BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

Эсгий хийх газар хүүхэд нохой хэрэггүй гэж нэг мэргэн үг байдаг

Удахгүй болох сонгуулиар спорт, соёл урлагын алдартнууд УИХ-д нэр дэвшинэ гэж мэдэгдээд байгаа билээ. Албан ёсныхоо хууль журмаараа бол, төрийн эрх барих дээд байгууллага болох УИХ-д 25-аас дээш насны Монгол улсын иргэн хэн ч байсан нэр дэвших боломжтой байдаг. Нэг үгээр хэлбэл сонгуулийн тухай хуулийнхаа дагуу иргэн бүрт нээлттэй байдаг нь ойлгомжтой. Гэхдээ Монгол улс бол Ерөнхийлөгчийн засаглалтай улс биш, парламентийн засаглалтай улс. Монгол улсын Үндсэн хуулиар Төрийн эрх 


барих дээд байгууллага бол УИХ гэж заасан байдаг. УИХ-аар дамжин Монгол улсын төрийн бодлого хэрэгждэг. УИХ нь төрийн эрх барих дээд байгууллага болохынхоо хувьд ямарч иргэн хувь хүн, Ерөнхийлөгч болон эрх бүхий субьектийн зүгээс санаачилсан хуулийг авч хэлэлцэж шийддэг хууль тогтоох дээд байгууллага билээ. Өнөөгийн дэлхий ертөнцийн ардчилал хөгжсөн орнуудын түүхийг аваад үзвэл, бүгд баруун Европын улс орнуудаас гаралтай байдгийг бид бүхэн мэднэ. Тэдгээр орнуудын парламентууд нь олон зуун жилийн түүхэн уламжлалтай. Жишээ нь Их Британи гэхэд л дэлхий дээрхи хамгийн ардчилсан парламенттай улсын нэгэнд зүй ёсоор ордог.

Мэдээжийн хэрэг Монголын ардчилалыг Их Британийн ардчилалтай харьцуулж ярих нь утгагүй юм. Монгол оронд парламент ардчилсан ёс үүсээд дөнгөж гучин жилийн нүүр үзэж байгаа. Социализмын үед төрийн эрхийг дангаараа барьж байсан МАХН 90 оноос хойш төрөл арилжаж социал демократ үзэл рүү орсноо мэдэгдэн, социнтерний гишүүн болсноо зарласан билээ. Ардчилсан нам нь АНУ болон бусад барууний орнуудын адил ардчилалын үнэт зүйлийг эрхэмлэн дээдлэнэ гэдгээ мөн мэдэгдсэн юм. Ямар ч байсан өнөөгийн Монгол улсад үндэсний социалист гэдэг ч юмуу эсвэл коммунист большевик гэсэн нэр хаягтай нам байхгүй нь үнэн.

ОХУ-д Геннадий Зюгановийн тэргүүлдэг коммунист нам байдаг ч тэр нь ард түмнээсээ олигтой дэмжлэг авч чаддаггүй. Өөрөөр хэлбэл социализмын ууган эх орон ОХУ-д коммунист үзэл суртал өнөө үед дэмжлэг хүлээхээ больжээ гэж ойлгож болно. Ерөөсөө парламент ёс гэдэг бол ардчилсан нийгмийн төр барих сонгодог хэлбэр. Их Британий Ерөнхий сайд Уинстон Черчилль нэгэнтээ: Ардчилал бол төр барих маш муу хэлбэр, гэхдээ хүн төрөлхтөн түүнээс дээр юм бодож олоогүй л байна шүү дээ гэж хэлсэн байдаг. Харин тэгвэл тэрхүү парламент гэдэг байгууллагад ямар хүмүүс сууж хууль гаргаж хэлэлцэн баталдаг юм бэ? Тэр тусмаа ардчилал дөнгөж байгуулж байгаа улс орнуудын хувьд.

Тэгэхээр бас л нөгөө өрнийн ардчилсан парламент бүхий орнуудын мэдлэг туршлагыг судлаж хуулбарлан дууриана гэсэн үг. Гэхдээ аажим аажимаар хөгжин дэвшиж байж ардчилсан институт руугаа ордог. Харин манайд бол одоогоор дөнгөж хөгжиж байгаа. Тэр утгаараа одоогоор бүрэн ардчилсан улс болчихсон гэж хэлэхэд хэцүү. Тийм болохоор үүнд мэдээж цаг хугацаа хэрэгтэй гэдэг нь ойлгомжтой юм. Ерөөсөө парламент гэдэг нь хууль тогтоох байгууллага болохынхоо хувьд асар өндөр мэдлэг мэргэжилтэй хүмүүс ажиллаж хууль боловсруулалцаж байх ёстой тийм газар. Нэг үгээр хэлбэл тийм хүмүүс байхыг шаарддаг газар. Түүнээс биш хэн нэгэн мафийн толгойлогч юмуу гэмт хэрэгтэн шоу бизнесчид тэнд очоод амаа ангалзуулан хэрүүл хийгээд сууж байдаг байгууллага биш. Дэлхийд хүчирхэг АНУ-ыг аваад үзье.

Энэ улс асар олон урлаг соёлын ододтой бас асар олон тооны гэмт хэрэгтнүүдтэй орон. Тэгэхдээ АНУ-ын Конгресст холливудын одод ч юмуу сагсан бөмбөгчид ороод хууль боловсруулан батлалцаж байдаг гэж сонсоогүй л юм байна. Тэр улсын иргэд хэн нь хаана очиж, юу хийх ямар ажил хийхээ мэддэг улс. Барууны бусад ардчилсан улс орнууд ч ялгаагүй. Улс төрчид нь улс төрөөрөө хөөцөлдөж, кино жүжигчид нь кинондоо тоглож спортын одод нь спортоо дагнадаг тийм улс. Харин Монголд бол хэн мөнгөтэй нь сонгуульд оролцож парламентад суудаг нэг сайхан жишиг тогтсон. Гэтэл одоо бүр байчихаад нөгөө хэдэн Монголдоо л од болсон дуучин, жүжигчин, бөхчүүд улс төрд орно гэж мэдрэлтэж байна. Ёстой л нөгөө хөлтэй нь хөлхөж, хөлгүй нь мөлхдөг гэдэг шиг хэн дуртай нь улс төрд ордог цаг болсон юмуудаа гэж бодогдхоор байна.

Тийм хүмүүс УИХ дээр очоод юу ярьж ямар хууль батлалцах юм болдоо. Одоо ч гэсэн УИХ-д урьд нь бөх байгаад гишүүн болсон хүмүүс сууж байгаа харагддаг. Хүмүүсийн ярилцах нь хөөрхий нэг суудал бөглөдөг л ухаантай юм байхдаа гэлцэх нь бий. УИХ-ын гишүүд нь ч гэсэн тэд нарийг тэгтлээ ойшоож үздэггүй гэсэн яриа байдаг. Түрүүчийн тэр хүмүүсийгээ яаяадаа гэж байхад одоо энэ шоучид ч бас юув. Арай УИХ-ын чуулганы танхимд хөх мөхөө гаргаж хууль батлах гэж байгаа юм биш биз дээ. Ингээд бодохоор УИХ болон бүх шатны сонгууль ямар инээдтэй ямар тэнэг харагдаж байнаа. Колумби улсад лав хар тамхины мафийн толгойлогч парламентад нь сууж байдаг гэж сонссон юм байна. Монголд одоогоор арай тийм болоогүй байгаа. Уул нь эсгий хийх газар хүүхэд нохой хэрэггүй гэсэн мэргэн үг байдаг даа. Цаашдаа ийм жишиг тогтчихвол улс үндэстэн мөхөхийн шинж.

Тийм хүмүүсээр төрөө удирдуулчихаад Монголын ард түмэн юу бодож суух вэ? Гэхдээ ард түмэн сохор биш болохоор хэнийг сонгох, хэнийг сонгохгүйгээ сайн мэдэж байгаа байх гэж итгэж найдаж байна. Эцэст нь хэлэхэд улс төр бол шоучдын байх газар биш шүү гэдгийг сануулж хэлмээр байна.

Ж.Батдорж

Эх сурвалж: Guren.mn 


 

Эсгий хийх газар хүүхэд нохой хэрэггүй гэж нэг мэргэн үг байдаг
Бусад мэдээ ▼

1
07-08
Т.Доржханд сайдуудаас асуусан асуултны хариулт

2
07-08
Баяр наадмын төсөвт 1.6 тэрбум төгрөг зарцуулахаар төлөвлөжээ

3
07-08
С.Чулуун "Би хулгай хийдэг биш, эмхэлдэг цэгцэлдэг судлаач"

4
07-08
ОХУ-аас ирсэн хоёр хүний шинжилгээнд коронавирус илэрч, батлагдсан тохиолдол 227 боллоо

5
07-08
Х.Баттулга : Энэ их өрийг дарах уран ухаан, арга залийг Ч.Хүрэлбаатар та мэргэжлийн хүний хувьд бодож шийднэ биз

6
07-08
Танилц: Шинэ томилогдсон Засгийн газрын сайдуудын намтар...

7
07-08
Эрүүл мэндийн сайдаар Б.Цогтбаатарын оронд Т.Мөнхсайханыг томилуулахаар танилцууллаа

8
07-08
"Жи Тайм" сүлжээний гэгдэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан дахин хойшлов

9
07-08
Сөүл-Улаанбаатар чиглэлийн тусгай үүргийн онгоцоор 258 иргэн ирнэ

10
07-08
Бразилын Ерөнхийлөгчийн шинжилгээний хариу эерэг гарчээ

11
07-08
Гэр шатаж, хоёр хүн нас баржээ

12
07-08
"Челси" гуравдугаар байр руу орж, "Лестер" дөрөв рүү ухарлаа

13
07-08
У.Хүрэлсүх жинхэнэ мэргэжлийн, технократуудын Засгийн Газар байгуулахыг зорьжээ

14
07-08
Ц.Нямдоржийг Ерөнхий Сайдын зөвлөхөөр томилжээ

15
07-08
Их Британи, Хятад хоёр Хонконгчуудыг булаацалдаж эхэллээ

16
07-08
Н.Номтойбаярын нийтийн албанд ажиллах эрхийг 5 жил хасч, 5.5 жил хорих ял оноолоо

17
07-08
Ж.Эрдэнэбатын хэрэг парламентад ямар жишиг тогтоох бол?

18
07-08
АН хаашаа нүүх вэ?

19
07-07
АНУ Хятадын нийгмийн сүлжээний хавсралтуудыг хориглох асуудлыг “судалж байна”

20
07-07
Сөүлээс 172 иргэн эх орондоо ирлээ

21
07-07
ОХУ-аас орж ирсэн ТАВАН хүний шинжилгээнд коронавирус илэрч, батлагдсан тохиолдол 225 боллоо

22
07-07
Наадмаар ТАВ ХОНОГ амарч, долдугаар сарын 16-нд ажил ЦУГЛАНА

23
07-07
ЧУУЛГАН: Засгийн газрын бүтцийг УИХ-ын чуулганаар эцэлсэн баталлаа

24
07-07
Наадам хийх газар судлаад судлаад олдсон нь л Ерөнхийлөгчийн гэр бүлийнхний амралт юм гэнэ

25
07-07
У.Хүрэлсүх: Ирэх 4 жилд 2.9 тэрбум долларын өр төлнө

26
07-07
Ерөнхийлөгч Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Эрчим хүчний яамыг нэгтгэх санал хүргүүлжээ

27
07-07
У.Хүрэлсүхийн удирдсан Засгийн Газар 14 яам, 17 сайдтай байна

28
07-07
Байгаль Орчны Сайд асан У.Барсболд таалал төгсчээ

29
07-07
Токиогийн олимп болох эсэх нь тодорхойгүй байна

30
07-07
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх наадмаас өмнө танхимаа бүрдүүлнэ

31
07-06
Өнөөдөр Дээрхийн Гэгээнтэн 14-р Далай багшийн мэлмий гийж лагшин мэндэлсний 85 насны ойн өдөр

32
07-06
Сураггүй алга болсон эмэгтэйг уулнаас эсэн мэнд олжээ

33
07-06
Ерөнхий сайд байхдаа өөртөө лиценз олгосон Ж.Эрдэнэбатад 6 жилийн хорих ял оноолоо

34
07-06
УИХ-ын гишүүн Д.Эрдэнэбатад ял тулгажээ

35
07-06
Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд хоёр Засгийн газрын ийм хувилбарууд дээр “ярилцаж” байна

36
07-06
Амралтын өдрүүдэд гурван хүн зам тээврийн ослоор амиа алджээ

37
07-06
ОХУ-д 21 сая гаруй хүнд коронавирусний шинжилгээ хийжээ

38
07-06
ОХУ: 40 эмч коронавирусын улмаас нас баржээ

39
07-06
Бухимдал, гомдол дагуулсан 2020 оны ЭЕШ

40
07-06
НӨАТ-ын хоёрдугаар улирлын урамшуулал олгоно

41
07-06
Наадмын дараа төсөв тодотгоно

42
07-03
Ж.Чинбүрэн: Би сайд болох гэж хэн нэгний үүдийг сахиж элдэв хов жив хийж явсангүй, хийх ч үгүй!

43
07-03
П.Цагаан: Алтанхуяг аа, гудамжны чавганц уу чи

44
07-03
В.Путин Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийг боловсруулсан ажлын хэсэгтэй уулзана

45
07-03
Haaдмaap xaмгaaлaлтaд aжиллax цaгдaa нapт мoнгoл бaaтpын дээл өмcгөнө

46
07-03
ЭМЯ: Нэмж халдвар илрээгүй, хоёр хүн эдгэрч эмнэлэгээс гарлаа

47
07-03
УИХ-ын Халдашгүй байдлын дэд хорооны даргаар Н.Энхболд томилогдов

48
07-03
Д.Лүндээжанцан УИХ-ын даргын зөвлөх болно

49
07-03
Хүүхдийн паркийн үйл ажиллагаa хэвийн явагдаж эхлэлээ

50
07-03
Баяр наадмын талбайд хуушуур хийх болон худалдаа эрхлэх зөвшөөрөл олгохгүй

51
07-03
Мексик халдвараар нас барсан хүний тоогоор Испанийг давжээ

52
07-03
Тусгай үүргийн хоёр онгоцоор 420 иргэн эх орондоо ирлээ

53
07-03
У.Хүрэлсүх : Бид ард түмнийхээ итгэлийг зүтгэлээр хариулах учиртай

54
07-03
2020 оны нэгдүгээр улиралд 428.1 тэрбум төгрөгийн "ногоон зээл" олгожээ

55
07-03
"МИАТ-ийн тусгай үүргийн онгоцны хөдөлгүүр гэмтсэнээс Бээжинд буулт хийжээ

56
07-03
2020 оны нөөцийн мах бэлтгэх, нийлүүлэх ажлыг нийслэл хот амжилттай зохион байгууллаа

57
07-02
Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх Ерөнхийлөгч Х.Баттулгад бараалхлаа

58
07-02
Аялалд явахдаа мартаж болохгүй зүйл

59
07-02
БНСУ-аас 420 иргэн эх орондоо ирнэ

60
07-02
Эрхэм хэрэглэгчдийн анхааралд

61
07-02
Гадаадад байгаа Монголчуудаа эх оронд нь авчиръя

62
07-02
Жилээр биш сараар тоологдох настай УИХ, засаглал байгуулагдсан уу?

63
07-02
И.К.Азизов: ОХУ-ын Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлт бүх салбарыг хамарч байгаа учир мэдэгдэхүйц өөрчлөлт авчирна

64
07-02
Д.Нямхүү: Өнөөдөр нэг хүн эдгэрч, ХӨСҮТ-өөс дараагийн сувилалд шилжлээ

65
07-02
Монгол Улс ФАТФ-ын саарал жагсаалтаас гарлаа

66
07-02
Өнөөдөр Замын-үүдийн боомтоор 300 монгол иргэн орж ирнэ

67
07-02
Зарим үйлчилгээний газруудыг үе шаттайгаар нээнэ

68
07-02
Ж.Эрдэнэбатыг шүүх хурал үргэлжилж байна

69
07-02
МАН-ын дарга У.Хүрэлсүхийг Монгол Улсын Ерөнхий сайдаар томиллоо

70
07-02
Т.Доржханд: Ерөнхий сайд аа дэд сайд, төрийн нарийн бичиг, зөвлөхүүдийн орон тоог цомхотгож өгөөч

71
07-02
Наадам хийж болно оо, 3 тэрбумыг “цацах” арай их биш үү

72
07-02
Ч.Хүрэлбаатар: Төсвийн орлого 1.2 их наяд төгрөгөөр тасарчихсан явж байна

73
07-02
70, 80-аад оны дур булаам рокерууд

74
07-02
В.Путин 80 нас хүртлээ ОХУ-ыг удирдахаар боллоо

75
07-02
“Гашуун Сухайт Авто Зам” ХХК-ийн Гүйцэтгэх захирал Б.Баяндэлгэрт хоёр тэрбум төгрөгийн хэрэг үүсэх үү

76
07-02
Э.Оюунболд цолноосоо “зуурч”, Н.Батсуурь, Ц.Содномдорж нар цол, чимгээ харуулдсаар наадамлах нь

77
07-02
Онцгой дэглэмийн бэлтгэлгүй ЭЕШ эхэллээ

78
07-02
С.Амарсайхан: Түүхэн цаг үеийг хамтдаа бүтээлцсэн та бүхэндээ талархал илэрхийлье

79
07-02
Герман улс Европын Холбоог даргалж эхэллээ

80
07-02
ХБИ-ий хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжиж 50 хувийн хөнгөлөлттэй зээл олгож байна

81
06-30
МҮОХ-ны Ерөнхийлөгчийг наймдугаар сард тодруулна

82
06-30
Ж.Азжаргал: Бүртгэлийн цахим картгүй унаач хүүхдийг уралдаанд оролцуулахгүй

83
06-30
Коронавирусийн хоёр дахь давалгаа айсуй, сонгуульдаж дууссан бол ажилдаа ор

84
06-30
УОК-ын хуралдаанаар хөл хориог сунгах эсэхийг хэлэлцэнэ

85
06-30
25 тэрбумын хохиролтой “ЖИ ТАЙМ”-ын шүүх хуралдааныг шууд дамжуулна

86
06-30
Амь аврагдсан 11 настай хүүгийн ээж цагдаагийн алба хаагчдад талархал илэрхийллээ

87
06-29
Ерөнхийлөгчийн хэвлэлийн төлөөлөгчөөр О.Батхандыг томилжээ

88
06-29
Д.Нямхүү: 19 хоногийн дараа гурав дахь шинжилгээгээр коронавирус илэрлээ

89
06-29
СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ: Туул голд хоёр хүн живжээ

90
06-29
Ч.СОДНОМЦЭРЭН:НИЙТ 164 ХЭСЭГТ ХЯНАЛТЫН ТООЛЛОГО ХИЙХЭД ЯМАР НЭГ ЗӨРЧИЛ ГАРСАНГҮЙ

91
06-29
Зам тээврийн ослын улмаас гурван хүний амь нас хохирчээ

92
06-29
С.Эрдэнэболд:Сүхбаатар дүүрэгт хяналтын тооллого хийлээ,тоонууд мөргөж байна

93
06-29
Хотын дарга хамгийн өндөр санал авсан нэр дэвшигчдийн гуравдугаарт бичигджээ

94
06-26
Танзанид ховор үнэт чулуу олборлосон “нинжа” саятан болжээ

95
06-26
С.Жавхлан гомдсондоо нутгийнхандаа дуугаа сонсгохгүй, дахин очихгүй хэмээ ам алдлаа

96
06-26
БНАСАУ-ын шийдвэрийг БНСУ сайшаажээ

97
06-26
Б.Жаргалсайхан: Би бүх бурууг АН-д тохож байна

98
06-26
СЕХ: УИХ-ын сонгууль хуулийн дагуу хүчин төгөлдөр боллоо

99
06-26
Т.Бат-Оргил: МАН хар хайрцгаар луйвар хийж төрийн эрхийг булаан авлаа

100
06-26
Ард түмэндээ гомдоорой!