BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

“Борц” болсон эдийн засаг

Үндэсний их баяр наадмыг зохион байгуулах хороо хуралдаж, бөхийн барилдаан, хурдан морины уралдаан, сур харвааг зурагт, 


цахимаар үзэгчдэд хүргэх шийдвэрийг өнгөрсөн долоо хоногт гаргалаа. Энэ бол “Ковид-19” өвчнөөс сэргийлж буй арга. Олон хүн цуглуулахгүйгээр наадмыг зохион байгуулахаар хэлэлцэж байх зуурт Улаанбаатарын нэг хэсэгт хүний бөөгнөрөл болж байна. Тэр газар бол “Нарантуул” худалдааны төв. Тэндээс хүмүүс бараа, бүтээгдэхүүн худалдан авч бужигнана. Наадам, “Нарантуул” худалдааны төв хоёр “Ковид-19” цар тахлын үеийн эдийн засгийн зөрчлийг харуулах бодит жишээ юм.

“Ковид-19” өвчин тархахаас сэргийлж, наадмыг хүмүүс бөөгнөрүүлэхгүйгээр тэмдэглэх шийдвэр гаргаж байна. Гэтэл “Нарантуул” худалдааны төв олны хөлд дарагдсаар. Хүмүүс бөөгнөрөөд байна гээд уг төвийг хаавал олон бизнес зогсож, худалдаачдын амьжиргаа дордоно. Иймээс эл төвийг ажиллуулсаар байгаа.

Хөл хорио тогтоох тусам эдийн засгийн идэвх суларна. Харин чөлөөтэй тавих тусам идэвх нь сэргэнэ. Гэвч хөл хорио тогтоохгүй бол аюулт өвчин тархаж, гай тарж мэднэ. Ийм нөхцөлд Засгийн газар эдийн засгаа бодох уу, иргэдийнхээ эрүүл мэндийг хамгаалах уу гэдэг ацан шалаанд орчихоод байна. Хоёуланг нь бодох ёстой нь эргэлзээгүй.

Засгийн газраас хүүхдийн мөнгийг зургаан сарын хугацаанд 100 мянган төгрөгөөр тооцож олгох шийдвэр гаргасан. Тэгэхээр дөрвөн хүүхэдтэй айл сард 300 мянган төгрөг авч буй юм. Хүүхдийн мөнгийг өнгөрсөн долоо хоногт тараасан. Ингэснээр “Нарантуул” худалдааны төвийн наймаачдын орлого хоёр дахин нэмэгдсэн гэх. Худалдаачид “Мөнгөгүй байсан иргэд гар дээрээ хэдэн төгрөг тавингуут хэрэгцээт зүйлээ худалдан авч байна” гэж ярилаа. Энэ бол эдийн засгийн судсаар мөнгө хэмээх цус гүйж эхэлснийг илтгэх баримт. Тэгэхээр эдийн засгийн идэвхжлийг нэмэгдүүлэхийн тулд эдийн засагт мөнгө нийлүүлэх шаардлагатай нь тодорхой харагдаж байна.

Мөнгийг зах зээлд олон янзаар нийлүүлэх боломжтой. Бэлнээр тарааж болно. Арилжааны банкны зээлийг нэмэгдүүлэх арга хэмжээ авч болно. Мөн төсвийн хөрөнгө оруулалтыг нэмэгдүүлж, зах зээлд мөнгө нийлүүлж болох юм. Засгийн газар төсвийн тодотгол хийхгүй гэж мэдэгдэж буй. Сангийн сайд төсвийг тодотговол эдийн засгаа борц болгоно гэж эмээж буйгаа тайлбарладаг. Тэгвэл эдийн засагчид төсвийг тодотгоод, зардлыг нь бууруулахгүйгээр зарцуулалтыг нь хямралын эсрэг чиглүүлж, ажлын байрыг хамгаал гэж ятгадаг. Төсвөөс тараах хүүхдийн мөнгөний хэмжээг нэмэгдүүлснийг хямралын эсрэг авч буй арга хэмжээ гэж ойлгож болно. Энэ нь ч нөлөөгөө үзүүлж, эдийн засгийн цусны эргэлтийг нэмэгдүүлж буйг “Нарантуул” захын наймаачны орлого хоёр дахин өссөнөөр тайлбарлаж болох юм.

Үндэсний статистикийн хорооны мэдээлснээр Монгол Улсын дотоодын нийт бүтээгдэхүүн энэ оны эхний улиралд 10.7 хувиар агшсан. Мөн энэ оны эхний дөрвөн сард төсвийн орлого 404 тэрбум төгрөг буюу 14 хувиар буурчээ. Эдийн засаг үлэмж хэмжээгээр агшаад эхэллээ. Хагас жилийн үзүүлэлтээр эдийн засгийн агшилт улам гүнзгийрснийг Үндэсний статистикийн хороо мэдээлэх биз. Энэ оны төсвийг хоёр их наяд төгрөгийн алдагдалтай байхаар баталсан. Тэгвэл эхний дөрвөн сарын байдлаар төсвийн орлого 404 тэрбум төгрөгөөр тасраад байна. Одоогоор улсын төсвийн алдагдал 2.4 их наяд төгрөгт хүрсэн гэсэн үг. Хагас жилийн дүнгээр төсвийн алдагдал 600 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэх магадлалтай.

УИХ-ын 2020 оны сонгуулийн үр дүнгээр байгуулагдсан дараагийн Засгийн газар үлэмж хэмжээгээр агшсан эдийн засаг, алдагдал нь гаарсан төсөв хүлээж авах нь гарцаагүй боллоо. Шинээр томилогдох Сангийн сайд асуудлыг хөрсөнд дээр нь буулгаж, бодитоор хараад төсвөө тодотгоод хямралтай “дайтах” байх гэж найдъя. Дотоодын нийт бүтээгдэхүүний хэмжээ багассан, төсвийн орлого буурсан нь эдийн засаг аль хэдийн борц болсныг илтгэх үзүүлэлт. Сангийн сайд Ч.Хүрэлбаатар “Эдийн засгаа борцлохгүй” гэж ярьдаг. Гэвч тэр эс үйлдлээрээ эдийн засгаа борцолж байгаа хүн. Зээлийн батлан даалтын санг хөрөнгөжүүлж, хувийн хэвшлийнхэн баталгаа гаргаж өгье гэсэн санаачилга гарсан ч Засгийн газар дэмжээгүй. Мөн зээлийн хүүгийн тодорхой хэсгийг төрөөс дааж, ажлын байрыг хамгаалъя гэсэн санаачилга гаргасан ч бас дэмжээгүй. Эдийн засаг хумигдахын хэрээр аж ахуйн нэгжүүд ажилтнуудаа ажлаас чөлөөлж байна. Аялал жуулчлалын салбарынхан ажилчдаа аль хэдийн цомхотгоод эхэлсэн. Ямар нэг дэмжлэг үзүүлэхгүй бол ажилтнуудаа цомхотгоход бэлэн болсон, санхүүгийн хүндрэлд орсон компаниуд олон бий.

Эдийн засгийн цусны эргэлтийг сайжруулах нэгэн түлхүүр Засгийн газарт бий. Тэр нь “Эрдэнэс Тавантолгой” компанийн хувьцааны ногдол ашиг. Нийт 2.5 сая иргэнд хувьцааны ногдол ашиг тараахад 179 тэрбум төгрөг зарцуулах учиртай. Энэ мөнгийг эрт тараавал эдийн засгийг идэвхжүүлэх юм. Гэвч Засгийн газар тараах хугацаагаа товлоогүй байна. Иргэд хүлээсээр байгаа ч Засгийн газар мөнгийг нь хав дараад суучихлаа. “Эрдэнэс Тавантолгой” компани “Үнэт цаасны төвлөрсөн хадгаламжийн төв” рүү 60 тэрбум төгрөг шилжүүлсэн. Гэтэл Сангийн яам мөнөөх мөнгийг нь Төрийн сан руу татаад авчихжээ. Тус компани дахин 30 тэрбум төгрөг шилжүүлэхээр зэхжээ. Нийт 90 тэрбум төгрөгийн ногдол ашиг тараах боломж одоогоор бүрдээд байна. Гэвч Засгийн газар яах гээд байгаа нь мэдэгдэхгүй, мөнгийг хав даран суусаар. Иргэд, ялангуяа хувийн хэвшилд ажиллагсдын гар дээр бэлэн мөнгө байхгүй болсон. Уг нь иргэдийн гар дээр мөнгө тавивал эдийн засгийг идэвхжүүлж, агшихыг нь зогсооход дэмтэй сэн. Дараагийн Засгийн газрын тэргүүн борц болсон эдийн засгаа өндийлгөх гэж их зовох бололтой.

Т.Энхбат

Эх сурвалж: Өнөөдөр сонин

“Борц” болсон эдийн засаг
Бусад мэдээ ▼

1
07-09
Үндэсний их баяр наадмын хөтөлбөр

2
07-09
МУИС-ийн багш, доктор, профессор М.Баярсайхан: Амьтны үр төлийн нэр

3
07-09
Гадаад байгаа иргэдийн татан авалтыг эрчимжүүлнэ

4
07-09
Наадмын өдрүүдэд Эрүүл мэндийн байгууллагуудын ажиллах цагийн хуваарь

5
07-09
Бээжин, Тяньжиньд хамгийн ойрхон “их элсэн сав газар”-ыг цөлжилтөөс ангижруулж буй тухай тэмдэглэл

6
07-09
АТГ: 2020 оны хагас жилийн ажлын тайланг танилцуулж байна

7
07-09
13 машин мөргөлдөж, 3 айлын хашааг дайрсан ноцтой осол гарчээ

8
07-09
Төв аймгийн Эрдэнэ сумын нутагт нас биед хүрсэн 19 минжийг нутагшуулжээ

9
07-09
Хариуцлагагүй ажилласан албан хаагчдыг олон нийтэд зарлана

10
07-09
Эмэгтэй хүн бүрийн мэдэх ёстой гоо сайхны 17 нууц

11
07-09
Аз жаргалтай амьдралын нууц

12
07-09
Японы ерөнхий сайд ард түмнээсээ уучлал хүслээ

13
07-09
"Бие даагчид ба Сонгууль 2020"

14
07-09
"Улсын Их Хурлын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай” хуулийн төслийг өргөн барилаа

15
07-09
"Долдугаар сарын 16,17-ныг амралтын өдөрт шилжүүлэхгүй"

16
07-09
Израиль улс Палестиний хүүхдүүдийн нүүрийг хүчлээр түлжээ

17
07-09
Үндэсний их баяр Наадамд хурдан морь уралдуулах цагийн хуваарь, хөтөлбөр

18
07-09
Зургаан жилийн ял авсан Б.Отгонбаатар гэж хэн бэ?

19
07-09
Эмэгтэй гишүүдэд дайх үг

20
07-09
Тусгай хамгаалалттай бүсэд хүн амиа алдав

21
07-09
Төмсний үнэ тэнгэрт хадаж, төгрөгийн ханш газарт унасаар...

22
07-09
Аварга Э.Оюунболд энэ жилийн наадмыг өнжинө

23
07-09
Шинэ сайд нар Ерөнхийлөгчийн сонгууль өнгөртөл “яндан хөөлөх” үү?

24
07-09
Зуурмагийн миксер 13 автомашин мөргөж, 5 хүн гэмтсэн ноцтой осол ГАРЛАА

25
07-09
Оросын сэтгүүлчийг Чехийн тусгай албанд мэдээлэл дамжуулсан хэрэгт сэжиглэж байна

26
07-09
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн өчигдөр, өнөөдөр

27
07-09
Мөнгө угаах гэмт хэргээр шүүхэд шилжүүлсэн есөн хэрэг байгаа аж

28
07-08
Т.Доржханд сайдуудаас асуусан асуултны хариулт

29
07-08
Баяр наадмын төсөвт 1.6 тэрбум төгрөг зарцуулахаар төлөвлөжээ

30
07-08
С.Чулуун "Би хулгай хийдэг биш, эмхэлдэг цэгцэлдэг судлаач"

31
07-08
ОХУ-аас ирсэн хоёр хүний шинжилгээнд коронавирус илэрч, батлагдсан тохиолдол 227 боллоо

32
07-08
Х.Баттулга : Энэ их өрийг дарах уран ухаан, арга залийг Ч.Хүрэлбаатар та мэргэжлийн хүний хувьд бодож шийднэ биз

33
07-08
Танилц: Шинэ томилогдсон Засгийн газрын сайдуудын намтар...

34
07-08
Эрүүл мэндийн сайдаар Б.Цогтбаатарын оронд Т.Мөнхсайханыг томилуулахаар танилцууллаа

35
07-08
"Жи Тайм" сүлжээний гэгдэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан дахин хойшлов

36
07-08
Сөүл-Улаанбаатар чиглэлийн тусгай үүргийн онгоцоор 258 иргэн ирнэ

37
07-08
Бразилын Ерөнхийлөгчийн шинжилгээний хариу эерэг гарчээ

38
07-08
Гэр шатаж, хоёр хүн нас баржээ

39
07-08
"Челси" гуравдугаар байр руу орж, "Лестер" дөрөв рүү ухарлаа

40
07-08
У.Хүрэлсүх жинхэнэ мэргэжлийн, технократуудын Засгийн Газар байгуулахыг зорьжээ

41
07-08
Ц.Нямдоржийг Ерөнхий Сайдын зөвлөхөөр томилжээ

42
07-08
Их Британи, Хятад хоёр Хонконгчуудыг булаацалдаж эхэллээ

43
07-08
Н.Номтойбаярын нийтийн албанд ажиллах эрхийг 5 жил хасч, 5.5 жил хорих ял оноолоо

44
07-08
Ж.Эрдэнэбатын хэрэг парламентад ямар жишиг тогтоох бол?

45
07-08
АН хаашаа нүүх вэ?

46
07-07
АНУ Хятадын нийгмийн сүлжээний хавсралтуудыг хориглох асуудлыг “судалж байна”

47
07-07
Сөүлээс 172 иргэн эх орондоо ирлээ

48
07-07
ОХУ-аас орж ирсэн ТАВАН хүний шинжилгээнд коронавирус илэрч, батлагдсан тохиолдол 225 боллоо

49
07-07
Наадмаар ТАВ ХОНОГ амарч, долдугаар сарын 16-нд ажил ЦУГЛАНА

50
07-07
ЧУУЛГАН: Засгийн газрын бүтцийг УИХ-ын чуулганаар эцэлсэн баталлаа

51
07-07
Наадам хийх газар судлаад судлаад олдсон нь л Ерөнхийлөгчийн гэр бүлийнхний амралт юм гэнэ

52
07-07
У.Хүрэлсүх: Ирэх 4 жилд 2.9 тэрбум долларын өр төлнө

53
07-07
Ерөнхийлөгч Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Эрчим хүчний яамыг нэгтгэх санал хүргүүлжээ

54
07-07
У.Хүрэлсүхийн удирдсан Засгийн Газар 14 яам, 17 сайдтай байна

55
07-07
Байгаль Орчны Сайд асан У.Барсболд таалал төгсчээ

56
07-07
Токиогийн олимп болох эсэх нь тодорхойгүй байна

57
07-07
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх наадмаас өмнө танхимаа бүрдүүлнэ

58
07-06
Өнөөдөр Дээрхийн Гэгээнтэн 14-р Далай багшийн мэлмий гийж лагшин мэндэлсний 85 насны ойн өдөр

59
07-06
Сураггүй алга болсон эмэгтэйг уулнаас эсэн мэнд олжээ

60
07-06
Ерөнхий сайд байхдаа өөртөө лиценз олгосон Ж.Эрдэнэбатад 6 жилийн хорих ял оноолоо

61
07-06
УИХ-ын гишүүн Д.Эрдэнэбатад ял тулгажээ

62
07-06
Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд хоёр Засгийн газрын ийм хувилбарууд дээр “ярилцаж” байна

63
07-06
Амралтын өдрүүдэд гурван хүн зам тээврийн ослоор амиа алджээ

64
07-06
ОХУ-д 21 сая гаруй хүнд коронавирусний шинжилгээ хийжээ

65
07-06
ОХУ: 40 эмч коронавирусын улмаас нас баржээ

66
07-06
Бухимдал, гомдол дагуулсан 2020 оны ЭЕШ

67
07-06
НӨАТ-ын хоёрдугаар улирлын урамшуулал олгоно

68
07-06
Наадмын дараа төсөв тодотгоно

69
07-03
Ж.Чинбүрэн: Би сайд болох гэж хэн нэгний үүдийг сахиж элдэв хов жив хийж явсангүй, хийх ч үгүй!

70
07-03
П.Цагаан: Алтанхуяг аа, гудамжны чавганц уу чи

71
07-03
В.Путин Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийг боловсруулсан ажлын хэсэгтэй уулзана

72
07-03
Haaдмaap xaмгaaлaлтaд aжиллax цaгдaa нapт мoнгoл бaaтpын дээл өмcгөнө

73
07-03
ЭМЯ: Нэмж халдвар илрээгүй, хоёр хүн эдгэрч эмнэлэгээс гарлаа

74
07-03
УИХ-ын Халдашгүй байдлын дэд хорооны даргаар Н.Энхболд томилогдов

75
07-03
Д.Лүндээжанцан УИХ-ын даргын зөвлөх болно

76
07-03
Хүүхдийн паркийн үйл ажиллагаa хэвийн явагдаж эхлэлээ

77
07-03
Баяр наадмын талбайд хуушуур хийх болон худалдаа эрхлэх зөвшөөрөл олгохгүй

78
07-03
Мексик халдвараар нас барсан хүний тоогоор Испанийг давжээ

79
07-03
Тусгай үүргийн хоёр онгоцоор 420 иргэн эх орондоо ирлээ

80
07-03
У.Хүрэлсүх : Бид ард түмнийхээ итгэлийг зүтгэлээр хариулах учиртай

81
07-03
2020 оны нэгдүгээр улиралд 428.1 тэрбум төгрөгийн "ногоон зээл" олгожээ

82
07-03
"МИАТ-ийн тусгай үүргийн онгоцны хөдөлгүүр гэмтсэнээс Бээжинд буулт хийжээ

83
07-03
2020 оны нөөцийн мах бэлтгэх, нийлүүлэх ажлыг нийслэл хот амжилттай зохион байгууллаа

84
07-02
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх Ерөнхийлөгч Х.Баттулгад бараалхлаа

85
07-02
Аялалд явахдаа мартаж болохгүй зүйл

86
07-02
БНСУ-аас 420 иргэн эх орондоо ирнэ

87
07-02
Эрхэм хэрэглэгчдийн анхааралд

88
07-02
Гадаадад байгаа Монголчуудаа эх оронд нь авчиръя

89
07-02
Жилээр биш сараар тоологдох настай УИХ, засаглал байгуулагдсан уу?

90
07-02
И.К.Азизов: ОХУ-ын Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлт бүх салбарыг хамарч байгаа учир мэдэгдэхүйц өөрчлөлт авчирна

91
07-02
Д.Нямхүү: Өнөөдөр нэг хүн эдгэрч, ХӨСҮТ-өөс дараагийн сувилалд шилжлээ

92
07-02
Монгол Улс ФАТФ-ын саарал жагсаалтаас гарлаа

93
07-02
Өнөөдөр Замын-үүдийн боомтоор 300 монгол иргэн орж ирнэ

94
07-02
Зарим үйлчилгээний газруудыг үе шаттайгаар нээнэ

95
07-02
Ж.Эрдэнэбатыг шүүх хурал үргэлжилж байна

96
07-02
МАН-ын дарга У.Хүрэлсүхийг Монгол Улсын Ерөнхий сайдаар томиллоо

97
07-02
Т.Доржханд: Ерөнхий сайд аа дэд сайд, төрийн нарийн бичиг, зөвлөхүүдийн орон тоог цомхотгож өгөөч

98
07-02
Наадам хийж болно оо, 3 тэрбумыг “цацах” арай их биш үү

99
07-02
Ч.Хүрэлбаатар: Төсвийн орлого 1.2 их наяд төгрөгөөр тасарчихсан явж байна

100
07-02
70, 80-аад оны дур булаам рокерууд