BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

“Mongolian mining week-2022”: Уул уурхайн салбарын хөгжил зуун жилийн “эморол” дээрээ байна

Одоогоос 10 гаруй жилийн тэртээ Монголын баялгийг ашиглах гэсэн гадны хөрөнгө оруулагчид манай руу хошуурч байсан цаг. Гэвч өнөөдөр хариуцлагатай  уул уурхайг хөгжүүлж чадаагүй 


түүнчлэн хөрөнгө оруулагчдад ээлтэй хууль эрх зүйн орчин бүрдүүлээгүйээс тэд бүгд гарц явцгаасан. Тэгвэл тэднийг дахин дуудах энэ цаг үед “Уул уурхайн долоо хоног” нэгдсэн арга хэмжээ “Mongolian mining week-2022”-ыг УУХҮЯ, "Оюу толгой" хамтран өнгөрсөн долоо хоногт зохион байгуулсан юм.  Монгол Улсад уул уурхайн салбар үүсч хөгжсөний 100 жилийн ойн арга хэмжээний хүрээнд Монголын хамгийн өндөр хөрөнгө оруулалттай “Оюу толгой” компани  монголчуудыг долоо хоног уул уурхайгаар амьсгалуулж, уул уурхайн талаар зөв ойлголт өгөх, хариуцлагатай уул уурхайг хөгжүүлэх, Монгол Улс  ирэх хэдэн арван жилдээ далд уурхайн инноваци, шинэ техник, технологи мэдлэгийн төв болно гэсэн зорилтыг хангах том амбиц дор чуулсан юм.  Монгол Улсыг бүсийн хэмжээний далд уурхайн судалгаа, шинжилгээний төв болгох, олон улсад хүлээн зөвшөөрөгдсөн хөтөлбөрөөр гадаад оюутнууд ирж суралцах, Оюу толгойн далд уурхайд дадлага хийж мэргэжлээ дээшлүүлэх боломж олгохыг зорьж байна.  Ирээдүйд далд уурхайг илүү  ашиглана хэмээн алсын зорилгоо тодорхойлжээ.

Цар тахлаас үүдэлтэй нүүрс болон бусад уул уурхайн бүтээгдэхүүний экспорт тасалдахад манай эдийн засгийн өсөлт буурч өрх, аж ахуйн нэгжүүд  халаасаа сэгсэрч, зарим нь хаалгаа барьсан. Одоо ч энэ байдал үргэлжилсээр байгаа. Гэхдээ л бидэнд “Оюу толгой”, “Эрдэнэт үйлдвэр”,  “Эрдэнэс таван толгой” зэрэг том уурхай байсан тулдаа энэ бүх хямралыг даван гарч байна.  Харин  дахин ийм  хэд хэдэн уурхай нээж гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтаар ашиглах нь чухал байгааг ч салбарын экспертүүд хэлсээр. Гэхдээ гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт татсан хэмжээгээрээ бусад улстай харьцуулахад манай улсынх хамгийн өндөр гэдэг ч ард түмэнд ирэх үр, өгөөж муу, мөн жилээс жилд нэмэгдэж байх ёстой хөрөнгө оруулалт буурсаар байгаа нь харамсалтай.

 

УУЛ УУРХАЙ ҮАБЗ-ИЙН ХЭМЖЭЭНД ТАВИГДАХ САЛБАР МӨН ҮҮ

Уул уурхайн салбар эдийн засгийн үр өгөөж, нийгэм, байгаль орчинд үзүүлэх үр нөлөө нөхөн сэргээлтээрээ дэлхий нийтэд хамгийн том салбар юм. Тухайлбал, өнөөдөр дэлхий дээр 1.2 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулалттай 13 мянган уул уурхайн төсөл хэрэгжиж байна. Гэвч Монгол Улс гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтыг татаж авсан хэмжээгээр бусад улстай харьцуулахад харьцангүй өндөр хэрнээ   олборлож буй бүтээгдэхүүний хэмжээ болон  экспортолж буй хэмжээгээр харьцангүй бага.  Энэ нь юутай холбоотой вэ гэдэгт энэ хэдэн өдрүүдэд асуулт хайсан. Өөрөөр хэлбэл, өндөр хэмжээний хөрөнгө оруулалт татаж байсан энэ салбарт жил ирэх тусам хөрөнгө оруулалт буурч байгаад учир шалтгаан байна.

Засгийн газрын зүгээс  дэлхий нийтийг хамарсан цар тахлын сөрөг нөлөөг урьдчилж харах боломжгүй байсан.  Энэ нь 1-3 жил үргэлжилнэ гэсэн тооцоо бидэнд байгаагүй. Түүнчлэн манайх мөнхийн хоёр том хөршийн дунд далайд гарцгүй орон. Энэ  утгаар хөрш орнуудад гарч буй цар тахал болон дайны нөхцөл байдлын улмаас гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт буурсан гэсэн тайлбарыг өгдөг. Гэвч дэлхийн бусад орнууд гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт татаж буй нь харин ч цар тахлын үед өссөн чиг хандлагатай байгааг статистикт дурьдсныг “Уул уурхайн долоо хоног” арга хэмжээний үеэр салбарын судлаачийн илтгэлд  онцолж байв. Тэгэхээр зөвхөн цар тахлаас болж гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт зогссон уу гэдэгт эргэлзээ төрүүлсээр байна.

Гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт буурна гэдэг нь бид уул уурхайн дараагийн том төсөл хөтөлбөрөө  хөдөлгөх санхүүгийн эх үүсвэргүй  болно гэсэн үг.  Ер нь уул уурхайн салбарын асуудал нийт иргэдийн, нийгмийн, улс эх орны, Засгийн газрын хэрэг эрхлэх газрын даргын улмаар  Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн хэмжээнд очиж тавигдах болов уу  гэдэг нь асуудал дагуулсаар. Үндсэндээ улсаараа хямрах хэмжээнд яагаад хүрэв гэдэг санаа энэ чуулганд тавьсан илтгэл бүрээс цухалзаж байлаа.

 

ДЭЛХИЙН УЛС ОРОН ВАЛЮТЫН УРСГАЛ ТАТАХ КРАНТАА БҮХ СУВГААРАА НЭЭЖ БАЙНА

  Уг нь ашигт малтмал хамгийн шинжлэх ухаанч,улирлын чанартай, ирээдүйн зураглал тодорхой салбар. Дэлхий энэ салбар руу  техник, технологийн хурдаар тоглож  байна. Нэг ёсондоо аль болох зах зээлд үнэтэй байгаа баялгийг экспортод хурдан гаргаж, боломж байвал нэмүү өртөг шингээн боловсруулж  ашиг олох валютын урсгалыг өөрийн орондоо татах чиглэлд  бүх сувгаар “крант”-аа нээн зүтгэцгээж байна.  Үүнийг нүүрсний  мэргэжилтнүүд маш тодорхой хэлсэн. Ойрын 10-15 жилд нүүрсийг орлох технологи нэвтэрсэн байхыг хэлээд байна. Гэтэл бид хэдэн зуун жилийн дараах  нөгөө л ирээдүй хойч үедээ өвлүүлэх тухай ярьсаар хоцорч сууна. Үүнийг нөгөө зуун жилийн “эморол” гэхээс өөрөөр юу гэх билээ.

 

ТОГТВОРТОЙ БАЙДАЛ ХАМГИЙН ТУЛГАМДСАН АСУУДАЛ ГЭДГИЙГ ЧУУЛГАН САНУУЛАВ

Энэ удаагийн чуулганы нэг сайн зүйл нь бид  уул уурхайн салбарын бодлого, хууль эрх зүйн орчноо тогтвортой байлгах ёстой гэдэг дээр нэгдэж байгаа нь сайшаалтай  харагдсан.

Хөрөнгө оруулагчдад тавьж байгаа шаардлага, хөрөнгө оруулалтын орчныг бий болгож буй хууль эрх зүйн орчныг тэдэнд ээлтэй, аюулгүй байх ёстой гэдгээ одоо л нэг яс махандаа шингэтэл  ойлгож байгаа харагдсан. Уул уурхайн салбар тогтвортой байснаар 5,10,20,30 жилийн дараах асуудлыг өнөөдөр төлөвлөдгөөрөө онцлогтой. Энэ байдлыг ч “Оюу толгой” төсөл харуулж байна. Тиймээс манай улс ганц уул уурхай гэлтгүй бүх салбарт тогтвортой байдлыг хангах зайлшгүй шаардлагатай гэдгийг сануулсаар.

 

БИД ХЭР ХЭМЖЭЭНДЭЭ ТОХИРСОН ШИЙДВЭР ГАРГАЖ БАЙХ

 Бусад улс ялангуяа уул уурхай олон зуун жил хөгжсөн Чилид гэхэд парламент болон Засгийн эрх солигдох бүрт ямар нам, хэн байхаас үл хамаарч салбарын бодлогод нь ямар ч өөрчлөлт ордоггүй аж. Ингэснээр тус салбар нь хамгийн тогтвортой эдийн засгийн үр өгөөж нь нэмэгдсээр ард түмэн нь орлоготой хангалуун амьдралтай байдаг аж. Гагцхүү хариуцлагатай уул уурхайг хөгжүүлэх үүргийг хуулиараа баталгаажуулсан байдаг. Нөгөөтэйгүүр бид  уул уурхайд дэлхийн хэмжээний том тоглогч биш. Маш жижиг тоглогч. Чили, Австрали, Норвег, Энэтхэг Африк зэрэг орнуудын эрдэс баялгийн салбарын олборлолт, экспорт зэрэгтэй  харьцуулашгүй. Тийм учраас бид өөрийнхөө хэр хэмжээнд тохирсон бодлого шийдвэрийг гаргадаг байх нь чухал болохыг  “Mongolian mining week-2022” чуулган  сануулсан. 

Уул уурхайн салбарын 100 жилийн ойн хүрээнд УУХҮЯ, “Оюу Толгой” компани хамтран зохион байгуулсан “Монголын уул уурхайн долоо хоног-2022” арга хэмжээний хаалтын ажиллагаанд Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ оролцож тус  салбарынханд баяр хүргэж  үг хэлсэн юм. Тэрбээр  “Шинэ сэргэлтийн бодлого”, Оюу толгойн хэлэлцээрийн бодит үр дүнд  Монгол Улсын эдийн засаг сэргэж, уул уурхайн салбарын өсөлт 2012 оныхтой дүйцэхэд ойрхон байгаад итгэлтэй байна" хэмээсэн.  “Оюу толгой” компани шилдэг ханган нийлүүлэгчдээ “Эрдэнийн говь” хүндэтгэлийн арга хэмжээний үеэр тодруулсан юм. 2000 гаруй ханган нийлүүлэгч дундаас “МИАТ” компани шилдгийн шилдэгээр тодорсон бол шилдэг ханган нийлүүлэгч 8 гаруй компанийг мөн тодруулсан.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2022 ОНЫ ЕСДҮГЭЭР САРЫН 26. ДАВАА ГАРАГ. № 185 (6917)

“Mongolian mining week-2022”: Уул уурхайн салбарын хөгжил зуун жилийн “эморол” дээрээ байна
Бусад мэдээ ▼

1
12-01
БНСУ-д барилгын цементэд дарагдсан хоёр монгол иргэний нэг нь нас баржээ

2
12-01
ШУУД: "Анд ноёд" ХХК-д 100% мөнгөө төлсөн захиалагчид орох оронгүй туйлдаж байна

3
12-01
​Рори Грин: Хөл хориог эсэргүүцсэн жагсаал Хятадын эрх баригчдын дарангуйллыг гүнзгийрүүлж болзошгүй

4
12-01
Чуулган: Гурван жил тутамд газрын суурь үнэлгээг шинэчилнэ

5
12-01
Монголбанкны тэргүүн дэд Ерөнхийлөгч Г.Дөлгөөн Капитал банкны хөрөнгийг хувьдаа завшсан уу?

6
12-01
Д.Сумьяабазар Б.Цэцэгийн ахалсан төслийн 3.1 тэрбум төгрөгийн санхүүжилтийг Нийслэлийн 2023 оны төсвийн төслөөс эгүүлэн татлаа

7
12-01
​Ирэх онд эдийн засагт юу болох вэ

8
12-01
Ирэх даваа гарагаас нэгдүгээр эгнээгээр ЗӨВХӨН “НИЙТИЙН ТЭЭВЭР“ зорчино

9
12-01
Япон Улстай Тусгай стратегийн түншлэлийн харилцааг хөгжүүлнэ

10
12-01
ТОДРУУЛГА: Шатахууны сав дэлбэрсний улмаас нэг хүн амиа алдсан бол, хоёр ажилтан эсэн мэнд олдох боломж тун бага байна

11
12-01
Ойрын өдрүүдэд ихэнх нутгаар өдөртөө бага зэрэг дулаарна

12
12-01
Дархан-Уул аймагт 2,000 тонны багтаамжтай шатахууны нөөцийн сав шатаж буйг унтраахаар ажиллаж байна

13
12-01
Д.Амарбаясгалан: Нүүрсний хэрэг дээр хоёр улсын хуулийн байгууллага хамтран ажиллана

14
12-01
Байгаа орчныхоо агаарын бохирдлыг цаг тутам харж болно

15
12-01
Жо Байдены хүүгийн асуудал аавынх нь карьерыг хэрхэн сүйтгэж болох вэ?

16
12-01
УИХ-ын гишүүн Б.Дэлгэрсайхан “Монголчууд”-ыг Чингис бондоос ч илүү их хэмжээний өрөнд оруулсан уу?

17
12-01
“Сая төгрөгийн тэтгэмжээс илүү сар бүрийн цалин хэрэгтэй”

18
12-01
СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ: Цасанд суусан автомашины жолооч тусламж гуйхаар яваад амиа алджээ

19
12-01
Ирэх онд биднийг отож буй “хямрал”

20
12-01
​Сурвалжлага: Автобусаа нэмж чадахгүй юм бол буудлууд дээр дулаацах байр байршуулъя

21
12-01
С.Молор-Эрдэнэ: Өөрсдийгөө л ухаантай, мундаг гэдэг нь үндэстэн болгонд илэрдэг шинж

22
12-01
Ж.Батбилэг: Сайжруулсан шахмал түлшийг бүтээхэд 10 гаруй жилийг зарцуулсан

23
12-01
Э.Бат-Үүл: 420 тэрбум төгрөгийн эх үүсвэрийг төсвийн хуулийн дагуу зөв менежмэнт хийвэл дөрвөн их наяд төгрөг босгож, метро ч барих боломжтой

24
12-01
“Элэг бүтэн Монгол” хөтөлбөрийн шинжилгээнд 160 тэрбумыг зарцуулсан уу?

25
11-30
Дээд лигийн хагас шигшээ тоглолт марааш эхэлнэ

26
11-30
"Яг одоо СХД, БЗД-т агаарын бохирдол ДЭМБ-ын зөвшөөрөгдөх хэмжээнээс давсан тул анхаарна уу” гэсэн нь төөрөгдүүлсэн мессеж гэв

27
11-30
Ноцтой осол гаргаж, хүүхдүүд дайрсан Ч.Маралмаад яллах дүгнэлт үйлдэнэ

28
11-30
БНСУ-д ажиллаж байсан хоёр Монгол иргэн барилгын нурангид дарагдаж, ХҮНД БЭРТЖЭЭ

29
11-30
Ким Кардашьян, Канье Уэст нар гэрлэлтээ албан ёсоор цуцалжээ

30
11-30
БНХАУ-ын дарга асан Зян Зэминь таалал төгсжээ

31
11-30
Тавантолгой түлш ХХК үйл ажиллагаагаа шалгуулах хүсэлт гаргалаа

32
11-30
Дарханы төмөрлөгийн үйлдвэрээс 2.6 их наяд төгрөгийг шамшигдуулжээ

33
11-30
Төрийн бүх шатны байгууллагууд энэ жил шинэ жил тэмдэглэхгүй

34
11-30
“...С.Баярцогтын хэрэг батлагдаагүй тул нэмэлт мөрдөн байцаалтын дараа эцэслэе”

35
11-30
ВИДЕО: Байшингийн нуранганд дарагдаж, хоёр хоносон бяцхан хүүг аварчээ

36
11-30
Д.Сумьяабазар зөвхөн Б.Цэцэгийн төслийн цалин, урсгал зардалд зориулагдахаар 3.1 тэрбум төгрөг төсөвлөжээ

37
11-30
ШҮҮХ: “Оюу толгой”-н татварын мэдээллийг иргэнд өгөх үүрэгтэй гэж үзлээ

38
11-30
Н.Энхбаяр: Үйлийнхээ үрийг би өөрөө үүрээд бурханы өмнө очно

39
11-30
“Тавантолгой түлш” ХХК өөрсдийн үйл ажиллагааг тагнуулын байгууллагаар шалгуулахаар болсноо мэдэгдлээ

40
11-30
Эрчим хүчний шилжилт хийхгүйгээр өнөөдрийн нөхцөл байдал арилах боломжгүй

41
11-30
Хятадын сансрын хөлөг тойрог замын станцад амжилттай залгагджээ

42
11-30
Т.Мөнхсайхан: “Намайг алгас” нь хорт зуршлыг алгасахад иргэний зориг чухал гэсэн санааг агуулсан

43
11-30
Төрийн бүх шатны байгууллага, нийтийн албаныхан ШИНЭ ЖИЛ хийхгүй

44
11-30
МУГТ М.Анхцэцэг хүндийг өргөлтийн ДАШТ-д эх орноо төлөөлнө

45
11-30
Говь-Алтайгаас мах ачсан машины эхний цуваа Улаанбаатар хот руу хөдөлжээ

46
11-30
Сайд асан П.Сэргэлэн мисс охиноороо бахархав

47
11-30
С.Наранцогтыг Эдийн засаг, хөгжлийн дэд сайдаас чөлөөлж, “Эрдэнэс Монгол” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирлаар томилжээ

48
11-30
“Монгол Улс, Япон Улсын энх тайван, хөгжил цэцэглэлтийн төлөөх Тусгай стратегийн түншлэл”-ийг хөгжүүлэхэд чиглэсэн Хамтарсан мэдэгдэл

49
11-30
"Катар 2022"-ын бэлтгэл ажилд оролцсон 400-500 цагаач ажилтан амь үрэгдсэн

50
11-30
Хүүхдийн паркийн урд гармыг маргаашаас хаана

51
11-30
Япон улсын найман иргэнд "Алтан гадас" одон хүртээлээ

52
11-30
Алибабагийн үүсгэн байгуулагч Токио хотод нуугдаж байгааг мэдээлжээ

53
11-30
АЙЛЧЛАЛ: Монгол Улсын тогтвортой хөгжлийг Япон Улс цаашид ч тууштай дэмжинэ

54
11-30
Монгол, Японы тусгай стратегийн түншлэлийг байгуулах хамтарсан мэдэгдэл гаргалаа

55
11-30
Цахим спортын COLIZEUM-ын Монгол дахь анхны салбар нээгдлээ

56
11-30
Өмнөд Солонгосын шигшээ баг хожигдсоны дараа “Ghana” шоколад солонгосчуудын анхаарлын төвд оров

57
11-30
"Хүннү 2222" хорооллын цахилгаан шатнаас хүн унаж нас баржээ

58
11-30
Японы буцалтгүй тусламжаар Монгол Улсын эрчим хүчний хангамжийг сайжруулахаар тохирчээ

59
11-30
Самрын сүлжээнд “самруулж” буй Монголын эдийн засаг-1

60
11-30
Эрчим хүчээ хэмнэсэн хэрэглэгчийг урамшуулж “харанхуй”-г давъя

61
11-30
Улсын дээд шүүхийн шүүгчид нэр дэвшигчдийн хэн нь хэн бэ?

62
11-29
"Гоёл 2023" наадмын топ моделиор Б.Баярцацрал шалгарлаа

63
11-29
БШУЯ: Сурагчдын амралтыг наашлуулах боломжгүй

64
11-29
"Аялал жуулчлалын тухай хуульд ховор амьтдыг дуудлагаар худалдахаар тусгасныг эсэргүүцэж байна"

65
11-29
Угсармал орон сууцны барилгуудыг бүрэн дулаалбал 45 мянган айлын дулааны эрчим хүчийг хэмнэх боломжтой гэв

66
11-29
Даацтай холбоотой даацтай шийдвэр

67
11-29
Сураггүй алга болсон малчины нүүр, хөлийн хуруу хөлдсөн байдалтай олджээ

68
11-29
Цайны үнэр ханхалсан мөнхийн нөхөрлөл

69
11-29
Дэлхийн хамгийн том идэвхтэй галт уул дэлбэрчээ

70
11-29
Катар-2022: Марокко хожсоноор Бельги улсад үймээн болов

71
11-29
Цагдаагийн ажилтан хохирогчийн мэдүүлгийг хуурамчаар үйлджээ

72
11-29
Европ тивд хар тамхи нийлүүлдэг “супер картель”-ыг зургаан улс хамтран илрүүлжээ

73
11-29
Импортоор шахмал түлш авч борлуулсан тохиолдол байхгүй

74
11-29
Эрүүл бүс байгуулж, махны экспортыг тогтворжуулах зорилго бүхий тогтоол батлагдлаа

75
11-29
“Улаанбаатар 2023” Зүүн Азийн Залуучуудын наадмын зардлыг нийслэлийн төсвөөс гаргана

76
11-29
Цаг агаарын сэрэмжлүүлэг

77
11-29
Хөлдүүс болсон автобус, хөлдсөн тархитай УЛСТӨРЧИД

78
11-29
МУГТ Ц.Цогтбаатар "Токио-2022" их дуулгад зодоглоно

79
11-29
Хохирогч охины гэмтлийн зэргийг эрс тэс үнэлсэн тул Ч.Маралмаад холбогдох хэргийг нэмэлт мөрдөн байцаалтад буцаажээ

80
11-29
Франц, Бразил, Португалын шигшээ багууд шилдэг 16-д шалгарах нь тодорхой болов

81
11-29
47 жилийн дараах ХАМГИЙН ХҮЙТЭН шөнө болж өнгөрлөө

82
11-29
Г.Занданшатар: "Архи уу" гэж шахаж байгаа хүн 2023 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс хариуцлага хүлээнэ

83
11-29
Хятадын зарим хотод ковидын хязгаарлалтыг сулруулжээ

84
11-29
Дэлхийн хамгийн том идэвхтэй галт уул дэлбэрчээ

85
11-29
ГХЯ: БНСУ-д барилгын нурангид дарагдсан хоёр монгол иргэний нэгийнх нь биеийн байдал хэвийн, нөгөө нь ухаан орохгүй байгаа

86
11-29
Төв аймгийн төлөөлөгчдийн 24.4 хувь нь эмэгтэй

87
11-29
АТГ эрүүгийн 754 хэрэгт мөрдөн байцаалтын ажиллагаа явуулав

88
11-29
Монгол Улс дотооддоо сансрын хиймэл дагуул бүтээнэ

89
11-29
Монгол хэл, соёлоо хамгаалан тэмцсэнийхээ төлөө Хятадын дайсан гэж цоллуулсан Адъяа багшийн түүх

90
11-29
Айлчлал: Монгол, Хятад улс хамтарсан мэдэгдэл гаргав

91
11-29
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Япон Улсад төрийн айлчлал хийж байна

92
11-29
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Япон Улсад төрийн айлчлал хийж байна

93
11-29
​Арванхоёрдугаар сард баруун аймагт хүйтэрч, бусад аймгаар цас их орно

94
11-29
Жүжигчин Хён Бин, И Дон Үг зэрэг алдартнууд МОНГОЛД ирнэ

95
11-29
Шинэхэн гавьяатуудын түүхэн амжилтаас

96
11-29
Дэлхий аюултай, ядуу ертөнц болон хувирч магадгүй

97
11-29
Д.Сумъяабазар: Билл Гэйтс, Уорран Баффет нар ирээд ч Улаанбаатарын түгжрэлийг бууруулж амжихгүй

98
11-28
Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Ардын жүжигчин Д.Ухнаа таалал төгсжээ

99
11-28
​Х.Нямбаатар: Макаогийн загвараар казино байгуулна

100
11-28
Та ч бас сэтгэцийн эмгэгтэй юм биш биз!!!