BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

Гурвын нэг мэтээр нэгдүгээр хүн шиг засаглах Путиний гэнэтийн шийдвэр

Путин анх удаа Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөж ялсан 2000 оноос хойш ОХУ-д Засгийн газар ингэж улс төрийн гэнэтийн 


шийдвэрээр, тэгээд хугацаанаасаа өмнө огцорч байсангүй. Тэгэхдээ Путин Ерөнхийлөгчийн хоёр дахь бүрэн эрхээ дуусгаад 2008 онд Ерөнхий сайдаар томилогдож байсныг эс тооцвол шүү дээ. Тэр үед Ерөнхий сайд Медведев Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон учраас бус, Путинийг Ерөнхий сайд болгохын тулд ОХУ-ын Дум ийм шийдвэр гаргаж байлаа. Тэгвэл Засгийн газраа огцруулсан Путиний өчигдрийн гэнэтийн шийдвэрийн цаад утга, зорилго ч иймэрхүү өнгөтэй байх магадлалтай. Наана бол ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Путин “Парламентын эрх мэдлийг нэмэгдүүлэхийн тулд” гэж шалтгаанаа тайлбарлав.  Гэвч дэлхийн улс төрийн газрын зураг дээр ОХУ-ыг “парламентын засаглалтай улсууд”-ын өнгөөр будахад арай эртэдэнэ. Парламентын тогтолцоо руу шилжиж эхэллээ гэж дүгнэхэд ч одоохондоо гэнэдэнэ.

Тэгвэл Путиний шийдвэрийн цаад өнгө, цаад утга юу вэ? Сэтгүүлзүйн өнцөг, сэтгүүлчийн хувиар хардаж үзье.  

Путин Ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийн хугацаа 2024 онд дуусна. Монголчуудын ойлголтоор биологийн насны хувьд тэтгэвэрт гараад гурван жил болж буй / өдгөө 68 настай/ Путин улс төрийн тэтгэвэрт гарах болоогүйгээ зарлав. 2024 оноос цааш ч ОХУ-ыг удирдах аргаа тэр олсон бололтой. Цаашид Ерөнхийлөгчийн хувиар байх бус, ерөнхийд нь захирах хувилбар. Уг нь 2024 онд Путин Ерөнхийлөгчид дахин нэр дэвшихэд хүндрэл багатай. Үндсэн хуульдаа өөрчлөлт оруулахад л болно. Гэвч 1998 онд Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн гишүүн, нарийн бичгийн дарга болж ОХУ-ын дээд удирдлагад орж ирснээс хойш 22 дахь жилээ угтаж буй Путиний засаглал сүүлийн жилүүдэд рейтингийн уналттай яваа. Путиний рейтинг унаж байгаа ийм үед дөрөв дэх удаагаа Ерөнхийлөгчөөр сонгогдоход хэцүү. Гадаад ертөнц талдаа ч эвгүй. Үүнийг мэдэрсэн Путин өчигдрийн шийдвэрийн цаана парламентынхаа эрх мэдлийг нэмэгдүүлэх замаар өөрийн засаглалын шинэ замыг нээх гэж байх магадлалтай. Тэр нь Казахстанаас эхтэй, Монголд ч сүүдрээ тусгаж амжсан Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн засаглал. Өөрөөр хэлбэл, ОХУ-ыг улс төрийн онолчид хагас Ерөнхийлөгчийн, Ерөнхийлөгч давамгай засаглалтай гэж үздэг. Гэвч бодит амьдрал дээр бүтэн Ерөнхийлөгчийн засаглалтай 20 жилийг үдэж буй. Тэгвэл цаашид хоёр танхим бүхий парламент давамгай засаглалд шилжих нь. Нэгэнт засаглалын хэлбэр өөрчлөгдөж байгаа учир одоо 10-аад албан тушаалтны байнгын гишүүнчлэл бүхий Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлөө ч  бусад улсын адилаар, парламентын засаглалтай улс орнуудад байдаг жишгээр ч өөрчилж, бүрэлдэхүүнийг цомхотгож таарна. Манай улсад гэхэд ҮАБЗ-д Ерөнхийлөгч, парламентын спикер, Засгийн газрын тэргүүн буюу Ерөнхий сайд ордог. Хэдхэн сарын өмнө Казахстанд Назарбаев Ерөнхийлөгчийн ажлаа өгсөн нэрийн дор улс орноо цөөн хүрээллээс илүү хүчтэй удирдах улс төрөө идэвхтэй хийсэн. “Жор” нь мөн л ҮАБЗ-өө хүчтэй болгож, парламент, Засгийн газраа онцын үүрэггүй, ҮАБЗ-ийнхөө шийдвэрийг дагадаг болгон хуульчилсан юм. Улмаар Назарбаев өөрөө ҮАБЗ-ийн тэргүүнээр үлдэж, ҮАБЗ-д охиноо оруулж ирсэн. Назарбаев энэ дэглэм, ийм схемийг 30 жилийн турш бэлтгэж, бас засагласаныхаа дараа хийсэн юм. ОХУ, Путин одоо Назарбаевын энэ “жор”-ыг шууд хуулдаггүй юмаа гэхэд илүү сайжруулсныг л хийх магадлалтай. Ингэж хардах үндэслэл нь Путин нэгд парламентын эрх мэдлийг нэмэгдүүлнэ гэж мэдэгдэв. Парламентын эрх мэдлийг нэмэгдүүлнэ гэдэг нь Ерөнхийлагчийн эрх мэдлийг хумина гэсэн үг.  Тухайлбал, Засгийн газрын гишүүдийг зөвхөн ДУМ томилох, тэднээс дэмжлэг авсан сайд нарын томилгоог Ерөнхийлөгч татгалзах эрхгүй болох, Ерөнхийлөгчөөр нэг хүн зөвхөн хоёр удаа сонгогдох эрхтэй байх зэрэг өөрчлөлт оруулахаа мэдэгдлээ. Хоёрт, сүүлийн арваад жил ОХУ-ын төрийн дээд лигт тандем явсан Медведевээ ҮАБЗ-ийн нарийн бичгийн даргар томилохоо мэдэгдлээ. Угаас ОХУ-ын ҮАБЗ бол одоо ч гол шийдвэрийг түрүүлж ярьдаг гол “гал тогоо” юм. Энэ “гал тогоо” цаашид ОХУ-ын “том өрөө” болж, хойморт нь өнөөх Путин дахин суух магадлалтай. Учир нь тэрээр Үндсэн хуулийн хаалтаар, ОХУ-ыг Ерөнхийлөгчийн засаглалтай байх 2008 онд Ерөнхий сайд буюу тус улсын хоёрдугаар хүн болсон ч, нэгдүгээр хүн шиг засагласаар гурав дахь удаагаа Ерөнхийлөгчөөр сонгогдож байв. Одоо тэгвэл эрх мэдлийг парламентад шилжүүлсэн мэт өнгөлөн далдлалтаар ҮАБЗ дээр төвлөрүүлж тэндээс засаглах нь. Өөрөөр хэлбэл, ҮАБЗ нь Ерөнхийлөгч, Холбооны зөвлөлийн тэргүүн, Ерөнхий сайд бүхий  байнгын гурван гишүүнтэй боллоо гэхэд Путин өөрөө гурвын нэг юмшиг харагдах хэрнээ урьдын адил нэгдүгээр хүн шиг засаглах хувилбар руу аажмаар шилжих болов уу. Магадгүй Ерөнхийлөгчийн бүрэн эрх нь дууссаны дараа Назарбаев шиг ҮАБЗ-ийнхөө тэргүүнээр үлдэж ч болох.

Гэхдээ нэг дүгнэлт бол Медведев огцорлоо гээд ОХУ-ыг хамтарч хослон удирдах Путин-Медведевийн тандем нураагүй. Магадгүй бүрэлдэхүүн нь нэмэгдэх байх. Медведев ч яваагүй,  харин  тэрээр хамгийн хэрэгтэй газар болох ҮАБЗ-д очиж байна.   

Г.Отгонбаяр

Эх сурвалж: Itoim.mn 

Гурвын нэг мэтээр нэгдүгээр хүн шиг засаглах Путиний гэнэтийн шийдвэр
Бусад мэдээ ▼

1
09-22
Энэтхэг, Тайвань, Вьетнамын нүүрсний хэрэгцээ өсчээ

2
09-22
Мөрдөгч нарт сургалт зохион байгууллаа

3
09-22
15-хан настай охин санаатайгаар галт тэрэгний урдуур орсон байж болзошгүй

4
09-22
ШӨХТГ-аас Туяарах сануулга өглөө

5
09-22
Монголбанк “Тинк банк” хөтөлбөрийн хүрээнд МУИС-тай хамтын ажиллагааны гэрээ байгуулав

6
09-22
Автомашины азын дугаарыг иргэдэд олгохгүй боллоо

7
09-22
НОК-т цугларсан хандивын мөнгийг үргүй зарцуулсан болох нь тогтоогджээ

8
09-22
Налайхын замын зорчих хэсгийн арын хэсэгт өнгө хучилтын ажил эхэлнэ

9
09-22
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх: Алдагдсан өмч хөрөнгөө улс эргүүлж авах нь бусдын хувийн өмчрүү халдаж буй хэрэг биш

10
09-22
О.Осоржамаа дахиад гудамжинд танихгүй хүмүүст зодуулжээ

11
09-22
15 настай охин галт тэргэнд дайруулжээ

12
09-22
Хотын Ерөнхий менежер Т.Гантөмөр албан тушаалаа ашиглан, их хэмжээний мөнгө шамшигдуулсан уу?

13
09-22
Ж.Нямаа: Архидалт охидод хамгийн их АЙДАС, ТҮГШҮҮР дагуулж байна

14
09-22
Н.Баярсайханд 2.8 жилийн ял оноолоо

15
09-22
Байгаль нуурын газар хөдлөлт Улаанбаатар хотод мэдрэгджээ

16
09-22
Үрс минь үхэж л байг уу?

17
09-22
Венесуэл улсын мөнгөн тэмдэгтийн ханш хэрхэн унасныг зургаар тодорхой харуулжээ

18
09-22
"Оймс" Н.Баярсайханыг хахуулын хэргийг хэлэлцсэн хурлын үеэр Чингэлтэйн шүүх дээр Ш.Раднаасэд заларсан нь ТОХИОЛДОЛ байсан уу!

19
09-22
Хожимдсон боловсролын хойноос бэлгэвч тараагаад нэмэргүй

20
09-22
Англид хязгаарлалтын шинэ арга хэмжээнүүдийг хэрэгжүүлнэ

21
09-22
Б.Буджаргал 125 км зам туулж, түрүүллээ

22
09-22
Энэтхэгийн анхны ерөнхий сайд ЖАВАХАРЛАЛ НEРУ

23
09-22
НҮҮРСНИЙ ЗАМ

24
09-22
Цэмцгэр энэ гэрт цэцэг шиг охин хагдарсан

25
09-22
Хэнд ч бүү НАЙД

26
09-22
Оросын эмийн сангуудаар коронавирусний эмийг худалдаж эхэлжээ

27
09-22
Допинг гэдэг “мангаа”-гаас бөхчүүдээ яаж аврах вэ?

28
09-22
АН-д хийсэн аудитын шалгалтаар 8 тэрбумын зөрчил илэрчээ

29
09-21
Дархан, сэлэнгийг газар тариалан, эрчимжсэн мал аж ахуйн бүс нутаг болгох арга хэмжээг үе шаттай авч хэрэгжүүлнэ

30
09-21
Есөн настай охин хүчирхийлэлд өртөн нас барлаа

31
09-21
“Алтан намар-2020” арга хэмжээнд Өмнөговь анх удаа “ШИЛДЭГ АЙМАГ”-аар шалгарлаа

32
09-21
Ардчилсан нам зөвхөн Л.Болдын байранд ч биш, бүр Л.Болдод "толгой хорогдох уу"

33
09-21
“Чингис хаан банк”-ны хувьцаа эзэмшигч Ц.Баярсайханыг АТГ шалгаж эхэллээ

34
09-21
Эдийн засагч Э.Батшугар хямралын дүр зургийг хагас жилийн өмнө хэлж байжээ

35
09-21
Ерөнхий Сайд У.Хүрэлсүх ГХЯ-ы Консулын Газрын Захирал Л.Мөнхтүшигийг загнав

36
09-21
ХӨСҮТ: Алтанбулагийн боомтоор орж ирсэн ОХУ-ын иргэнээс КОВИД-19 илэрлээ

37
09-21
Гадаад харилцааны сайд Н.Энхтайваны ОХУ-д хийх айлчлал эхэллээ

38
09-21
Шүүгч таалал төгссөн нь ерөнхийлөгчийн сонгуульд нөлөөлөх үү

39
09-21
ШТС-уудын шалгалтын хариуг Б.Лхагва дарга яагаад нуув?

40
09-21
Г.Рассель: Н.Төгсцогт миний хамгийн хүчтэй өрсөлдөгчдийн нэг

41
09-21
Япончуудын 75 хувь нь шинэ Засгийн газрыг дэмжиж байна

42
09-21
iPhone 12 гар утасны хятад хуулбар оригиналаасаа түрүүлж гарчээ

43
09-21
АНУ: “Шинэ ерөнхийлөгч томилогдтол дээд шүүхийн шүүгчийг сонгохгүй”

44
09-21
Гадаад харилцааны сайд Н.Энхтайван ОХУ-д айлчилж байна

45
09-21
Хятадын Элчин сайд Ерөнхийлөгч асан Ц.Элбэгдоржид “Хоёр нүүртэн” гэж сануулга өглөө

46
09-21
Н.Төгсцогт дэлхийн аваргын төлөө тулалдахаар боллоо

47
09-21
Доогуураа орон нутгийн сонгууль дээгүүрээ 2021 оны оршил явагдаад байна уу?

48
09-21
Гудамжинд гарсан АН-ын эцсийн орогнох цэг нь Монголын төр болсон уу!

49
09-20
Ө.Баянмөнх: Гурван жил дараалан шилдэг аймгаар шалгарсан нь бидний ажлын үр дүнг харуулж байна

50
09-20
Ч.Лодойсамбуу: Эх орныхоо төлөө явдаг хүн гэж байхгүй

51
09-19
ЭНЭ ДОЛОО ХОНОГИЙН ҮЙЛ ЯВДЛЫН ТОЙМ /2020.09.14-2020.09.18/

52
09-19
“Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэнд “Хүндэт доктор” цол олголоо

53
09-19
Гавъяат тамирчин Н.Төгсцогтын ээлжит тулаан маргааш болно

54
09-19
Бохирдсон энергиэ сард нэг удаа зайлшгүй цэвэрлэх шаардлагатай

55
09-19
Жишигт гологдсон “жингүй” бүтээн байгуулалт

56
09-19
Монголоос очсон тэмээнүүд гадаадын амьтны хүрээлэнгийн

57
09-19
Монгол бичгээ 700 сая юаниар “солих”-ыг ҮАБЗ яагаад зөвшөөрсөн бэ

58
09-19
Сөүл рүү дөрвөн удаа нислэг үйлдэж, 1000 иргэнээ авчирна

59
09-19
Залуу малчин бэлдэх асуудал дээр төрийн бодлого хэрэгтэй байна, Ерөнхийлөгчөө

60
09-18
Навчин дээр урласан итгэмээргүй үзэсгэлэнтэй 20 сийлбэр

61
09-18
НӨАТ-ын урамшууллын тохирол Ням гарагт явагдана

62
09-18
Европт халдварын тохиолдлын тоо огцом нэмэгдэж буйг анхааруулжээ

63
09-18
Ван И Монголд айлчлах үеэрээ харилцан бие биеэ хүндэтгэхийг уриаллаа

64
09-18
БНХАУ нээрээ л Монголыг бодсондоо л нүүрс авч байгаа юу

65
09-18
Хүн ам, орон сууцны 2020 оны тооллогын дүн гарлаа

66
09-18
"Дэлхийн Гитарын Өдөр"-ийг тохиолдуулан Yamaha F310 гитарыг онцлон хүргэж байна

67
09-18
Ц.Нямдорж: “Сахал” Эрдэнэбилэгийн эцэг нь Ли Чин Ши гэдэг хятад хүн шүү

68
09-18
Цагдаагийн офицер ингэж бичжээ

69
09-18
Л.Наранбаатар: Миний хувьд нэг намаас гарч нөгөө намд ороогүй, би АН-аас хоёр ч удаа хөөгдчихсөн хүн

70
09-18
Голландчууд хуванцраар "мөнхийн" зам бүтээлээ

71
09-18
Жижигхэн Монголыг төлөөлөхдөө том бай даа, гурав аа...

72
09-18
Үйлдвэрийн ослын тоо өмнөх оны мөн үеийнхээс 7.4 хувь буурчээ

73
09-18
Босоо хийморь байтугай бортоготой шээсээ ярин, сэвстэй гүзээндээ тээглэн янцаглах ТҮРҮҮ БӨХ

74
09-18
Боловсон хүчин ч үгүй, бодлого ч үгүй АН-ынхан

75
09-18
Төрийн тамгыг “доромжилсон” сайд төрд байж л байг уу?

76
09-18
“Авраамын гэрээ” ба шинэ Ойрхи Дорнод

77
09-18
Бундеслиг үзэгчтэй болно

78
09-18
Ерөнхийлөгчийн "Цагаан шүхэрт" гадаад хэргийн яам

79
09-18
Хаягдсан циркчдын өмнөөс хашхирах хэдэн шалтгаан

80
09-18
АНУ: Уйгур иргэдийн эрхийг зөрчсөн үйлдлийг тэвчихгүй

81
09-18
Хоёр настнуудаа цэцэрлэгт авахад бэлэн үү?

82
09-18
Хуульчдын холбооноос асууя: Хуульчийн шалгуур нь мөнгө үү, мэргэжлийн үйл ажиллагаа юу?!

83
09-17
Гадаад харилцааны сайд Н.Энхтайван ОХУ-д албан ёсны айлчлал хийнэ

84
09-17
Хоёр настай хүүхэд цахимаар хэрхэн бүртгүүлэх вэ

85
09-17
Терроризмтой тэмцэх зөвлөлийн ээлжит хуралдаан болно

86
09-17
Фейсбүүк ухаалаг нүдний шил гаргана

87
09-17
Хурууны хээ уншуулж, нүүрээ таниулахаас татгалзаж болно

88
09-17
Г.Одбаяр жиндээ тэргүүллээ

89
09-17
ХНХ-ын сайдын тамга төрсөн өдрийн мэндчилгээнд заларч олныг бухимдуулав

90
09-17
Үндэсний номын баяр маргааш эхэлнэ

91
09-17
ЭМЯ: Халдвар авсан хүний тоо 30 саяыг давлаа

92
09-17
Өмнөд Солонгос Улс ОУ-ын авлигын эсрэг чуулганыг онлайнаар зохион байгуулна

93
09-17
"Юникал таувер" ХХК нь зөвшөөрөлгүй барилга угсралтын үйл ажиллагаа явуулж байжээ

94
09-17
Зорчих эрхийг хязгаарлах ялыг цахим бугуйвчаар хэрэгжүүлнэ

95
09-17
Л.Наранбаатар: АН хулгайч, луйварчин, дээрэмчин, коммунистуудын нам болчихсон

96
09-17
Н.Энхбаярын оймсонд хавчуулагдсан Ардчилсан нам

97
09-17
Ард иргэд эсэргүүцэж, эх баригчид маш нууц айлчлуулав

98
09-17
Талийгаачдын гавлын яс өтөж, цогцос өмхийрсөн байжээ

99
09-17
Долоон Дэн буудлын үйл ажиллагааг зогсоох саналыг хүргүүллээ

100
09-17
Өнөөдөр Хилийн цэргийн өдөр тохиож байна