”Зүүдэндэх нээлтүүд”

2013-11-04

1."Yesterday” дууны аялгуу Пол МакКартнийн зүүднээс ургажээ

Тэр бол бүх цаг үеийн хамгийн шилдэг дуучин, дуу зохиогч билээ. Геннисийн номонд бичигдсэн,хамгийн их хамтлаг дуучдын дуулагдсан /cover/ дуугаар түүний зохиосон "Yesterday" (1965) дуу нь бичигдсэн байдаг ба энэ дуу 7сая удаа тоглогдсон гэжээ. Харин энэ дууны ая нь Пол МакКартнийн зүүдэнд орж ирсэн юм. Вимпоул гудамжинд байх гэртээ дээврийн өрөөнд амьдардаг Пол 1965 онд Help! Кинонд зураг авахуулж байлаа. Нэгэн өглөө түүний зүүдэнд сонгодог хэмнэлтэй ая сонсогдов. Тэр хэлэхдээ: "
Би сэтгэл татам ая сонсоод сэрсэн. Ямар сайхан юм бэ, юу байсан юм бол гэж бодсон. Тэгээд шууд босож хажуудаа байгаа төгөлдөр хууран дээр суугаад G минорыг олсон, дараа нь F минор тэгээд цааш нь санахыг оролдсоор бусад B-с E хүртэл бүгдийг нь олж бичсэн. Тэгээд тоглож үзтэл үнэхээр гайхамшигтай сонсогдож байсан. Би урд нь хэзээ ч ингэж дуу бичиж байсангүй. Гэвч надад маш их таалагдсан, тэр бол үнэхээр гайхамшиг болсон” гэжээ.

2. Мэри Шеллейн зохиол Франкенштэйнийн санаа зүүдэнд бий болсон

1816 оны зун 19 настай Мэри Годвин ба түүний хайрт залуу Пэрси Шеллей нар Швейцарийн Женева мөрний дэргэд амьдрах яруу найрагч Лорд Байронтай уулзахаар явжээ. Гадаа шуурга шуурсаар, ирсэн зочдыг тэндээ сууж аймшгийн зохиол уншихаас өөр аргагүйд хүргэв. Тэгээд тэр шөнө гэрийн эзэн Лорд Байрон зочдыг ямар нэгэн зүйл бичихыг хүсчээ.
Мэри Годвин:
Би дэрэн дээрээ толгойгоо тавиад унтахыг хичээсэн ч чадсангүй. Тэгээд нүдээ аньтал зүүрмэглэнгээ бодож эхэлсэн. ”Нэг хурц юм харагдсан ба хэсэг оюутнууд бөөгнөрч зогсоод ямар нэгэн юм хийж байв. Тэгээд цаашилтал нэг аварга том биет хэвтсэн байх ба цахилгаан хөдөлгүүр ажиллана. Удалгүй нөгөө биет босож ирэх ба үнэхээр аймшигтай харагдаж байв. Би цочиж сэрсэнд хэсэг зүүрмэглэсэн байж”. Гэхдээ маш гоё зохиолын санаа олсон юм гэжээ.

3. Абрахам Линколн өөрийнхөө аллагын тухай зүүдэлж байжээ

Абрахам Линколн алуулахаасаа хэдхэн хоногийн өмнө эхнэртээ зүүднийхээ талаар ярьж байжээ. Арваад хоногийн өмнө би ажлаасаа маш орой тарсан. Фронтоос маш чухал мэдээ хүлээж авах ёстой байв. Би орондоо удаж болохгүй байсан ба их ядарсан тул шууд л нойрсож эхэлсэн. Би зүүдэлж эхэллээ. Би маш их нам гүмийг мэдэрсэн ба яг л үхэл шиг санагдсан. Дараа нь би хэдэн хүн цурхиран уйлж байхыг сонссон. Хүмүүс уйлж байсан, гэхдээ гашуудсан хүн олж харахгүй байсан. Би өрөөнөөс өрөө рүү орж үзэхэд ганц ч хүн харагдахгүй ч уйлах дуу хаа сайгүй сонсогдож байв. Бүх өрөө гэрэлтэй, бүх юмс л надаа маш дотно санагдаж байсан, гэвч энэ олон хүмүүс юунд шаналж ингэтлээ уйлцгааж байв?
Миний толгой эргэж, айж эхэллээ. Энэ ямар учиртай байж болох вэ. Нууцлаг бөгөөд аймшигтай байсныг олж тогтоох хэрэгтэй байв. Би зүүн талын өрөөнд ороход би хэвтэж байсан ба миний нүүрийг юмаар бүтээсэн байсан. Намайг тойроод цэргүүд хамгаалалтандаа авсан юм шиг зогссон байсан. Цагаан ордонд хэн үхчихэв ээ гэж асуухад миний хажууд байсан цэрэг: "Ерөнхийлөгч, Тэр алуулчихаж” гэж хариулав. Удалгүй тэр үнэхээр л зүүдэлсэн шигээ харамсалтайгаар алуулсан юм.

4. Кекуле молекул болон бензолын бүтцийг зүүдэлжээ

Фредрих Август Кекуле бол химийн шинжлэх ухааны түүхэнд, ялангуяа органик химийн түүхэнд томоор бичигдэх хүн билээ.
Тэрээр ярихдаа би судалж байсан ажлаа зүүдэлж эхэлсэн. Атом молекулууд миний нүдний өмнүүр нэг нийлж нэг салж бүх төрлийн урвалд орж байхад би харин хайж байсан юмныхаа учрыг олсон гэжээ.

5. Элиас Хоув 1845 онд оёдлын машиныг зохион бүтээжээ

Түүнд зүүтэй машин хийх санаа байсан ч яг яаж хийх талаар санаа орж ирэхгүй байжээ. Тэр төрөл бүрээр оролдож үзсэн ч нэг л болж өгөхгүй байв. Харин нэгэн шөнө тэр шоронгийн хэдэн хоригдлыг авч явж байна гэж зүүдлэв. Тэд түүнийг тойрон жад барин бүжиглэцгээж байсан ба тэдний жад нь үзүүртээ нүхтэй байсныг олж харжээ. Тэр сэрээд зүүдээ санаж үзээд асуудлынхаа учрыг олчихов. Зүүнийхээ үзүүрт нүхтэй байснаар утас нь даавуу орсон ч буцаад л гарч ирж машин нь ажиллаж болохыг олж тогтоов. Ингэж л оёдлын машин бүтээгдэв.

6. Жак Никлаус зүүдэндээ гольфийн шинэ цохилт олж харжээ.

Гольфчин зүүдэндээ гольфийн спортод үнэтэй хувь нэмэр оруулах зүйл харжээ. 1964 онд Жак Никлаус маш муу амжилт үзүүлэв. Гэвч дараахан нь хамгийн их оноог авдаг болжээ. Тэрээр ярихдаа: "Лхагва гаригийн орой би гольфийн цохилтын тухай зүүдэлсэн. Би зүүдэндээ маш сайн цохиж байсан ба би баруун гараараа муу цохидог байсан ч зүүдэндээ сайн цохиж байсан. Сэрээд тэр өдрөө зүүдэндээ цохиж байсан цохилтоор цохих бэлтгэл хийхэд бүгд амжилттай болсон юм” гэжээ.

7. Математикийн гоц ухаантан Сриниваса Раманужен

Сриниваса Раманужен (1887-1920) нь энэтхэгийн математикийн шинжлэх ухааны гоц авьяастан юм. Тэр амьдралынхаа туршид 3000 гаруй томъёо зохиожээ. Ялангуяа алдарт интегралын томъёог зохиосон хүн юм. Зүүдлэхдээ самбар дээр цус асгарсан байсан ба түүн дээгүүр нэгэн гар юм бичиж байхыг харжээ. Түүнийг анхааралтай ажиглавал интеграл бодох аргачлал байхыг ойлгосон ба сайтар тогтоож авсны эцэст зүүднээсээ сэрж бүгдийг бичиж авсан гэжээ.

8. Чулуужсан үлдэгдлийн учир

Луй Агассис (1807-1883) бол Шведэд төрсөн байгалийн шинжлэх ухаанч, амьтан судлаач, 1846 онд АНУ-д цагаачлан ирсэн багш хүн юм. Тэр Америкийн орчин үеийн амьтан судлал палентологийн ажлаараа хойч үедээ маш их нөлөө үзүүлсэн хүн юм. Тэр судалгааныхаа үеэр нэгэн загасыг зүүдлээд байсан ба түүнийг хаа нэгтээ харж байсан санагдавч яг ямар загас болохыг тодорхойлж чадахгүй байж. Харин 3 дахь шөнөө тэр цаас үзэг ойртуулан тавьж унтлаа. Тэр загас түүний өмнүүр явдагаараа явах ба тэр бушуухан сэрж загасын ерөнхий дүрс зургийг гаргаж харахад түүний судалж байсан чулуужсан үлдэгдэл мөн болохыг ойлгожээ.

9. Аймшгийн хааны зүүд

Зохиолч Стивен Кинг "Миний ихэнхи зохиолууд зүүднээс минь урган гарсан байдаг. Би зүүдэндээ янз бүрийн хүн зүүдэлдэг ба тэднийг сайн ажиглаж авдаг. Тэдний амьдралыг улам их ажиглах тусам аймшигт үйлдлүүд хийдэг. Би толинд харж буй хүн их зүүдэлдэг, тэд нүдэн дээр минь хувирч өөрчлөгдөж аймшгийн амьтан эсвэл сүнс болон хувирч бузар булай явдлуудаа үйлдэж эхэлдэг” гэжээ.