Mobile хувилбар
www.BOLOD.mn
Fact.mn | Miss.mn | Ord.mn | Choibalsan.mn |

Архив ангилал
ДЭЛГҮҮР ХУДАЛДААНЫ ТӨВ
» ДАА ХҮРЭЭ (93627)
» ДҮНЖИНГАРАВ ХТ (76645)
» Гранд плаза (71646)
» Боса (40576)
» БӨМБӨГӨР ХТ (71250)
» Замбала (56561)
» Метромолл (61019)
» Миний дэлгүүр (76722)
» Эвридэй (52546)
» Чансаа гутлын дэлгүүр (77394)
» Хар Хорин зах (59561)
» Хүчит Шонхор ХТ (69705)
» ТОСА ХТ (50387)
» Скай их дэлгүүр (45877)
» Сандэй плаза (63501)
» Нарантуул ОУХТ (72535)
» НАРАН ИХ ДЭЛГҮҮР (60747)
» НОМИН (66373)
» АЗ ХҮҮХДИЙН ИХ ДЭЛГҮҮР (52222)
» Оргил худалдааны төв (56783)
» Next Center (53027)
» E-mart (26426)
» БСБ (34801)
» БАРС ХТ (50170)
» UB MART (57184)
ДҮҮРЭГ ХОРОО
» Баянгол дүүргийн хүүхэд залуучуудын хөгжлийн газар (15753)
» БАГАНУУР (65975)
» ЧИНГЭЛТЭЙ (56513)
» ХАН УУЛ (65535)
» СҮХБААТАР (57804)
» НАЛАЙХ (59546)
» БАГАХАНГАЙ (49655)
» БАЯНГОЛ (64277)
» БАЯНЗҮРХ (74472)
» СОНГИНОХАЙРХАН (64210)
БАЙГУУЛЛАГА
» ГЛОБ ИНТЕРНЭШНЛ ТББ (49304)
» ГААЛЬ (72065)
» Барилгын хөгжлийн төв (3533)
» Засгийн газрын авто бааз ТӨҮГ (3904)
» ЗАМЫН ЦАГДАА (81303)
» ИНЕГ-МИАТ (87759)
» ММСУХ- Морин спорт (33872)
» Монголын Дарцын холбоо (48500)
» Монголын Залуучуудын Холбоо (81873)
» Монголын Үндэсний Бөхийн Холбоо (54120)
» МЭРГЭЖЛИЙН ХЯНАЛТ (78790)
» МСНЭ (46584)
» МОНГОЛЫН ЗОХИОЛЧДЫН ХОРОО (57823)
» МОНГОЛЫН ЦАХИЛГААН ХОЛБОО (56875)
» МОНГОЛЫН ХӨРӨНГИЙН БИРЖ (74305)
» МОНГОЛЫН САЙТЫН ХОЛБОО (68462)
» МОНГОЛЫН ОЮУТНЫ ХОЛБОО (58495)
» МОНГОЛ УЛСЫН ХҮҮХЭЛДЭЙН ТЕАТР (37703)
» МҮЭХ (54616)
» МҮХАҮТ (49429)
» МҮСХНХ (15514)
» МҮОНРТ (58917)
» Мэдээлэл технологи шуудан харилцаа холбооны газар (47682)
» ЭМНЕСТИ ИНТЕРНЭШНЛ ОУБ (33172)
» ШШГЕГ (52233)
» ШҮҮХ ПРОКУРОР (69523)
» Шударга өрсөлдөөн хэрэглэгчийн төлөө газар (73215)
» ЧИНГИС ХААНЫ ДЭЛХИЙН АКАДЕМИ (43186)
» Чөлөөт Бүс (51282)
» ЦЕГ (84643)
» Цахилгаан тээвэр (49073)
» ЦОГЦ ХАРИЛЦАА ТӨВ (56596)
» Цөмийн энергийн газар (51034)
» Хил хамгаалах ерөнхий газар (16162)
» Харилцаа Холбооны зохицуулах хороо (50926)
» ХХЕГ (46652)
» ХҮЧИРХИЙЛЛИЙН ЭСРЭГ ҮНДЭСНИЙ ТӨВ (51750)
» УБЦТС TЭЦ-4, 3 (69729)
» УМБГ (46640)
» Улсын мєрдєн байцаах газар (46156)
» УРЛАГ- УЛСЫН ДРАМЫН ЭРДМИЙН ТЕАТР (50481)
» УРЛАГ- УДБЭТ (47776)
» Ус сувгийн удирдах газар (15748)
» ТАГНУУЛ (81906)
» ТАТВАРЫН ЕРӨНХИЙ ГАЗАР (66266)
» ТӨМӨР ЗАМ (91790)
» Тээврийн төлөвлөлтийн хэлтэс (44588)
» Санхүүгийн зохицуулах хороо (16149)
» СОНГУУЛИЙН ЕРӨНХИЙ ХОРОО (54850)
» Сэргээн засалт, сургалт үйлдвэрлэлийн төв (29221)
» НИТХ (38830)
» Нийгмийн даатгал (50307)
» Нийслэлийн ЗДТГ (15871)
» Нийслэлийн газрын алба (19350)
» Нийслэлийн агаарын чанарын алба (46127)
» Нийслэлийн статистикийн газар (16684)
» НАББҮХ (43755)
» НҮБ (44645)
» Авлигатай Тэмцэх Газар (75465)
» Авто тээврийн газар (58654)
» ОБЕГ (61351)
» Оюуны өмчийн газар (12960)
» Үндэсний Дата Төв (42728)
» ҮТЕГ (43864)
» ҮНДЭСНИЙ НОМЫН САН (46656)
БАРИЛГА
» Гангар инвест (44560)
» ГАЗАР ХАШАА (73560)
» ГАНДИРС (32465)
» ГАНГАР ИНВЕСТ (50000)
» Барилгын материал (42994)
» БАЯСАХ ТРЕЙД (33419)
» БАРИЛГА-САЙН МЭДЭЭ (50625)
» БАРИЛГА-ҮНЭ ХАНШ (95019)
» БАРИЛГА (83452)
» ЖИГҮҮР ГРАНД (59433)
» ИХ ҮЙЛСИЙН ЭРЭЛД (32295)
» МУУ МЭДЭЭ (63324)
» ЭКО КОНСТРАКШН (55561)
» ШИНЭ БАЙР (71876)
» ЦАСТ ИМПЕКС (48136)
» УЛААНБААТАР ӨРГӨӨ (31053)
» Тахилт өндөр уул (43948)
» АЛТАЙ КОНСТРАКШН (57766)
» АВЗАГА ТРЕЙД (51474)
» Пума констракшн (46666)
БАРАА БҮТЭЭГДЭХҮҮН
» БҮТЭЭГДЭХҮҮН-АРХИ (72546)
» СЭЖИГТЭЙ БАРАА (69206)
БАНК САНХҮҮ
» ДААТГАЛ (44690)
» ГОЛОМТ (61631)
» ББСБ (45776)
» БАНК САНХҮҮ (73585)
» БАНК (49959)
» МУУ МЭДЭЭ (53445)
» МОНГОЛ ДААТГАЛ (43786)
» МОНГОЛ БАНК (77679)
» МОНГОЛ ШУУДАН (44070)
» ЭРЭЛ (44404)
» ЧИНГИС ХААН (43625)
» ХЗХ (47740)
» ХХБ (47245)
» ХАДГАЛАМЖ (51392)
» ХАС (48312)
» ХААН (61529)
» ХӨГЖЛИЙН БАНК (66643)
» УЛААНБААТАР БАНК (47532)
» ТРАНС (43888)
» ТӨРИЙН БАНК -ЗООС (62491)
» Тээвэр хөгжлийн банк (44690)
» САЙН МЭДЭЭ (47233)
» НАЙМАН ШАРГА (62318)
» АНОД (54226)
» ПРАЙМ ДААТГАЛ (28936)
» КАПИТРОН (43635)
» КАПИТАЛ (46139)
» ҮНДЭСНИЙ ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТ (44499)
» ҮНЭ ХАНШ (59663)
БААР РЕСТОРАН ЦАЙНЫ ГАЗАР
» Дреам (43943)
» БААР- ДОРГИО (53763)
» Бусад (45762)
» ЗОЧИД БУУДАЛ (57730)
» Жура ресторан (43188)
» МЕТРОПОЛИС (32758)
» ЧАПЛИН РЕСТОРАН (30398)
» Цайны газар- БЭЭЖИН НУГАС (31300)
» Цайны газар- ХААН БУУЗ (31898)
» СТЕЛЛА (38360)
» СТРИНГС КЛУБ (29794)
» СӨҮЛ РЕСТОРАН (42701)
» АМРИТА (31064)
» The Bull (37968)
» RIVER SOUND (39180)
» Loving hut (37197)
» HOLLYWOOD (39343)
» САУН МАССАЖ (51500)
» SS клуб (40343)
ЗӨВЛӨГӨӨ
» БИЗНЕС ТӨЛӨВЛӨГӨӨ (600412)
» ЗУРХАЙ (1183244)
» ЗАР (795731)
» ЗӨВЛӨГӨӨ (1385792)
» ИРГЭНИЙ ЭРХ (51852)
» МАРКЕТИНГ МЕНЕЖМЕНТ (62661)
» ХИЧЭЭЛ СУРГАЛТ (80489)
» ХУУЛЬ (759572)
» ХООЛНЫ ЖОР (240425)
» СЕКС ЗӨВЛӨГӨӨ (94393)
» СУРГАМЖ (45565)
» СОНЖОО (116481)
» Сэтгэл зүй (664543)
» РЕКЛАМ БАЙРЛУУЛАХ (30870)
» ПИ АР (63711)
» РЕКЛАМ (55355)
МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ
» ЛАВЛАХ (48714)
» Дартс (40554)
» ГЭМТ ХЭРЭГ (221231)
» ГАДААД МЭДЭЭ (1498156)
» ВИДЕО МЭДЭЭ (953765)
» БИЗНЕС МЭДЭЭ (677314)
» Их хуралдай (61859)
» МЭДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛ (417194)
» МЭДЭЭ АЙМААР (159922)
» МЭДЭЭ ҮНЭ ХАНШ (108089)
» ЦУНАМИ (40138)
» Цөмийн хаягдал (41240)
» ХҮНИЙ ХӨГЖИЛ САН (61057)
» ХҮНС (42615)
» ФАКС МЭДЭЭ (44159)
» ФОТО МЭДЭЭ (1083071)
» УРЛАГ (1237991)
» ТЕХНОЛОГИ (1039914)
» ТВ МЭДЭЭ (55908)
» ТАНИН МЭДЭХҮЙ (77434)
» ТОДРУУЛГА (63800)
» СЕКС (1168372)
» СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ (61784)
» СУДАЛГАА (653741)
» СОНИН ХАЧИН (301535)
» СПОРТ (1242658)
» СКАНДАЛ (57392)
» НИЙТЛЭЛ (209913)
» НОЦТОЙ МЭДЭЭ (410078)
» Өвөр Монголын мэдээ (46906)
» NEWS /Russia/ (46527)
» NEWS /English/ (43682)
» NEWS /China/ (54360)
ЯРИЛЦЛАГА
» БИЗНЕС (1044696)
» УЛС ТӨР (1049576)
» УРЛАГ (1043780)
» СПОРТ (1043497)
» НИЙГЭМ (1044059)
ЯАМ
» ГАДААД ХЭРГИЙН ЯАМ (54304)
» Барилга хот байгуулалтын яам (24425)
» БСШУЯ (75616)
» БАТЛАН ХАМГААЛАХ ЯАМ (56756)
» БОАЖЯ (46011)
» Зам, тээврийн хөгжлийн яам (39837)
» ЯАМ (41149)
» ЭМЯ (60705)
» ЭРЧИМ ХҮЧНИЙ ЯАМ (40240)
» Цахим хөгжил, харилцаа холбооны яам (3376)
» ХХААХҮЯ (41986)
» ХҮНС, ХӨДӨӨ АЖ АХУЙ, ХӨНГӨН ҮЙЛДВЭРИЙН ЯАМ (37433)
» Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яам (44787)
» Соёлын яам (2647)
» САНГИЙН ЯАМ (42426)
» ҮХЯ (28887)
» ХЗДХЯ (38018)
ЭРҮҮЛ МЭНД
» ЙОНСЕЙ эмнэлэг (47115)
» ГЯЛС ТӨВ (35337)
» ГАРЬД МАГНАЙ эмнэлэг (42847)
» МОНОС (46281)
» Мөнх-Үйлстэн (36936)
» ЯТТ 103 (41637)
» ЭМДЕГ (5944)
» ЭМИЙН САН (61128)
» ЭМНЭЛЭГ-АЧТАН (41879)
» ЭМНЭЛЭГ (73094)
» ЭМ БЭЛДМЭЛ (49999)
» ЭХ НЯЛХАС (49170)
» ЭРYYЛ МЭНД (125270)
» ЭРҮҮЛ МЭНД ЗӨВЛӨГӨӨ (152324)
» Шинжлэх ухаан (37990)
» Халдварт Өвчин Судлалын ҮТ (43067)
» ХАВДАР СУДЛАЛ (40782)
» УЛАМЖЛАЛТ АНАГААХ (35530)
» УЛААН ТУУЗ эмнэлэг (43167)
» СЭТГЭШГҮЙ эмнэлэг (38900)
» СОНГОДО эмнэлэг (47516)
» ЁН МЭЛМИЙ эмнэлэг (32672)
ШИНЭ НОМ
» ШИНЭ НОМ (866755)
» НОМ (49735)
Шинэ 8 ангилал
» Ярилцах цаг (5965)
» Энтертаймент (18584)
ШАР МЭДЭЭ
» ШАР МЭДЭЭ (1073750)
ХҮМҮҮС
» Д.Дагвадорж /сумоч/ (67128)
» Д.Сумьяабазар /бөх/ (51279)
» ГАДААД ХҮМҮҮС (74242)
» БОЛОД.М Утга зохиол (62313)
» БОЛОД.М Нийтлэл (57076)
» ИЛТГЭЛҮҮД (50748)
» ИРГЭДИЙН ЗАХИДАЛ (842835)
» ЯРИЛЦЛАГА (1156695)
» Ц.Мянганбаяр (52038)
» ХҮМҮҮС-ТҮҮХ НАМТАР (155994)
» ХҮМҮҮС (1076055)
» ХҮНИЙ АМЬДРАЛ (119013)
» ТӨРИЙН ХУТГУУР (72475)
» Тэр хэн бэ? нэвтрүүлэг (14246)
» СЭЖИГТЭЙ ХҮМҮҮС (111096)
» С.Жавхлан /дуучин/ (55736)
» ОДДЫН АМЬДРАЛ (1088455)
УЛС ТӨРЧ
» Лу.Болд (45753)
» Л.Гантөмөр /АН/ (43899)
» Л.Гансүх АН (43500)
» Л.Гүндалай АН (46502)
» Д.Лүндээжанцан /МАН/ (42459)
» Д.Дондог (38366)
» Д.Дорлигжав /АН/ (44809)
» Д.Дамба-Очир (42375)
» Д.Дэмбэрэл /МАН/ (46798)
» Д.Ганхуяг (43772)
» Д.Балдан-Очир (42668)
» Д.Батбаяр /АН/ сумоч (54124)
» Д.Бат-Эрдэнэ /Ажнай/ (42240)
» Д.Зоригт /МАН/ (49804)
» Д.Зоригт /АН/ (39646)
» Д.Загджав МАН (43307)
» Д.Идэвхтэн /МАН/ (40462)
» Д.Энхбат /Ногоон нам/ (49308)
» Д.Эрдэнэ-Бат /АН/ (41086)
» Д.Хаянхярваа (43249)
» Д.Тэрбишдагва (46361)
» Д.Нямхүү (41605)
» Д.Амарбаясгалан /МАН/ (37629)
» Д.Арвин (45828)
» Д.Одбаяр /МАН/ (43036)
» Д.Одхүү АН (42397)
» Д.Очирбат (42858)
» Д.Оюунхорол /МАН/ (44143)
» Г.Батхүү АН (49575)
» Г.БАЯРСАЙХАН (46442)
» Г.Занданшатар /МАН/ (45481)
» Г.Мөнхбаяр (44650)
» Г.Шийлэгдамба МАН (41709)
» Г.Уянга (46286)
» Бадмаанямбуу. Бат-Эрдэнэ /МАН/ (63003)
» Баабар (43921)
» Батж.Батбаяр /АН/ (45897)
» Б.Баттулга (37525)
» Б.Жаргалсайхан /БНН/ (55446)
» Б.Чойжилсүрэн (49990)
» Б.Наранхүү АН (39585)
» Б.Нямтайшир (42244)
» З.Энхболд (48833)
» З.Алтай (43519)
» Ж.Батзандан (44150)
» Ж.Батсуурь (44182)
» Ж.Бат-Эрдэнэ (43108)
» Ж.Мөнхбат /МАН/ (43405)
» Ж.Энхбаяр (45901)
» Ж.Цолмон /ЭМЯ/ (46062)
» Ж.Сүхбаатар /МАН/ (41151)
» М.Зоригт / ИЗН/ (45467)
» М.Энхболд МАН (47530)
» М.Энхсайхан (48024)
» М.Сономпил (37342)
» Я.Батсуурь (39919)
» Э.Батүүл (66690)
» Э.Мөнх-Очир (41564)
» Ш.Сайхансамбуу (51975)
» Ч.Хүрэлбаатар (43570)
» Ч.Улаан (46738)
» Ч.Сайханбилэг (48603)
» Ц.Даваасүрэн (44845)
» Ц.Дашдорж (41309)
» Ц.Батбаяр /МАН/ (47126)
» Ц.БАЯРСАЙХАН (41121)
» Ц.Жанлав МАН Дорнод (31219)
» Ц.Мөнх-Оргил /МАН/ (46393)
» Ц.Элбэгдорж АН (71010)
» Ц.Шинэбаяр (46826)
» Ц.Шаравдорж /МАН/ (42505)
» Ц.Цэнгэл (42826)
» Ц.Сэдванчиг (40269)
» Ц.Нямдорж МАН (54933)
» Ц. Оюунгэрэл (48176)
» Х.Болорчулуун (39230)
» Х.Бадамсүрэн (39529)
» Х.Баттулга АН (54079)
» Х.БАДАМСҮРЭН (39410)
» Х.Жекей (40596)
» Х.Тэмүүжин /АН/ (68782)
» Х.Наранхүү (41181)
» УЛС ТӨРЧ (67903)
» У.Барсболд /МАН/ (38663)
» У.Хүрэлсүх МАН (49093)
» Т.Ганди (47284)
» Т.Бадамжунай /МАН/ (45995)
» Т.Энхтайван (37251)
» Сү.Батболд (47110)
» Су.Батболд МАН (43681)
» С.Ламбаа /АН/ (43375)
» С.Дэмбэрэл /ТАНХИМ/ (43700)
» С.Ганбаатар (44361)
» С.Баяр МАН (57612)
» С.БАЯРЦОГТ /АН/ (55614)
» С.Бямбацогт (46128)
» С.Эрдэнэ АН (49066)
» С.Оюун (47500)
» Р.Гончигдорж (49897)
» Р.Содхүү (44061)
» Р.Раш (43801)
» Р.Амаржаргал /АН/ (48984)
» Н.Ганбямба (43481)
» Н.Болормаа (44975)
» Н.Батбаяр /АН/ фортуна (53867)
» Н.Баяртсайхан (39422)
» Н.Энхбаяр (76214)
» Н.ЭНХБОЛД (45160)
» Н.Удвал МАХН (44225)
» Н.Номтойбаяр МАН (55016)
» Н.Алтанхуяг АН (53993)
» А.Мөнхбат МЗХ (38207)
» А.Тлейхан (38774)
» Ё.ОТГОНБАЯР (49790)
» О.Магнай (42784)
» О.Чулуунбилэг /АН/ (35296)
» О.Чулуунбат (43592)
» П.Алтангэрэл АН (41720)
» Ө.Энхтүвшин МАН (42944)
» Ч.Ганхуяг (44987)
УЛС ТӨР
» ЕРӨНХИЙЛӨГЧ (73171)
» ЕРӨНХИЙ САЙД (68737)
» Гал үндэстэн (42476)
» БХЯ Цэрэг (40062)
» ЗАСГИЙН ГАЗАР (77801)
» ЗАСАГ ДАРГА (39811)
» ИРГЭНИЙ ХӨДӨЛГӨӨН (47581)
» МАХН /new/ (43826)
» МҮАН нам (36591)
» ЭЛЧИН (40862)
» УЛС ТӨР (1334297)
» УИХ-дарга (56452)
» УИХ (65282)
» Төлбөртэй (21825)
» Тєрийн ордон (42587)
» Нам- Монголын консерватив нам (26116)
» НАМЗХ /МАСЗХ/ (40029)
» НАМОХ /МАСОХ/ (37053)
» НАМ-ИРГЭНИЙ ЗОРИГ (40841)
» НАМ-НН (37000)
» НАМ- АРДЧИЛСАН НАМ (85052)
» НАМ - МАН (61650)
» НАМ (75474)
» ҮНДСЭН ХУУЛИЙН ЦЭС (40056)
» Өргөдлийн байнгын хороо (19440)
УУЛ УУРХАЙ
» ДАРХАНЫ ТӨМӨРЛӨГИЙН ҮЙЛДВЭР (42950)
» ДОРНОТ УРАНЫ ОРД (39988)
» ГАШУУН СУХАЙТ (38692)
» ГАЦУУРТ ХХК (47340)
» БАГАНУУР УУРХАЙ (46484)
» БАГАНУУР (39970)
» БОРОО ГОУЛД (48091)
» БОРОО ОРД (38536)
» БҮРЭН ХААН ОРД (28510)
» МАРДАЙ (44675)
» МАК /МОНГОЛ АЛТ/ (49300)
» МОНГОЛРОСЦВЕТМЕТ (42173)
» МОНГОЛ ГАЗАР (38723)
» МОНГОЛ 999 (37792)
» ЭМЭЭЛТ МАЙНЗ (30498)
» Энержи ресурс (43346)
» ЭРДЭНЭТ (68956)
» ЭРДЭНЭС МЖЛ (38907)
» ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ (65332)
» ШИВЭЭ ОВОО ОРД (48351)
» Чалко (35570)
» ЦАЙРТ МИНЕРАЛ (29819)
» ЦАГААН СУВАРГА (41272)
» ХАН РЕСОРСЕЗ Инк (38141)
» ХӨШӨӨТИЙН УУРХАЙ (118805)
» УУЛ УУРХАЙ (97907)
» УРАН (42308)
» Тавантолгой Түлш ХХК (20764)
» Тавантолгой төмөр зам (15268)
» ТАВАНТОЛГОЙ (74724)
» ТӨМӨРТЭЙН ОВОО (41513)
» ТӨМӨРТЭЙН ОРД (42781)
» РИО ТИНТО (45988)
» НИНЖА (41594)
» Нийтлэлч Болормаа (22311)
» НАРИЙН СУХАЙТ (38663)
» АЙВЕНХОУ МАЙНЗ (38488)
» АЛТАНДОРНОД МОНГОЛ (53182)
» АДУУНЧУЛУУН ХК (38380)
» АЖНАЙ (43296)
» АШИГТ МАЛТМАЛ (43415)
» Арева “Кожеговь” (35182)
» ОЛОН ОВООТ (45876)
» ОЮУТОЛГОЙ (111904)
» ПЕТРО ЧАЙНА ДАЧИН ТАМСАГ (58605)
» ПОЛО РЕСОУРСЕС (28633)
УРАН ЗОХИОЛ
» ДУУНЫ ҮГ (81075)
» ЗҮЙР ЦЭЦЭН ҮГ (69753)
» ШИНЭ ДУУ (68834)
» ШҮЛЭГ (156322)
» ХАЙРЫН ЗАХИДАЛ (47542)
» ХYYХДИЙН ЗОХИОЛ (50865)
» УТГА ЗОХИОЛ (58163)
» ТЭМДЭГЛЭЛ (59249)
» ТҮҮХ (76371)
» АФОРИЗМ (97702)
» АРДЫН УРАН ЗОХИОЛ (50978)
» ОНИГОО (930505)
» ОНЬСОГО (56907)
» ӨГҮҮЛЛЭГ (1101705)
СОНГУУЛЬ
» СОНГУУЛЬ (87663)
НИЙГЭМ ЭДИЙН ЗАСАГ
» БАЙГАЛ ОРЧИН (101895)
» БАЯР НААДАМ (98052)
» ЭДИЙН ЗАСАГ-ДЭЛХИЙ (59508)
» ЭДИЙН ЗАСАГ (1217578)
» ШИНЖЛЭХ УХААН (52687)
» ШАШИН (1088776)
» ХУВЬЦАА (46322)
» УЛААНБААТАР ХОТ (125654)
» ТАТВАР (43922)
» НИЙГЭМ (1139773)
» ОЮУТАН (54201)
» ОРОН НУТАГ (80702)
АЙМАГ
» Дорноговь (54940)
» ДУНДГОВЬ (66510)
» ДАРХАН УУЛ (80109)
» ДОРНОД (70061)
» Говьсүмбэр (48493)
» ГОВЬ-АЛТАЙ (74032)
» Баян-Өлгий (60383)
» БУЛГАН (54885)
» БАЯНХОНГОР (70113)
» ЗАВХАН (60343)
» ЭРДЭНЭТ (49805)
» ХЭНТИЙ ӨНДӨРХААН (75812)
» ХОВД (65250)
» ХӨВСГӨЛ (80358)
» Увс (74714)
» ТӨВ (48464)
» СЭЛЭНГЭ (63924)
» АРХАНГАЙ (53679)
» ОРХОН (52590)
» ӨМНӨГОВЬ (65702)
» Өвөрхангай (60240)
» СҮХБААТАР (59588)
АГЕНТЛАГ
» Мал эмнэлгийн ерөнхий газар (3387)
КОМПАНИ
» Дацан трейд (43815)
» ДЭВШИЛ (28978)
» ДАШВААНЖИЛ (45627)
» ДОНШИН (41775)
» ГОВЬ (45434)
» ГОЁО (31216)
» Витафит (43689)
» Витсамо Фрутт Жүүс ХХК (49307)
» Вагнер Ази (48397)
» ВОЯАЖ (30838)
» БИШРЭЛТ (41768)
» БИТ ХЭВЛЭХ (27863)
» Боорчи (48778)
» БУЯН ХОЛДИНГ (33366)
» БАМБУУШ (29273)
» БYТЭЭГДЭХYYН-КОКА КОЛА (30052)
» Бөхбат (45448)
» БӨXӨГ (28229)
» Зиг Заг (29209)
» ЖЕМ (47918)
» ЖИ МОБАЙЛ (55898)
» Жигүүр гранд (61123)
» ЖУУЛЧИН (29018)
» ЖАСТ ОЙЛ ШТС (51449)
» ИММО ТРЕЙД ХХ (41258)
» Имарт (14339)
» Изинис Эйрвэйс (48115)
» Их-Өвөр (53761)
» МИГ даатгал (43059)
» Монгол газар (54456)
» Монгол Шилтгээн ХК (45912)
» Монгол тамхи СО ХХК (52039)
» Мон-ад (43264)
» Мон Эн Ко (63241)
» Макс групп (54608)
» МЦХ, МОНГОЛ ШУУДАН (44813)
» МАХ ИМПЕКС (51770)
» МАК (61824)
» МОБИКОМ (72847)
» МОНДАВС ХХК (33825)
» МОНГОЛ МАХ ЭКСПО (31354)
» МОНФРЭШ (49642)
» МОНСУДАР (28435)
» МОНРОУД (41218)
» МОННИС (47757)
» МОН УРАН (58472)
» Мөнхийн үсэг (42445)
» ЮНИТЕЛ (63638)
» ЭДМОН (30984)
» ЭРЭЛ ХХК (44184)
» ШУНХЛАЙ ШТС (48633)
» Хамо (39569)
» Хаан хүнс хк (46214)
» ХОС ГАРЬД ХХК (32080)
» Хүннү-Эйр (45257)
» УЛУСНЭТ (28579)
» УЛААНБААТАР ПРИНТ (30308)
» УРЛАХ ЭРДЭМ ХЭВЛЭХ (30225)
» ТЭСО (13444)
» ТАЛХ ЧИХЭР (53468)
» ТАВАН БОГД (42573)
» Тэнгэр даатгал (41146)
» Тэнүүн-Огоо (42743)
» СББ (43828)
» Синчи-Ойл (57208)
» Саун- ТҮНДЭМҮН (34526)
» СЭЖИГТЭЙ БАЙГУУЛЛАГА (67015)
» СОДМОНГОЛ ШТС (58988)
» СОЁМБО ХЭВЛЭХ (31390)
» СКАЙТЕЛ (47284)
» СҮҮ ХК (53937)
» НОМИН ХОЛДИНГ (51597)
» АЛЕЙСК ИМПЕКС- Алейка гурил (33810)
» АЛТАЙ КАШМЕР (34452)
» АЛТАН ТАРИА (52822)
» АДМОН (29583)
» Алко групп (42253)
» Алтай Констракшн (43270)
» Алтай хүдэр (43867)
» АЭРОМОНГОЛИА ХХК (44607)
» АТАР ӨРГӨӨ (52888)
» АСА групп (41779)
» АПУ (56958)
» ОБ КАПИТАЛ (29139)
» ПЕТРОВИС НИК ШТС- (67357)
» КОМПАНИУД (51200)
» UFC (58277)
» Prophecy resource (50254)
» ӨГӨӨЖ (43886)
» Ospring (28851)
» MАГНАЙ ТРЕЙД ШТС (52090)
» MILL HOUSE-АТАР ГУРИЛ (37373)
» MCS (70133)
BOLOD STUDIO
» Иргэний үг (3355)
» МАНАЙД ИРЭЭРЭЙ НЭВТРҮҮЛЭГ (6080)
» Хүүхдийн ертөнц (7942)
» Фото сурвалжлага (3494)
» Таны мэдлэгт | Animation (4043)
» Нийгмийн төрх - Хуулийн зөвлөгөө (3756)
» Нийгмийн төрх (3764)
» Асуудлыг тодруулъя (6425)
» Онцлох хүмүүс (3787)
» Оточ - Эмчийн зөвлөгөө подкаст (2992)
» Контентууд (4844)
» Petrichor /Гэгээлэг нийгмийн үнэр/ (5826)
» LIVE (7947)
» Expert podcast (2945)
» Bolod Studio | Ярилцлага (6893)
» Bolod Studio | Реклам (6780)
» Bolod Studio | Онцлох нийтлэл (3565)
» Bolod News (12055)
» 7 хоногийн тойм (13053)
» "Тэр хэн бэ?" ярилцлагын нэвтрүүлэг (6537)
» "Нутаг нэг" подкаст (5850)
   

С.БАТБОЛД: ӨНГӨРСНИЙГ ШҮҮХЭЭ БОЛЬЁ. МӨРӨӨДӨЛ ЯРИХАА ЦЭГЛЭЕ. УРАГШАА Л ХАРЪЯ

С.БАТБОЛД: ӨНГӨРСНИЙГ ШҮҮХЭЭ БОЛЬЁ. МӨРӨӨДӨЛ ЯРИХАА ЦЭГЛЭЕ. УРАГШАА Л ХАРЪЯ
2011-03-30

Монгол Улсын Ерөнхий сайд С.Батболдтой уулзлаа.

 Хөгжил дэвшлийг зорьсон монгол түмний их нүүдлийн нэгэн хөтөч нь болж яваа түүний санаа бодол, Засгийн газрынх нь бодлого зорилтыг хөндөж бид ярилцав. Баахан урт ярилцлага болсон байж магадгүй. Гэхдээ хэвлэлээр тэр бүрий гараад, яриад байдаггүй Ерөнхий сайдаас асуух, сонирхох зүйл их байлаа. Уншигчид маань уйдахгүй биз ээ.

-Сайн байна уу, Ерөнхий сайд аа. Сайхан хаваржиж байна уу? Та сая Засгийн газрын хуралдаанаас гарч ирлээ. Ямар асуудал хэлэлцэж, шийдвэрлэж байна вэ?

-Сайн. Сайн байна уу? Сайхан хаваржиж байна. Сая хамгийн сүүлд Орон сууцны хөтөлбөрийн асуудлыг ярьж байлаа. Аливаа улс орон хөгжил дэвшлийг зорьё гэвэл хүнээ хөгжүүлэх таван асуудлыг шийдэх хэрэгтэй юм байна гэж би ойлгож байгаа. Нэгдүгээрт, хүнээ эрүүл байлгах ёстой. Хоёрдугаарт, өрсөлдөх, хөрвөх чадвартай боловсролтой бол гох хэрэгтэй. Гуравдугаарт, хүн ажилтай байх ёстой. Энэ талаар төр зохицуулалт хийж, дэмжлэг үзүүлнэ. Дөрөвт, хүн оршин амьдрах орон сууцтай байхгүй бол болохгүй. Тавдугаарт, ахмад настай, тодорхой бэрхшээлтэй хүмүүс тэтгэвэр, тэтгэмж халамжид байх учиртай.

Шинэ бүтээн байгуулалтын томоохон хөтөлбөрийн нэг болох Орон сууцны хөтөлбөрийг яаж хэрэгжүүлэх вэ, ямар загварыг авах вэ, тэр нь иргэдийнхээ хэрэгцээ шаардлагад нийцэж, хүрч чадах уу, үгүй юү гэдэг нь чухал. Байшин барьж болно. Борлогдохгүй бол яах юм? Тиймээс олон улсын туршлага, зарчмыг судаллаа. Сингапурт төрийн зохицуулалт их өндөр байдаг аж. Америк мэтийн өндөр хөгжилтэй орнуудад чөлөөт зах зээлийн зарчим зонхилж байна. Төрийн зохицуулалт, зах зээлийн зарчмыг хослуулж, банк санхүүгийн байгууллага, худалдан авагч харилцан үүрэг хүлээх механизмууд ч байдаг юм байна. Бид төрийн зохицуулалт өндөр байх хэлбэрийг сонгох шийдвэрт хүрлээ. Гэхдээ хавтгайруулахгүй байх ёстой. Утаа багасгах, ажлын байр нэмэгдүүлэх, орлого багатай хэсэгт дэмжлэг үзүүлэх гэх мэт бусад асуудлыг давхар шийдэхийг эрмэлзэж байна. Боломжтой, чадавхитай, дундаас дээгүүр орлоготой хэсэгт чөлөөт зах зээлийн зарчмаар хийх сонголтыг нь үлдээе. Харин дундаж, дунджаас доогуур, бага орлоготой иргэдийн сонголтод төр дэмжлэг үзүүлье.

Урт хугацааны, харьцангуй бага хүүтэй зээлийг өгөхдөө банк, санхүүгийн тогтолцоотойгоо хамжиж, хамтрах ёстой. Хүүгийн зөрөөг төр өгнө. Жилийн 06 хувиас хэтрүүлэхгүй гэж үзэж байгаа. Банкны зээл 10- 11 хувийн хүүтэй байна гэж бодоход төр тал хэсгийг нь үүрнэ гэсэн үг л дээ. Нэгээс хоёр өрөө сууц байна, нийт төлбөрийнх нь хэмжээ тэдэн төгрөг байна гэх мэтээр тодорхой хязгаарлалт тогтоох нь зайлшгүй. Энэ бол техникийн асуудал. Журам зарчим гарч таарна. Зах зээлийн зарчмаар чөлөөт сонголтоо хийж байгаа хэсэгт ч тодорхой дэмжлэг үзүүлнэ. Өөрөөр хэлбэл нэгэн зэрэг зэрэгцүүлэн хэрэгжүүлнэ. Шадар сайдаар ахлуулсан Ажлын хэсэг гараад ажиллаж байна. Сая Засгийн газрын хуралдаанаар холбогдох байгууллагуудад үүрэг өглөө. 100.000 орон сууцны эхлэл энэ болно. Хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх ажил дөрөвдүгээр сараас эхэлнэ.

-Засгийн газар энэ оныг Хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих жил болгон зарласан. 100.000 орон сууцны хөтөлб өр хэрэгжвэл хэчнээн хүн ажилтай болох бол?

- Миний хувьд, Засгийн газрын хувьд ч гэсэн өнгөрсөн цагийг шүүж, шүүмжлэхээ аль болох бага байлгая гэж зорьж байгаа. Түүнчлэн хэн нэгэн хүнээс юм уу, бусдаас бурууг хайдгийг ч эцэс болгох нь зөв. Мөрөөдөл ярихаа цэглэе, тодорхой ажил хийе гэж байгаа юм. Товчхондоо бол урагшаа л харъя. Реклам сурталчилгаанд цаг бага зарж, тэр хугацаагаа хийх зүйлдээ зориулъя. Ядуурал, ажилгүйдэл их байна. Энэ бэрхшээлийг гэтэлье гэвэл хөдөлмөр эрхлэлтийг нэмэгдүүлэх ёстой. Тиймээс бүх салбарт хөдөлмөр эрхлэлтийг нэмэгдүүлнэ. Зөвхөн орон сууцны хөтөлбөрөөр биш. Үр дүнд нь өрх бүрээс дор хаяж нэг хүнийг ажилтай болгоё гэж бодож байна даа.

Бэлэнчлэхээс татгалзъя, өөрийнхөө боломжоор ажил хийе, бүтээе гэсэн хандлага өмнө ч байсан, одоо ч байгаа. Гагцхүү тэр нөхцөлийг нь бүрдүүлж өгөх тал дээр дутмаг хандсаар ирж. Энэ дутууг нөхөхийг бид эрмэлзэж байна. Засгийн газар, Их Хурал гээд төр засгийн төвшинд эрх зүй, санхүүжилтийн асуудлыг шийдэж, боломжийг бүрдүүлж өгч байна.

-Хавар болж байна. Монголчуудын улс төрийн идэвх сэргэдэг цаг ирлээ. Жагсаал цуглаан олширч, тэр нь Засгийн газар луу чиглэх хандлага ажиглагдаж байна л даа. Засгийн газар тэдний шахалт шаардлагын өмнө хэлэх үгтэй, бэлэн байж чадах уу?

-Ардчилсан орон юм чинь улс төрийн элдэв өнгө аяс байх нь зүйн хэрэг. Гэхдээ хавар болохоор улс төрийн идэвх сэргэдэг гэсэн ойлголтыг жаахан өөрчлөх ёстой гэж боддог. Хавар болохоор л жагсаж цуглаад эхэлдэг, элдэв тулгалт сөргөлдөөн амилдаг, сайн муугаа дуудалцдаг нь бараг үзэгдэл болоод байх шиг байна л даа. Үүнийг нийгмийн олонх тийм ч их таашаадаггүй. Жагсаж, шаардсанаараа үр дүнд хүрдэг бол өнгөрсөн 20 жилд бид урагшаа их хол явчих байсан. Хорин жилийн өмнө бидэнтэй ижил төвшинд байсан улс орнууд өнгөрсөн хугацаанд ихийг хийж чадсаныг бид харж байна. Бодлого нь тодорхой, авсан арга хэмжээ нь үр дүнтэй улс орнуудад хөгжил дэвшил иржээ. Хөрш орнууд, Булангийн орнууд, Ази Дорно дахиныхан, Зүүн Европ гээд хаанаас ч жишээ татаж болно.

Тэгэхээр хаврын идэвхжил арай өөр арга замаар илрэх ёстой. Хавар болохоор хүрзээ бариад ажилдаа гардаг болохсон. Замын, барилгын, мал аж ахуйн, газар тариалангийн гээд бүх салбарт ажил буцалж байх тийм зам руу бид алхах ёстой. Иргэд нь хөдөлмөрлөгч, бүтээгч байж чадвал улс орон хөгжинө. Сайн шүүмжилдэг, маргалддагаар улс орны хөгжил тодорхойлогдохгүй байна шүү дээ. Хөдөлмөрлөдөг, бүтээдэг байх үйл явцын сууриуд энэ хамтарсан Засгийн газрын үеэс тавигдсан. Энэ он суурин дээрээ бүтээн босгох ажил эхлүүлэх, улс төр, нийгмийн бүтээх ардчиллын шинэ соёлын эхлэл тавигдах жил болно гэж бодож байна.

-Бүтээн байгуулалтын хөтөлбөрүүд Хөгжлийн банкаар дамжиж хэрэгжинэ гэж ойлгож байгаа. Банкны үйл ажиллагаа хэдийгээс жигдэрч, үйл ажиллагаагаа эхлэх вэ?

-Өнөөдрийн хуралдаанаар бүтэц, зохион байгуулалтын асуудлыг нь шийдэж байна. Эрх зүйн хувьд асуудал нь цэгцэрсэн. Орон сууц, авто зам, төмөр зам, эрчим хүчний гэх мэт үндэсний хэмжээний том хөтөлбөрүүд Хөгжлийн банкаар дамжин санхүүжигдэнэ. Менежментийн хувьд бусад улс орны туршлагыг авч хэрэгжүүлэх ёстой гэж үзэж байгаа. 20-30 жилийн дотор үсрэнгүй хөгжилд хүрсэн улс орны жишээ БНСУ, Сингапур, Арабын Нэгдсэн Эмират гээд бидний эргэн тойронд байж л байна. Тавин жилийн өмнөх биш, энүүхэн 20 жилийн урьдах асуудлыг ярьж байна шүү дээ. Тэд төрийн зохицуулалтыг маш сайн хийж өгч чадсанд нэг нууц нь оршдог. Тэрний нэг механизм нь Хөгжлийн банк.

Бид Хөгжлийн банкны менежментийг гаднынхантай хамтарч хийе гэсэн шийдвэр гаргасан. Энэ дагуу сонгон шалгаруулалт хийгдэж, Засгийн газарт танилцуулах шатандаа орчихоод байна. Надад танилцуулснаар БНСУ-ын Хөгжлийн банк түлхүү, идэвхтэй байр суурьтай байгаа юм билээ. БНСУ-ын хөгжил дэвшил, тэдний банкны туршлагыг бид сайн мэднэ. Хамтраад ажиллахад болохгүй зүйлгүй гэж бодож байгаа.

-Тавантолгойгоос баахан мөнгө одоохон урсаж орж ирээд л, түүнээс нь хувь хүртээд, амьдрал ахуй огцом сайжраад явчих юм шигээр иргэд их энгийнээр ойлгож байх шиг байна. Чухамдаа бол ашиг хүртэх асуудал өнөө маргаашийн хэрэг биш байх. Одоохондоо стратегийн хөрөнгө оруулагч, зөвлөх банкийг сонгох ажил хийгдэж байна. Яг хэдийгээс Тавантолгойн ашиглалт эхэлж, үйл ажиллагаа нь жигдрэх вэ?

- Би их ойрын хугацааг харж байгаа. Тодорхой хэлбэл энэ жилдээ багтана. Энэ төслийг үлгэр жишээ болохуйц хийх ёстой. Манайд одоо болтол улсын үйлдвэрийн газруудын үйл ажиллагаа нээлттэй биш, хаалттай байдаг. Иргэдийн хяналт оролцоо үндсэндээ байхгүй. Үр ашиг нь ч нэлээд тааруухан. Тавантолгой орчин үеийн зах зээлийн нийгмийн харилцаанд зохицсон, дэлхийн жишигт нийцэхүйц, үлгэр жишээ компани байх ёстой. “Рио Тинто” гэдэг компани манай Оюутолгойн ихэнх хувьцааг авсан. Тэдний үйл ажиллагааных нь хүрээ ил, интернэтэд ороод харахад бүгд л байж байгаа. Энэ компанийн 19 хувийг БНХАУ-ын Засгийн газар авъя гэсэн ч Австралийн Засгийн газар зөвшөөрсөнгүй гэдэг ч юм уу, хувьцааных нь үнэ ханш ямаршуу байгааг хувьцааг нь эзэмшигч хэдэн мянга, сая хүн тодорхой мэдэж байдаг. БНХАУ-ын төрийн өмчийн том компаниуд 1990-ээд он гэхэд үндсэндээ бүрэн хаалттай, үр ашиг нь тийм ч өндөр биш байжээ. Тиймээс зах зээлийн горимд шилжүүлж, Нью-Йорк, Хонконг, Лондон, Шанхайн хөрөнгийн биржүүд дээр гаргасан. Ингэснээр тэдгээр компаниудад иргэдийн оролцоог хангах, нээлттэй байх зарчимд эерэг өөрчлөлт гарч, дэлхийд өрсөлдөх чадвартай болсон байна.

Манай Тавантолгой ийм жишгийг баримталсан компани болно. Цаашдаа “Эрдэнэт” ч юмуу бусад үйлдвэрүүд яг энэ замаар явах ёстой. Тийм ч учраас бид Монголын хөрөнгийн биржийг орчин үеийн стандартад нийцүүлэхийг зорьж, Лондонгийн хөрөнгийн биржтэй менежментийн гэрээ хийж байгаа. Дараа нь дэлхийн томоохон биржүүд дээрээс Тавантолгой руу чиглэсэн хөрөнгийн урсгалыг татах болно. Би Ерөнхий сайдын ажлыг аваад эрдэс баялгийн, эрчим хүчний, дэд бүтцийн чиглэлээр Монголын бэлгэ тэмдэг болохуйц компаниуд үүсэх ёстой гэж хэлж байсан даа. Үүний эхнийх нь “ЭрдэнэсТавантолгой” болох ёстой. Энэ жил үйл ажиллагаа нь жигдэрч ард иргэдэд очих хувь, хувьцаа, үнэ цэнэ нь тодорхой болно. Ямар нэгэн эрх ашгийн бүлгийн явцуу сонирхол, давуу эрхийн хүчин зүйл огт үйлчлэхгүй. Иргэд, үндэсний компаниудын эрх ашгийн төвшин яг адил байна. Төрийн оролцоо, хяналт 51 хувиасаа буухгүй. Засгийн газар энэ талаар хатуу байр суурь баримтлах болно.

-Тавантолгойн хувьцааг хуваарилах талаар янз бүрийн санал гардаг. Жишээлбэл компанигүй иргэн яах юм, шинээр төрсөн хүүхдэд яагаад өгөхгүй байгаа юм гэх мэт. Одоо байгаа хувилбарыг засаж, сайжруулах боломж бий юү?

-Төгс төгөлдөр юм хийхийн төлөө байх ёстой гэдэгтэй би санал нэг байна. Гэхдээ бүрэн төгс төгөлдөр юм байна гэдэг бас хэцүү. Бид өнөөдөр өөрийнхөө цаг үед л амьдарч байна. Ирээдүй, өнгөрсөн, одоо цагийн холбоосыг яаж зангидах юм гэдгийг мэргэжлийн хүмүүс, хуульч, эдийн засагч, төслийг боловсруулж байгаа зөвлөхүүд гаргаж тавих ёстой байх. Янз бүрийн санал, хувилбар гарч байгааг сонсоно, анхаарна. Төгс төгөлдрийн талаарх гүн ухааны гэмээр яриа, маргаан магадгүй үйл явцыг удаашруулах нөлөө үзүүлж ч болох юм Яг одоо байгаа өгөгдөхүүн, төвшин дээрээ хамгийн боломжтой, илүү үр дүнтэй байх тэр хувилбарыг сонгож аваад ирээдүйд түүнийгээ сайжруулж төгөлдөржүүлээд явах нь зөв болов уу гэж бодож байгаа.

-Оюутолгойн төсөл хэрэгжээд эхэлчихлээ. Гэрээг нь шүүмжилсээр л байна. Ер нь энэ гэрээ хэр болсон юм бэ?

-“Эрдэнэт”-ийн гэрээг тухайн үед биднийг дэмжиж байсан системийн нөлөөн дор хийж байлаа. Тэр үед нийгэм одоогийнх шиг нээлттэй байгаагүй учраас олон нийтийн мэдэхгүй зүйл их байсан. Нэг жишээ хэлэхэд “Эрдэнэт” үйлдвэр 2003 он хүртэл одоо мөрдөгдөж буй 16-17 төрлийн татварын ихэнхийг төлдөггүй байсан. Нөөц ашигласны, газрын түрээсийн, гаалийн, ажиллах хүчний, байгаль орчны гэх мэт татваруудаас чөлөөлөгдөж, орлогын татвар л төлж байв. 2003 оноос Монгол Улсад үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжийн адил статустай ажилладаг болсон. Оюутолгойн гэрээ бол “Эрдэнэт”-ээс хойш хийгдэж байгаа үндэсний хэмжээний, “Эрдэнэт”-тэй харьцуулахад хэд дахин том гэрээ. Монголчууд өөрсдөө бие дааж хийж буй анхны том гэрээ. Өөрсдийн мэдлэг чадвар, гаднын зөвлөгөөг хослуулж, биеэ даасан байр суурин дээрээс хийсэн гэрээ. Гэхдээ төгс төгөлдөр болсон гэж хэлэхгүй ээ. Юуны өмнө уг ордыг эдийн засгийн эргэлтэд оруулах зорилт хэрэгжиж эхэлсэн нь гарцаагүй ололт.

Манай Засгийн газрын гишүүд мэдлэг, мэдээлэл, хууль эрх зүйн хүрээнд сайн ажилласан гэж үздэг. Харин бидний мэдлэгийн төвшин нэмэгдэх, зах зээлийн бөгөөд цаг хугацааны нөхцөл өөрчлөгдөх хэрээр цаашид сайжруулах асуудал нээлттэй. Сая бид зарим нэг өөрчлөлтүүдийг хийсэн шүү дээ. Зээлийн хүүг бууруулах, гуравдагч талд Монголын Засгийн газрын зөвшөөрөлгүйгээр зарж болохгүй байх зэргээр хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд өөрчлөлт оруулсан. Ийм зарчмаар улам сайжруулах боломжтой гэж үзэж байна.

-Монгол баялгийн хувьд асар баян орон гэдэг нь хэнд ч тодорхой боллоо. Бараг л сууж байгаа газраа ухаад л алт олж болж байх шиг байна. Цаашид уул уурхайгаа ямар зарчмаар ашиглах вэ? Олдож, гарч байвал аваад байх уу? Хоёр Толгойгоо, дээр нь нэмээд уранаа, Асгатын мөнгөө, Цагаан суваргын зэс алтаа л авъя. Бусдыг нь хөндөх шаардлага байхгүй, хойч үедээ үлдээе гэсэн яриа нэг хэсэг байсан шүү дээ?

-Засгийн газар стратегийн ордуудтай холбоотой бодлого, зохицуулалтыг хийх ёстой. Гэхдээ нөгөө талд нь хувийн хэвшлийнхэн уул уурхайн үйл ажиллагаанд нэлээд идэвхтэй оролцчихсон байж байна л даа. Өнгөрсөн 10 гаруй жилийн хугацаанд уул уурхайн лиценз олголт, ашиглалт сүрхий нээлттэй, задгай яваад ирчихэж. Сурсан, мэдсэн юм их байгаа байх. Бас алдсан алдаа, сургамж ч нэлээд хуримтлагдлаа. Хувийн хэвшлийн үйл ажиллагааг хумьж хязгаарлана гэдэг тун амаргүйг сая Урт нэртэй хууль гарсан үйл явц харууллаа шүү дээ.

Зөвхөн Засгийн газрын төсөл л хэрэгжинэ, бусдыг хязгаарлана гэвэл хэцүү. Гэхдээ засаг бодлогоо гаргаж тавих шаардлагатай. Ялангуяа стратегийн ордуудыг эдийн засгийн эргэлтэд оруулах, тэдгээрийн дэд бүтэц, эрх зүйн нөхцөлийг бүрдүүлэх ажлыг Засгийн газар хариуцах ёстой. Эдийн засгийн эргэлтэд орсон орд газраас иргэнд юу ногдож байна, хуваарилалт нь шударга ёсонд нийцэж байна уу үгүй юү гэдэг асуудал анхаарлын төвд байх учиртай. Эхний ээлжинд томоохон бодлогын орд газруудаа зөв ашиглаж эхлээд дараа дараагийн шат руу зөв зохистой туршлага дээрээ үндэслээд орох ёстой болов уу. Нэгэн зэрэг биш тодорхой шат дараатай, бодлоготойгоор.

Бүсчилсэн хөгжлийн үзэл баримтлал бидэнд бий. Түүний дагуу зөвхөн Өмнөговьд биш бусад бүс, эдийн засгийн тэнхлэгүүдэд хөгжлийн үндэс суурь тавигдах учиртай. Төр засаг энэ бодлогын үндсийг гаргаж өгөх учиртай. Бүхэлд нь хөгжлийн бодлогын асуудлыг, түүн дотроо уул уурхайн ашиглалтыг эдийн засгийн бүсийн төвүүдтэйгээ уялдуулж төлөвлөлт хиймээр байна. Зах зээлийн төлөвлөлт их тодорхой байхгүй бол болохгүй. Тиймээс Засгийн газар Үндэсний хөгжил, шинэтгэлийн хороонд тодорхой үүрэг чиглэл өгч, асуудлыг боловсруулж байгаа. Ойрын үед ярилцана. Сая Эдийн засгийн форумаар хөгжлийн загварчлал, төлөвлөлтийн асуудлаар өргөн хүрээтэй ярилцлага хийж, нийгмийнхээ дуу хоолойг сонссон. Эндээс гарсан зөв санаа, сайн шийдлүүдийг тунгааж, бодлогын үндэс суурь болгоно.

-Бүрэнхааны ордыг ашиглах хэрэггүй. Бүрэн хаанаас гадна хангалттай олон орд газар байна. Хөвсгөлийг фосфориттой фосфоритгүй хөгжүүлж болно. Монголын төдийгүй дэлхийн шим мандлын нэг гол цэг болсон энэ үзэсгэлэнт байгалийг бусниулж, буртаглахгүй байя гэсэн байр суурийг манай сонин барьж байгаа. Энэ талаар таны бодлыг сонсъё.

-Сая та бид хоёрын ярьсан хөгжлийн төлөвлөлтийн асуудлын хүрээнд л яригдаж таарна. Гарцаагүй ярих асуудал мөн үү гэвэл мөн. Төрийн зохицуулалт, төлөвлөлт нь тодорхой биш байгаа учраас асуудал руу нийгмийн, мэргэжлийн, орон нутгийн, хэсэг бүлгийн, тодорхой хэвлэл мэдээллийн байгууллагын ч юм уу санаа бодол хандаж байгаа хэрэг. Урсгалаар явж байгаа бодлогоо эхлээд цэгцэлчихье. Ингэсэн цагт алийг яах нь нэн тодорхой болно. Ямрыг нь ашиглах, алийг нь хойш тавих, аль хэсгийг огт ашиглахгүй байх вэ гэдэг шийдвэрийг гаргах хэрэгтэй. Тэгэхгүйгээр Ерөнхий сайд нэг нөхөр ч юм уу энийг ашиглая, түүнийг болъё гэж ихийг мэдэгчийн дүрээр хандаж болохгүй.

-Хөшөөтийн орд том орд. МонЭнКо хэмээх Хятадын компани гаднын бирж дээрээс асар их мөнгө босгож байгаа нь ордын хэмжээ далайцыг харуулж байна. Бидний ойлгож байгаагаар энэ бол стратегийн орд. Хөшөөтийг стратегийн ордод багтаах асуудал яригдаж байна уу?

-Одоогоор Засгийн газар дээр стратегийн ордын жагсаалтад шинээр орд газар нэмж оруулах асуудал яригдаж эхлээгүй байгаа. Гэхдээ ер нь эрдэс баялгийн салбарын асуудлыг бүхэлд нь, цогцоор нь авч үзэхгүй бол болохгүй нь гэдэг нь тодорхой байна. Үүний шийдлийг энэ Засгийн газрын үед гаргах ёстой.

-Таны Ерөнхий сайд болонгуутаа дэвшүүлсэн Кэмб рижийн боловсролын жишиг, Евро стандартыг Монголд нутагшуулах зорилтыг олон нийт талархан хүлээж авсан. Хэрэгжүүлэх ажлын явц ямар байна вэ?

-Бусад улс орны хөгжлийн нууц юунд байна вэ гэдгийг хүн бүр л хайж, цэгнэдэг. Би бол хөгжлийн нууц хүнээ боловсролтой, мэдлэгтэй болгосонд л байна гэж хараад байгаа юм. Тийм учраас тэгж зарласан. Сургууль төгссөн хүн ажлын байран дээр гараад ирэхээрээ ажил амьдралын их давалгаанд живчихгүй, харин ч өрсөлдөж сэлж чадах чадвартай байх ёстой. Шилжилтийн үед боловсролын тогтолцоонд шинэчлэл хийх шийдэл бүрэн дүүрэн гараагүй юм байна, боловсролын салбар маань шилжилттэйгээ зууралдаад үлдчихэж, шилжсээр байгаа юм байна гэсэн ойлголт надад төрсөн. Тиймээс энэ тойргоос гарах эхлэлийг тавья, тэр нь Кэмбрижийн стандарт байх нь зөв гэж үзсэн юм. Сингапураар дахиад жишээ татъя. Тэд энэ стандартыг авч, өөрсдийнхөө онцлогт нийцүүлэн боловсронгуй болгосноор өнөөдөр Сингапурт боловсрол эзэмшсэн хүн ямар ч төвшинд, ямар ч ажлыг бусдаас дутахааргүй өрсөлдөх чадвартай хийж, үнэлэгдэж чадаж байна. Гэхдээ хадаас тэгшилж байгаа юм шиг амархан шийдчихээгүй. Нэлээд урт хугацааг зарж байж, энэ чанарын дэвшилд хүрчээ.

Бид тэр замаар явна. Өөрчлөлт хийх ажилд ихээхэн хөрөнгө, хүч, арга хэрэгсэл шаардагдаж байгаа. Юутай ч эхлэл нь тавигдсан. Кэмбрижийн их сургуультай гэрээ байгуулж, Кэмбрижийн хөтөлбөртэй уялдуулсан ерөнхий боловсролын сургуулийн хөтөлбөр боловсруулах ажлын хэсэг гараад ажиллаж байна. Удахгүй ЕБС-иуд Кэмбрижийг жишиг болгосон хөтөлбөртэй болчихно. Дараа нь хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх багш нараа бэлтгэнэ. Ямар хэлбэрээр хэрэгжүүлж, нэвтрүүлэх вэ гэдгийн тухайд лаборатори сургуулийн хэлбэрийг сонгож байгаа. Лаборатори сургуулиуд энэ стандартыг нэвтрүүлэх түшиц газар, уурхай нь болох ёстой. Ийм төвүүдийг эхлээд хотод нэг, дараа нь аймаг, дүүргүүдэд нэг нэг, цаашлаад суманд гэх мэтээр нийтийг хамарна. Эдийн засгийн чадавхи нэмэгдэх тусам боловсролын салбарт хаях үр өгөөжтэй хөрөнгийн хэмжээг улам нэмэгдүүлнэ. Хөгжлийн түлхүүр энд байгаад эргэлзэхгүй байна..

Европ стандартын тухайд гэвэл бид Европын холбоотой PCI буюу түншлэл хамтын ажиллагааны хэлэлцээр байгуулах гэж байна. Тэргүүн шадар сайдаар ахлуулсан Ажлын хэсэг гараад ажиллаж байгаа. Бидэнтэй яг адил стандарттай байсан Болгар, Румын, Польш, Чех, Унгар улсууд Европын стандартыг авсан. Ингэснээр үйлдвэрлэл үйлчилгээний салбартаа арай илүү зардал гаргаж байгаа ч эцсийн дүндээ өрсөлдөх чадвар, баталгаа, чанар нь илүү сайн болж байна. Жаахан үнэтэй тусна, гэхдээ үр өгөөжтэй байх болно. Энэ тавдугаар сард Европын холбоонд айлчилж, тэр үеэр гэрээ хэлэлцээрт гарын үсэг зурна. Гэрээ хийснээр техник эдийн засгийн туслалцаа авна.

Манайх 7200 бүтээгдэхүүн Европын холбооны улсуудад экспортлох боломжтой гэж бид хөөрөөд л байгаа. Европын 28 улсын 600 сая орчим хүнтэй, төлбөрийн өндөр чадвартай зах зээл дээр бараа бүтээгдэхүүнээ татваргүй гаргах боломжийг Европын холбоо манай ардчилсан ёс, чөлөөт зах зээлийг зорьсон чармайлтыг дэмжээд бидэнд нээж өгсөн нь үнэн. Гэтэл нөгөө хэдэн ноолууран цамцнаасаа хэтрэхгүй байна. Яагаад гэвэл бидэнд стандарт нь байхгүй, стандарт байхгүй болохоор өрсөлдөх чадвар байхгүй. Зэсийн үнэ уналаа, нүүрсний үнэ савлалаа гэвэл сандраад эхэлдэг эдийн засгийн өрөөсгөл байдлыг халъя гэвэл стандарттай болохоос өөр арга байхгүй.

Боловсролын системд л гэхэд улсын болон хувийн сургууль, хятад, солонгос, турк сургууль гээд бүгдээрээ өөр өөр стандарттай. Монголд сургууль төгсөж байгаа хүн ямар стандартаар төгсөж байгаа нь ч ойлгомжгүй. Барилгад л гэхэд хэн нэгэн хүн стандарт зохиогоод л барьчихаж байна шүү дээ. Тэр нь тэгээд нурлаа л гэнэ, шатлаа л гэнэ. Хоёрдугаар төрөхийн жишээг бид мэдэж байгаа. Засвар хийчихлээ гэсэн чинь дээвэр нь нураад уначихсан. Ямар стандартаар барихаараа тэгдэг юм бүү мэд. Нураахын тулд барих стандарт гэж баймааргүй юм. Тэгэхээр стандарттай болно гэдэг бол амин чухал асуудал. Хяналт, аюулгүй байдлыг тогтоох, авлига хээл хахуулийг устгах, хүнд суртлыг багасгах, ерөөсөө төр нийгмийн харилцааг эрүүлжүүлэх асуудлын нэг зангилаа нь энэ.

-Тавантолгой ч бас олигтой юм болохгүй нь. Гурван сайд л мэдээд байх шиг байна. Батболдын хувийн сонирхол угаасаа тэнд байсан гэсэн яриа байгаад хариулт өгөхгүй юу?

- Энэ ордыг анх 1997 онд “BHP” гэдэг дэлхийн хэмжээний том компани авсан байдаг. Уг нь бол нэлээд дээр үед нээгдсэн, тодорхой судалгаа хийгдчихсэн байсан. Монголын Засгийн газар тухайн үед Румыний, Хойд Солонгосын Засгийн газар гэх мэт олон газарт хандаж хамтарч ашиглая гэсэн санал тавьж байсан байдаг юм билээ. Тэр үед нүүрсний үнэ ханш өнөөгийнх шиг өндөр байгаагүй, дэд бүтэц хөгжөөгүй, хөрш орны зах зээл бий болоогүй зэрэг олон хүчин зүйлээс хамаарч, Тавантолгойг ашиглах төсөл явж өгсөнгүй. Ингээд “BHP” орж иржээ. Гэтэл дээрх шалтгаанаар бас л ашиггүй байсан учраас лицензийг нь 1998 онд буцаагаад өгчихсөн юм. Уг лицензийг Монголын “Майн инфо” гэдэг компани авчихаад хөдөлгөх гэсэн боловч чадал тэнхээ нь дутаж. Ер нь бол “BHP” чадаагүй юмыг Монголын нэг компани чадна гэдэг боломжгүй л дээ. Тэгээд манай “Алтай холдинг”-д хамтаръя гэсэн санал тавьсан. Нэг их том юм санаж, ашиглаж эзэмших тухай яриа байгаагүй. Лицензийн төлбөрийг нь хамтраад хийе, яваандаа ашиглах асуудал хөндөгдөх байх л гэж байсан. Тэр залуучуудыг би их үнэлж хүндэтгэдэг юм. Гадагш нь зарчих боломж байсан боловч тийм амин хувиа хичээсэн байдлаар хандаагүй, үндэснийхээ компанид санал тавьсанд нь баярладаг.

Ингээд 1999 оноос манай хоёр хамтрахаар боллоо. Гэхдээ хэрэгтэй ашигтай гэдгийг нь мэдэж байсан ч яаж ашиглах аргаа олохгүй, мэдэхгүй л байлаа. Зах зээлийн нөхцөл ашиггүй хэвээрээ байгаад байдаг. Харин 2000 оноос хойш нүүрсний зах зээл сэргэх хандлага гараад ирэхээр үндэсний хэд хэдэн компани бидэнтэй нэгдэж, хамтарсан.

Миний оролцоо тэнд байснаар энэ орд гадагшаа зарагдсангүй. Энэ бол бодит үнэн. ОХУ-ын Ерөнхий сайд М.Фрадковын манай улсад хийсэн айлчлалын үеэр О.Дерипаска тэргүүтэй том бизнесменүүд, “Северсталь” гэх мэтийн томоохон компаниуд санал тавьж, худалдаж авъя гэж байлаа. 51 хувийг нь төрдөө өгчих. 25 хувийг нь Оросын компаниуд авъя. 24 хувийг нь та нар өөрсдөө ав. Бид өөрийн эзэмших 25 хувьдаа зохих хэмжээний төлбөр, урьдчилгаа төлье гэж нэлээд их хэмжээний мөнгөний тоо хэлж байлаа, тэд. Тухайн үеийн ашиг хонжоогоо бодоод зарчихсан бол, тодорхой хувийг нь эзэмшээд ч юм уу явсан бол ямар ч хууль эрх зүйн зөрчил байгаагүй. Хуульд стратегийн ордын 51 хувь нь төрийн өмч байна л гэж байгаа шүү дээ. Гэхдээ бид, манай “Алтай холдинг” асуудалд тэгж хандаагүй. Энэ бол үндэсний хэмжээний асар том орд байна, төр, ард түмэн мэдэх нь зөв л гэж үзсэн. Тиймээс лицензийг нь худалдаагүй. Хөршийн болон гуравдагч орны компаниуд асар их хэмжээний үнэ төлбөр санал болгож байхад охиноо хадамд гаргахгүй гэж байгаа эцэг шиг харамлаад л, лицензийн төлбөрийг нь төлөөд, бас техник эдийн засгийн тодорхой хэмжээний үндэслэл, төслийг нь хийгээд байгаад байсан. Нэг хүрз нүүрс ч аваагүй.

Эцэст нь төрдөө өгсөн. Оролцогч Монголын компаниуд гаргасан зардлаа нөхөж авъя, гэхдээ мөнгөөр биш, тодорхой хэмжээний газрыг Тавантолгойн ордын хажууд эзэмших маягаар авъя гэсэн санал тавиад тухайн үеийн Засгийн газар зөвшөөрсөн. Ухаа худаг бол Тавантолгойн орд газрын нийт талбайн дөрвөн хувьтай л тэнцэнэ гэж яригддаг шүү дээ. Ухаа худагийг ашиглах болоход “Алтай холдинг” тэнд хөрөнгө оруулалт хийж, ашиглах улс төр, эдийн засгийн сонирхол байхгүй ээ, гаръя гэж “Энержи ресурс”-ийнхэнд хэлээд, өөрийн хувиа үндэсний компаниудад зараад, татвараа төлөөд гарсан баримт нь байгаа. Ингээд өгчихсөн хэрнээ одоо Ерөнхий сайд байгаа миний бие өөрийнхөө ашиг сонирхолд нийцүүлээд авч ашиглана гэвэл энүүн шиг утгагүй юм байхгүй. Өмнө нь хуулийн дагуу эзэмшээд аваад явчихаж болох байсан юмнаасаа татгалзчихаад одоо хууль зөрчиж оролцоно гэдэг эрүү саруул ухаанд бол огт ойлгогдохгүй шүү дээ. Тавантолгойг тунгалаг, ил тод, нээлттэй компани болгоно гэдгээ би дээр хэлсэн. Хувьцааг нь шударгаар хуваарилахын зэрэгцээ, олон нийтийн хяналтад бүрэн байлгана.

Тавантолгойн хувьцааны ашиг, менежмент яаж явж байна гэдгийг 2.8 сая монгол хүн хянана. Өөрийнхөө юмыг эзэн нь мэдэж байх ёстой шүү дээ. Ард түмэндээ хэтэрхий их таалагдах гэсэн зарим хэсэг энэ ордыг 100 хувь ард түмэнд өг, энэ тэр гэж хийрхдэг. Хэрвээ ингэвэл ямар ч үнэ цэнэгүй болохоос өөр өөрчлөлт гарахгүй. Үнэ цэнэтэй байлгахын тулд 51 хувийг нь төр мэддэг, иргэд өөрсдөө хувьцаагаа оруулчихсан, хөрөнгийн зах зээл дээр үнэлгээ нь бодитой байх ийм төслийг Ерөнхий сайдын хувьд би хариуцаж хийнэ.

-Нэгэнт иймэрхүү сэдэв хөндөгдөнийх, Таны нэрийг холбож ярьдаг “Чингис” зо - чид буудал, Бороогийн алт ны ордын асуудлаар тайл барыг тань сонсмоор байна…

-Асуултад хариулахын өмнө өөрийнхөө тухай хэдэн үг хэлье. Боловсрол олох, ажлын дадлага туршлага суух, бизнес эрхлэх, төрд алба хаших гээд аль ч цагт надад их сайхан боломж нөхцөл тохиож байсан хувь заяандаа би баярладаг. Москвад Олон улсын харилцааны сургууль төгсөж ирээд тэр үеийн Эдийн засгийн гадаад харилцаа, хангамжийн яаманд ажилд орсон. Тэнд зургаан жил ажиллах хугацаандаа төрийн ажлын дадлага туршлага олж, завсарт нь бас Англид мастер хамгаалсан. 1992 оноос хойш хувийн секторт орж, найман жил ажилласан. 2000 оноос төрийн ажилдаа эргэж орсон. Бизнес хийж байхдаа би бизнесээ л хийж байсан. Улс төрд орж ирээд төрийн ажлаа л хийсэн. Төрийн ажил, бизнесийн ажлыг би хэзээ ч хольж хутгаж байгаагүй. Ийм байж болохгүй гэдэг зарчмыг би барьсаар ирсэн. “Чингис” зочид буудлын хувьд социализмын үеийн сэтгэлгээгээр, ЭЗХТЗ-ийн ор нуудын том том хурал хийж байх зориулалтаар төлөвлөсөн том танхимуудтай, ашигтай талбай багатай, бусад ижил төрлийн буудлаасаа орлогын хувьд ч илүү гарахааргүй барилга байсан. Тухайн үеийн Засгийн газраас гаднын хөрөнгө оруулагч хайсан боловч ашиг багатай болохоор авах газар олдохгүй, 1991-1993 оны хооронд хаягдчихсан байсан юм. Тэгээд үндэсний компаниудын дунд тендер зарласан.

Тендерт манай “Алтай трейдинг” компани оролцож, 65 хувийн гүйцэтгэлтэй, тоногдож хулгайлагдсаар бараг балгас болчихсон барилгыг авсан нь үнэн. Аваад барилгын ажлыг дуусгаж, үйл ажиллагаанд оруулсан нь ч үнэн. Ажилд оруулаад төлбөр татварыг нь улсад бүрэн төлсөн нь ч баримтаар байгаа. Бусад буудлуудын хувьчлалтай харьцуулах юм бол хэдэн арав, зуу дахин өндөр үнээр авсан. Хаягдсан барилгыг аваад дуусгаж, төрд төлөх ёстой төлбөр тооцоог нь бүрэн хийж, олон зуун хүнийг ажлын байраар хангаж байгаа тийм л объект. Хэрвээ зөв ойлгох юм бол хэрэгтэй, шударга зүйл хийгджээ гэдэг нь ойлгогдоно. Хаягдсан барилгын жишээ бий шүү дээ.

Аравдугаар хорооллын спорт комплекс байж л байна. “Чингис” зочид буудлын хувь заяа тийм замаар орохоос бид аварсан. Ер нь бол хийж бүтээсэн зүйлийг дагаж л шүүмжлэл өрнөдөг юм шиг байгаа юм. Юу ч хийхгүй байвал юу ч ярихгүй шүү дээ. Бороогийн ордыг 1960-аад юм байна лээ л дээ. Гэхдээ тэр үед ашиглах нөхцөл нь бүрдээгүй байж. 1990-ээд оны эхээр “Моррисон Кнудсен” хэмээх Америкийн компанид өгсөн. Энэ компани манай IV цахилгаан станцын өргөтгөл энэ тэрийг хийсэн маш компани. Тэд хэсэг хугацааны дараа буюу 1994 онд энэ төсөл одоохондоо эдийн засгийн хувьд үр ашиггүй юм байна гэж үзээд манай Засгийн газарт буцаагаад өгсөн байдаг юм. Яагаад гэвэл 2003 оныг хүртэл алтны үнэ их бага, дэлхийн зах зээл дээр нэг унци нь 250-300 долларын хооронд хэлбэлзэж байж.

2003 оноос хойш нэмэгдсээр одоо 1000 гараад явчихлаа. Нөгөө талаар ордын алтны агууламж харьцангуй бага байсан юм билээ. Нэг тонн хүдэрт 3.0 грамм алт байх тийм агууламж бол бусад ордтой харьцуулахад хэд дахин бага гэсэн үг. Унци нь 320 доллараас доош байх юм бол ашиггүй гэсэн тооцоо тухайн үед гарч байжээ. Улмаар 1996 онд нээлттэй тендер зарлагдаж, үндэсний дөрвөн компани, зарим нэг гаднын компани оролцсоноос манайх буюу “Алтай трейдинг” авсан. Аваад “Алт” хөтөлбөрийн хүрээнд ажил болгох гэхээр алтны үнэ өсөөгүй, ашиг багатай байсан тул гаднын хөрөнгө оруулагчийг татаж оролцуулах хэрэгтэй болсон. Бидэнд үнэнийг хэлэхэд тийм ордыг үйл ажиллагаанд оруулчих хэмжээний хөрөнгө ч байсангүй. Гаднын буюу Канад, Австралийн тэр хөрөнгө оруулагч 80 гаруй сая долларын хөрөнгө оруулсан. Манайх зөвхөн орд газраараа хувь оруулж, яваандаа эзэмших хувь маань 5.0 хувь болсон. 15 жилийн өмнөх бизнесийн орчин, хууль эрх зүйн нөхцөл одоотой харьцуулбал шал өөр. Ердөө тавхан хувьтай учраас “Алтай трейдинг” олборлолт ашиглалтын үйл ажиллагаанд үндсэндээ огт оролцоогүй.

Ногдол ашиг ч хүртээгүй, өнөөх таван хувиа тэдэнд худалдсан. Төлөх ёстой татвар төлбөрөө бүрэн хийсэн. Харин Канадын тэр компани тухайн үеийн “Гадаадын хөрөнгө оруулалтын тухай” хуулийн дагуу хөнгөлөлт эдэлсэн байдаг юм. Тэр хуулиар буюу Тогтвортой байдлын гэрээгээр 2.0 сая доллараас дээш хөрөнгө оруулсан гаднын компани орлогын албан татвараас эхний гурван жилдээ 100 хувь, дараагийн гурван жилдээ 50 хувь чөлөөлөгдөх ёстой байсан юм. “Алтай трейдинг” хувиа зараад, татвараа төлөөд гарсан нь тусдаа асуудал. Гэтэл үүнийг хольж хутгах гээд байдгийн учрыг би олдоггүй юм.

-МАХН гэсэн нэрийг өөрчлөх тухай яриа олон жил дуншсаны эцэст Таны үе дээр хийгдлээ. Ярьсан ч хийхгүй яваад байсан нь тодорхой хэмжээний эрсдэл байна гэж үзсэнийх байх. Та, таны нөхөд эрсдэлээ тооцсон уу, эрсдэлээс болгоомжлоогүй юу?

-Эрсдэлгүй юм гэж амьдралд байхгүй л дээ. Эрсдэлгүй амьдаръя гэвэл юу ч хийхгүй зүгээр сууж бай л гэсэн үг. Гэхдээ эрсдэл хийж байна гээд байгаагаа нураагаад байвал болохгүй. Чиг хандлага зөв гэдгээ мэдрэх, тооцоо судалгаа үндэслэлээ сайтар гаргах учиртай. Бүгдээрээ ярьж буруугүйг тогтоож, олонхийн байр суурийг баримталбал эрсдэл тэгж айгаад байх зүйл биш. Дийлэнх олонхийнхоо санаа бодолд захирагдаж явдаг нь ардчиллын нэгэн үнэ цэнэ. Үзэл бодлын зөрөө байж болно оо. Гэхдээ олонхдоо захирагдах ёстой. Бүр эсрэг тэсрэг санаа бодолтой нь өөрийнхөөрөө амьдарч ч болно. Манай нам нийгмийнхээ ардчилалтай хамт ардчилагдаад, шинэчлэгдээд, түүх уламжлал, ахмад, дунд, залуу үеийнхээ хэлхээ холбоосыг зангидаад явж байгаа улс төрийн хүчин. Шинэчлэгдэж чадаж байгаа нь дотоод ардчилалтай байгаагийн шинж. Ардчилалтай намаас орж гарах, зарим хэсэг нь бүрмөсөн орхиод шинэ нам байгуулах энэ тэр нээлттэй асуудал шүү дээ. Нэг зүйлийг хэлэхэд манай намын гишүүд энэ өөрчлөлтийг бүрэн дүүрэн дэмжиж хүлээж авсан. Манай намын Бага хурал, Удирдах зөвлөлийн гишүүд хөдөө орон нутагт, намын анхан шатны байгууллагууд дээрээ сая очиж ажиллахад энэ байдал тодорхой байна. Намын нэр сольсонтой холбоотойгоор ямар нэгэн эрсдэл гарах, нам 2012 оны сонгуульд хүссэн үр дүндээ хүрэхгүй бол намын даргын хувьд хариуцлагыг хамгийн түрүүнд хүлээнэ гэдгээ би Их хурлын индэр дээрээс гишүүддээ хандаж хэлсэн. Саяхан намын бат илэрхийлэхээ солилоо. Энэ үеэр намын гишүүдийн тоо эрс нэмэгдэж байгаа нь бидний өөрчлөлтийг иргэд дэмжиж байгаагийн нэг илрэл мөн. Цөөн тооны хүн гарч байгааг яриад байгаа хэрнээ орж байгааг нь ярихгүй, анзаарахгүй байна л даа.

-Арав гаруй мянган хүн шинээр элслээ гэж ярьж байсан байх аа?

-Арав биш ээ, хорь гарч байгаа байх. 90 жилийн ойн хоёр гуравхан хоногт л гэхэд 3000 гаруй гишүүд шинээр орсон байна лээ. Тэрний өмнө 14.000 гэсэн тоо байсан.

-Гарсан нь 269 бил үү?

-Албан ёсоор гарсан нь 269. Илүү олон хүн гарсан гэж ярьж байгаа. Тоо баримтад л тулгуурлах хэрэгтэй шүү дээ. Шинээр элсэгчид цаашдаа ч нэмэгдэх хандлагатай байна. Үзэл бодлын зөрүү, хувь хүний элдэв асуудлаас болоод намаас гарсан, түдгэлзсэн хүмүүс буцаж орж ирж байна. АИХ-ын дарга байсан Ж.Гомбожав гуай намдаа эргэж ирлээ. Бавуугийн Лхагвасүрэн гуай надтай уулзаад “Би намдаа эргэж орно оо” гэсэн. Ойрын үед нэлээд хэдэн хүн, тэр дотроо төр нийгмийн томоохон зүтгэлтэн хүмүүс эргэж орохоор саналаа тавиад байгаа.

-Намаас гишүүн нь гарч, өөр нам байгуулж болох байх л даа. Гэтэл тэрийг нь танай намын дарга байсан, энэ намаас дэвшиж Ерөнхий сайд, УИХ-ын дарга, Ерөнхийлөгчийн албан тушаал хашиж байсан хүн толгойлоод, санаачлаад явж байгаад Та хэрхэн хандаж байгаа вэ?

-Шулуухан хэлэхэд ойлгохгүй л байгаа. Ардчилсан нийгэмд өөрийнхөө жам ёсны эрхийг эдлээд гарна аа гээд гарч байгааг нь хүндэтгэх хэрэгтэй ч Н.Энхбаяр дарга гараад явж байгааг ойлгохгүй байгаа. Яагаад ийм ойлгомжгүй алхам хийснийг нь өөрөөс нь асуувал дээр байх.

-Та 2-3 удаа уулзсан гэсэн. Юу ярьж байх юм бэ?

-Та нартай зарим асуудлаар үзэл бодлын зөрөөтэй байна аа л гэж байна лээ.

-Ер нь бол таныг улс төрд хөтөлж оруулж ирсэн хүн Энхбаяр гуай мөн үү?

-Намайг бизнес хийж байгаад шууд улс төр лүү ороод ирсэн юм шиг төсөөлдөг юм шиг байгаа юм. Би сургууль төгсөөд төрийн албанд 6-7 жил ажиллаж байсан тухайгаа дээр хэлсэн. Тэрний дараа бизнесийн салбарт 7-8 жил хүч үзсэн. Тэр үедээ улс төрийн идэвхтэй байр суурин дээр байсан. Дундаж давхарга зонхилсон нийгэм илүү хөгжин дэвших боломжтой, илүү аз жаргалтай нийгэм байдгийг Герман, Швед, Канад, Норвеги гэх мэтийн нийгмийн чиг баримжааг орхигдуулаагүй, төрийн зохицуулалт давамгайлж байгаа улс орнуудын жишээ харуулж байна. Энэ тогтолцоог би зөв гэж боддог. Энэ чиглэлд миний үзэл баримтлал бүрэлдсэн гэж хэлж ч болох юм. Ийм үзэл баримтлал 2000 онд дэд сайд болоод л бий болчихсон юм биш л дээ.

Би 1995-1996 оноос эхлээд улс төрийн үйл ажиллагаанд оролцож ирсэн. Л.Түдэв гуайн охин Дарьбумтай би хамт ажиллаж байлаа. Тэр хүн намайг анх МАХН-ын дэргэдэх залуучуудын байгууллагын үйл ажиллагаанд татан оролцуулж байлаа. Л.Түдэв гуай ч урьж уулзаж байсан. Нэг удаагийн залуучуудын байгууллагын хурал дээр У.Хүрэлсүх даргатай танилцаж байснаа санаж байна. 1996 оны сонгуулийн дараа МАХН-ын талыг баримтлагч компани гэгдэж, бас жаахан нүд үзүүрлэгдэх байдалд хүртэл орж байсан. Намынхаа улс төрийн үйл ажиллагааг дэмжиж, амаргүй бэрхшээлтэй байх үед нь тодорхой хэмжээний дэмжлэг үзүүлж байв. 1997 онд Худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын шинэ жилийн арга хэмжээн дээр талийгаач Л.Энэбиш гуайтай нэг ширээн дээр хамт сууж таарлаа. Энэбиш гуай “Тэвдэж явахад тэвнээр тусал гэдэг юм даа, хө. Намыг дэмжээд нэг томоохон хөгжмийн аппарат хэрэгсэл аваад өгчихөөч. Үзэл суртлын, олон нийтийн арга хэмжээ явуулах юмгүй болчихлоо” гэлээ. Тэгэхээр нь нэлээд том, гудамж талбайд арга хэмжээ явуулахад шаардлагатай хөгжмийг 1998 оны зун хандиваар өгөхөд Л.Энэбиш гуай, Ө.Энхтүвшин, С.Баяр, Н.Энхбаяр дарга, талийгаач У.Уламбаяр нар хамт хүлээж авч байсан. Одоо энэ Энхбаярынх гэгдээд байгаа “Зууны мэдээ” сониныг гарч эхлэхэд санхүүгийн дэмжлэг бас үзүүлж байсан. Бас улс төрийн намуудын үйл ажиллагааг идэвхжүүлэх, өөрсдийн дуу хоолойг нэмэрлэх зорилгоор хэсэг залуучууд нийлээд нам бусчуудын хөдөлгөөн байгуулж байлаа. Ц.Мөнх-Оргил гишүүн, Танхимын С.Дэмбэрэл, би гэх мэт хүмүүс тэнд нэгдэж байсан юм. Тэр үед би намд элсээгүй байсан үе. Намын үйл ажиллагааг идэвхтэй дэмждэг энэ нөхдийг татаж, дэмжиж ажиллах нь зүйтэй гэж тухайн үеийн намын удирдлагууд үзээд Н.Энхбаяр, Л.Энэбиш, Ө.Энхтүвшин, С.Баяр дарга нар бүгдээрээ сууж байгаад уулзаж байсан. Үүнд нь би одоо ч талархалтай ханддаг. Ё.Отгонбаяр, Ц.Мөнх-Оргил, би гэх мэт олон залуус орж ирснээр намын үйл ажиллагаанд шинэ өнгө аяс, арга барил бий болгоход тодорхой хувь нэмэр болсон байх гэж боддог. Хэн нэгэн хүн хөтлөөд л, түүнд нь хөтлөгдөөд л явж байсан гэж хэлэхэд хэцүү л дээ. Ерөөсөө энэ нийгмийн харилцаа чинь хүн хоорондын харилцан хүндэтгэл дээр тогтдог гэж би боддог юм шүү дээ.

-Одоогийн намын ерөнхий нарийн бичгийн дарга У.Хүрэлсүх та хоёрын харилцаа ямар байдаг вэ? Хүрэлсүх нь намын даргынхаа үгэнд орохгүй, дураараа аашилдаг, нэг талд нь У.Хүрэлсүх, Шадар сайд М.Энхболд хоёр суучихаад Батболдыгоо буланд шахчихдаг гэсэн яриа гадуур байх юм байна шүү дээ?

-Намын үйл ажиллагаа дүрмийнхээ дагуу л явдаг. Нам дүрмээрээ ажиллах ёстой гэж би үздэг. Намын дарга гаргах шийдвэрээ гаргаж, хийх ёстой ажлаа хийж байгаа. Энд ямар нэг зөрчил, гажуудал огт гараагүй, гарах ч үгүй. Яагаад гэвэл манай нам өөрийн гэсэн түүх уламжлалтай, зарчимтай, манай намын бодлого, боловсон хүчний нэг давуу тал үүндээ байдаг. Хүрэлсүх даргын хувьд энэ шалгуурыг бүрэн дүүрэн хангаж ча даж байгаа, эрч хүч тэй, намын лидер боловсон хүчний нэг. Хувь хүний хувьд зарим үед, тодорхой нөхцөл байдалд байр сууриа шулуухан, хатуухан хэлбэрээр илэрхийлэх үе байдаг л даа. Түүнийг нь дөвийлгөх, хэвлэлийн сенсаац сэдэв болгож хөөсрүүлэх оролдлого байх юм байна шүү дээ. М.Энхболд даргын хувьд нам дээрээ ч, Засгийн газарт ч миний түшиг тулгуур болж, санаа сэтгэлээ бүрэн ойлголцож, бие биенийг дэмжиж, нөхөж ажиллаж байгаа хүн. Ерөөсөө намын удирдлагын хүрээнд ямар нэгэн зөрөөтэй бөгөөд зөрчилтэй асуудал огт байхгүй.

-Таныг нэлээд зөөлөн аядуу байр суурьтай хүн гэсэн дүгнэлт байдаг. Олон нийтийн зүгээс намын дарга, Засгийн газрын тэргүүн хүн хааяа захиргаадчихдаг, зандарчихдаг байх ёстой гэсэн уламжлалын ч юм уу шаардлага тавих нь бий. Нөгөө талаар төрийн байгууллага, өндөр дээд албан тушаалтанд тооцох хариуцлага чанга байх ёстой гэдэг. Энэ талаар та юу хэлэх вэ?

-Би өөр бодолтой байдаг шүү. Дарга байхаар бужигнаад л, гараад явахаар нь нам жим болчихдог, дарга чангахан дуугарахаар яралзтал ажиллаад, дуулгавартай гүйцэтгэгчийн царай гаргаад байх арга хэлбэр буруу гэж боддог. Үүрэг хариуцлагатаа л эзэн бай. Өөрийнхөө хариуцсаныг ямар нэгэн даргын ташуургүйгээр хийж л байх ёстой. Хариуцлага хүлээх, хүлээлгэхийн тухайд асуудлыг арай өөр өнцгөөс харах ёстой. Тогтолцооных нь хувьд янзлах ёстой зүйл бий. Төрийн албанд меритократын буюу карьерийн тогтолцоог оруулах нь зөв гэж би үздэг. Гэнэт нэг нөхөр гарч ирээд яамны газрын дарга болдог, ялсан намын сайдын ойрын хүн албан тушаалын шатаар алгасч харайдаг, эсвэл тодорхой эрх ашгийн төлөөлөл болчихдог энэ гажуудлыг арилгах ёстой. Төрийн албаны шинэчлэл урагшилж байгаа ч гэсэн зөрчил байна аа. Яаманд наад зах нь таван жил ажилласан хүн газрын дарга болох ёстой. Үүнийг нь хуульчилж өгөх хэрэгтэй. Түүнтэйгээ хариуцлагын асуудлыг давхар уяж өгөх нь зөв болно. Карьерийн тогтолцоон дээр байгаа хүнд бүх зүйл тодорхой байна. Анх төрийн албанд орох асуудал нь сонгон шалгаруулалтаар хийгддэг, цаашаа ажилласан жил, туршлага, чадвараараа дүрэм журмынхаа дагуу албан тушаалын шатаар өгсдөг болох нь зүйд нийцнэ. Энд бас л стандарт хэрэгтэй. Төрийн алба, төрийн албаны харилцааг стандартад оруулах ёстой. Гэхдээ тогтолцооны өөрчл өлтийг хүлээгээд суулгүйгээр хариуцлага тооцох, өөрчилж солих асуудал байна аа. Ажил аваад нэг жил гаруй болж байна. Яамд, хөдөө орон нутгаар нэлээд явлаа. Бодлого зорилтоо тодорхойллоо. Түүнийг хэрэгжүүлэх үйл явцад хэн нь яаж хандаж байна, аль нь хариуцлагагүй, чадваргүй байна гэдэг нь ил болж эхэллээ. Гарч байгаа дүгнэлтийг үндэслээд хариуцлага тооцох шаардлага гарч байна. Тэгэхээр ойрын үед хэд хэдэн салбарууд дээр энэ асуудлыг ярина.

-Та санамсаргүй байдлаар Ерөнхий сайд болсон хүн. Өмнөх Ерөнхий сайд биеийн эрүүл мэндийн шалтгаанаар ажлаа өгөх болоод Танд санал тавьснаар шийдэгдсэн. Тэр үед юу бодогдож байв? Нөгөө талаар С.Баяр даргын нөлөөн дор таныг байдаг гэх нь ч бий. Намыг ч, Засгийг ч хэрэг дээрээ С.Баяр л өөрийнхөө гарт барьж байна гэж бичдэг…

-Танай хэвлэлийнхний хардлага л даа. Өмнөх Ерөнхий сайд ажлаа өгөх болохдоо намайг сонгосон нь тохиолдлынх биш болов уу. Би яамны жирийн мэргэжилтнээс хэлтсийн дарга, дэд сайдаас сайд хүртэл алба хашсан, бизнесийн хүрээний туршлагатай, эдийн засгийн гадаад харилцааг хариуцдаг Үйлдвэр худалдааны сайд, гадаад бодлогын асуудал хариуцдаг Гадаад харилцааны яамыг толгойлж, төрийн албыг төвшин төвшинд нь хийсэн, тодорхой хэмжээнд бэлтгэгдсэн хүн болов уу гэж боддог юм. Өөрийгөө магтаж байгаа хэрэг биш шүү. Тэдгээрт хуримтлуулсан туршлага маань төрийн энэ өндөр албан тушаалыг хашихад чухал хөшүүрэг болж байна.

Ерөнхий сайдаар томилогдоод хэлсэн үгэндээ би гол зорилгоо тодорхойлсон. Өгүүлбэр болгонд нь хийх ажлын зорилт тусгагдсан, нэг ёсны миний мөрийн хөтөлбөр юм. Түүнийгээ хэрэгжүүлэхийн төлөө өгүүлбэр өгүүлбэрийн араас хөөцөлдөөд явж байна даа. Гоё сайхан, ерөнхий үг ярьж олонд таалагдахын тулд биш хэрэгтэй, ажил болох үг хэлэхсэн гэж боддог. Товчоор хэлбэл хэлэхийн төлөө хэлэх биш, хийхийн төлөө хэлэх юмсан гэж хичээдэг.

Баяр даргын хувьд бол өөрийнх нь хэлсэн нэг үг бий шүү дээ. “Авч чадсан юм, өгч чад. Байхын тулд байх биш, чадахын тулд бай. Бүү зууралд, цагаа мэдэр. Явахдаа явсан шиг яв” гэсэн байх аа. Хэлсэн үгэндээ байж чаддагаа олон юман дээр харуулсан хүн. Эргэж орооцолдоод л, нөлөөлөө хадгалах гээд ч юм уу, Батболд оо наадах ажил чинь яаж байна, тэрийг нэг бодоорой, энэ хүнийг ингэчихмээр байна гэх мэтээр нэг ч удаа хандаагүй. Анх ажил өгөхдөө би иймэрхүү юм хийх гэж зорьж байсан юм, ийм ажлыг эхлүүлсэн, ингэвэл зүгээр болов уу гэж нэг хэлж байсан. Тэрнээс хойш бид хоёр Ерөнхий сайдын, Намын даргын ажил төрлийн талаар огт яриагүй. Намайг дуудаад “Би өөрийг чинь Ерөнхий сайдад санал болгох гэж байна. Чи чадна аа” гэсэн. Би “За, би хичээе ээ” гэсэн. Тэгээд л хаячихаад яваад өгсөн шүү дээ.

-Хамтарсан Засгийн газар бүрэн эрхийн хугацаагаа дуусгаж чадах уу. Засгийг огцруулах санаархал, сөрөг үзэл бодол Засгийн газар байгуулагдсан өдрөөс хойш л дагасаар өнөөг хүргэлээ. Ер нь хамтарсны оноо, алдаа юундаа байна вэ?

-Ямар ч намын үндсэн зорилго улс орноо хөгжүүлэх, иргэдийнхээ сайн сайхан амьдралын баталгааг бүрд үүлэхэд оршдог. Намууд энэ зорилгоо хэрэгжүүлэхдээ өөр өөр байр сууринаас хандаж сөргөлдөж, үзэлцэх үе байдаг. Сонгуулиар жишээлбэл өөрсдийн үзэл баримтлалаар өрс өлдөх ёстой нь ойлгомжтой. Өрсөлдөөн шударга байх ёстой. Түүний эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэх нь чухал. Энэ хүрээнд парламентыг төлөвшүүлэх, сонгуулийн хуулийг боловсронгуй болгох чиглэлд зөвхөн эрх баригч, парламентад суудалтай нам биш нийт намуудын хийх зүйл бий. Өргөн хүрээнд хэлэлц үүлэг, ярилцлага өрнүүлэх шаардлагатай гэж бид үзэж байгаа.

Хамтарснаар алдаж байгаа бол шүүмжлэх, тэр ч байтугай огцруулах асуудал хөндөх нь зөв. Хэрвээ болж бүтэж байгаа бол түүнийг дэмжих, түших ёстой. Зөвхөн сөргөлдөхийн тулд сөргөлдөгч, эвдлэн нураахын тулд огцруулагч байх учиргүй. Түүнчлэн тэврэлдсэнээр бүх юм бас сайхан болчихгүй л дээ. Хамтраад Засгийн эрхээ барьсан, барьдаг жишиг ардчилсан орнуудад зөндөө л байна. Манайд хамтарсан Засгийн газар ажилласнаар олон чухал асуудлыг гацаанаас гаргаж, боломж нөхцөл бүрдүүлснийг надаар хэлүүлэлтгүй бүгд мэдэж байгаа. Засгийн газар улс орны хэмжээний томоохон зорилтууд, дэвш үүлсэн бүтээн байгуулалтын хөтөлбөрүүдээ урагшлуулахын тулд нэгдэж хамтарч түүнийхээ үр дүнг үзэх ёстой. Засгийн газар 2012 оны сонгууль хүртэл хамтарч ажиллах нь зөв гэсэн байр суурийг би хувь хүнийхээ хувьд ч, Засгийн газрын тэргүүний хувьд ч, МАН-ын даргын хувьд ч баримталж байгаа. Амаргүй зүйлүүд нам дотор ч, нам хооронд ч бий. Гэхдээ бид том эрх ашигтаа захирагдаж чадаж байгаа. Энэ байдал цаашид ч үргэлжилнэ гэж бодож байна.

-Гэр бүлийнхээ талаар товч танилцуулахгүй юу? Гэргийг тань монголчууд танина. Бас нэг нөхөр “Morgan Stanley”-д ажилладаг, компанийнхаа эрх ашгийг төлөөлж, аавдаа нөлөөлж магадгүй гэсэн яриа гарснаас бусдыг тэр бүр мэдэхгүй байх.

-Ажил төрөл нь өөдрөг яваа эр хүний ард үнэхээр багана түшиг болсон эмэгтэй хүн байдаг гэдгийг би сайн мэднэ. Амьдралаараа ч үүнийг ойлгож байна. Эвсэг дулаан, өнөр өтгөн, бахархаж болох сайхан гэр бүл надад бий. Гэргий Отгонтуяа маань уг нь эдийн засагч хүн. Бас соёл урлагийн чиглэлээр боловсрол эзэмшсэн. Бизнесийн гэхээсээ илүү нийгэм, соёлын чиглэлд, хүний оюун сэтгэлгээнд гэгээ гэрэл нэмэх гэсэн эрмэлзэл санаачилга гарган ажиллаж байгаа. Урлаг, соёлыг дэмжих “Төгөлдөр” сан байгуулж, нэлээд ажил өрнүүлж, цаг заваа зориулж байгаад олон нийт талархалтай хандаж байх шиг байдаг.

Дэлхийн сонгодог болон үндэсний урлагийн хөгжлийг дэмжихэд голлон анхаардаг. Хүүхдүүдээ хүн болгож төлөвшүүлэх нэргүй хэрнээ нөр их ажлын гол ачааг гэргий маань үүрдэг. Сонирхолтой хэрнээ ээдрээтэй тэр ажил их чухал. Эхнэр маань сүүлийн үед “Өсвөр насны бурхад” гэсэн Америкт бестселлер болсон цуврал сонирхолтой ном, өөр хэд хэдэн бүтээл орчуулж хэвлүүлэх гэж байгаа. Гэр бүлийн үнэт зүйл, хүүхэд-аав ээжийн харилцааг хөндсөн, монгол ээж, аавд хэрэгтэй, их чухал, сонин ном байна лээ. Том хүү АНУ-д сургуулиа дүүргээд нэг жил хэртэй “Morgan Stanley”-д ажилласан нь үнэн. Гэхдээ хэвлэлд гарсан шиг юм болоогүй. Болох ч боломж байхгүй. Дэлхийд нэр хүндтэй том компанид монгол залуу ажиллана гэдэг нэр төрийн хэрэг биз дээ. Би миний хүүг ажилд аваач гэж гуйгаагүй нь ойлгомжтой. Баттүшиг маань боловсрол, мэдлэг, чадвараараа тэндхийн тэр том шалгуурт тэнцээд ажилласанд аавын хувьд баярладаг. Сая Америкийн нэр хүндтэй нэг том сургуулийн мастерт шалгалт өгөөд тэнцэж, сургуульдаа орж байгаа. Хоёр дахь хүү Самади Англид сурдаг. Одоо Парист боловсролын солилцооны хөтөлбөрөөр оччихсон байгаа. Гурван бага нь эндээ, аав ээжтэйгээ ерөнхий боловсролын дунд сургуульд сураад, бужигнаж байна даа.

-Та ярилцлагынхаа төгсгөлд монголчууддаа, манай сонины уншигчдад хандаж товч үг хэлэхгүй юү?

-Бид ихээхэн хариуцлагатай үед ирээд байна. Улс орны хөгжил урагшаа явна аа. Энэ бол ойлгомжтой зүйл. Хүнээс хамаарахгүй юм ч байна, хамаарах нь ч байна. Хүнээс хамаарах тал дээр нь үйл явцыг хурдлуулах, дэм өгөх, хичээн шамдах нь чухал. Хурдлуулах шаардлага байна аа гэдэг нь нийгмийн хүсэмжлэл болоод байна. Шийдвэр гаргах төвшиндөө үүнийг ойлгож, эрмэлзэж зүтгэж байгаа нь сайн хэрэг. Амьдралаа сайжруулж, нөгөө яриад байгаа дундаж давхарга гэдгийг бодитоор бий болгомоор байна. Ядуурал, ажилгүйдэл, авлига гэж ярьсаар, амтай болгоны эх орон, ард түмэндээ жигтэйхэн хайртайгаа харуулахын тулд барьдаг лоозон боллоо шүү дээ. Энэ бүхнийг шийдэх хэрэгтэй. Шийдэхийн тулд ярих биш, хийх хэрэгтэй. Ажил хийх боломж хамтарсан Засгийн үед, өнөөгийн түүхэн нөхцөлд илүү таатай байдлаар тохиож байна. Нөгөө талаар илүү хариуцлагатай байх сорилтын өмнө бид иржээ. Нээлттэй засаглалыг бид хөгж үүлэх ёстой. Шилжилтээс хөгжил дэвшил рүү алхаж орох цаг ирсэн. Эдийн засгаа чанарын өөр төвшин рүү, өрсөлдөх чадвартай байх чанар луу шилжүүлье. Хатуу болон зөөлөн дэд бүтцээ яаж хөгжүүлэх вэ гэдгээ тодорхой болгоё. Асуудлын цөмд хүн байх ёстой. Хүнээ хөгжүүлж чадвал зорилго, үйл ажиллагаа тодорхой болно, зорьсондоо хүрэх зам нээгдэнэ. Тиймээс бүгдээрээ дор бүрнээ хичээе гэж хэлмээр байна даа. Монголынхоо нийт ард түмэнд сайн сайхныг ерөөе.

-Танд баярлалаа. Таны ажилд амжилт хүсье.

"Өнөөдөр"


С.БАТБОЛД: ӨНГӨРСНИЙГ ШҮҮХЭЭ БОЛЬЁ. МӨРӨӨДӨЛ ЯРИХАА ЦЭГЛЭЕ. УРАГШАА Л ХАРЪЯ
Bolod.mn


Сэтгэгдэл (0)


Уншигчдын оруулсан сэтгэгдлийн талаар манай сайт хариуцлага хvлээхгvй болохыг анхаарна уу.
Үгийн санд шүүлтүүр хийсэн болно

   



Хөтөч, тайлбарлагчдаас 600 мянгын татвар авах нь зөв, буруу
18:16

УИХ 2023 оны тавдугаар сард Аялал жуулчлалын тухай хуулийг шинэчлэн найруулж баталсан. Уг хуульд аялал жуулчлалын 

Хөтөч, тайлбарлагчдаас 600 мянгын татвар авах нь зөв, буруу

УИХ 2023 оны тавдугаар сард Аялал жуулчлалын тухай хуулийг шинэчлэн найруулж баталсан. Уг хуульд аялал жуулчлалын 

»»
Т.Свифт шилдэг борлуулалттай уран бүтээлчээр дахин тодорлоо
17:54

ЛОНДОН, 2024 оны хоёрдугаар сарын 22 /ifpi/. Америкийн дуучин Тейлор Свифт хоёр дахь жилдээ шилдэг борлуулалттай 

Т.Свифт шилдэг борлуулалттай уран бүтээлчээр дахин тодорлоо

ЛОНДОН, 2024 оны хоёрдугаар сарын 22 /ifpi/. Америкийн дуучин Тейлор Свифт хоёр дахь жилдээ шилдэг борлуулалттай 

»»
Угаарын асуудалд Нийслэл хяналт тавина
15:18

Нийслэлийн гэр хороололд шахмал түлш хэрэглэж эхэлсэн үеэс эхлэн Тавантолгой түлш компани иргэдэд шахмал түлшний тухай мэдээлэл, угаараас сэргийлэх чиглэлээр зөвлөгөө мэдээлэл өгөх үүрэг бүхий Хэрэглэгчдэд үйлчлэх төвийг байгуулан ажиллаж ирсэн.

Угаарын асуудалд Нийслэл хяналт тавина

Нийслэлийн гэр хороололд шахмал түлш хэрэглэж эхэлсэн үеэс эхлэн Тавантолгой түлш компани иргэдэд шахмал түлшний тухай мэдээлэл, угаараас сэргийлэх чиглэлээр зөвлөгөө мэдээлэл өгөх үүрэг бүхий Хэрэглэгчдэд үйлчлэх төвийг байгуулан ажиллаж ирсэн.

»»
Ховдод болсон хурдан морины уралдааныг хүүхдийн эрх зөрчсөн гэж үзэв
15:16

Жил бүрийн арваннэгдүгээр сарын 1-нээс тавдугаар сарын 1-нийг хүртэлх хугацаанд хурдан морины уралдаан, үсэргээ, сунгаа зохион байгуулахыг хориглосон байдаг. 

Ховдод болсон хурдан морины уралдааныг хүүхдийн эрх зөрчсөн гэж үзэв

Жил бүрийн арваннэгдүгээр сарын 1-нээс тавдугаар сарын 1-нийг хүртэлх хугацаанд хурдан морины уралдаан, үсэргээ, сунгаа зохион байгуулахыг хориглосон байдаг. 

»»
"Оросууд Монгол Улс руу дайрахгүй гэх баталгаа хаана байгаа юм бэ?" гэв
15:07

ОХУ-Украины дайн эхэлж, ОХУ-ын түрэмгийллийн эсрэг хөдөлгөөн үүссэний 2 жилийн ойн хэвлэлийн хурал 2-р сарын 23-нд боллоо.

ОХУ-Украины дайн эхэлж, ОХУ-ын түрэмгийллийн эсрэг хөдөлгөөн үүссэний 2 жилийн ойн хэвлэлийн хурал 2-р сарын 23-нд боллоо.

»»
“Тавантолгой төмөр зам” компанийн халагдсан ажилчдыг хориглосон газарт архидан согтуурсан хэмээн ₮25,000-аар торгожээ
15:05

“Тавантолгой төмөр зам” ХХК-ийн зарим ажилтны зүй бус үйлдэл бүхий бичлэг олон нийтийн цахим сүлжээнд цацагдаж, тус компанийн зүгээс холбогдох ажилтнуудыг энэ сарын 20-ны өдөр ажлаас нь чөлөөлснөө мэдэгдэж байв.

“Тавантолгой төмөр зам” компанийн халагдсан ажилчдыг хориглосон газарт архидан согтуурсан хэмээн ₮25,000-аар торгожээ

“Тавантолгой төмөр зам” ХХК-ийн зарим ажилтны зүй бус үйлдэл бүхий бичлэг олон нийтийн цахим сүлжээнд цацагдаж, тус компанийн зүгээс холбогдох ажилтнуудыг энэ сарын 20-ны өдөр ажлаас нь чөлөөлснөө мэдэгдэж байв.

»»
Өнөөдөр Архангай, Булган, Хөвсгөлийн зүүн өмнөд хэсгээр цас орж, Зүүн болон төвийн аймгуудын нутгаар үргэлжилнэ
14:20

Цаг агаарын талаарх цаг үеийн мэдээллийг ЦУОШГ-ын Урьдчилан мэдээлэх хэлтсийн дарга Л.Оюунжаргал танилцууллаа.

Өнөөдөр Архангай, Булган, Хөвсгөлийн зүүн өмнөд хэсгээр цас орж, Зүүн болон төвийн аймгуудын нутгаар үргэлжилнэ

Цаг агаарын талаарх цаг үеийн мэдээллийг ЦУОШГ-ын Урьдчилан мэдээлэх хэлтсийн дарга Л.Оюунжаргал танилцууллаа.

»»
Т.Баярхүү: Долоон аймгийн 64 сумын малчин өрхөд тэжээл, эрүүл мэндийн багц зэргийг ОУ-ын байгууллагаас өгсөн
14:19

Улсын Онцгой Комисс, Эрүүл Мэндийн Яам болон Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Хөнгөн Үйлдвэрийн Яамнаас хаваржилтын нөхцөл байдлын талаар мэдээлж байна.

Т.Баярхүү: Долоон аймгийн 64 сумын малчин өрхөд тэжээл, эрүүл мэндийн багц зэргийг ОУ-ын байгууллагаас өгсөн

Улсын Онцгой Комисс, Эрүүл Мэндийн Яам болон Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Хөнгөн Үйлдвэрийн Яамнаас хаваржилтын нөхцөл байдлын талаар мэдээлж байна.

»»
Палестин-Израилын мөргөлдөөний учир шалтгаан
13:02

2-р сарын 20-ны өдөр АНУ НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлийн гаргасан Газын асуудлаарх тогтоолын төсөлд хориг тавьсан юм. 

Палестин-Израилын мөргөлдөөний учир шалтгаан

2-р сарын 20-ны өдөр АНУ НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлийн гаргасан Газын асуудлаарх тогтоолын төсөлд хориг тавьсан юм. 

»»
Соёлын сайд Ч.Номин үндэсний статустай байгууллагыг самарч байна
12:17

2024 оны УИХ-ын сонгуульд Сонгинохайрхан дүүрэгт МАН-аас нэр дэвшихээр горилж буй Соёлын сайд Ч.Номин үндэсний статустай байгууллагыг самарч дуусаж байгаа “шум” соёлын салбарынхан дунд хуурай өвсөнд ассан түймэр адил тархаж байна. 

Соёлын сайд Ч.Номин үндэсний статустай байгууллагыг самарч байна

2024 оны УИХ-ын сонгуульд Сонгинохайрхан дүүрэгт МАН-аас нэр дэвшихээр горилж буй Соёлын сайд Ч.Номин үндэсний статустай байгууллагыг самарч дуусаж байгаа “шум” соёлын салбарынхан дунд хуурай өвсөнд ассан түймэр адил тархаж байна. 

»»
Навальныйн цогцсыг ээжид нь хүлээлгэн өгчээ
11:52

Алексей Навальныйн цогцсыг ар гэрт нь хүлээлгэж өгөлгүй ес хоносны эцэст өнгөрсөн Бямба гаригт ээжид нь өгчээ. ОХУ-ын эрх баригчид Навальныйн оршуулгыг сүр дуулиантай хийхгүй 

Навальныйн цогцсыг ээжид нь хүлээлгэн өгчээ

Алексей Навальныйн цогцсыг ар гэрт нь хүлээлгэж өгөлгүй ес хоносны эцэст өнгөрсөн Бямба гаригт ээжид нь өгчээ. ОХУ-ын эрх баригчид Навальныйн оршуулгыг сүр дуулиантай хийхгүй 

»»
Украин: Оросын суртал нэвтрүүлгийн улаан шугам
11:37

Украинд 733 хоног үхэх сэхэхээ үзэн тулалдаж, Оросын цэргийн тусгай ажиллагаа хоёр дахь жилээ үдэж гурав дахь жил рүүгээ орж байгаатай холбогдуулан мэдээллийн тэнцвэртэй байдал 

Украин: Оросын суртал нэвтрүүлгийн улаан шугам

Украинд 733 хоног үхэх сэхэхээ үзэн тулалдаж, Оросын цэргийн тусгай ажиллагаа хоёр дахь жилээ үдэж гурав дахь жил рүүгээ орж байгаатай холбогдуулан мэдээллийн тэнцвэртэй байдал 

»»
УИХ-ын дарга Г.Занданшатар Азийн улс төрийн намуудын олон улсын бага хурлын Залуучуудын хуралд оролцож үг хэллээ
11:34

“Парламент дахь залуучуудад бид тийм гэж хэлнэ” сэдэвтэй хуралд Улсын Их Хурлын дарга Г.Занданшатар оролцож үг хэллээ. 

УИХ-ын дарга Г.Занданшатар Азийн улс төрийн намуудын олон улсын бага хурлын Залуучуудын хуралд оролцож үг хэллээ

“Парламент дахь залуучуудад бид тийм гэж хэлнэ” сэдэвтэй хуралд Улсын Их Хурлын дарга Г.Занданшатар оролцож үг хэллээ. 

»»
Хууль бусаар газар дээрэмдсэн нөхдийг илчилж & Авлига хорооллыг буулгахад хотын даргын хүч хүрэх үү?!
11:30

Монголд бугшсан асуудлуудын нэг нь газрын наймаа. Одоогийн байшин, барилгын орох, гарах гарцгүй байгаагийн гай нь авлигачин нөхдүүдийн хараа хяналтгүй олгосон газар гэдгийг хэн хүнгүй мэдэх болсон. 

Хууль бусаар газар дээрэмдсэн нөхдийг илчилж & Авлига хорооллыг буулгахад хотын даргын хүч хүрэх үү?!

Монголд бугшсан асуудлуудын нэг нь газрын наймаа. Одоогийн байшин, барилгын орох, гарах гарцгүй байгаагийн гай нь авлигачин нөхдүүдийн хараа хяналтгүй олгосон газар гэдгийг хэн хүнгүй мэдэх болсон. 

»»
Хамтран амьдрагч эмэгтэйгээ онц ноцтойгоор хөнөөсөн хэрэг гарчээ
11:29

Нийслэлийн Хан-Уул дүүрэгт хамтран амьдарч байсан эмэгтэйгийнхээ аминд хүрээд улмаар цогцосыг нь нохойдоо мөчилж өгсөн онц ноцтой гэмт хэрэг өнгөрсөн сар гарсныг цагдаагийн байгууллага олж тогтоон илрүүлжээ. 

Хамтран амьдрагч эмэгтэйгээ онц ноцтойгоор хөнөөсөн хэрэг гарчээ

Нийслэлийн Хан-Уул дүүрэгт хамтран амьдарч байсан эмэгтэйгийнхээ аминд хүрээд улмаар цогцосыг нь нохойдоо мөчилж өгсөн онц ноцтой гэмт хэрэг өнгөрсөн сар гарсныг цагдаагийн байгууллага олж тогтоон илрүүлжээ. 

»»
Ирэх долоо хоногийн Баасан гарагт бүх нийтээрээ амарна
11:14

Олон улсын эмэгтэйчүүдийн өдөр буюу гуравдугаар сарын 8-нд бүх нийтээр амрах хуультай. 2024 оны гуравдугаар сарын 8-ны өдөр ирэх долоо хоногийн Баасан гарагт тохиож байна.

Ирэх долоо хоногийн Баасан гарагт бүх нийтээрээ амарна

Олон улсын эмэгтэйчүүдийн өдөр буюу гуравдугаар сарын 8-нд бүх нийтээр амрах хуультай. 2024 оны гуравдугаар сарын 8-ны өдөр ирэх долоо хоногийн Баасан гарагт тохиож байна.

»»
Монголд аялал жуулчлал хөгжүүлэхэд шаардлагатай зүйлс!
11:03

Монгол улсын засгийн газраас 2023-2025 он хүртэл “Монголд зочлох жил” хэмээн зарлаж аялал жуулчлал хөгжүүлэхээр зорилт тавин ажиллаж байгаа. 

Монголд аялал жуулчлал хөгжүүлэхэд шаардлагатай зүйлс!

Монгол улсын засгийн газраас 2023-2025 он хүртэл “Монголд зочлох жил” хэмээн зарлаж аялал жуулчлал хөгжүүлэхээр зорилт тавин ажиллаж байгаа. 

»»
НАСА Ангараг гаригийн симуляторт амьдрах хүмүүсийг хайж байна
10:49

Ангараг гариг дээр амьдрал ямар байдгийг мэдэх хүсэлтэй АНУ-ын иргэдэд шинэ боломж нээгдлээ. НАСА 2025 оны хавар 

НАСА Ангараг гаригийн симуляторт амьдрах хүмүүсийг хайж байна

Ангараг гариг дээр амьдрал ямар байдгийг мэдэх хүсэлтэй АНУ-ын иргэдэд шинэ боломж нээгдлээ. НАСА 2025 оны хавар 

»»
Хоёр улсын хооронд нислэгийн тоогоо нэмэгдүүлэхээр Монголын талтай тохиролцсоныг Өмнөд Солонгосын тал зарлажээ
09:15

Зах зээлийн эрэлт өндөр байгаатай холбогдуулан хоёр улсын хоорондын нислэгийн тоог нэмэгдүүлэхээр Монголын талтай тохиролцсоноо Өмнөд Солонгосын тээврийн яам Ням гарагт зарлажээ.

Хоёр улсын хооронд нислэгийн тоогоо нэмэгдүүлэхээр Монголын талтай тохиролцсоныг Өмнөд Солонгосын тал зарлажээ

Зах зээлийн эрэлт өндөр байгаатай холбогдуулан хоёр улсын хоорондын нислэгийн тоог нэмэгдүүлэхээр Монголын талтай тохиролцсоноо Өмнөд Солонгосын тээврийн яам Ням гарагт зарлажээ.

»»
ЦАГ АГААР: Улаанбаатарт цас орж, зөөлөн цасан шуурга шуурна
08:46
Шавь нартаа хүн байхыг заадаг
08:45

“Хөдөлмөрийн баатар төрүүлсэн дасгалжуулагч шаггүй хатуу байхдаа” хэмээн таамагласаар бид нийтлэлийн баатраа зорив. 

Шавь нартаа хүн байхыг заадаг

“Хөдөлмөрийн баатар төрүүлсэн дасгалжуулагч шаггүй хатуу байхдаа” хэмээн таамагласаар бид нийтлэлийн баатраа зорив. 

»»
1072 хувьцааны ногдол ашиг болох 256 мянган төгрөгийг ирэх дөрөвдүгээр сард олгоно
08:43

“Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн Төлөөлөн удирдах зөвлөл 2024 оны хоёрдугаар сарын 16-ны өдөр хуралдаж, компанийн 2023 оны цэвэр ашгаас нэгж хувьцаанд 266 төгрөгийн ногдол ашиг хуваарилахаар шийдвэрлэсэн.

1072 хувьцааны ногдол ашиг болох 256 мянган төгрөгийг ирэх дөрөвдүгээр сард олгоно

“Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн Төлөөлөн удирдах зөвлөл 2024 оны хоёрдугаар сарын 16-ны өдөр хуралдаж, компанийн 2023 оны цэвэр ашгаас нэгж хувьцаанд 266 төгрөгийн ногдол ашиг хуваарилахаар шийдвэрлэсэн.

»»
“УБТЗ” ХНН 50 хүүхдийн цэцэрлэг шинээр нээлээ
18:25

Энэ жил 75 жилийн ойгоо тэмдэглэх “Улаанбаатар төмөр зам” ХНН нь Монгол Улсын хамгийн том ажил олгогч байгууллагын нэг юм. 

“УБТЗ” ХНН 50 хүүхдийн цэцэрлэг шинээр нээлээ

Энэ жил 75 жилийн ойгоо тэмдэглэх “Улаанбаатар төмөр зам” ХНН нь Монгол Улсын хамгийн том ажил олгогч байгууллагын нэг юм. 

»»
АНУ-ын сагсчин Кристофер Блейк Монгол иргэншилтэй болох хүсэлт гаргажээ
18:24

АНУ-ын сагсанбөмбөгч Кристофер Блейк Монгол иргэншилтэй болох хүсэлт гаргажээ.

АНУ-ын сагсчин Кристофер Блейк Монгол иргэншилтэй болох хүсэлт гаргажээ

АНУ-ын сагсанбөмбөгч Кристофер Блейк Монгол иргэншилтэй болох хүсэлт гаргажээ.

»»
БАЙГАЛИЙН ГАМШГИЙН ЭСРЭГ БАЯЛАГ БҮТЭЭГЧДИЙГ НЭГДЭХИЙГ УРИАЛЖ БАЙНА
17:55

Улсын хэмжээнд цаг агаарын байдлаас шалтгаалан өвөлжилт хүндэрсэнтэй холбоотой зудын нөхцөл байдлыг даван туулахад малчдадаа туслах, мөн хаваржилт хүндрэх төлөвтэй байгаа тул шар усны үер нүүрлэхээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Ашигт малтмал, газрын тосны газар, Үндэсний геологийн алба, Геологийн судалгаа-шинжилгээний төв ТӨҮГ, Монгол геологийн холбоодын нэгдсэн зөвлөл, Монголын уул уурхайн мэргэжлийн холбоодын зөвлөл, Монголын газрын тосны бүтээгдэхүүн импортлогчдын мэргэжлийн холбоо, Монголын Уул Уурхайн Үндэсний Ассоциаци, Монголын Үйлдвэрлэлийн Геологичдын Холбооноос “БАЙГАЛИЙН ГАМШГИЙН ЭСРЭГ БАЯЛАГ БҮТЭЭГЧИД ХАМТДАА” уриалгыг гаргаж, аян өрнүүлж байна.

БАЙГАЛИЙН ГАМШГИЙН ЭСРЭГ БАЯЛАГ БҮТЭЭГЧДИЙГ НЭГДЭХИЙГ УРИАЛЖ БАЙНА

Улсын хэмжээнд цаг агаарын байдлаас шалтгаалан өвөлжилт хүндэрсэнтэй холбоотой зудын нөхцөл байдлыг даван туулахад малчдадаа туслах, мөн хаваржилт хүндрэх төлөвтэй байгаа тул шар усны үер нүүрлэхээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Ашигт малтмал, газрын тосны газар, Үндэсний геологийн алба, Геологийн судалгаа-шинжилгээний төв ТӨҮГ, Монгол геологийн холбоодын нэгдсэн зөвлөл, Монголын уул уурхайн мэргэжлийн холбоодын зөвлөл, Монголын газрын тосны бүтээгдэхүүн импортлогчдын мэргэжлийн холбоо, Монголын Уул Уурхайн Үндэсний Ассоциаци, Монголын Үйлдвэрлэлийн Геологичдын Холбооноос “БАЙГАЛИЙН ГАМШГИЙН ЭСРЭГ БАЯЛАГ БҮТЭЭГЧИД ХАМТДАА” уриалгыг гаргаж, аян өрнүүлж байна.

»»
Хүүхдээс 30 мянган төгрөг дээрэмдсэн этгээдүүдийг олж тогтоожээ
17:27

Цагдаагийн байгууллагад “Насанд хүрээгүй хүүхдийг үл таних хүмүүс 30,000 төгрөгийг нь дээрэмдсэн” гэх дуудлага, мэдээлэл 2024 оны хоёрдугаар сарын 22-ны өдөр бүртгэгдсэн.

Хүүхдээс 30 мянган төгрөг дээрэмдсэн этгээдүүдийг олж тогтоожээ

Цагдаагийн байгууллагад “Насанд хүрээгүй хүүхдийг үл таних хүмүүс 30,000 төгрөгийг нь дээрэмдсэн” гэх дуудлага, мэдээлэл 2024 оны хоёрдугаар сарын 22-ны өдөр бүртгэгдсэн.

»»
Тэргүүн их хамба Д.Жавзандорж Тэгчэн сожон хүртээнэ
17:14

Хаврын тэргүүн сарын шинийн 15 маргааш буюу хоёрдугаар сарын 24-нд тохиож байна. 

Тэргүүн их хамба Д.Жавзандорж Тэгчэн сожон хүртээнэ

Хаврын тэргүүн сарын шинийн 15 маргааш буюу хоёрдугаар сарын 24-нд тохиож байна. 

»»
240 жилийн настай “луу”-ны олдвор олджээ
16:53

Эрдэмтэд Триасын үеийн таван метр урттай, хэвлээр явагч амьтны бүрэн бүтэн, маш сайн хадгалсан олдворыг Хятадын өмнөд хэсэгт орших эртний шохойн ордоос олжээ.

240 жилийн настай “луу”-ны олдвор олджээ

Эрдэмтэд Триасын үеийн таван метр урттай, хэвлээр явагч амьтны бүрэн бүтэн, маш сайн хадгалсан олдворыг Хятадын өмнөд хэсэгт орших эртний шохойн ордоос олжээ.

»»
Х.Нямбаатар: “Суруга Монгол”-ын газрыг хуулийн байгууллагын удирдлагууд дээрэмдэж, бетонон ширэнгэ болгосон баримтыг ил гаргана
16:51

Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит бус XVII хуралдаанаар агаар, орчны бохирдлыг бууруулах, болзошгүй гамшгаас урьдчилан сэргийлэх, түүнтэй тэмцэх чиглэлээр авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээ, нийслэлийн 2024 оны төсөвт өөрчлөлт оруулах тухай болон бусад асуудлыг өнөөдөр хэлэлцэж байна. 

Х.Нямбаатар: “Суруга Монгол”-ын газрыг хуулийн байгууллагын удирдлагууд дээрэмдэж, бетонон ширэнгэ болгосон баримтыг ил гаргана

Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит бус XVII хуралдаанаар агаар, орчны бохирдлыг бууруулах, болзошгүй гамшгаас урьдчилан сэргийлэх, түүнтэй тэмцэх чиглэлээр авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээ, нийслэлийн 2024 оны төсөвт өөрчлөлт оруулах тухай болон бусад асуудлыг өнөөдөр хэлэлцэж байна. 

»»
AT&T-ийн сүлжээ доголдсон шалтгааныг Холбооны мөрдөх товчоо тогтооно
15:49

Үүрэн холбооны AT&T компанийн үйл ажиллагаанд гарсан саатлын шалтгааныг тодруулахаар Холбооны мөрдөх товчоо, Дотоодын аюулгүй байдлын яам ажиллаж байна. 

AT&T-ийн сүлжээ доголдсон шалтгааныг Холбооны мөрдөх товчоо тогтооно

Үүрэн холбооны AT&T компанийн үйл ажиллагаанд гарсан саатлын шалтгааныг тодруулахаар Холбооны мөрдөх товчоо, Дотоодын аюулгүй байдлын яам ажиллаж байна. 

»»
Өвс 21.000 -22.000 төгрөгийн үнэтэй байна
15:13

Өвс, тэжээлийн үнэ ханшийн /2024.02.23/ мэдээллийг хүргэж байна.

Өвс 21.000 -22.000 төгрөгийн үнэтэй байна

Өвс, тэжээлийн үнэ ханшийн /2024.02.23/ мэдээллийг хүргэж байна.

»»
Т.Баярхүү: Малчдад өгсөн хандив, тусламжийн зарцуулалтыг шилэн дансанд тайлагнана
14:40

Зудтай байгаа аймгуудын малчдад туслах хандивын дансыг хаанаас авах талаар УОК-оос тодотгов.

Т.Баярхүү: Малчдад өгсөн хандив, тусламжийн зарцуулалтыг шилэн дансанд тайлагнана

Зудтай байгаа аймгуудын малчдад туслах хандивын дансыг хаанаас авах талаар УОК-оос тодотгов.

»»
Хөнгөн үйлдвэрийнх нь салбар 1.4 их наяд юанийн ашиг олжээ
14:39

Өнгөрсөн онд Хятадын хөнгөн аж үйлдвэрийн борлуулалт 22.2 их наяд юань болж, өмнөх жилээс 1.6 хувиар нэмэгдэж, цэвэр ашиг нь 1.4 их наяд юань болж, 

Хөнгөн үйлдвэрийнх нь салбар 1.4 их наяд юанийн ашиг олжээ

Өнгөрсөн онд Хятадын хөнгөн аж үйлдвэрийн борлуулалт 22.2 их наяд юань болж, өмнөх жилээс 1.6 хувиар нэмэгдэж, цэвэр ашиг нь 1.4 их наяд юань болж, 

»»
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх: Прокурорын байгууллагын эрх зүйн шинэтгэлийг гүнзгийрүүлэхэд бүх талын дэмжлэг үзүүлнэ
14:38

Энэ өдрүүдэд Монгол Улсын прокурорын байгууллагын удирдах ажилтны 2024 оны нэгдсэн зөвлөгөөн болж байна.

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх: Прокурорын байгууллагын эрх зүйн шинэтгэлийг гүнзгийрүүлэхэд бүх талын дэмжлэг үзүүлнэ

Энэ өдрүүдэд Монгол Улсын прокурорын байгууллагын удирдах ажилтны 2024 оны нэгдсэн зөвлөгөөн болж байна.

»»
106 насандаа ахлах сургууль төгсжээ
14:12

АНУ-д 106 настай эрэгтэй ахлах сургууль төгссөн тухай UPI хэвлэл мэдээлжээ.

106 насандаа ахлах сургууль төгсжээ

АНУ-д 106 настай эрэгтэй ахлах сургууль төгссөн тухай UPI хэвлэл мэдээлжээ.

»»
Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн газарт 2 дулааны станц байгуулна
13:54

НИТХ-ын төлөөлөгч Ү.Оюунзул үг хэлэхдээ "Хотын дарга тэрбум мод тарихдаа нийслэлийн ногоон байгууламжийг нэмэгдүүлэх зорилгыг тавьж байна гэсэн.

Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн газарт 2 дулааны станц байгуулна

НИТХ-ын төлөөлөгч Ү.Оюунзул үг хэлэхдээ "Хотын дарга тэрбум мод тарихдаа нийслэлийн ногоон байгууламжийг нэмэгдүүлэх зорилгыг тавьж байна гэсэн.

»»
Г.Сайханбаяр сайдаар ахлуулсан шуурхай бүлэг Архангай аймагт ажиллаж байна
13:31

Монгол Улсын Засгийн газраас хаваржилт хүндэрч, зудын байдалтай болсонтой холбогдуулж өнгөрсөн долоо хоногт гамшгаас хамгаалах өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлсэн. 

Г.Сайханбаяр сайдаар ахлуулсан шуурхай бүлэг Архангай аймагт ажиллаж байна

Монгол Улсын Засгийн газраас хаваржилт хүндэрч, зудын байдалтай болсонтой холбогдуулж өнгөрсөн долоо хоногт гамшгаас хамгаалах өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлсэн. 

»»
Г.Дамдинням: “Авлига хороолол”-ыг буулгаж чадахгүй юм бол хотын газрын мафи, шударга ёс гэж яриад хэрэггүй
13:28

УИХ-ын гишүүн Г.Дамдинням Авлига хорооллыг буулгах асуудлаар байр сууриа илэрхийлэв.

Г.Дамдинням: “Авлига хороолол”-ыг буулгаж чадахгүй юм бол хотын газрын мафи, шударга ёс гэж яриад хэрэггүй

УИХ-ын гишүүн Г.Дамдинням Авлига хорооллыг буулгах асуудлаар байр сууриа илэрхийлэв.

»»
Осголт, хөлдөлтөөс сэргийлье
12:11

Осголт, хөлдөлтөөс сэргийлэхийн тулд малгай, бээлий өмсөх хэрэгтэй. 

Осголт, хөлдөлтөөс сэргийлье

Осголт, хөлдөлтөөс сэргийлэхийн тулд малгай, бээлий өмсөх хэрэгтэй. 

»»
"Явган хүний замыг байгалийн чулуугаар хийнэ" гэж 45.6 тэрбум төгрөгийг төсөвлөжээ
12:08

Нийслэл өвөлдөө халтиргаатай, зундаа борооны ус тогтдог нь алхахад хүндрэлтэй байдаг учир явган хүний замыг байгалийн 

Нийслэл өвөлдөө халтиргаатай, зундаа борооны ус тогтдог нь алхахад хүндрэлтэй байдаг учир явган хүний замыг байгалийн 

»»
Бен Аффлект Жейлогийн дуусашгүй хэрэгцээ таалагддаггүй
12:02

Дуучин Женнифер Лопез "Хэзээ ч дэлгэж байгаагүй агуу хайрын түүх" нэртэй баримтат киногоо хийж байна. 

Бен Аффлект Жейлогийн дуусашгүй хэрэгцээ таалагддаггүй

Дуучин Женнифер Лопез "Хэзээ ч дэлгэж байгаагүй агуу хайрын түүх" нэртэй баримтат киногоо хийж байна. 

»»
Төгрөгийн ам.доллартой харьцах дундаж ханш 59.84 төгрөгөөр чангарав
11:42

Улаанбаатар, 2024 оны хоёрдугаар сарын 23 /МОНЦАМЭ/. Монголбанкаас зарласан төгрөгийн ам.доллартой харьцах сарын 

Төгрөгийн ам.доллартой харьцах дундаж ханш 59.84 төгрөгөөр чангарав

Улаанбаатар, 2024 оны хоёрдугаар сарын 23 /МОНЦАМЭ/. Монголбанкаас зарласан төгрөгийн ам.доллартой харьцах сарын 

»»
Юн Сог Ёль: Эмч нар хүмүүсийн амь нас, эрүүл мэндийг барьцаалж болохгүй
11:39

Эрүүл мэндийн салбарын шинэчлэлийн бодлогын эсрэг чиглэсэн эсэргүүцлийн ажиллагаагаа цуцлахыг Өмнөд Солонгосын 

Юн Сог Ёль: Эмч нар хүмүүсийн амь нас, эрүүл мэндийг барьцаалж болохгүй

Эрүүл мэндийн салбарын шинэчлэлийн бодлогын эсрэг чиглэсэн эсэргүүцлийн ажиллагаагаа цуцлахыг Өмнөд Солонгосын 

»»
Хятадад ачааны хөлөг онгоц гүүр мөргөсний улмаас автомашинууд голын усанд живж, хүний амь эрстжээ
11:32

Пүрэв гарагийн өглөө Хятадын Гуанжоу хотод хоосон ачааны хөлөг онгоц гүүр мөргөж нураасан осол гарчээ.

Хятадад ачааны хөлөг онгоц гүүр мөргөсний улмаас автомашинууд голын усанд живж, хүний амь эрстжээ

Пүрэв гарагийн өглөө Хятадын Гуанжоу хотод хоосон ачааны хөлөг онгоц гүүр мөргөж нураасан осол гарчээ.

»»
Citi: 2025 он гэхэд алт 3000 доллар, газрын тос 100 доллар хүрнэ
11:27

“Citi”-ийн мэдээлснээр алтны үнэ нэг унц нь 3000 доллар, нефтийн үнэ ирэх 12-18 сарын хугацаанд нэг баррель нь 100 ам.доллар болж өсөх магадлалтай гэж таамаглажээ.

Citi: 2025 он гэхэд алт 3000 доллар, газрын тос 100 доллар хүрнэ

“Citi”-ийн мэдээлснээр алтны үнэ нэг унц нь 3000 доллар, нефтийн үнэ ирэх 12-18 сарын хугацаанд нэг баррель нь 100 ам.доллар болж өсөх магадлалтай гэж таамаглажээ.

»»
Хакүхогийн шавь Хокүсэйхо Э.Даваанинж асуудал гаргаж, зодог тайллаа
11:21

Сүмогийн их аварга Хакүхо М.Даваажаргал буюу Мияагино оякатагийн багш, дасгалжуулагчийн замналд хараар үлдэх үйл явдал боллоо.

Хакүхогийн шавь Хокүсэйхо Э.Даваанинж асуудал гаргаж, зодог тайллаа

Сүмогийн их аварга Хакүхо М.Даваажаргал буюу Мияагино оякатагийн багш, дасгалжуулагчийн замналд хараар үлдэх үйл явдал боллоо.

»»
“Цасанд суусан дуудлагаар очиход машин доогуурх цасаа ухчихгүй, биднийг хүлээгээд байж байдаг“
11:05

-Цасанд суусан дуудлагаар яваад очихоор хүмүүс нь ядаж машиныхаа доогуурх цасыг ухчихаагүй, биднийг хүлээгээд л байж байдаг.

“Цасанд суусан дуудлагаар очиход машин доогуурх цасаа ухчихгүй, биднийг хүлээгээд байж байдаг“

-Цасанд суусан дуудлагаар яваад очихоор хүмүүс нь ядаж машиныхаа доогуурх цасыг ухчихаагүй, биднийг хүлээгээд л байж байдаг.

»»
Хонины цэцэг өвчний вакциныг хийж эхэлжээ
10:56

Өмнөговь аймгийн засаг даргын захирамжаар Өвөрхангай, Дундговь аймгаас отроор яваа 10 сумын 32.4 мянган малд хонины цэцэг өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх дархлаажуулалтын ажлыг эхлүүлээд байна. 

Хонины цэцэг өвчний вакциныг хийж эхэлжээ

Өмнөговь аймгийн засаг даргын захирамжаар Өвөрхангай, Дундговь аймгаас отроор яваа 10 сумын 32.4 мянган малд хонины цэцэг өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх дархлаажуулалтын ажлыг эхлүүлээд байна. 

»»
2024 оны шилдэг Ирвэстэй Нутгийн Байгаль Хамгаалагч хэн байх вэ?
10:53

Ирвэс хамгаалах сангаас Монгол орны цоохор ирвэс болон түүний идэш тэжээл бологч амьтдын хууль бус ан, худалдааг бууруулахад хувь нэмрээ оруулсан амжилттай ажилласан 19 "БАЙГАЛЬ ХАМГААЛАГЧ"-ыг шалгаруулна.

2024 оны шилдэг Ирвэстэй Нутгийн Байгаль Хамгаалагч хэн байх вэ?

Ирвэс хамгаалах сангаас Монгол орны цоохор ирвэс болон түүний идэш тэжээл бологч амьтдын хууль бус ан, худалдааг бууруулахад хувь нэмрээ оруулсан амжилттай ажилласан 19 "БАЙГАЛЬ ХАМГААЛАГЧ"-ыг шалгаруулна.

»»
Жолооч нар торгуулиа заасан хугацаанд төлбөл 50 хувь хөнгөрүүлнэ
10:52

Цагдаагийн газраас иргэн А.Э-г 2024 оны 01 дүгээр сарын 29-ний өдөр Б аймгийн С сумын нутагт архи согтууруулах 

Жолооч нар торгуулиа заасан хугацаанд төлбөл 50 хувь хөнгөрүүлнэ

Цагдаагийн газраас иргэн А.Э-г 2024 оны 01 дүгээр сарын 29-ний өдөр Б аймгийн С сумын нутагт архи согтууруулах 

»»
Палестин-Израилын мөргөлдөөний учир шалтгаан
13:02

2-р сарын 20-ны өдөр АНУ НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлийн гаргасан Газын асуудлаарх тогтоолын төсөлд хориг тавьсан юм. 

Палестин-Израилын мөргөлдөөний учир шалтгаан

2-р сарын 20-ны өдөр АНУ НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлийн гаргасан Газын асуудлаарх тогтоолын төсөлд хориг тавьсан юм. 

»»
Украин: Оросын суртал нэвтрүүлгийн улаан шугам
11:37

Украинд 733 хоног үхэх сэхэхээ үзэн тулалдаж, Оросын цэргийн тусгай ажиллагаа хоёр дахь жилээ үдэж гурав дахь жил рүүгээ орж байгаатай холбогдуулан мэдээллийн тэнцвэртэй байдал 

Украин: Оросын суртал нэвтрүүлгийн улаан шугам

Украинд 733 хоног үхэх сэхэхээ үзэн тулалдаж, Оросын цэргийн тусгай ажиллагаа хоёр дахь жилээ үдэж гурав дахь жил рүүгээ орж байгаатай холбогдуулан мэдээллийн тэнцвэртэй байдал 

»»
НАСА Ангараг гаригийн симуляторт амьдрах хүмүүсийг хайж байна
10:49

Ангараг гариг дээр амьдрал ямар байдгийг мэдэх хүсэлтэй АНУ-ын иргэдэд шинэ боломж нээгдлээ. НАСА 2025 оны хавар 

НАСА Ангараг гаригийн симуляторт амьдрах хүмүүсийг хайж байна

Ангараг гариг дээр амьдрал ямар байдгийг мэдэх хүсэлтэй АНУ-ын иргэдэд шинэ боломж нээгдлээ. НАСА 2025 оны хавар 

»»
AT&T-ийн сүлжээ доголдсон шалтгааныг Холбооны мөрдөх товчоо тогтооно
15:49

Үүрэн холбооны AT&T компанийн үйл ажиллагаанд гарсан саатлын шалтгааныг тодруулахаар Холбооны мөрдөх товчоо, Дотоодын аюулгүй байдлын яам ажиллаж байна. 

AT&T-ийн сүлжээ доголдсон шалтгааныг Холбооны мөрдөх товчоо тогтооно

Үүрэн холбооны AT&T компанийн үйл ажиллагаанд гарсан саатлын шалтгааныг тодруулахаар Холбооны мөрдөх товчоо, Дотоодын аюулгүй байдлын яам ажиллаж байна. 

»»
Хөнгөн үйлдвэрийнх нь салбар 1.4 их наяд юанийн ашиг олжээ
14:39

Өнгөрсөн онд Хятадын хөнгөн аж үйлдвэрийн борлуулалт 22.2 их наяд юань болж, өмнөх жилээс 1.6 хувиар нэмэгдэж, цэвэр ашиг нь 1.4 их наяд юань болж, 

Хөнгөн үйлдвэрийнх нь салбар 1.4 их наяд юанийн ашиг олжээ

Өнгөрсөн онд Хятадын хөнгөн аж үйлдвэрийн борлуулалт 22.2 их наяд юань болж, өмнөх жилээс 1.6 хувиар нэмэгдэж, цэвэр ашиг нь 1.4 их наяд юань болж, 

»»
"Их-20"-ийн сайд нарын уулзалт өндөрлөв
13:41

"Их-20" бүлгийн гадаад харилцааны сайд нарын хурал /2024.02.22/-нд өндөрлөв. Палестин, Израилийн мөргөлдөөнийг хоёр үе шаттай зохицуулан шийдвэрлэх тохиролцоонд хүрсэн гэж хурлын тайланд онцолжээ.

"Их-20" бүлгийн гадаад харилцааны сайд нарын хурал /2024.02.22/-нд өндөрлөв. Палестин, Израилийн мөргөлдөөнийг хоёр үе шаттай зохицуулан шийдвэрлэх тохиролцоонд хүрсэн гэж хурлын тайланд онцолжээ.

»»
Юн Сог Ёль: Эмч нар хүмүүсийн амь нас, эрүүл мэндийг барьцаалж болохгүй
11:39

Эрүүл мэндийн салбарын шинэчлэлийн бодлогын эсрэг чиглэсэн эсэргүүцлийн ажиллагаагаа цуцлахыг Өмнөд Солонгосын 

Юн Сог Ёль: Эмч нар хүмүүсийн амь нас, эрүүл мэндийг барьцаалж болохгүй

Эрүүл мэндийн салбарын шинэчлэлийн бодлогын эсрэг чиглэсэн эсэргүүцлийн ажиллагаагаа цуцлахыг Өмнөд Солонгосын 

»»
Испанид орон сууцанд гал гарч, 20 хүн сураггүй байна
10:44

Испанийн Валенсиа хотод олон давхар орон сууцны барилгад гал гарч, дөрвөн хүн амиа алдан, 20 хүн сураггүй алга болжээ.

Испанид орон сууцанд гал гарч, 20 хүн сураггүй байна

Испанийн Валенсиа хотод олон давхар орон сууцны барилгад гал гарч, дөрвөн хүн амиа алдан, 20 хүн сураггүй алга болжээ.

»»
Байден 1.2 тэрбум долларын оюутны зээлийг тэглэв
10:30

АНУ-ын ерөнхийлөгч Жо Байден сонгуулийн амлалтаа биелүүлж, өнгөрсөн оны наймдугаар сард америк оюутнуудын 

Байден 1.2 тэрбум долларын оюутны зээлийг тэглэв

АНУ-ын ерөнхийлөгч Жо Байден сонгуулийн амлалтаа биелүүлж, өнгөрсөн оны наймдугаар сард америк оюутнуудын 

»»
Казакстаны Соёлын сайд асанд оноосон хорих ялыг нэмжээ
17:10

БНКУ-ын Үндэсний музейн захирал байх үедээ төсвийн хөрөнгөөс 221 мянган тэнгэ /1,675,000 төг орчим/ хувьдаа завшсан хэргээр өнгөрсөн онд 8 жилийн ял авсан Казакстаны  соёлын сайд асан Arystanbek Mukhamediuly-д энэ оны хоёрдугаар сарын 13-ны өдөр хахуулийн хэрэгт нь дахин 3 жилийн хорих ялыг оноолоо.

Казакстаны Соёлын сайд асанд оноосон хорих ялыг нэмжээ

БНКУ-ын Үндэсний музейн захирал байх үедээ төсвийн хөрөнгөөс 221 мянган тэнгэ /1,675,000 төг орчим/ хувьдаа завшсан хэргээр өнгөрсөн онд 8 жилийн ял авсан Казакстаны  соёлын сайд асан Arystanbek Mukhamediuly-д энэ оны хоёрдугаар сарын 13-ны өдөр хахуулийн хэрэгт нь дахин 3 жилийн хорих ялыг оноолоо.

»»
Солонгост эмч нар Засгийн газраа эсэргүүцэж, ажил хаяад байна
10:49

Өмнөд Солонгост засгийн газар болон эмч нарын хооронд зөрчилдөөн үүсээд байгаа юм. Энэ нь Засгийн газар жилд авах 

Солонгост эмч нар Засгийн газраа эсэргүүцэж, ажил хаяад байна

Өмнөд Солонгост засгийн газар болон эмч нарын хооронд зөрчилдөөн үүсээд байгаа юм. Энэ нь Засгийн газар жилд авах 

»»
А.Н.Евсиков: 2014 онд Украинд болсон төрийн эргэлтийн шалтгаан, эмгэнэлт үр дагаврын тухай
10:40

Украин Улсад болсон төрийн эргэлтийн 10 жилийн ойг тохиолдуулан Оросын Холбооны Улсаас Монгол Улсад 

А.Н.Евсиков: 2014 онд Украинд болсон төрийн эргэлтийн шалтгаан, эмгэнэлт үр дагаврын тухай

Украин Улсад болсон төрийн эргэлтийн 10 жилийн ойг тохиолдуулан Оросын Холбооны Улсаас Монгол Улсад 

»»
Вагнер групп Африкт шинэ дүр төрхийг бүтээх үү?
09:25

Орос улс стратегийн ач холбогдол бүхий байгалийн баялаг олж авахын тулд Африкийн засгийн газарт "амьд үлдэх багц"-ыг санал болгоод байна.

Вагнер групп Африкт шинэ дүр төрхийг бүтээх үү?

Орос улс стратегийн ач холбогдол бүхий байгалийн баялаг олж авахын тулд Африкийн засгийн газарт "амьд үлдэх багц"-ыг санал болгоод байна.

»»
Алексей Навальныйн дурсгалыг хүндэтгэхээр цугласан 350 гаруй хүнийг баривчилжээ
11:41

Оросын сөрөг хүчний улстөрч Алексей Навальный нас барсан болохыг түүний хоригдож байсан шоронгийн захиргаа баасан 

Алексей Навальныйн дурсгалыг хүндэтгэхээр цугласан 350 гаруй хүнийг баривчилжээ

Оросын сөрөг хүчний улстөрч Алексей Навальный нас барсан болохыг түүний хоригдож байсан шоронгийн захиргаа баасан 

»»
Украин яагаад аюулгүй байдлын баталгаанд ЯАРЧ БАЙГАА вэ?
10:00

Украин улс НАТО-гийн дээд хэмжээний уулзалтаас өмнө АНУ-тай аюулгүй байдлын баталгааны тухай зөвшилцөл байгуулахыг хүсэж байна. 

Украин яагаад аюулгүй байдлын баталгаанд ЯАРЧ БАЙГАА вэ?

Украин улс НАТО-гийн дээд хэмжээний уулзалтаас өмнө АНУ-тай аюулгүй байдлын баталгааны тухай зөвшилцөл байгуулахыг хүсэж байна. 

»»
Барууныхан Навальныйгийн үхэлд Путиныг буруутгаж байна
11:50

Оросын сөрөг хүчний хамгийн нэр хүндтэй удирдагч Алексей Навальный  өнгөрсөн баасан гаригт нас барсныг түүний 

Барууныхан Навальныйгийн үхэлд Путиныг буруутгаж байна

Оросын сөрөг хүчний хамгийн нэр хүндтэй удирдагч Алексей Навальный  өнгөрсөн баасан гаригт нас барсныг түүний 

»»
АНЭУ-ын Дубай хотод "Joby" хэмээх цахилгаан хөдөлгүүртэй, нисдэг таксыг үйлчилгээнд нэвтрүүлнэ гэж мэдэгджээ
11:04

Арабын Нэгдсэн Эмират улсын нийслэл "Дубай хотод 2026 оноос эхлэн цахилгаан хөдөлгүүртэй "Joby" хэмээх нисдэг таксыг 

АНЭУ-ын Дубай хотод

Арабын Нэгдсэн Эмират улсын нийслэл "Дубай хотод 2026 оноос эхлэн цахилгаан хөдөлгүүртэй "Joby" хэмээх нисдэг таксыг 

»»
Израилийн нисэх хүчин Газын дүрвэгсдийн хуаранд цохилт өгчээ
18:25

Израилийн нисэх онгоцууд Газын зурвасын төв хэсэгт байрлах Палестины дүрвэгсдийн Нусейрат хуаранд цохилт өгсөн байна. 

Израилийн нисэх хүчин Газын дүрвэгсдийн хуаранд цохилт өгчээ

Израилийн нисэх онгоцууд Газын зурвасын төв хэсэгт байрлах Палестины дүрвэгсдийн Нусейрат хуаранд цохилт өгсөн байна. 

»»
Фижи улсын Авлигатай тэмцэх байгууллага 2024-2029 он хүртэлх стратеги төлөвлөгөөгөө танилцууллаа
13:42

Фижи улсын Авлигын эсрэг хорооноос ирэх 5 жилд авлигатай тэмцэх зураглалыг тодорхойлсон 2025-2029 он хүртэлх стратеги төлөвлөгөөгөө танилцууллаа.

Фижи улсын Авлигатай тэмцэх байгууллага 2024-2029 он хүртэлх стратеги төлөвлөгөөгөө танилцууллаа

Фижи улсын Авлигын эсрэг хорооноос ирэх 5 жилд авлигатай тэмцэх зураглалыг тодорхойлсон 2025-2029 он хүртэлх стратеги төлөвлөгөөгөө танилцууллаа.

»»
Орос, Украин байлдааны шинэчилсэн мэдээлэл
10:10

Оросын БХЯ орон нутгийн цагаар 18-ны өдөр байлдааны шинэ тайлан гаргав.

Орос, Украин байлдааны шинэчилсэн мэдээлэл

Оросын БХЯ орон нутгийн цагаар 18-ны өдөр байлдааны шинэ тайлан гаргав.

»»
ОХУ-ын Алс Дорнодын Сахалин мужид их хэмжээний цас орсон байна
11:28

ОХУ-ын  Алс Дорнодын Сахалин мужид энэ сарын 24-ний өдрөөс эхлэн их хэмжээний цасан шуурга гурван өдөр үргэлжилж, урд өмнө нь болж байгаагүй байгалийн аюулт үзэгдэл тохиолоо. 

ОХУ-ын Алс Дорнодын Сахалин мужид их хэмжээний цас орсон байна

ОХУ-ын  Алс Дорнодын Сахалин мужид энэ сарын 24-ний өдрөөс эхлэн их хэмжээний цасан шуурга гурван өдөр үргэлжилж, урд өмнө нь болж байгаагүй байгалийн аюулт үзэгдэл тохиолоо. 

»»
Хятад-Монголын олон улсын худалдааны хот
17:13
“Алтан холбоо” 1 – Хилийн Эрээн боомт
17:02

“Алтан холбоо” нэвтрүүлгийн эхний дугаараар та бидний сайн мэдэх Эрээн – Замын-Үүд боомтыг танилцууллаа.

“Алтан холбоо” 1 – Хилийн Эрээн боомт

“Алтан холбоо” нэвтрүүлгийн эхний дугаараар та бидний сайн мэдэх Эрээн – Замын-Үүд боомтыг танилцууллаа.

»»
Орос үндэстний цорын ганц шян
16:30

“Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

Орос үндэстний цорын ганц шян

“Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

»»
Шинэ Барга зүүн хошууны Соёлын ордон
18:24

Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

Шинэ Барга зүүн хошууны Соёлын ордон

Шинэ зууны Хятадын зураглал·Хөлөнбуйр дахь аялал”

»»
Мияа: Мөрөөдөл эхэлсэн газар
17:41

Гадаад хүмүүс Хятадад

Мияа: Мөрөөдөл эхэлсэн газар

Гадаад хүмүүс Хятадад

»»
Гацууртын Л.Чинбат гарал үүслийн бичиггүй 300 тооны адууг нь нутагтаа оруулахыг эсэргүүцсэн малчдыг машинаараа дайрав
11:38

Гацуурт компанийн ерөнхий захирал Л.Чинбат адууг нь албадан гаргах гэсэн Сэлэнгэ аймгийн Цагааннуур сумын малчдыг 

Гацууртын Л.Чинбат гарал үүслийн бичиггүй 300 тооны адууг нь нутагтаа оруулахыг эсэргүүцсэн малчдыг машинаараа дайрав

Гацуурт компанийн ерөнхий захирал Л.Чинбат адууг нь албадан гаргах гэсэн Сэлэнгэ аймгийн Цагааннуур сумын малчдыг 

»»
Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая
17:58

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая Утас: 8071-6660 /шууд/ Хаан банк #5417007768

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая

Нүдний хагалгаанд яаралтай орох шаардлагатай 5 хүүхэдтэй Д.Алтанчимэгт тусалцгаая Утас: 8071-6660 /шууд/ Хаан банк #5417007768

»»
“Tesla” компанийн салбарыг Монголд байгуулахыг хүсэв
10:08

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өчигдөр АНУ-ын “Tesla”, “SpaceX” компанийн гүйцэтгэх захирал, “Twitter” компанийн 

“Tesla” компанийн салбарыг Монголд байгуулахыг хүсэв

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өчигдөр АНУ-ын “Tesla”, “SpaceX” компанийн гүйцэтгэх захирал, “Twitter” компанийн 

»»
С.Ганбаатар: Надад гуравхан сар ерөнхийлөгч, ерөнхий сайдынхаа суудлыг өгчих. Би яаж энэ улсыг босгох вэ? гэдгийг харуулъя
10:51

УИХ-ын гишүүн С.Ганбаатар сэтгүүлчдийн асуултанд хариуллаа.

С.Ганбаатар: Надад гуравхан сар ерөнхийлөгч, ерөнхий сайдынхаа суудлыг өгчих. Би яаж энэ улсыг босгох вэ? гэдгийг харуулъя

УИХ-ын гишүүн С.Ганбаатар сэтгүүлчдийн асуултанд хариуллаа.

»»
Жолооч нар зогсоол дээр маргалдаж, санаатайгаар нэгнийхээ автомашиныг мөргөжээ
09:05

Нийслэлийн Баянгол дүүргийн 9 дүгээр хороонд байрлах орон сууцны гадна, хүүхдийн талбайн зогсоол дээр "Хүмүүс нэгнээ 

Жолооч нар зогсоол дээр маргалдаж, санаатайгаар нэгнийхээ автомашиныг мөргөжээ

Нийслэлийн Баянгол дүүргийн 9 дүгээр хороонд байрлах орон сууцны гадна, хүүхдийн талбайн зогсоол дээр "Хүмүүс нэгнээ 

»»
Л.Аззаяа: Бэлэг гээд өгсөн цагаан торонд мөнгө байгааг мэдээгүй. Харанхуй, хүйтэн байсан учраас гэртээ очоод задалсан
17:44

Хөгжлийн Банкны гэх хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдаан Улаанбаатар чуулгын байранд долоо дахь өдрөө үргэлжилж байна. 

Л.Аззаяа: Бэлэг гээд өгсөн цагаан торонд мөнгө байгааг мэдээгүй. Харанхуй, хүйтэн байсан учраас гэртээ очоод задалсан

Хөгжлийн Банкны гэх хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдаан Улаанбаатар чуулгын байранд долоо дахь өдрөө үргэлжилж байна. 

»»
Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан
10:55

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан. 

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан

Д.Сумъяабазар: С.Амарсайхантай ЗГ-ын хуралдааны үеэр муудсандаа уучлал гуйсан. 

»»
Ч.Хүрэлбаатар: Х.Баттулга арьс, ширний экспортыг зогсоосон нь маш буруу бодлого байсан
18:20
Монголбанкны Эрдэнэсийн сангаас түүх, соёлын үнэт зүйлс алдагдаагүй
09:58

УИХ-ын чуулганы өнөөдрийн /2023.03.31/ хуралдаан эхэллээ. Хуралдаанаар Монголбанкнаас 2022 оны арванхоёрдугаар 

Монголбанкны Эрдэнэсийн сангаас түүх, соёлын үнэт зүйлс алдагдаагүй

УИХ-ын чуулганы өнөөдрийн /2023.03.31/ хуралдаан эхэллээ. Хуралдаанаар Монголбанкнаас 2022 оны арванхоёрдугаар 

»»
Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон цусаа хандивлалаа
18:40

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон өнөөдөр цус хандивлах ээлжит өдөрлөгөө зохион байгууллаа. Тус байгууллага нь цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвтэй хамтран уг өдөрлөгийг 2018 оноос хойш жилд хоёр удаа зохион байгуулдаг юм байна.

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон цусаа хандивлалаа

Барилгын хөгжлийн төвийн хамт олон өнөөдөр цус хандивлах ээлжит өдөрлөгөө зохион байгууллаа. Тус байгууллага нь цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвтэй хамтран уг өдөрлөгийг 2018 оноос хойш жилд хоёр удаа зохион байгуулдаг юм байна.

»»
У.Равдан: Миний ээж хэзээ ч эх орноосоо урвах хүн биш!
16:56

Яруу найрагч Ц.Хуланг ТЕГ-аас саатуулж, улмаар нэг сар цагдан хорих шийдвэрийг шүүхээс гаргасан.

У.Равдан: Миний ээж хэзээ ч эх орноосоо урвах хүн биш!

Яруу найрагч Ц.Хуланг ТЕГ-аас саатуулж, улмаар нэг сар цагдан хорих шийдвэрийг шүүхээс гаргасан.

»»
Хүүхдийн мөнгөний асуудлаар Д.Амарбаясгалан, Н.Учрал, Б.Жавхлан нар мэдээлэл хийж байна
18:09

Хүүхдийн мөнгөний асуудлаар Д.Амарбаясгалан, Н.Учрал, Б.Жавхлан нар мэдээлэл хийлээ.

Хүүхдийн мөнгөний асуудлаар Д.Амарбаясгалан, Н.Учрал, Б.Жавхлан нар мэдээлэл хийж байна

Хүүхдийн мөнгөний асуудлаар Д.Амарбаясгалан, Н.Учрал, Б.Жавхлан нар мэдээлэл хийлээ.

»»
Д.Мөнх-Эрдэнэ 461-т ямар байсан талаар ярив
17:27
С.Батдөлийн гэрээс 7.3 тэрбум төгрөг хураан авсан баримтыг цагдаагийн байгууллага дэлгэлээ
17:31

Эрүүгийн цагдаагийн газраас өнгөрсөн пүрэв гаригийн шөнө хойшлуулшгүй ажиллагаа явуулж, УБТЗ-ын Тээвэр зохион 

С.Батдөлийн гэрээс 7.3 тэрбум төгрөг хураан авсан баримтыг цагдаагийн байгууллага дэлгэлээ

Эрүүгийн цагдаагийн газраас өнгөрсөн пүрэв гаригийн шөнө хойшлуулшгүй ажиллагаа явуулж, УБТЗ-ын Тээвэр зохион 

»»












bolod.mn logo
RSS Feeds | Холбоо барих | Маркетингийн алба |
Мэдээлэл хуулбарлах хориотой. © 2005-2021 Bolod Мэдээллийн сүлжээ сайт. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. Developed by: "Онлайн Хүрээ" ХХК