BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

Долоо хоногийн бороо (өгүүллэг)

Монголын зохиолчдын эвлэлийн “Алтан Өд” наадмын зургаан удаагийн эзэн, Монголын урлагийн Нобель гэгддэг 


Манай хотод долоо хоног өдөр шөнө амсхийлгүй бороо оров. Эцэст нь орсон хур арилдаг ёсоор тэнгэр нэг юм тэлрэв. Эргэн тойрон хаашаа л харна нуур далай мэт их усан цэлэлзэж байлаа. Би тэр өдөр ус туучин явсаар найзындаа хүрч очтол тэдний байшин байсан жалга үерийн усаар дүүрчээ. Айх гайхах зэрэгцэн хий дэмий л ийш тийшээ гүйж дэргэдүүр яваа хүмүүсээс сурагласан боловч хэн ч олигтой хариу өгсөнгүй. Бүгд л “мэдэхгүй” хэмээн мөрөө хавчин одно. Булингартай тэр ус найзыг минь залгиж орхисон бололтой. Бодохоос ч аймаар юм. Гэхдээ бодохгүй гээд ч бас яах билээ.

Анх түүнтэй танилцах үед юунд тийм их баярлаж хөөрдөг байсан нь мэдэгдэхгүй дандаа л инээж явдаг хүү байв. Зарим нэг хүн надад “хөөрхий минь, тэнэгдүү юм” гэж хэлж байж билээ. Харин би нэг л мэдэхэд өнөөх тэнэгдүү хүүтэй ойр дотно үерхэх болов. Намар орой голын харгиа чагнаж суухтай нь анх тааралдсан юм. Байгалийн тийм уянгалаг хөгжмийг шимтэн сонсох түүнийг би ямар нэгэн нууцлаг увдистай гэдгий нь мэдрээд байсан боловч чухам ямар гайхамшигтайг нь мэдээгүй билээ. Түүнд дөхөж очоод дэргэд нь суусан боловч тэр намайг анзаарсангүй.

- Голын харгиа чагнах сайхан шүү? гэсэнд тэр огт хариу хэлсэнгүй. Тэр байтугай над руу эргэж ч харсангүй. Дотроо жаахан эгдүү хүрч “энэ муу тэнэг чинь их зантай амьтан вэ? ” хэмээн бодоод, нилээд хөндий дуугаар:

- Хүмүүс чамайг тэнэг гэх юм билээ. Чи яагаад дандаа ганцаараа ярьж, инээж явдаг юм бэ? Харин энэ удаа тэр над руу харж удаан гэгч нь марсайтал инээгээд ус руу заав.

Голын ус тунгалагшсан намар цаг тул ёроол нь чулуу бүхэн өнгө ялгаран харагдана. Үнэхээр үзэсгэлэнтэй ажээ. Хэдий жирвэлзэн одох урсгал ус ч хүүхэд багын гэнэн цагаахан дүрсүүд минь тодхон үзэгдэнэ. Тэр над руу дахин марсайтал инээснээ, угаалгүй удаад ширэлдчихсэн халимагтай, толгойгоо маажиж:

- Чи хөгжим тоглож чаддаг уу? гэж асуув. Хариуд нь би зөвхөн толгой сэгсрээд, мөнгөлөг хайрс нь наранд гялалзаад урсгал өгсөж яваа жараахай нь сүргийг ажиж суув. Хаашаа юунд ч юм бэ? яаран сүрэглэн явах тэр л загаснууд надад амь нэгтэй ахан дүүс мэт санагдах бөлгөө. Одоо ч гэсэн би олон загас сүрэглэн явахыг хараад ихэр тугал шиг ижилдэн дассан хэдэн муу нөхдөө санадаг юм. Тэд нарын минь нэг гэтэл усанд байшинтайгаа живчихсэн байдаг.

Яаран сандран гүйсээр цагдаагийн газар ирлээ. Тэнд нэг байшин байсан юм. Гэтэл одоо үерийн усанд живсэн байна гэсэнд, жижүүрийн бололтой цагдаа намайг их л сэжиглэнгүй харснаа, газрын зураг гаргаж удаан гэгч нь гөлөрснөө:

-Иргэн та тэнд байшин байсан гэдгийг баталж байна уу? Бидэнд байгаа зураг дээр таны хэлээд байгаа газар юу л тэмдэглэгдээгүй байна даа? Андуурч эндүүрээгүй биз гэлээ. Хариуд нь би :

- Муу найз минь тэнд хүн бүхэнтэй зөрсөөр яваад байшин барьж билээ. Гол нь жалганд нэг жижигхэн горхи урсдаг байсан юм. Тэр горхины хоржигнох чимээг сонсож байх гэж тэр шүү дээ?

-Тэгвэл зөвшөөрөлгүй газар буусан айл байна шүү дээ? Алив очиж үзье гээд ширээнийхээ араас дургүй нь аргагүй өндийв. Үерийн ус нилээд багасчээ. Найзын минь байшингийн төмөр яндан ёрдойж харагдана.

Тэр бид хоёр уулын орой дээр гарч суух дуртай байж билээ. Уул өөд өгсөж явах замдаа надтай юу ч үл ярина. Зөвхөн өндөр оргилыг гүн хүндэтгэлтэй ширтэж тэнд хүрвэл ч сайхан хөгжим олж сонсоно доо? хэмээн надад сонсогдохоор чанга хэлдэг байлаа. Өндөр уулын оргил дээр салхи ямархан сайхан хөгжим дуурсгадгийг бид хоёр хачин сайн мэддэг байлаа. Уулзах тоолондоо тэр “саяхан Чайковскийг сонслоо. Хэдэн зуу дахин сонссон ч сонсох бүхэнд шинэ шинэ ухаан нэмэх юм. Бетховен, Моцарт хоёрт нэг гайхамшигтай ижил гүн ухаан буй. Түүнийг чи мэдрэх хэрэгтэй. Ялагдашгүй байх үргэлж тэмцэгч байхын хүслэн. Ямар их хүсэл байдаг гэж санана.”

-Чи төгөлдөр хуур тоглож сурмаар юм. Чам шиг хүнд хөгжим тоглож сурах амархан байлгүй.

Надад ч бол барахгүй даваа.

-Хүн бүхэнд л хөгжмийн авьяас байдаг гэнэлээ. Надад хөгжим тоглохоос илүү гайхамшигтай хүмүүсийн зохиосон хөгжмийг, тэр тусмаа байгаль гэдэг энэ агуу зохиолчийн хөгжмийг сонсох мэдрэх хувь оноосон бололтой гээд удаан гэгч нь марсайтал инээж билээ. Их сургуулийн хөгжим судлаачийн ангид орж суралц гэж түүнд олон удаа зөвлөсөн боловч тэр надаас зөрсөөр байгаад байгаль шинжлэлийн ангид орсон юмсан. Байгалийн хөгжим судлаач болно гэж хатуу шийдсэн ажээ. Тэгээд ямар сайндаа горхи дагаж жалган дотор байшингаа барихав дээ? Үнэхээр түүний амьдралд хөгжим үгүй бол ямар ч алтан сэнтий, мөнгөн ширээ байлаа ч тоож үзэхээргүй” тэнэг” хүн байсан даа?

Усанд шумбагч багийнхан олон удаа шумбаж байж найзыг минь олж гаргав. Хөөрхий минь үхэлтэй усан дотор уулзах учиртай л байж дээ? Хөдөөлүүлснээс нь хойш яг долоо хоногийн дараа зүүдэнд ирэв. Марсайтал инээснээ “ Бороо шаагиж эхлэхэд надад байшингаасаа зугтаж гарах боломж байсан. Даанч хүсэл байгаагүй. Чи бид хоёр дандаа л усны инээх сайхан дууг сонсож байснаас уурлан архирах дууг нь сонсож байгаагүй биз дээ? Би тэгээд үерийн усны дууг л сонсож мэдрэх гэсэн юм. Үнэхээр гайхамшигтай юм билээ. Бүр гайхамшигтай айдас төрүүлэхүйц юм билээ гэснээ усанд угаагдаж зөөлөрсөн халимагаа арагш нь илээд:

- Надад чамаас өөр найз байгаагүйг чи мэднэ. Би хэнтэй ч чамтай адил ойлголцож байгаагүй. Урт удаан насалсангүй. Тэгэхээр бусадтай адил яриад байх түүх намтар байхгүй. Гэхдээ нэг нууц бий. Түүнийгээ би чамд ярина гэж боддог байсан юм. Гэвч амьдадаа амжсангүй.

- Нууц аа.

- Тийм ээ. Яах аргагүй нууц. Аав ээж хоёр минь хэлгүй дүлий хүмүүс байсныг чи мэднэ. Тэд минь намайг хүүхэд байхад өөрсөд шигээ хувь дутуу болж төрөөгүйд яаж баярладаг байсныг би тод санадаг юм. Хоёр талд минь суугаад хөгжим сонсгодог байлаа. Хоёулаа уйлаад л суудагсан. Тэгээд ээлжлэн духан дээр минь үнсэж, аав минь босоод л хөл гараа савчин бүжиглэдэг байв. Түүнийг харсан би тэсэлгүй инээд алдана. Намайг дагаад ээж минь ч гэсэн учиргүй чангаар инээнэ. Ямар сайхан байсан гэж санана. Тэр хоёроосоо би хөгжмийг сонсох бус харин мэдрэх нь чухал гэдгийг ойлгосон юм шүү дээ?

- Тэгээд чи юуг нууцалж явсан юм бэ?

- Арван найм, естэй байх үеэс миний сонсгол муудаж эхэлсэн. Харин таван жилийн өмнөөс бүр юу сонсохоо больсон юм аа.

- Чи надтай зүгээр л ярьдаг байсан шүү дээ?

- Тийм ээ, би чамайг сонсдоггүй байсан. Харин чамайг мэдэрдэг байсан юм. Ертөнцийг сонсох биш харин мэдрэх нь чухал шүү дээ? Би олон жил сонсох бус мэдрэхэд л өөрийгөө зориулсныг чи гадарлаагүй. Бүгд л намайг...

Найз минь нэг их уртаар санаа алдсанаа “ за муу ээж аав хоёрыгоо зорих цаг болжээ. Үзэх, харах, үнэрлэх амтлах, сонсох чухал биш. Бүгдийг мэдрэх л” гээд замхран алга болов.

Өглөө сэрээд би цонхоор харж зогсохдоо” сонсголтой мөртлөө дүлий, нүдтэй мөртлөө сохор” хүмүүсийн тухай бодлоо.

Нийтэлсэн: Т.Болор-Эрдэнэ
Долоо хоногийн бороо (өгүүллэг)
Бусад мэдээ ▼

1
02-18
"Бүтээлч үйлс" ХК 5000 ширхэг Амны хаалт үйлдвэрлэн дүүрэгт хүлээлгэж өглөө

2
02-18
Дарханы МАН-ынхан далдуур дайтаж байна

3
02-18
М.Оюунчимэг: Байгалийн баялгийг иргэддээ тэгш хуваарилах чинь өөрөө ардчилал байхгүй юу

4
02-18
Д.Цогтбаатар: БНХАУ-аас дахин 336 монгол иргэнийг эх оронд нь авчирна

5
02-18
Кёкүшюүзан Д.Батбаяр, Т.Баясгалан нар “мөнгө угаах” гэмт хэргээр шалгагдаж байна

6
02-18
Хоёр өөр хандлага

7
02-18
ӨМНӨГОВЬ: Коронавирусээс урьдчилан сэргийлэх ажилд Тавантолгой компани дэмжлэг үзүүлэв

8
02-18
Шуурхай: Говьсүмбэрт коронавирусийн хоёр сэжигтэй хүн тусгаарлагджээ

9
02-18
Танилц: Хадгаламждаа 14 тэрбум төгрөгтэй Монгол банкны хэлтсийн дарга Ц.Алдармаагийн ХОМ...

10
02-18
Хөрөнгө оруулалт татах асуудлаар Улаанбаатарт бизнес эрхлэгчдийн форум хийхээр 10 гаруй улсын сайдтай тохиролцжээ

11
02-18
Малын зүй бус хорогдол өсчээ

12
02-18
Р.Дагва: Нийслэлийг хөгжүүлэх хэтийн зорилтын эзэд нь өнөөдрийн 16-18 настнууд гэдгийг бодолцох ёстой

13
02-18
Гурван өнгийн оймс

14
02-18
БАРИМТ: БГД-ийн нэгдсэн эмнэлгийн дарга З.Балдандугар өөрийгөө шагнаж, мөнгөн урамшуулал олгожээ

15
02-18
"2021 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс өмнө бүх хуулийн этгээд эцсийн өмчлөгчөө мэдүүлж дууссан байх ёстой"

16
02-18
Өмнөд Солонгос улсад Монгол Улсын 48,185 иргэн амьдарч байгааг мэдээллээ

17
02-18
Тавантолгойн цахилгаан станцыг 924 сая ам.доллараар барих ТЭЗҮ бэлэн болжээ

18
02-18
Шалган нэвтрүүлэх товчоодод тухайн иргэний орж гарсан болон машины дугаараар мэдээлэл бүртгэгдэнэ

19
02-18
Г.Наранцэцэг мөнгөн медаль хүртэв

20
02-18
Ихэс дээдэс нь толхилцож, "интерполдуулсан АН"

21
02-18
“Sharp” Японы анхны “5G” гар утсыг танилцуулжээ

22
02-18
Сонгогчдын итгэл, сэтгэлийг 100 хувь татах, 180 градус эргүүлэх боломж байна уу?

23
02-18
ЕХ нийгмийн сүлжээнүүдийн эсрэг хязгаарлалтын арга хэмжээ авч магадгүй

24
02-18
Коронавирусын сэжигтэй тохиолдол 15 аймагт бүртгэгдэв

25
02-17
Байнгын ажиллагаатай хяналтын цэгийг нийслэлийн хойд бүсэд байгууллаа

26
02-17
Одонгийн хүүхдээ өлгийдэн авахаар хүлээж суугаа Отгоогийн "өөрчлөлт"

27
02-17
Вакцинжуулалтын эсрэг байх 50 шалтгаан

28
02-17
“The Irish Times”: “The Hu” хамтлагтай хийсэн ярилцлага

29
02-17
Ван И: Дэлхий ертөнц бол олон үнэт зүйлийн нийлбэр юм

30
02-17
Архангай аймаг өндөржүүлсэн бэлэн байдалд шилжлээ

31
02-17
Д.Сумъяабазар сайд аа, Хөрөнгийн биржид хувьцаа гаргах нь зөв...

32
02-17
Эрээн хотод түүхий загас авч идсэн иргэнийг хилээр нэвтэрч орж ирмэгц нь тусгаарлажээ

33
02-17
Нэг л хүн хөрөнгө, орлогоо мэдүүлсэнгүй

34
02-17
Бурхан ба үрэл

35
02-17
“Эрдэнэс-Тавантолгой” ХК-ийн 1072 ширхэг хувьцаатай иргэн 96480 төгрөгийн ногдол ашиг авна

36
02-17
Амны хаалтны үнийг нэмсэн “Монос” ХХК-д зөрчлийн хэрэг үүсгэжээ

37
02-17
The Pussycat Dolls хамтлагийнхны эргэн ирэлт

38
02-17
“Аsia.nikkei”: XIX аяллын гол маршрут Монгол

39
02-17
Чингэлтэйчүүд бусад дүүргүүдийг МАНЛАЙЛЖ, ҮЛГЭРЛЭЖ байна

40
02-17
Эрс шинэчлэлийн бодлого эрс шинэчилж чадав уу

41
02-17
1072 хувьцааны дансаа нээлгээгүй иргэдэд ХЭРЭГТЭЙ МЭДЭЭЛЭЛ

42
02-17
АНУ-ын тэнгисийн цэргийн шилдгүүд монгол цэргүүдийн чадварыг гайхан биширчээ

43
02-17
Биологичид арьсны нянгаар хүний насыг тооцоолж суржээ

44
02-17
Хөдөлмөрийн тухай хуулиас цалин хасах сахилгын шийтгэлийг хасжээ

45
02-17
Газрын тосны ханш 47 ам.доллар болж буурч магадгүй

46
02-17
Хамба лам Д.Чойжамц гуайн мэдэгдлийн эргэн тойронд

47
02-17
Хөх хотын түүх: Тонис-херацлейон

48
02-17
Кувейтүүдийн барьж өгсөн цогцолборыг Д.Оюунхорол Ж.Эрдэнэбат нар өөрийн болгосон түүх!

49
02-17
"Явуургүй шунал"

50
02-17
НД-ын шимтгэлээ нөхөн төлөөрэй

51
02-17
Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэрэгжүүлэхэд үлгэр дуурайл үзүүлнэ үү, Ерөнхийлөгч өө

52
02-17
"Токио-2020"-ийг зорих эрх авсан тамирчин болон спортын төрөл

53
02-17
"Эрдэнэс-Тавантолгой" ХК-иас тээврийн жолооч нарыг хот руу татах ажлыг зохион байгуулж, маск, амин дэм тараах зэрэг дэмжлэг үзүүлж байна

54
02-17
Монгол Улс 2020 онд Саарал жагсаалтаас гарч чадах уу?

55
02-17
Чоно дайрахад чулуугаар цохин амиа аварчээ

56
02-17
Хятадаас гадна коронавирусний халдварын 780 тохиолдол бүртгэгджээ

57
02-17
Уханиас оюутнуудаа авчирсан алба хаагчид тусгаарлалтаас гарлаа

58
02-17
Автобус амны хаалтгүй иргэнд үйлчлэхгүй

59
02-17
З.Энхболд намдаа очиж, “экс”-үүдийг интерполоор хайж эхлэв

60
02-17
ТИТЭМ ВИРУС: "Даймонд принцесс" дээр АНУ-ын 40 иргэн халдвар авчээ

61
02-17
Х.Баттулга: Цагаан сарын баярыг настан буурлуудад хүндрэл, эрсдэл учруулах байдлаар тэмдэглэхгүй байхыг уриалж байна

62
02-17
Агаарын бохирдлын тунаралыг арилгах арга зам бий

63
02-16
Телуханы Аубакир: Монгол Улс улаанбуудайн дотоодын хэрэгцээгээ 100 хувь хангах ёстой

64
02-15
Амралтын өдрүүдээр цаг агаар тогтуун байна

65
02-15
Дуулсан дуундаа уяраад уйлж суух хойгуур чинь...

66
02-15
Америкийн цэргийн бааз пуужинд өртжээ

67
02-15
АНУ болон Германы тагнуулын алба 130 гаруй орны нууц мэдээлэл, захидал харилцааг тагнан мөрдөж байсан нь илчлэгдэв

68
02-15
Урт цагааны үйл ажиллагааг зогсоох саналыг Нийслэлийн Засаг даргад өргөн барина

69
02-15
Т.Доржханд: Гуравдагч хүчнүүд амбицаа дарж, алсын зорилго дээрээ нэгдэж чадвал сонгуульд өөр үр дүн гарна

70
02-15
Ө.Лхагвабаяр: Машины толь хулгайлахад л баривчлах ялаар шийтгүүлнэ

71
02-15
Улaaнбaaтap Дapxaн чиглэлийн зaмыг мyyлaxыг xopиглoнo

72
02-15
Airbus компани “далавч ба эх бие үргэлж” нисэх онгоцны загварыг танилцуулжээ

73
02-15
З.Энхболд энгийн биш, их адармаатай улс төрийн үзэгдэл

74
02-15
Коронавирусээр халдварласны улмаас нас барсан хүний тоо 1523 болжээ

75
02-15
З.Энхболд Ардчилсан намын дарга болох уу?

76
02-15
Өвөрмонгол эмэгтэй оюутныг Монгол руу харуулан зогсоож байгаад амьдаар нь яргалсан аймшигт түүх

77
02-15
Өвөлжилт хүндэрсэн сумдад өвс үнэгүй олголоо

78
02-15
Хойд Солонгост коронавирусийн эсрэг хорио цээрийн дэглэм зөрчсөн төрийн албан хаагчийг цаазалжээ

79
02-15
250 албан тушаалтан ХОМ өгчээ

80
02-15
Өөрийн гэсэн дагуултай солир дэлхийн хажуугаар 4.3 сая км зайтай өнгөрчээ

81
02-15
Сүүлийн 24 цагийн хугацаанд Хубэй мужид шинэ халдварын тоо буурч, нас барагсдын тоо нэмэгджээ

82
02-15
Эрүүдэн шүүх улс төрийн шоглоом

83
02-15
Цагаан сарын аатай, адтай, аагтай яриа

84
02-15
Цээрээ мартсан Монголчууд

85
02-15
Бүгд Найрамдах Турк Улсаас Монгол Улсад суугаа ЭСЯ мэдэгдэл гаргалаа

86
02-15
Чай Вэньрүй: Бодит байдалд нийцүүлэн хорио цээрийн дэглэмийг зөөлрүүлнэ гэдэгт найдаж байна

87
02-15
Чавганц нарын хэрүүл ба улстөрчдийн боловсрол

88
02-15
Эсрэг гурван дүр

89
02-15
Элчин сайд нарт Итгэмжлэх жуух бичгийг нь гардуулав

90
02-14
Хятадад нийт 1,716 эмч, сувилагч коронавирусийн халдвар авчээ

91
02-14
“Монгол шуудан”-гийн хувьчлал ба банк байгуулах шунал

92
02-14
Байгаль орчны төлөө тэмцэгч Грета Тунберг хэрхэн 6 тэрбум евро халаасалсан бэ?

93
02-14
Өмнөговь аймгийн Засаг дарга Н.Наранбаатар онцгой комисс хуралдуулж, хэрэгжүүлэхэд дөхөм шийдвэрүүдийг гаргалаа

94
02-14
Элчин сайд нарт Итгэмжлэх жуух бичгийг нь гардуулав

95
02-14
“2019-nCoV” вирусээс урьдчилан сэргийлж, хянах тал дээр Хятад улс амжилттай ажиллаж байна

96
02-14
Эрдсийн баялгаас үүдэх “Монгол өвчин” (Mongolian disease)

97
02-14
Ардчилсан Намын “шинэ од” Пит Буттижич

98
02-14
16 тонн шатахуун тээвэрлэж яваад “Ээвийн гол”-ын мөсөнд цөмөрсөн машиныг татаж гаргажээ

99
02-14
Назарбаевын ач хүү Их Британиас улс төрийн орогнол хүсчээ

100
02-14
Ховор амьтдын ховор зурагтай картаа авч, хүрээлэн буй орчиндоо хөрөнгө оруулалт хийгээрэй