдийг хүлээн авч уулзлаа.

Монгол Улсад шинээр байгуулагдах цахилгаан станцуудад Герман технологийг нэвтрүүлэх саналаа уламжиллаа

Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагч С.Амарсайхан өчигдөр Бүгд найрамдах холбооны Герман Улсын Штэйн Мюллер инженеринг компанийн төлөөлөгчдийг хүлээн авч уулзлаа.

»»
Орхон аймгийн дараагийн Засаг дарга хэн бэ?
11:33

У.Хүрэлсүх дарга Эрдэнэт хотод ирэх сургаар Эрдэнэт үйлдвэрийн ажилчдын цалин нэмэх, МАН-ын дарга Д.Батлут маш их ууртай, сандарч тэвдсэн 

Орхон аймгийн дараагийн Засаг дарга хэн бэ?

У.Хүрэлсүх дарга Эрдэнэт хотод ирэх сургаар Эрдэнэт үйлдвэрийн ажилчдын цалин нэмэх, МАН-ын дарга Д.Батлут маш их ууртай, сандарч тэвдсэн 

»»
ДУНДГОВЬ: Айрагны баяр боллоо
11:20

Намрын сүүлчийн аялал жуулчлалын эвент болох "Адуу, айрагны баяр-2019” арга хэмжээг Дундговь аймгийн Дэлгэрцогт сумын нутагт орших улсын тусгай хамгаалалттай "Бага газрын чулуу” байгалийн дурсгалт газарт есдүгээр сарын 9, 10-ны өдрүүдэд боллоо. 


ДУНДГОВЬ: Айрагны баяр боллоо

Намрын сүүлчийн аялал жуулчлалын эвент болох "Адуу, айрагны баяр-2019” арга хэмжээг Дундговь аймгийн Дэлгэрцогт сумын нутагт орших улсын тусгай хамгаалалттай "Бага газрын чулуу” байгалийн дурсгалт газарт есдүгээр сарын 9, 10-ны өдрүүдэд боллоо. 


»»
Хөөн хэлэлцэх хугацааг яллагдагчаар татах хүртэл ТООЛОХ хуулийн төсөл өргөн барилаа
10:56

Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Ц.Нямдорж Гэрч хохирогчийг хамгаалах тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслөөс гадна хөөн хэлэлцэх хугацааг яллагдагчаар татах хүртэл тоолохоор холбогдох хуулиудад нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслүүдийг өргөн барилаа. 

Хөөн хэлэлцэх хугацааг яллагдагчаар татах хүртэл ТООЛОХ хуулийн төсөл өргөн барилаа

Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Ц.Нямдорж Гэрч хохирогчийг хамгаалах тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслөөс гадна хөөн хэлэлцэх хугацааг яллагдагчаар татах хүртэл тоолохоор холбогдох хуулиудад нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслүүдийг өргөн барилаа. 

»»
Л.Болд: Бидний зовлонгийн эх үүсвэр Үндсэн хуулийн дордуулсан долоон өөрчлөлтөөс болсон
10:55

УИХ-ын гишүүн Л.Болдтой ярилцлаа.


Л.Болд: Бидний зовлонгийн эх үүсвэр Үндсэн хуулийн дордуулсан долоон өөрчлөлтөөс болсон

УИХ-ын гишүүн Л.Болдтой ярилцлаа.


»»
Адольф Гитлерийн хоолыг амталж, өөр дээрээ туршдаг байсан эмэгтэйн гунигт дурсамж
10:25

Таны идэх хоол бүр хамгийн сүүлийн зоог байж болохыг төсөөлөөд үз.

Адольф Гитлерийн хоолыг амталж, өөр дээрээ туршдаг байсан эмэгтэйн гунигт дурсамж

Таны идэх хоол бүр хамгийн сүүлийн зоог байж болохыг төсөөлөөд үз.

»»
Маршал Ю.Цэдэнбалын хөшөөнд цэцэг өргөж, хүндэтгэл үзүүлэв
17:33

Төр, нийгмийн нэрт зүтгэлтэн, БНМАУ-ын баатар, Хөдөлмөрийн баатар, маршал Юмжаагийн Цэдэнбалын мэндэлсний 103 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна.

Маршал Ю.Цэдэнбалын хөшөөнд цэцэг өргөж, хүндэтгэл үзүүлэв

Төр, нийгмийн нэрт зүтгэлтэн, БНМАУ-ын баатар, Хөдөлмөрийн баатар, маршал Юмжаагийн Цэдэнбалын мэндэлсний 103 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна.

»»
Ардын авьяастнуудаас уучлал гуйхыг шаардлаа!!!
17:28

“Азийн ардын урлагийн их наадам” өнгөрсөн зургадугаар сард болж өндөрлөсөн. Гэвч наадмын үеэр шүүгчид уран бүтээлчдийг хэл амаар 

Ардын авьяастнуудаас уучлал гуйхыг шаардлаа!!!

“Азийн ардын урлагийн их наадам” өнгөрсөн зургадугаар сард болж өндөрлөсөн. Гэвч наадмын үеэр шүүгчид уран бүтээлчдийг хэл амаар 

»»
Тив дэлхийн 12 рекордыг эзэмшдэг Э.Содномпилжээд Хөдөлмөрийн баатар цол олгоё
17:14

Паралимпын хүрэл медальт, дэлхийн аварга, пара пауэрлифтингийн төрөлд найман удаагийн рекорд, IPF буюу энгийн /эрүүл/ 

Тив дэлхийн 12 рекордыг эзэмшдэг Э.Содномпилжээд Хөдөлмөрийн баатар цол олгоё

Паралимпын хүрэл медальт, дэлхийн аварга, пара пауэрлифтингийн төрөлд найман удаагийн рекорд, IPF буюу энгийн /эрүүл/ 

»»
Ерөнхийлөгч Х.Баттулгыг Энэтхэг улсын Ерөнхийлөгч Рам Натх Ковинд албан ёсоор угтан авлаа
15:28

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Бүгд Найрамдах Энэтхэг улсын Ерөнхийлөгч Рам Натх Ковиндын урилгаар тус улсад Төрийн айлчлал хийхээр өчигдөр Шинэ Дели хотноо хүрэлцэн очсон юм.

Ерөнхийлөгч Х.Баттулгыг Энэтхэг улсын Ерөнхийлөгч Рам Натх Ковинд албан ёсоор угтан авлаа

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Бүгд Найрамдах Энэтхэг улсын Ерөнхийлөгч Рам Натх Ковиндын урилгаар тус улсад Төрийн айлчлал хийхээр өчигдөр Шинэ Дели хотноо хүрэлцэн очсон юм.

»»
Сүүлийн 50 жилд гурван тэрбум шувуу үгүй болжээ
15:16

Ази тив болон АНУ-д шувууны тоо толгой аюултай хэмжээнд хүрснийг судалгаа харуулжээ. 

Сүүлийн 50 жилд гурван тэрбум шувуу үгүй болжээ

Ази тив болон АНУ-д шувууны тоо толгой аюултай хэмжээнд хүрснийг судалгаа харуулжээ. 

»»
ӨМӨЗО-ыг БНХАУ-ын өмнөд бүстэй холбосон нүүрс тээвэрлэх төмөр зам ашиглалтад орно
14:52

БНХАУ-ын умард бүсээс өмнөд хэсэг рүү нүүрс тээвэрлэх шинэ төмөр замыг ирэх долоо хоногт нээхээр болсныг салбарын холбоо мэдэгдлээ. 

ӨМӨЗО-ыг БНХАУ-ын өмнөд бүстэй холбосон нүүрс тээвэрлэх төмөр зам ашиглалтад орно

БНХАУ-ын умард бүсээс өмнөд хэсэг рүү нүүрс тээвэрлэх шинэ төмөр замыг ирэх долоо хоногт нээхээр болсныг салбарын холбоо мэдэгдлээ. 

»»
Солонгос, Хонгконг, Казахстан, буриад дахь тэмцэл хөдөлгөөнүүд
09:53

Энэ долоо хоногийн эхний өдөр Өмнөд Солонгосын улстөрч Хванг Кёо Ан Ерөнхийлөгчийн ордны өмнө өөрийн дэмжигчдээ цуглуулан үсээ хусуулж, улс төрийн эсэргүүцлээ илэрхийлсэн юм.

Солонгос, Хонгконг, Казахстан, буриад дахь тэмцэл хөдөлгөөнүүд

Энэ долоо хоногийн эхний өдөр Өмнөд Солонгосын улстөрч Хванг Кёо Ан Ерөнхийлөгчийн ордны өмнө өөрийн дэмжигчдээ цуглуулан үсээ хусуулж, улс төрийн эсэргүүцлээ илэрхийлсэн юм.

»»
Кремлиэс буг чөтгөрийг зайлуулахаар алхаж яваа Якут бөөг замд нь баривчилжээ
09:29

Алс Якутаас Кремльд шүглэсэн буг чөтгөрийг зайлуулахаар Москва хот руу явган аялж байгаа бөөг өчигдөр Оросын цагдаа нар баривчлан саатуулжээ.

Кремлиэс буг чөтгөрийг зайлуулахаар алхаж яваа Якут бөөг замд нь баривчилжээ

Алс Якутаас Кремльд шүглэсэн буг чөтгөрийг зайлуулахаар Москва хот руу явган аялж байгаа бөөг өчигдөр Оросын цагдаа нар баривчлан саатуулжээ.

»»
БНХАУ: “Хонгконгийн бослогод барууны орнуудыг буруутгалаа
18:43

Хонгконгод болж буй үйл явдал дэлхий нийтийн анхаарлын төвд байгаа хэвээ байна. Өнгөрсөн зургаадугаар сараас эхлэн сэжигтэн шилжүүлэх тухай хуулийн төслийг эсэргүүцсэн жагсаал эмх замбараагүй байдал болон өргөжсөн юм. 

БНХАУ: “Хонгконгийн бослогод барууны орнуудыг буруутгалаа

Хонгконгод болж буй үйл явдал дэлхий нийтийн анхаарлын төвд байгаа хэвээ байна. Өнгөрсөн зургаадугаар сараас эхлэн сэжигтэн шилжүүлэх тухай хуулийн төслийг эсэргүүцсэн жагсаал эмх замбараагүй байдал болон өргөжсөн юм. 

»»
Али Хаменей: АНУ яаж ч дарамталсан Иран хэлэлцээр хийхгүй
16:32

Ираны оюун санааны удирдагч Али Хаменей Иран улс нь АНУ-тай хэлэлцээр хийхгүй гэж мэдэгджээ. 

Али Хаменей: АНУ яаж ч дарамталсан Иран хэлэлцээр хийхгүй

Ираны оюун санааны удирдагч Али Хаменей Иран улс нь АНУ-тай хэлэлцээр хийхгүй гэж мэдэгджээ. 

»»
Э.Сноудений номыг Германд худалдаалж эхэлжээ
16:27

АНУ-ын Тагнуулын төв газрын шинжээч асан Эдвард Сноудений намтрыг өгүүлсэн “Байнгын бүртгэл” хэмээх номыг мягмар гаргаас Германд худалдаалж эхэлжээ.

Э.Сноудений номыг Германд худалдаалж эхэлжээ

АНУ-ын Тагнуулын төв газрын шинжээч асан Эдвард Сноудений намтрыг өгүүлсэн “Байнгын бүртгэл” хэмээх номыг мягмар гаргаас Германд худалдаалж эхэлжээ.

»»
Билл Гейтс энэ онд 35 тэрбум доллар хандивласан ч нийт хөрөнгийн хэмжээ нь нэмэгджээ
15:44

Майкрософт компанийн үүсгэн байгуулагч Билл Гейтс энэ онд нийт 35 тэрбум ам.долларыг сайн үйлсэд хандивласан ч үндсэн хөрөнгө нь 16 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн болохыг “Bloomberg” мэдээллээ.

Билл Гейтс энэ онд 35 тэрбум доллар хандивласан ч нийт хөрөнгийн хэмжээ нь нэмэгджээ

Майкрософт компанийн үүсгэн байгуулагч Билл Гейтс энэ онд нийт 35 тэрбум ам.долларыг сайн үйлсэд хандивласан ч үндсэн хөрөнгө нь 16 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн болохыг “Bloomberg” мэдээллээ.

»»
Канадын Ерөнхий сайд хүлцэл өчжээ
15:14

Канадын Ерөнхий сайд Жастин Трюдо 2001 онд нэгэн сургуулийн арга хэмжээний үеэр өнгөт арьстай болсондоо хүлцэл өчсөн байна. 

Канадын Ерөнхий сайд хүлцэл өчжээ

Канадын Ерөнхий сайд Жастин Трюдо 2001 онд нэгэн сургуулийн арга хэмжээний үеэр өнгөт арьстай болсондоо хүлцэл өчсөн байна. 

»»
Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр Д.Трамп гарын үсгээ үлдээжээ
14:37

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр гарын үсгээ үлдээсэн тухай “Hill” сонин мэдээлжээ.

Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр Д.Трамп гарын үсгээ үлдээжээ

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Мексиктэй залгаа хилийн дагуух ханан дээр гарын үсгээ үлдээсэн тухай “Hill” сонин мэдээлжээ.

»»
Өмнөд Солонгосын хамгийн том цуврал аллагын эзнийг 30-аад жилийн дараа илрүүлжээ
13:57

Одоогоос 30 орчим жилийн өмнө үйлдэгдсэн хүн амины цуврал хэргийн эзнийг олж тогтоосноо Өмнөд Солонгосын цагдаагийн газар өчигдөр мэдээлжээ.

Өмнөд Солонгосын хамгийн том цуврал аллагын эзнийг 30-аад жилийн дараа илрүүлжээ

Одоогоос 30 орчим жилийн өмнө үйлдэгдсэн хүн амины цуврал хэргийн эзнийг олж тогтоосноо Өмнөд Солонгосын цагдаагийн газар өчигдөр мэдээлжээ.

»»
БНХАУ, ОХУ-ын харилцан нээлттэй байдлыг бэхжүүлэхийг санал болгожээ
12:08

Хятад, Оросын харилцан нээлттэй байдлыг нэмэгдүүлэхийг БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн сайд Ли Көцян ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй Москва хотод уулзах үеэрээ санал болгожээ. 

БНХАУ, ОХУ-ын харилцан нээлттэй байдлыг бэхжүүлэхийг санал болгожээ

Хятад, Оросын харилцан нээлттэй байдлыг нэмэгдүүлэхийг БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн сайд Ли Көцян ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй Москва хотод уулзах үеэрээ санал болгожээ. 

»»
“Gatwick” нүүр царай таних технологи нэвтрүүлнэ
10:32

Лондон хотын “Gatwick” олон улсын нисэх буудал Их Британийн нисэх буудлууд дундаас анх удаа нүүр царай таних технологи нэвтрүүлэхээр болжээ.

“Gatwick” нүүр царай таних технологи нэвтрүүлнэ

Лондон хотын “Gatwick” олон улсын нисэх буудал Их Британийн нисэх буудлууд дундаас анх удаа нүүр царай таних технологи нэвтрүүлэхээр болжээ.

»»
Гурван ерөнхийлөгч юу шийдсэн бэ?
10:48

Сирийн Идлиб муж дахь үйл явдлуудаас болж энэ бүсэд бөөгнөрсөн АНУ-ын зэвсэгт хүчний талаар ярилцсан ОХУ, Иран, Туркийн төрийн тэргүүн нарын уулзалт Анкара хотод боллоо. 

Гурван ерөнхийлөгч юу шийдсэн бэ?

Сирийн Идлиб муж дахь үйл явдлуудаас болж энэ бүсэд бөөгнөрсөн АНУ-ын зэвсэгт хүчний талаар ярилцсан ОХУ, Иран, Туркийн төрийн тэргүүн нарын уулзалт Анкара хотод боллоо. 

»»
Адольф Гитлерийн хоолыг амталж, өөр дээрээ туршдаг байсан эмэгтэйн гунигт дурсамж
10:25

Таны идэх хоол бүр хамгийн сүүлийн зоог байж болохыг төсөөлөөд үз.

Адольф Гитлерийн хоолыг амталж, өөр дээрээ туршдаг байсан эмэгтэйн гунигт дурсамж

Таны идэх хоол бүр хамгийн сүүлийн зоог байж болохыг төсөөлөөд үз.

»»
Өмнөд Солонгосын сөрөг хүчний намын дарга эсэргүүцлээ илэрхийлж, үсээ хусуулав
16:49

Өмнөд Солонгосын сөрөг хүчний “Солонгосын эрх чөлөө” намын дарга Хван Кё ан Ерөнхийлөгчийн засаг захиргааны үүдэнд үсээ хусуулж, эсэргүүцлээ илэрхийлжээ.

Өмнөд Солонгосын сөрөг хүчний намын дарга эсэргүүцлээ илэрхийлж, үсээ хусуулав

Өмнөд Солонгосын сөрөг хүчний “Солонгосын эрх чөлөө” намын дарга Хван Кё ан Ерөнхийлөгчийн засаг захиргааны үүдэнд үсээ хусуулж, эсэргүүцлээ илэрхийлжээ.

»»
АНУ Бен Ладены хүүг устгажээ
12:51

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп өчигдөр мэдээлэл хийж, зартай алан хядагч асан Усама Бен Ладены хүү Хамза Бен Ладеныг устгасан гэж мэдэгдлээ.  

АНУ Бен Ладены хүүг устгажээ

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп өчигдөр мэдээлэл хийж, зартай алан хядагч асан Усама Бен Ладены хүү Хамза Бен Ладеныг устгасан гэж мэдэгдлээ.  

»»
Хонгконгийн жагсагчид Засгийн газрын байр руу шатахуунтай тэсрэх бөмбөг шиджээ
17:51

Хонгконгчууд ням гарагт жагсаж, үндсэн таван шаардлагаа дахин тавилаа. Энэ удаагийн жагсаал өмнөх 14 долоо хоногт болсон жагсаалаас илүү хурцадсан байна.

Хонгконгийн жагсагчид Засгийн газрын байр руу шатахуунтай тэсрэх бөмбөг шиджээ

Хонгконгчууд ням гарагт жагсаж, үндсэн таван шаардлагаа дахин тавилаа. Энэ удаагийн жагсаал өмнөх 14 долоо хоногт болсон жагсаалаас илүү хурцадсан байна.

»»
Мексикийн Жалиско мужид 44 цогцос олджээ
15:43

Мексикийн шүүх эмнэлгийн эрдэмтэд Жалиско мужид худагт оршуулсан 44 цогцсыг олж тогтоожээ. 

Мексикийн Жалиско мужид 44 цогцос олджээ

Мексикийн шүүх эмнэлгийн эрдэмтэд Жалиско мужид худагт оршуулсан 44 цогцсыг олж тогтоожээ. 

»»
Улаан бал - Э.Бат-Үүл: Элбэгдорж, Баттулга бид 3 найз
10:07
Ой сайтай охин аав хоёр “Гайхамшигт хүмүүс”-ийг гайхшируулав
13:24

Оюун ухааны академийн захирал Х.Хатанбаатар өөрийн отгон охин Х.Ивээлийн хамтаар ОХУ-ын “Россия-1” телевизийн “Гайхамшигт хүмүүс” нэвтрүүлэгт урилгаар оролцсон юм.

Ой сайтай охин аав хоёр “Гайхамшигт хүмүүс”-ийг гайхшируулав

Оюун ухааны академийн захирал Х.Хатанбаатар өөрийн отгон охин Х.Ивээлийн хамтаар ОХУ-ын “Россия-1” телевизийн “Гайхамшигт хүмүүс” нэвтрүүлэгт урилгаар оролцсон юм.

»»
ЭМГЭНЭЛ
11:59

Урлагийн гэр бүлд донж төгөлдөр өнгө нэмэн олон сайхан уран бүтээлийг амилуулсан "Гурван бүдүүн" хамтлагийн дуучин 

ЭМГЭНЭЛ

Урлагийн гэр бүлд донж төгөлдөр өнгө нэмэн олон сайхан уран бүтээлийг амилуулсан "Гурван бүдүүн" хамтлагийн дуучин 

»»
Хүн ам, өрхийн мэдээллийн сангийн шинэчилсэн бүртгэл эхэллээ
19:39
Замын Үүдийн гаалийн байцаагчдын авилгаа нуусан бичлэг
13:39

Замын-Үүд дэх Гаалийн газрын гаалийн улсын ахлах байцаагч нар давтан үйлдлээр, бүлэглэж болон дангаар хахууль авсан, нэр 

Замын Үүдийн гаалийн байцаагчдын авилгаа нуусан бичлэг

Замын-Үүд дэх Гаалийн газрын гаалийн улсын ахлах байцаагч нар давтан үйлдлээр, бүлэглэж болон дангаар хахууль авсан, нэр 

»»
Хонконгийн жагсагчид Д.Трампаас тусламж хүсэв
11:22

Хонконгийн жагсаал 14 дэх долоо хоногтоо үргэлжлэв. Энэ удаад жагсагчид АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трампаас тусламж хүсч, улс төрийн нөхцөл байдлыг шийдвэрлэхэд хөндлөнгөөс оролцохыг уриалсан байна.

Хонконгийн жагсагчид Д.Трампаас тусламж хүсэв

Хонконгийн жагсаал 14 дэх долоо хоногтоо үргэлжлэв. Энэ удаад жагсагчид АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трампаас тусламж хүсч, улс төрийн нөхцөл байдлыг шийдвэрлэхэд хөндлөнгөөс оролцохыг уриалсан байна.

»»
BUGATTI CHIRON дэлхийн хурдны шинэ дээд амжилтыг тогтоолоо /бичлэг/
13:15

490.48 км / цаг!

“Хэзээ ч бүү гэж хэл, хэзээ ч” Bugatti компани хамгийн дээд хурдад хүрэхийн төлөө бусадтай өрсөлдөх сонирхолгүй гэдгээ удаа дараа мэдэгдэж байсан. Гэхдээ ийм зүйл болжээ. 

BUGATTI CHIRON дэлхийн хурдны шинэ дээд амжилтыг тогтоолоо /бичлэг/

490.48 км / цаг!

“Хэзээ ч бүү гэж хэл, хэзээ ч” Bugatti компани хамгийн дээд хурдад хүрэхийн төлөө бусадтай өрсөлдөх сонирхолгүй гэдгээ удаа дараа мэдэгдэж байсан. Гэхдээ ийм зүйл болжээ. 

»»
Б.Жаргалсайхан: Энэ тэгээд шударга ёс уу?
13:00

БНН-ын дарга Б.Жаргалсайханы NTN телевизийн 1x1 нэвтрүүлэгт өгсөн ярилцлагыг бүрэн эхээр нь хүргэж байна. 

Б.Жаргалсайхан: Энэ тэгээд шударга ёс уу?

БНН-ын дарга Б.Жаргалсайханы NTN телевизийн 1x1 нэвтрүүлэгт өгсөн ярилцлагыг бүрэн эхээр нь хүргэж байна. 

»»
Видео: Эсэргүүцэл үргэлжилж, хонгконгчууд 40 км урт гинжин хэлхээ үүсгэжээ
14:58

Хонгконгийн хэд хэдэн дүүрэгт ням гаригт болсон эсэргүүцлийн арга хэмжээний үеэр 29 хүн баривчлагдсан талаар Цагдаагийн газар мэдээлжээ. 

Видео: Эсэргүүцэл үргэлжилж, хонгконгчууд 40 км урт гинжин хэлхээ үүсгэжээ

Хонгконгийн хэд хэдэн дүүрэгт ням гаригт болсон эсэргүүцлийн арга хэмжээний үеэр 29 хүн баривчлагдсан талаар Цагдаагийн газар мэдээлжээ. 

»»
The HU хамтлагийн "Их Эзэн Чингис хаан" дууны клип гарчээ
10:00
Конор МакГрегор настай хүн зодож буй бичлэг ил болжээ
15:45

Холимог тулааны Ирланд гаралтай тамирчин Конор МакГрегор Дублин хотноо нэгэн уушийн газар хүмүүсийг дайлах үеэр түүний 

Конор МакГрегор настай хүн зодож буй бичлэг ил болжээ

Холимог тулааны Ирланд гаралтай тамирчин Конор МакГрегор Дублин хотноо нэгэн уушийн газар хүмүүсийг дайлах үеэр түүний 

»»
Антарктидын тухай 10 аймшигт таамаглал
12:21
Видео: Эртний байшингуудтай зэрэглээ нууранд үзэгджээ
15:27

Хятадын Цзянсу мужийн Хунцзэхү нууранд гайхалтай зэрэглээ үзэгджээ. Нууран дээгүүр олон давхар барилгууд болон Хяталын эртний хэв маягаар баригдсан мэт барилгуудын дүрс харагдсан байна. 

Видео: Эртний байшингуудтай зэрэглээ нууранд үзэгджээ

Хятадын Цзянсу мужийн Хунцзэхү нууранд гайхалтай зэрэглээ үзэгджээ. Нууран дээгүүр олон давхар барилгууд болон Хяталын эртний хэв маягаар баригдсан мэт барилгуудын дүрс харагдсан байна. 

»»
“Авьяаслаг Австраличууд” шоуны үзэгчид, шүүгчдийг алмайруулсан Монгол
09:52

Монголчуудын авьяас, чадварыг дэлхий нийт аль хэдийнэ хүлээн зөвшөөрсөн. Олон ч залуус дэлхийн алдартай шоунуудад оролцож эх орныхоо нэрийг өндөрт өргөж яваа. 

“Авьяаслаг Австраличууд” шоуны үзэгчид, шүүгчдийг алмайруулсан Монгол

Монголчуудын авьяас, чадварыг дэлхий нийт аль хэдийнэ хүлээн зөвшөөрсөн. Олон ч залуус дэлхийн алдартай шоунуудад оролцож эх орныхоо нэрийг өндөрт өргөж яваа. 

»»
Нийслэлийн ИРГЭН та гар утаснаасаа газрын төлбөрөө төлж, газрын дуудлага худалдаанд оролцох боломжтой боллоо
08:32
Муухай монголчууд: МХЕГ-ын хэлтсийн дарга Н.Баярсайхан оймсныхоо түрийнээс нэг боодол 100 долларын дэвсгэрт гаргаж иржээ
17:05

Нийслэлийн прокурорын зөвшөөрлөөр АТГ дээрх бичлэгүүдийг өнөөдөр хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүдэд дэлгэв.   "Авто тээврийн үндэсний төв"-ийн 

Муухай монголчууд: МХЕГ-ын хэлтсийн дарга Н.Баярсайхан оймсныхоо түрийнээс нэг боодол 100 долларын дэвсгэрт гаргаж иржээ

Нийслэлийн прокурорын зөвшөөрлөөр АТГ дээрх бичлэгүүдийг өнөөдөр хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүдэд дэлгэв.   "Авто тээврийн үндэсний төв"-ийн 

»»
Агаарын бохирдлыг бууруулж иргэдээ хямд орон сууцаар хангах бодлогын хэрэгжилт ямар байна вэ?
16:15
The HU - Yuve Yuve Yu
14:10
Төв цэвэрлэх байгууламж ба лагийн үнэр
15:45

Барилгын салбарын хөрөнгө оруулалт бүтээн байгуулалтын талаар мэдээллийг тогтмол хүргэх зорилгоор "БАРИЛГЫН МЭДЭЭЛЭЛ" цуврал нэвтрүүлэг гарчээ. Энэ удаа ТӨВ ЦЭВЭРЛЭХ БАЙГУУЛАМЖ БА ЛАГИЙН ҮНЭР сэдвээр бэлтгэсэн байна.

Төв цэвэрлэх байгууламж ба лагийн үнэр

Барилгын салбарын хөрөнгө оруулалт бүтээн байгуулалтын талаар мэдээллийг тогтмол хүргэх зорилгоор "БАРИЛГЫН МЭДЭЭЛЭЛ" цуврал нэвтрүүлэг гарчээ. Энэ удаа ТӨВ ЦЭВЭРЛЭХ БАЙГУУЛАМЖ БА ЛАГИЙН ҮНЭР сэдвээр бэлтгэсэн байна.

»»
Backstreet Boys хамтлаг I Want It That Way дуугаа шинэчлэн цацав
17:43

Ерээд оны залуусын шүтээн болж байсан Backstreet Boys хамтлаг Millenium  цомгийнхоо 20 жилийн ойд зориулан тус цомогийн хит дуу болох I Want It That Way дуугаа шинэчлэн фенүүддээ бэлэг барьжээ. 

Backstreet Boys хамтлаг I Want It That Way дуугаа шинэчлэн цацав

Ерээд оны залуусын шүтээн болж байсан Backstreet Boys хамтлаг Millenium  цомгийнхоо 20 жилийн ойд зориулан тус цомогийн хит дуу болох I Want It That Way дуугаа шинэчлэн фенүүддээ бэлэг барьжээ. 

»»











redtube

hd porn

bokep

indo bokep

daily hd porn

porno pornici xxx video
x brozers casual teen sex
amazing porn ever Shower Sex CrÃmeux de dÃpôt Playa trÃo con Chloe mother jerks off son
bisexual Sex Videos Russen Porno Aletta Ocean Butt Fucked Hard AltenSex Geiler Hausbesuch Porno kostenlose vaginavidios
Free Mobile Sex Xvideos Deutsche Pornos Große threeesome Porno Lustige Bayerische Porno Brunette Lesbian Teens Anal Fucked Daughter Gets Messy Facial Cumshot

bolod.mn logo
RSS Feeds | | |
. 2005-2017 Bolod ү . ү . Developed by: " ү"