BOLOD.MN - Мэдээллийн нэгдсэн сан


» Үндсэн сайт / Desktop хувилбар /
Сүүлийн үеийн 100 мэдээ

Монгол туургатны хэмжээнд 22 эмэгтэй хөөмийч бий

“Зууны мэдээ” сонин “Хэвшмэл ойлголтоо өөрчилье” сэдвийн хүрээнд цуврал нийтлэл хүргэж байгаа билээ. 


Бид энэ удаагийн дугаартаа Монголчуудын эртний өв соёл болох хөөмийн урлагийн тухай хөндөж байна. Ялангуяа Монголд цөөхөн байдаг эмэгтэй хөөмийчидтэй ярилцаж, энэхүү урлаг нь зөвхөн эрэгтэйчүүдийнх биш хүсвэл эмэгтэй хүн ч энэ урлагаар хичээллэж, хөг аялгуу эгшиглүүлэх боломжтой. Харин эмэгтэй хөөмийчдийг  бусдад таниулж, дэмжихэд төрөөс ямар зохицуулалт хийж, бодлого боловсруулах ёстой вэ гэдгийг хөндөхөөр зорилоо. 
 
“Хөөмий Хүннүчүүдээс эхтэй” 
 
Хөөмий бол Монгол туургатны соёлын их өв, биет бус соёлын төрөл юм.Энэхүү урлагийг тухайн хүний ам болон хамрын амьсгалаар авсан хийг өгүүлэх эрхтний оролцоотойгоор цээжний хөндийн амьсгалаар хөөрөгдөн цохилт, доргио үүсгэн цуурайтуулж, ая, хөг, эгшиг үүсгэн хөгжимдөх гэж тайлбарлаж болох. Монгол Улсын хэмжээнд хөөмийн ухаанаар мэргэшиж, судалгаа хийсэн хүн нь МУИС-ийн Урлаг судлалын хөтөлбөрийн багш, доктор, дэд профессор Л.Хэрлэн ажээ. Тэрбээр “Хөөмийг орчин үежүүлж,  тайзан дээр анх гарснаар нь ярихад 1950-аад оны үеэс Ховд аймгийн Чандмань сумаас үүсэлтэй гэх нь бий. Зарим эх сурвалжид энэ урлагийг Монгол, Өвөрмонгол зэрэг олон ястан, үндэстнээс үүсэлтэй гэдэг. Гэхдээ үүнийг би Монгол туургатны өв их соёл гэж үздэг. Судлаад үзэхэд хөөмий нь нүүдэлчин малчдын өв юм. Ялангуяа малтай харилцах ухаанаас үүссэн гэж хэлж болно. Буга, бух хүртэл хөөмийлдөг. Бухын доороос унжсан хэсэгхэн арьсыг хөөмий гэдэг юм билээ. Үүнээс гадна мал ахуйтай харилцах энэхүү зан үйл нь цэвэр нүүдэлчдэд л байдгаараа онцлог. Олон эх сурвалжаас судлахад Герман, Англи, Франц гээд суурин ард түмний дунд өвөрмөц авиа гаргах нь  хөөмий гэдэг нэрээр бус өөр нэршлээр тайлбарласан баримтуудтай таарч, уншиж байлаа. Харин миний судалгаагаар хөөмий нь Хүннүчүүдээс эхтэй. Учир нь Хүннүчүүдийн дунд цуурын дуу гэж байж. Тэр нь хүннүгийн цэргүүд цагаан хэрэмний ойролцоо очоод сонин авиа гаргаж  харилцаж байсан тухай Хятадын хоёр жанжин хоорондоо сонин болгон ярьж, захиа бичилцэж байсан баримт олдсон. Мөн Монголчууд бод малтай харилцахдаа тэдэнтэй адилхан дуу авиа гаргаж, урин дууддаг байсан гэх баримт бичиг түүхэнд тэмдэглэгдэн үлдсэн байдаг” гэсэн юм. Хөөмийг 2010 онд ЮНЕСКО-гийн “Хүн төрөлхтний соёлын биет бус өвийн төлөөллийн жагсаалт”-д бүртгэсэн ажээ. Хөөмийн урлаг гэхээр бид эрэгтэй хүнээр төсөөлөх нь бий. Гэвч энэхүү урлагаар эмэгтэй хүн ч амжилт гаргах боломжтой. 
 
Хөөмийн ангид нэг эмэгтэй оюутан суралцаж байна
 
Монголын анхны эмэгтэй хөөмийч нь дуучин Г.Алимаа юм. Түүний хувьд одоогийн Үндэсний урлагийн их театрт ажиллаж байхдаа буюу 1997-1998 оны үед Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Б.Одсүрэн багштай багш, шавийн барилдлагатай болж, хөөмий сурч эхэлсэн байна. Тиймээс энэхүү уран бүтээлчийг Монголын анхны мэргэжлийн эмэгтэй хөөмийч гэж үзэхэд болох аж. Мөн түүний дараагаар өдгөө Германд амьдардаг П.Өсөхжаргал болон одоогийн МУИС-ийн Урлаг судлалын хөтөлбөрийн багш, доктор, дэд профессор Л.Хэрлэн нар Б.Одсүрэн багшийн шавь болж хөөмий сурснаар Монголын эмэгтэй хөөмийчдийн буухиа тэр үеэс өнөөг хүртэл тасраагүй байна. СУИС-д 2004 оноос хөөмийн ангийг албан ёсоор байгуулсан билээ. Хөөмийг Монголчуудаас гадна Өвөрмонгол, Тувагаас эмэгтэй оюутан ирж сурдаг ажээ. Энэ тухай СУИС-ийн сургалтын албанаас тодруулахад “Манай хөөмийн ангид гадны оюутнууд ирж суралцах сонирхолтой байдаг. Ялангуяа Өвөрмонголоос их олон хүүхэд ирдэг. Одоогийн байдлаар бакалавр, магистартайгаа нийлээд 20 гаруй хөөмийч төгсөөд байна. Үүнээс 10 гаруй нь охид” гэсэн юм.  Харин Монгол оюутнуудтайгаа нийлээд тус сургуулийг одоогийн байдлаар 22 эмэгтэй хөөмийч төгсжээ. Энэ онд хөөмийн ангид Хөвсгөл аймгаас нэг эмэгтэй оюутан суралцаж байгаа юм байна. Тэрбээр энэ есдүгээр сард хоёрдугаар дамжаанд орох аж.   
 
“Эмэгтэй хөөмийч эрэгтэйгээсээ харгиа хөөмийгөөр илүү дуугардаг”
 
Монголын хөөмийн урлагийн хөгжил,  сургах арга барил, эмэгтэй хөөмийчдийн тухай сэдэв хөндөхөд Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн, МУИС-ын Ардын урлаг судлалын тэнхимийн багш,  СУИС-ын хөөмийн багш Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Б.Одсүрэн багшийн тухай бичихгүй байж боломгүй. Учир нь ардын урлаг, тэр дундаа хөөмийн чиглэлээр сурч төгссөн бүхий л мэргэжилтний ихэнх нь энэ эрхэм хүний шавь байдаг ажээ. Б.Одсүрэн “Эмэгтэй хүүхэд хөөмий сурахад эрэгтэй хүүхдээс ялгарах зүйл бараг байдаггүй. Эмэгтэй хөөмийч бүр эрэгтэйгээсээ харгиа хөөмийгөөр илүү дуугардаг. Гэхдээ хүн бүхэнд аав ээжээс заяасан өгөгдөл гэж бий. Миний хувьд хүүхэд шалгахдаа тухайн өгөгдлийг нь түрүүлж хардаг. Түүнээс хүн бүхнийг чадна гээд орилуулаад байж болохгүй. Энэ жил манай хөөмийн ангийг нэг Өвөрмонгол охин төгссөн. Миний шавь нараас олон эмэгтэй хөөмийч мэргэжлээрээ амжилттай ажиллаж байна. Анхны шавь нарын нэг П.Өсөхжаргал маань Германд 20 гаруй жил хөөмийлчихлөө. Багшийн хувьд бусад шавь нараа ч олон улсад гараасай, Монгол эмэгтэйн хоолойны царыг дэлхийд гайхуулаасай гэж хүсдэг. Даанч тэднийг минь дэмжсэн төрийн бодлого, хөтөлбөр гэж алга. Соёлын яамны зүгээс хөөмийн урлагийг тусгайлан анхаарч авч үзээсэй гэж хүсэж байна” гэсэн юм.   
 
Эмэгтэй хөөмийчдөд чиглэсэн зөв менежмент алга 
 
Үнэхээр Монголын соёлын биет бус өвийг, тээж яваа эмэгтэй хөөмийчдөө  дэмжиж, олон улсад сурталчилж чадвал Монголын язгуур урлагийг дэлхийд таниулах содон өнгө төрх болж болох юм. Энэ тухай доктор, дэд профессор Л.Хэрлэн “Хөөмийн урлагийг биологи болон урлаг талаас нь тайлбарлаж болно. Хүйсийн хувьд эрэгтэй эмэгтэй хүн ялгаагүй л хоёулаа уушгитай.  Авиа гарч байгаа болохоор төвөнх байгаа. Тиймээс эмэгтэй хүн хөөмийлөх бүрэн боломжтой. Хөөмий гэдэг нь багалзуурын дотор болон гадна талд шахалт авиа үүсгэж байгаа булчингийн тэлэлтийг хэлдэг. Манай Ч.Баяржаргал барилддаг байсан, тэнхээтэй тул их чанга дуугарч хөөмийлдөг онцлогтой. А.Ундармаа ятгачин учир өнгө их сайн, мэдрэмжтэй санагддаг юм. Урлаг талаасаа хөөмийчин дуучидтай яг адил. Хэн сайн өнгө гаргаж, хэн чин сэтгэлээсээ мэдэрч, цэвэр хөөмийлж байна гэдэг их чухал. Харин энэ уран бүтээлчдийг чиглэсэн зөв менежмент алга. Магадгүй бодлогын хэмжээнд эмэгтэй хөөмийчдийг дэмжээд, олон улсад гарах гүүр болж өгвөл дэлхийн зах зээлд маш эрэлттэй, содон модель болно” гэсэн юм. Соёлын яамнаас язгуур урлаг тэр дундаа хөөмийчдөд чиглэсэн тусгай бодлого бий эсэхийг тодруулахад албаны эх сурвалж “Язгуур урлагийн тухай Соёлын яамны бодлогыг Соёлын өвийн үндэсний төв хариуцаж, ажилладаг. Энэ төвд яг хөөмийн урлаг руу чиглэсэн мэргэжилтнүүд бий. Хөөмий бол Соёлын биет бус өвийн Ардын язгуур урлагийн нэгэн бүлэг гол төрөл юм. Тиймээс энэ урлагаа дэмжих, дэлгэрүүлэх тал дээр Соёлын яам цогц бодлоготой ажиллаж байна. Манай судлаачид хөөмийг исгэрээ, шахаа, хархираа зэрэг 3-6 төрөлд ангилан үздэг юм билээ. Төрөл бүрд нь бид судалгаа хийж байна” гэсэн юм.
 

 

Хөөмийг мэргэжлийн түвшинд сурч, энэ урлагийг дэлгэрүүлж, олон улсад сурталчилж яваа эмэгтэй хөөмийчдийн сэтгэгдлийг хүргэе. 

 

 
Хөөмийч, Урлаг судлаач Ч.Баяржаргал: ХӨӨМИЙГ ГАДНЫ ҮЗЭГЧИД ГАЙХАЖ ХҮЛЭЭЖ АВДАГ
 
сонин mn
-Монголд цөөхөн эмэгтэй хөөмийч  бий. Ихэнх нь гадаадад уран бүтээл хийдэг. Би 2007 оны эхээр СУИС-д Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Б. Одсүрэн багшид шавь орсон. Тэр үеэс өнөөдрийг хүртэл зөвхөн хөөмийлөөд зогсохгүй судалгааны ажил хийж байна. Хөөмийлөхөд  хүйс ямар ч хамаагүй.  Бэлтгэлээ сайн хийхэд эрэгтэй хүмүүстэй яг адилхан дуугарна. Харин саяхнаас миний араас хэд, хэдэн эмэгтэй хөөмийч СУИС-ийг төгссөн гэж сонссон. Зөвхөн Монголчуудаас гадна Өвөрмонгол, Тува, Хятадаас олон оюутан ирж хөөмий сурч байгаа. Миний хувьд Монголын соёлын өв болсон энэ баялгийг үргэлж түгээн дэлгэрүүлж, хүмүүст ойлгуулж, хүүхдүүдэд зааж, өвлүүлэхсэн гэсэн бодол тээж явдаг. Тиймээс Завхан аймгийн хүүхэд багачуудыг сургалтад хамруулж тоглолт, хийж байлаа. Өөрөө хөгжим техникээ үүрээд замын унаанд дайгдаад олон ч газраар явж хөөмийгөө сурталчилсан. Хөөмийг гадны үзэгчид их гайхаж хүлээж авдаг. Зарим нь бүр тоглолт дууссаны дараа амандаа хөгжим хийчихсэн юм уу гээд шалгаж байсан удаатай. Тиймээс энэ их өв болсон урлагаа улам дэлгэрүүлмээр байна. Ялангуяа дунд сургуульд бие даасан ардын урлагийн боловсрол олгох цогц хөтөлбөртэй болчихвол хүүхэд багачууд илүү их сонирхох байх. Үүнийг төр анхааралдаа аваасай.
 
Ятгачин, урлаг судлаач, хөөмийч А.Ундармаа: ЯЗГУУР УРЛАГИЙН ЦОГЦ БОДЛОГО ХЭРЭГТЭЙ   
 
сонин mn
-Би 2004 онд МУИС-ийн урлаг судлаачийн ангид орохдоо хөөмийн урлагийг давхар судалж, сурч эхэлсэн. Анх өөрийгөө хөөмий сурна гэдэгтээ итгэлгүй байсан. Харин урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Б.Одсүрэн багш суурийг минь их зөв тавьж, зааж сургасан гэж боддог. Багш намайг МУИС дээр бэлдэхээс гадна СУИС дээр хөөмийн анги нээгдэхэд тэнд давхар бэлдэж эхэлсэн. Эрэгтэй эмэгтэй хөөмийчдийн ялгарах гол онцлог нь хоолойны бүдүүн, шингэн өнгө. Түүнээс адилхан л хөөмийлж чадна. Би 2005 онд олон улсын хөөмийн уралдаанд оролцож, гоцлол төрлөөр алтан медаль авсан. Үүнээс гадна 2006 онд одоогийн Үндэсний урлагийн их театраас надад ажиллаач гэсэн санал тавьж байлаа. Би театртаа ажиллаж байгаад Солонгос руу сургуульд явахын тулд чөлөө авсан юм. Бид язгуур урлагаа сурталчилж, эмэгтэй хөөмийчдөө таниулахын тулд эхлээд ардын урлагаа ойлгодог үзэгчдийг бодлогын хэмжээнд бэлтгэх ёстой гэж бодож байна. Жишээлбэл, Солонгост бага ангиас дунд анги руу дэвшиж суралцахын тулд үндэсний урлагаасаа нэгийг сонгож судалж, суралцаад шалгалт өгдөг юм билээ. Мөн ардын урлагийн дугуйлан их байдаг. Энэ бол тухайн улсын бодлого шүү дээ. Үүнтэй адил язгуур урлагийн цогц бодлого хэрэгтэй байна.  
 
Ховд аймгийн Хөгжимт драмын театрын хөөмийч Д.Золзаяа: БИДЭНД ЧИГЛЭСЭН ТӨРИЙН БОДЛОГО, ДЭМЖЛЭГ БАЙХГҮЙД ХАРАМСДАГ
 
сонин mn
-Миний хувьд багаасаа урлагт дуртай, дуулж бүжиглэдэг, хөгжим тоглодог хүүхэд байсан. Хүсэл мөрөөдөлдөө хөтлөгдөж, 2016 онд СУИС-ийн Үндэсний язгуур урлагийн ангийг төгссөн. Намайг хөөмийн ангид орсноос хоёр жилийн дараа Өвөрмонголоос оюутнууд элсэж орсон. Түүнээс өмнө дөрвөн дамжаа дундаа ганц эмэгтэй оюутан байсан. Харин Өвөрмонголоос бакалавраар Анужин, Хишгээ, Нарантуяа, магистарт Толь, Цацраг зэрэг зургаан эмэгтэй миний дараа төгссөн байдаг. Бидний хувьд анх сууриа авахад их ачаалалтай байдаг. Олон цагаар тууштай давтаж, үр бүтээлтэй бэлдэж байж хөөмийтэй ойртоно. Харин биеийн анатомийн хувьд эмэгтэй эрэгтэй хүмүүсийн төвөнхний хэмжээнээс эхлээд ялгаатай зүйлүүд мэдээж байдаг. Гэхдээ өөрөө хичээж, амьсгалаа зөв аваад сурчихвал эмэгтэй хүн хөөмийлөх бүрэн боломжтой. 2017 оноос хойш Ховдын театртаа хөөмийлж байна. Надаас гадна Өмнөговийн театрт хувиараа хөөмий сураад нэг эмэгтэй ажиллаж байгаа сураг байдаг. Бусад орон нутгийн театрт одоогоор эмэгтэй хөөмийч байхгүй. Эмэгтэй хүн хөөмийлөхөд үзэгчид тааламжтай хүлээж авдаг. Содон сонирхолтой байна , эмэгтэй хүн хөөмийлж байна гэхээр итгэмээргүй юм гэдэг. Гэхдээ энэ бүхэн тухайн тоглолтын дараа яригдаад л дуусдаг. Түүнээс бидэнд чиглэсэн төрийн бодлого, дэмжлэг байхгүйд харамсдаг. 
 
 
 
Ч.Гантулга
Эх сурвалж: "Зууны мэдээ" сонин
Монгол туургатны хэмжээнд 22 эмэгтэй хөөмийч бий
Бусад мэдээ ▼

1
09-23
“Уул уурхайн 7 хоног” арга хэмжээний 4 дөх өдрийн онцлох үйл явдлууд

2
09-23
“The Hu” хамтлаг ирэх аравдугаар сард Европ дахь аялан тоглолтоо эхлүүлнэ

3
09-23
Залуу дуучин EMMA-гийн анхны уран бүтээл “FEEL FREE”

4
09-23
Ч.Хүрэлбаатар сайд аа, попроход учир бий шүү

5
09-23
Буриадад согтууруулах ундаа худалдаалахыг хоригложээ

6
09-23
“GenZ loyalty” урамшуулалт хөтөлбөр эхэллээ

7
09-23
Хааны удмын гэр бүлийнхэн бусдыг ГАДУУРХДАГ тухай хааны үеэл ярив

8
09-23
НҮБ-ын Ерөнхий ассамблейн 77 дугаар чуулганы эргэн тойронд

9
09-23
Улаанбаатар руу нэвтрэх цэгүүдэд “Эрэлч нохой” ажиллаж байна

10
09-23
Коронавируст халдварын 30 тохиолдол шинжилгээгээр батлагджээ

11
09-23
ДЭМБ-ын тэргүүн цар тахал дуусах болоогүй байгааг анхааруулжээ

12
09-23
Ерөнхийлөгч НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргатай уулзав

13
09-23
“Хүнс хөдөө аж ахуй, хөнгөн үйлдвэрийн бодлого“ сэдэвт семинар боллоо

14
09-23
Якутын цэргийн бүртгэлийн газар цэргийн албанд дайчлагчид ямар цалин авах талаар мэдээллээ

15
09-23
Нас барсан иргэдийн нэрээр 100 саяын хахууль авсан 14 албан тушаалтан хэн бэ?

16
09-23
Хөгжлийн банкны зээлээ зориулалтын бусаар зарцуулсан Д.Болормаа нь тэрбум төгрөгөөр үнэлэгдэх орон сууцтай

17
09-23
Ахмад уурхайчид спортын аваргаа тодрууллаа

18
09-23
Дүүргийн төсвийн хөрөнгө оруулалтаар 19-р сургууль руу явах шороон замыг засварлаж, тохижилтын ажлыг хийнэ

19
09-23
Автомашингүй өдрөөр нийтийн тээврийн 39 чиглэлийг өөрчилнө

20
09-23
ДЭМБ 2040 он гэхэд Монголд жилд хорт хавдрын 11647 тохиолдол илэрнэ гэжээ

21
09-23
Жирэмсний ургийн гажиг тодорхойлох шинжилгээний төлбөрийн дийлэнх хувийг ЭМД-ын сангаас хариуцдаг

22
09-23
Б.ДЭЛГЭРХАНГАЙ: Нэгдүгээр эмнэлгийн таван давхрын цонхоор 28 настай иргэн унаж, амиа алдсан

23
09-23
Х.Нямбаатар: Өчигдөр, өнөөдрийн дүнгээс харахад ОХУ-аас Монгол Улс руу орж ирж буй зорчигчдын хөдөлгөөн ихэссэн

24
09-23
Хятад улс хэт халуунтай нүүр тулж байна: 1.4 тэрбум хүн ам уур амьсгалын өөрчлөлтийг хэрхэн даван туулж байна вэ?

25
09-23
НҮБ-ын Ерөнхий ассамблейн 77 дугаар чуулганы эргэн тойронд

26
09-23
Төрийн томчууд тендерээр хөлждөг

27
09-23
НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Германы канцлертэй ярилцав

28
09-23
Г.Занданшатар: Засгийн газрын гадаад өр 28.7 их наяд болсон

29
09-23
Г.Занданшатар: Засгийн газрын гадаад өр 28.7 их наяд болсон

30
09-23
Л.Оюун-Эрдэнэ “...Тавантолгой”-гоо мартсан уу?!

31
09-22
Монголын анхны ХАДАНД АВИРАЛТЫН НААДАМ 2022 оны 09 дүгээр сарын 23,24,25-ний өдрүүдэд Горхи-Тэрэлж байгалийн цогцолбор газарт болох гэж байна

32
09-22
"Эрсдэлгүй ирээдүйн баталгаа" уриатай Төрийн банкны ажилчид харилцагчдынхаа мөнгө рүү халдсаар байх уу

33
09-22
Цэргийн дайчилгаанаас зугтсан иргэдэд 15 жилийн хорих ял ногдуулна гэв

34
09-22
Б.Хишигжаргал: УНТЭ бүдүүн гэдэсний хос баллонтой дуранг нэвтрүүлснээр нарийн гэдэсний хавдрыг илрүүлэх боломжтой боллоо

35
09-22
Британичууд Эрдэнэт үйлдвэрт бүтээгдэхүүнээ танилцууллаа

36
09-22
УИХ-ын гишүүн асан Ё.Отгонбаяр сэтгүүлчийг заналхийлж сүрдүүлсэн хэргээр дахин шалгагдаж эхэлжээ

37
09-22
Сэрэмжлүүлэг: “Upper House residence”-д орон сууц худалдан авбал Үл Хөдлөх Хөрөнгийн гэрчилгээ ГАРАХГҮЙ !!!

38
09-22
Чимээгүй алуурчин: Даралт ихсэх нь зөвхөн ахимаг насны "дарамт" биш

39
09-22
Хавдрын мэс засал, хими, хөнгөвчлөх эмчилгээний хүлээгдэл бэрхшээлийг арилгах чиглэлд цогц арга хэмжээ авлаа

40
09-22
Хөгжлийн банкны хэрэгт холбогдуулан Д.Болормаа, Д.Энхбаяр нарыг саатуулжээ

41
09-22
С.Шойгу хэсэгчилсэн дайчилгааны зорилго ба албанд татагдах гурван нөхцөлийг нэрлэв

42
09-22
Хан-Уул дүүрэгт баригдаж буй барилга нурж, хоёр ажилтан дарагджээ

43
09-22
Ч.Мөнхбаярыг 10 жилийн хорих ялаар шийтгэлээ

44
09-22
26 настай, эрэгтэйг бүлэглэн зодож, шатаасан этгээдүүдийг баривчилжээ

45
09-22
Монгол Улсын иргэдэд БНСУ-ын виз олгохдоо уян хатан бодлого баримталж ажиллахаа илэрхийллээ

46
09-22
Д.Баясгалан: Доллар олох нь бизнесмэнүүд, Засгийн газрын ажил, Монголбанк хамаагүй дээ

47
09-22
Самарт явсан 14 иргэний нэг нь сураггүй алга болжээ

48
09-22
“Аэро Монголиа“ компанийн Улаанбаатар-Хөх хот чиглэлийн нислэгийн тийз 3 САЯ төгрөгт хүрсэн үү?

49
09-22
Сансар судлалын холбооны дээд шагналыг "Тяньвэнь-1" хөлгийн багт олгожээ

50
09-22
ОХУ-ын цэргийн дайчилгаатай холбоотойгоор Буриадаар дамжин Монгол руу гарах урт цуваа үүсчээ

51
09-22
Г.Ёндон: Монгол Улс зэсийн салбарт гол тоглогч болж байна гэдгийг дэлхий дахинд зарлаж байгаа

52
09-22
Буриадад Монгол руу явах тасалбарын эрэлт нэмэгдсэн гэж мэдээлжээ

53
09-22
Ерөнхийлөгч НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх конвенцын Гүйцэтгэх нарийн бичгийн дарга Ибрахим Тио-той уулзав

54
09-22
Фил Жексон: Сагсан бөмбөг бол эрч хүч

55
09-22
Туул голын дагуух газар олголтыг бүгдийг шалгах үүргийг Усны газар болон Туул голын сав газрын захиргаанд өгчээ

56
09-22
Нэр нь “ХҮНДЭДСЭН” Улаанбаатар

57
09-22
ЦЕГ: Бүлэглэн хүн шатаасан этгээдийн гурав нь өсвөр насныхан байжээ

58
09-22
Иргэний үнэмлэхийг нотариатаар батлуулах шаардлагагүй боллоо

59
09-22
Орос цэргийн албан хаагчдаа дайчилгаанд бэлдэж эхэллээ

60
09-22
Ерөнхийлөгч НҮБ-ын индрээс дэлхий нийтийг энх тайванд уриалав

61
09-21
Монгол Улсын 16 ба түүнээс дээш насны иргэдэд тоон гарын үсгийг таван жилийн хугацаатайгаар олгож байгаа

62
09-21
Архангай аймгийн засаг даргын эсрэг иргэний зориг гарган тэмцэж байна

63
09-21
В.Путин хэсэгчилсэн дайчилгаа зарлав

64
09-21
Абэгийн төрийн оршуулгыг эсэргүүцсэн эр өөрийгөө шатаажээ

65
09-21
“Улаанбаатар түншлэл-2022” олон улсын үзэсгэлэн дөрөв хоног үргэлжилнэ

66
09-21
Социалист сэтгэлгээг халъя (I хэсэг )

67
09-21
АНУ-д шатахууны үнэ буурчээ

68
09-21
Олимпын гүүрний явган хүний гарцыг угсарч дууслаа

69
09-21
Францын Ерөнхийлөгч НҮБ-ын АЗ-ийг шинэчлэхийг уриалжээ

70
09-21
Цахилгааны тарифын шөнийн хөнгөлөлт үргэлжилнэ

71
09-21
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн 77 дугаар чуулганы Ерөнхий санал шүүмжлэлийн нээлтэд оролцлоо

72
09-21
У.Хүрэлсүх: Монгол Улсын “гуравдагч хөрш” Европын Холбоотой хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх нь гадаад бодлогын тэргүүлэх зорилтуудын нэг

73
09-21
31 нэр төрлийн сурах бичиг хэвлэлтээс гараагүй байна

74
09-21
ХААН Банк, “АйСиТи” групп хамтран ЖДБ эрхлэгчдэд зориулсан цахим экосистемийг бүрдүүлнэ

75
09-21
РЦНК-гийн газрын "тэмцэл"-ийн ард нам дамнасан улстөрчид байгаа юу

76
09-21
Дэлхийн хамгийн том усан цахилгаан станц бүрэн ашиглалтад орох дөхөж байна

77
09-21
Элчин сайд Ө.Энхтүвшин Итгэмжлэх жуух бичгээ ОХУ-ын Ерөнхийлөгч В.Путинд өргөн барилаа

78
09-21
Хүн засагладаггүй хууль засаглана гэсэн яасан бэ?

79
09-21
Дэлхий дахинд хүнсний хямрал гүнзгийрч, өдөр бүр 19,000 гаруй хүн өлсгөлөнгөөр амиа алдаж байгааг анхаарууллаа

80
09-21
Украины эзлэгдсэн бүс нутгуудыг ОХУ-д нэгтгэх асуудлаар санал хураалт явуулах тов гарчээ

81
09-20
Дарханы замын хэргээр хоригдсон ЗТХЯ-ын Үнэлгээний хорооны гишүүн Л.Баянзулыг суллажээ

82
09-20
Бархасбадь гараг 59 жилийн дараа дэлхийд хамгийн бага зайд ойртоно

83
09-20
Биткоины ханш унажээ

84
09-20
Түргэн тусламжийн эмч нар нас барсан иргэдийн хаягийг буяны компанид өгч, 100 сая төгрөгийн хахууль авчээ

85
09-20
Оросуудгүй ДАШТ-ээс онцлоход

86
09-20
Байгаль орчны газрын ажилтнуудтай хуйвалдсан байж болзошгүй самрын наймаачдыг илрүүлжээ

87
09-20
Ховд аймагт тарваган тахлын тохиолдол бүртгэгдлээ

88
09-20
Владимир Зеленский анх удаа сөрөг довтолгооны талаар ярилцлага өгөв

89
09-20
Оросуудгүй ДАШТ-ээс онцлоход

90
09-20
Монгол, БНСУ-ын сэтгүүлчдийн форумыг ирэх онд зохион байгуулна

91
09-20
Хэрлэн голыг хамгаалах цогц ажил эхэллээ

92
09-20
Тарваган тахлаар өвчилсөн байж болзошгүй иргэн амиа хорложээ

93
09-20
Үнэт зүйлээ гээсэн үндэстэн (угсаатан) өөрөө мөхдөг

94
09-20
Хамгаалах эм, хэрэгслийн төсвийг “залгичихсан уу?”

95
09-20
Гүрж улс ЕХ-нд элсэхэд учирч буй саад тотгор хийгээд тус улсын дээд түвшний шүүгчийн нууцлаг эд хөрөнгө

96
09-20
Хатан хааныг үдэх төрийн оршуулгад 2000 гаруй хүн оролцлоо

97
09-20
ХААН Банкийг “Шилдэг хамтрагч банк”, “Хүйсийн тэгш байдлаар манлайлагч банк”-аар тус тус тодрууллаа

98
09-20
Түргэн тусламжийн албан тушаалтнууд нас барсан иргэний нэрээр 100 сая төгрөгийн авлига авчээ

99
09-20
Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Лондонгоос ирээд Токиог зорино

100
09-20
Нанмадол хар салхины гамшгийн түвшин тав болж, есөн сая хүнийг нүүлгэн шилжүүлэхийг уриалжээ