BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

ХӨНДӨХ СЭДЭВ: Сүсэглэл, солиорлын дэнс: ЯМАА

Содон өнгө, өөр төрх, өвөрмөц хэв маягийг байгаль эхээс өвлөсөн бүхэн эрт үеэс л олны хараанд өртсөөр ирсэн. 


Гэлээ гээд бидний өвөг дээдэс содон бүхнийг шидтэнээр өргөмжлөн зарлаж, олноороо нийлэн гишгэчин сүйтгэж байсангүй. Сүсэг бишрэл нь солиорол болтлоо туйлшралгүй XXI зуунтай золгосон юм, монголчууд. Гэтэл байгалийн бүтээлээр ашиг олдог, хэтдээ сөрөг үр дагавар ихтэй бизнес энэ цагийн өнгөнд сүсэглэл, солиорлоор дэнслэгдэж байна.

Сүсэглэл нь солиорол болж хувирсан бас нэг жишээ. Модны ур гэх ургацгийг усанд буцалгаж уувал элдвийн өвчин байтугай хорт хавдар анагаадаг хэмээн сурталчлах болов. Яриад ч зогссонгүй. Ургацаг олж зардаг, авдаг, уудаг хүмүүс олширсныг хөдөө хээрээр олонтоо явахдаа цөөнгүй харж, сонсож байна. Ойн салбарын эрдэмтэн, доктор Д.Энхсайхан “Модны ур буюу ургацаг нь нэгэн төрлийн өвчин юм. Тодорхой хэлбэл, хорт хавдраар өвчилсөн хүний хавдар нь гэсэн үг” хэмээн тайлбарлалаа.

Шинжлэх ухааны талаас нь дахин тайлбар өгье. Жишээ нь, мушгирч, эсвэл далий мурий ургасан мод ургах явцдаа ямар нэг гэмтэл авсан, эсвэл генийн өөрчлөлттэй, хүнээр бол гажигтай гэсэн үг ажээ. Гэтэл тэрхүү гаж ургасан моднууд гайхамшгийг бүтээдэг шидтэн болон хувирав. XXI зууны монголчууд ийнхүү эрүүл бус, өвчин эмгэгтэйг илтгэдэг модны ургацаг, “үү”-г нь шүтэн биширч эхэлсэн нь өнөөгийн нийгмийн сүсэглэл улам л гаж болж буйг илтгэнэ.

Цаашлаад янз бүрийн ургамлын үндэс, навчийг ямаа аятай тасдан үмхэлж, үхэр мэт хивж зогсдог нөхдүүд ч олширлоо. Статистик мэдээнээс харвал, хорт хавдрын өвчлөл манай улсын хүн амын нас баралтын хоёр дахь шалтгаан болсон төдийгүй тоон үзүүлэлт нь жилд 4000-аар тоологдож байна. Модны ур, ургацаг мэтүүд үнэхээр тийм л шидтэй юм бол хорт хавдраас үүдэлтэй нас баралтын статистик үзүүлэлтэд гайхам эерэг өөрчлөлт гарах учиртай. Цаашлаад анагаах ухааны салбар өндөр хөгжсөн улс орнууд хэдийнэ авч ашиглаад, хүн төрөлхтнийг аврах эм бүтээснээ зарлах байсан бус уу?

Ойрын нэг танил минь өнгөрсөн хавар салхинд гарангаа арваад яргуй тасдаж идсэнээ бахархалтайгаар ярив. Өөрөө зооглоод зогсохгүй хүүхдэдээ “хүч” хэрэглэн үмхүүлжээ. Яргуй идвэл хоолойны өвчин илааршдаг гэх яриа эртнээс улбаатай. Бас тамир тэнхээ оруулдаг хэмээн ярьдаг ч яргуй идээд “шид”-ийг олохгүй гэдгийг шинжлэх ухаан баталсан. Хүүхдийн их эмч Д.Буянхүү “Малын гаралтай гоц халдварт өвчин хил хязгааргүй тархаж, хөрсний бохирдол Монгол орны хэмжээнд яригдах болсон өнөө үед ийм эрсдэлтэй алхам хийж болохгүй. Ганц яргуй ч биш. Тэгээд ч хүүхдийн дархлаа сул байдаг тул хэтдээ ямар ч эрсдэл дагуулж болзошгүй” хэмээн сэрэмжлүүллээ.

Анагаах ухааны доктор, гавьяат эмч Б.Болдсайхан “Яргуйг Европын, Дорнын уламжлалт анагаах ухаанаар ч тэр хамгийн их судалсан ургамлын нэг.  Монгол анагаах ухаанаар бол яргуй нь халуун чанартай, цус бага зэрэг шингэлдэг болохыг батласан. Тэгэхээр цусаа шингэлэх гэж байгаа бол заавал яргуй идэж ходоод гэдсээ шархлуулах хэрэггүй. Оронд аспирин уучихаж болно гэж хэлмээр байна. Яргуй их халуун чанартай ургамал. Тэгэхээр хордож харшил авах эрсдэлтэй” хэмээн зөвлөжээ.

Сүсэг бишрэлээс улбаатай бизнесийн бас нэг жишээ бол “битүү мод”. Ерөнхийдөө энэ нь тайрч, өнгөлж лакадсан, янз бүрийн хэмжээтэй модны мөчир юм. Уг мөчир нь ямар нэг байдлаар гэмтэж буруу ургаад, салаалсан үзүүр нь эргэж үндсэн мөчир лүүгээ зоогдон бариул аятай нүх гаргасан байх ажээ (Зургаас тодорхой харна уу).

Харин ийн ургасан мөчрийг тайрч зүлгүүрдээд, дунджаар 20 мянган төгрөгөөр зардаг бөгөөд “Айлд байх маш сайн. Гай гамшиг, өвчин зовлонгоос гэр орон, үр хүүхдийг чинь хамгаална. Аянга цахилгааныг зайлуулдаг” хэмээн ухуулж байхтай цөөнгүй таарлаа. Ийн сурталчлах нөхдүүд уран шувууны үүр, махчин шувуудын өд сөд, сангас зэргийг худалдан авах санал тавьж буй арга барил нь ч адил. Хэлэх үгнийх нь үндсэн холбоос шашин шүтлэгээр улбаалж байгаа нь сүсэглэл өдгөө Монголын нийгэмд ямар их хүч авсныг илтгэнэ.

Ц.Цэвээнхэрлэн

Эх сурвалж: Zindaa.mn

ХӨНДӨХ СЭДЭВ: Сүсэглэл, солиорлын дэнс: ЯМАА
Бусад мэдээ ▼

1
01-25
ФОТО: Талбай дээр байгаа иргэдийг тусгаарлалтад, шинжилгээ авч байна

2
01-25
Талбай дээр байгаа иргэдийг тусгаарлалтад, шинжилгээ авч байна

3
01-25
С.Ганбаатар: Хуурай өлсгөлөн зарлах уу, өөрийгөө шатаах уу гэдгээ эхнэртэйгээ ярьж байж шийднэ

4
01-25
Д.Тогтохсүрэн: Ерөнхийлөгчийн тавьсан хоригийг хүлээн авах боломжгүй

5
01-25
АН Л.Оюун-Эрдэнийг Ерөнхий сайдаар томилохыг дэмжихгүй

6
01-25
Биеэ засаад гэрээ зас, гэрээ засаад төрөө зас Ерөнхийлөгч өө!

7
01-25
ФОТО: УИХ-ын гишүүн С.Ганбаатар өлсгөлөн зарлаж байна

8
01-25
Ази номхон далайн худалдааны хэлэлцээрт элсчээ

9
01-25
Хар тамхины наймааны "хаан" гэгддэг Цэ Чи Лоп баривчлагджээ

10
01-25
Албан ёсны "муу дүн"

11
01-25
Халуун сэдэв: Оросын жагсаалын УЧИГ ТАЙЛАГДАВ уу?

12
01-25
Ерөнхийлөгч Х.Баттулга шүүхийн тухай хуульд хэсэгчилсэн хориг тавилаа

13
01-25
АНУ-д халдвар авсан хүний тоо нэмэгдсэнийг тангараг өргөх ёслолтой холбоотой гэж үзэж байна

14
01-25
ЭМЯ: Тусгаарлалтад байсан иргэдийн давтан шинжилгээ болон БЗД-ийн 4,5,8-р хороо, ЭМЯ-ны нэг ажилтнаас халдвар илэрлээ

15
01-25
ЖДҮ эрхлэгчид ажлын байраа хадгалж чадахгүйд хүрчээ

16
01-25
ХҮН таны замаар ийм жудаггүй явбал мал болоход амархан харагдаж байна

17
01-25
Эсэргүүцлийн жагсаалд Путиний дэмжигчдээс хамаагүй цөөн хүн оролцдог гэв

18
01-25
Энэтхэг улсаас ирэх COVID-19-ийн эсрэг вакцинд итгэж болох уу?

19
01-25
Б.Бат-Эрдэнэ:НӨАТ сугалааг болиулах саналыг хүргүүлнэ

20
01-25
У.Хүрэлсүх хаалга савж, Х.Баттулга хормойдсоор хоцорсны ард юу байв?!

21
01-25
Өнөөдөр 15.00 цагт Ерөнхий сайдыг томилох асуудлыг хэлэлцэнэ

22
01-25
Чуулганаар Монгол Улсын Ерөнхий сайдыг томилох асуудлыг хэлэлцэнэ

23
01-25
Мексикийн Ерөнхийлөгч коронавирусний халдвар авчээ

24
01-24
О.Гэрэлт-Од: Залуучуудаа алт болгоё

25
01-24
Ж.Сандагсүрэн: Иргэд QR кодоо байнга уншуулвал нийслэлд хатуу чанга хөл хорио тогтоох шаардлага үүсэхгүй

26
01-24
АРХИВ: Д.Сумъяабазар "ЭМЯ өөрсдийнхөө амрыг хараад хатуу хөл хорио тогтоох гээд байх юм"

27
01-24
ХӨСҮТ: Халдварын тархалт их, халдварт өртөх эрсдэл өндөр боллоо

28
01-24
А.Отгонбаатар: Жагсаалыг Х.Баттулга засгаа самрах тоглоом болгож завааруулсан

29
01-24
Ясүхиро Ямашита: Олимпийн наадмаа амжилттай зохион байгуулж, дэлхий дахинаа хүч чадлаа илтгэн харуулна

30
01-23
Хотын даргын орлогч Ж.Сандагсүрэн худалдааны төвүүдэд хяналт тавин ажиллаж байна

31
01-23
Нийслэлийн Засаг дарга Д.Сумъяабазар А/25 тоот захирамж

32
01-23
Нийт 16 сул орон тоонд төрийн албаны тусгай шалгалт зарлалаа

33
01-23
“Дэм дэмэндээ 2” аяны хүрээнд 200 өрхөд хүнсний багцын тусламж хүргүүллээ

34
01-23
Хууль тогтоомжийг 2024 он хүртэл боловсронгуй болгох үндсэн чиглэлийг батлав

35
01-23
BOLOD ДОЛОО ХОНОГИЙН ТОЙМ: Хүний эрхийн төлөөх иргэдийн тэмцэлд Засгийн газар буууж өгсөн дуулиант ДОЛОО ХОНОГ

36
01-22
НОК: Маргаашнаас үсчин, бүх төрлийн барааны худалдаа, үйлчилгээг нээнэ

37
01-22
Л.Оюун-Эрдэнийг нэр дэвшүүлэх албан бичгийг Ерөнхийлөгчид гардуулав

38
01-22
Шинэ үеийн “попчин” ХҮНам одоо больё оо!

39
01-22
Яруу найрагч Д.Галсансүхийн өмгөөлөгч ирээгүй тул шүүх хурлыг хойшлуулжээ

40
01-22
Ерөнхийлөгч Авлигын эсрэг хуулийн өөрчлөлтөд хэсэгчилсэн хориг тавилаа

41
01-22
Цагаан ордны веб сайт олон хүйсийн сонголттой болжээ

42
01-22
Улсын хилээр хориотой эд зүйл нэвтрүүлэхийг завджээ

43
01-22
Ганданд жил бүр 12 тэрбум төгрөг төсөвлөх нь гарцаагүй тулгамдсан асуудал мөн үү?

44
01-22
"Баянмонгол" хорооллын нэг иргэнээс халдвар илэрлээ

45
01-22
Дуулиан: Солонгосын Ерөнхийлөгч үрчилж авсан хүүхдээ "сольж" болно гэв

46
01-22
Ажлын хариуцлага алдсан "Хэрээдэй" ХХК-ны асуудал хэрхэн шийдэгдэх вэ Салбарын сайд аа?!

47
01-22
Чөлөөт бүсийн салбарт хамтран ажиллах тухай баримт бичигт гарын үсэг зурав

48
01-22
"Д.Сумьяабазар сугарч үлдэлгүй огцрох ёстой" гэв

49
01-22
Ерөнхий сайд огцорсны дараа УИХ-ын дарга Г.Занданшатарын хэлсэн үг

50
01-22
Ж.Байден Оростой холбоотой хэргийг шалгахыг үүрэг болгожээ

51
01-22
ХӨСҮТ-ийн эмч бол бусад батлагдсан тохиолдлын ойрын хавьтал болох 8 хүнээс халдвар илэрчээ

52
01-22
Завхан аймагт 4.6 магнитутын хүчтэй газар хөдөлжээ

53
01-22
456 хохирогчтой "Нарны хүү, сарны охин" компанийн хэргийг прокурорт буцаав

54
01-22
Л.Оюун-Эрдэнийг дараагийн Ерөнхий сайдад дэвшүүлэхээр болжээ

55
01-22
Олимпын наадмыг цуцлах хэрэгтэй гэж үзэж байна

56
01-22
Ерөнхийлөгчийн “Энтертайнмент” гэв үү?!

57
01-22
У.Хүрэлсүхийн халааг хэн авч, дараагийн Ерөнхий сайд болох вэ?

58
01-22
У.Хүрэлсүхийг Ерөнхий сайдын үүрэгт ажлаас чөлөөлөх тогтоолыг батлав

59
01-22
COVID-19: Монголд вакцин нийлүүлэх Энэтхэгийн вакцины үйлдвэрт гал гарчээ

60
01-21
МЗХ-ны Ерөнхийлөгч О.Гэрэлт-Од Д.Ганбаатарт “Шилдэг бизнесмэн оны залуу” батламж, гэрэгэг гардууллаа

61
01-21
Х.Баттулга: Сү.Батболдын бүлэглэл эргэлт хийж, ардчилал эхэлсэн цэгтээ эргэж ирлээ

62
01-21
Хүний ёсны төлөөх тэмцлийг улстөржүүлсэн Ерөнхийлөгчид алдарт эхчүүд гомдолтой байна

63
01-21
Өргөө амаржих газрын дарга Г.Баясгалан ажлаа хүлээлгэж өгөхгүй гэжээ

64
01-21
У.Хүрэлсүх: Ёс зүйтэй төр байгаасай гэж хүсэж байгаа учир Монгол Улсын Ерөнхий сайд миний бие ёс зүйн хариуцлага хүлээх ёстой

65
01-21
Шударга ёсны тэмцлээр эхэлсэн У.Хүрэлсүхийн Засгийн газар хариуцлагын шинэ жишиг тогтоолоо

66
01-21
ФОТО: Эрүүл мэндийн салбарынхан сайдаа авч үлдэхийн төлөө жагсаж байна

67
01-21
ХӨСҮТ-ийн Ерөнхий захирал Д.Нямхүүг чөлөөллөө

68
01-21
У.Хүрэлсүхийн халааг авах дараагийн Ерөнхий сайд хэн байх вэ?

69
01-21
Дональд, Меланиа Трамп нар Цагаан ордноос явлаа

70
01-21
ЭМЯ: 19 дүгээр байрны 1 орцноос дахин 9 хүн халдвар авч, "Монос"-ын голомтоос 2 хүн, тусгаарлалтад байсан 6 хүнээс халдвар илэрлээ

71
01-21
У.Хүрэлсүх: Хүнд үед яг галан дээр ажиллаж байсан хоёр сайдаа явуулчхаад би сугарч үлдэхгүй, хариуцлага хүлээвэл хамт ХҮЛЭЭЕ

72
01-21
ФОТО: Бухимдлаа илэрхийлэн, эсэргүүцэж буй иргэд

73
01-21
Жо Байден АНУ-ын Ерөнхийлөгч болсон эхний өдрөө ямар зарлигуудад гарын үсэг зурав

74
01-21
ЯГ ОДОО: Эрүүл мэндийн салбарын эмч, ажилчид сайдаа огцруулахгүй хэмээн жагсаж байна

75
01-21
Хуулиар илэрхийлсэн "хорсол занал"

76
01-21
АНУ-ын 46 дахь Ерөнхийлөгч Ж.Байден тангараг өргөлөө

77
01-21
Солигддог тэмдэг шиг Ерөнхий сайдууд

78
01-21
У.Хүрэлсүх намын баяраа тэмдэглэчихээд МАН-ын даргаас чөлөөлөгдөнө гэв үү

79
01-20
Хотын даргын захирамжаар НЭМГ-ын дарга, Өргөө амаржих газрын дарга нарыг чөлөөллөө

80
01-20
н.Пүрэвжаргал: Эх нярай хоёр болон эрүүл мэндийн салбарт ажилладаг нөхдийнхөө нэр хүндийг унагаасанд уучлал гуйя

81
01-20
Ерөнхий сайд нэр бүхий сайд нарын чөлөөлөгдөх хүсэлтийг хүлээн авав

82
01-20
Т.Мөнхсайхан: Ард иргэдээ цар тахлаас сэргийлэхийн тулд бүхий л хүчээ дайчлан, хоёргүй сэтгэлээр зүтгэлээ

83
01-20
Я.Содбаатар: УОК, Шадар сайдынхаа албанаас чөлөөлөгдөх өргөдлөө Ерөнхий сайдад өгсөн

84
01-20
УОК-ын дарга Я.Содбаатар, ЭМ-ийн сайд Т.Мөнхсайхан нарыг огцруулахаар болжээ

85
01-20
Б.Энхдалай: Эгчийнхээ хувцсыг яах вэ, яанаа гэж ярилцаж байтал Ийгл телевизээр эгчийг маань өмсөж байсан хувцастай нь аваад гарч байсан нь гарсан

86
01-20
Ч.Ганжавхлан: Дарга нарын уучлал гуйх хангалтгүй байгаа учир иргэд хариуцлагыг бодитоор нэхэж байна

87
01-20
Б.Идэр-Од: Дарга нар аа! Хариуцлагаа үүрээд, яг одоо соёлт нийгмийн ёсоор ажлаасаа ОГЦОР

88
01-20
Төв талбайд иргэд эсэргүүцлээ илэрхийлж, хариуцлага нэхэж байна

89
01-20
Х.Баттулга оффшор компаниа татан буулгасан ч, Ерөнхийлөгчийн тангарагаасаа няцсан үйлдлээ залруулж чадахгүй

90
01-20
Дөнгөж төрсөн нярайдаа төмөр нүүрээ харуулсан үйлдлийн хариуцлагыг төр өөрөө хүлээ

91
01-20
Ч.Ичинхорлоо: Төрсний дараа гам алдвал яс, үесээр янгинаж, бүх эрхтэн тогтолцоо хямардаг

92
01-20
Хотын дарга Д.Сумъяабазарт ЭМГ-ын дарга Л.Төмөрбаатарт хариуцлага тооцох хүсэлт илгээжээ

93
01-20
ЭМЯ: Шинээр 32 тохиолдол илэрч, батлагдсан тохиолдол 1067 болжээ

94
01-20
Б.Найдалаа: УОК дарга Содбаатарыг буулгая аа!

95
01-20
Спортоор хичээллэдэг хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэд "Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэн" дээр хувцасаа солих, түр амрах, хэрэгслээ хадгалах байртай болно

96
01-20
А.Отгонбаатар: Миний эхнэрийг тийм байдлаар авч гарвал би Я.Содбаататыг шууд буудах байсан

97
01-20
Хүний эрхийн үндэсний комиссоос УОК-т шаардлага хүргүүлнэ

98
01-20
С.Ганбаатар: "Үнэг, шаазгай хоёрын үлгэр"-т цэг тавих цаг болсон

99
01-20
Ж.Байден АНУ-ын ерөнхийлөгчийн тангараг өргөнө

100
01-20
Эмнэлэгийн ажилчдад бус ЭМЯ, УОК-д хариуцлага тооцох ёстой